انتظار پويا (کتاب): تفاوت میان نسخه‌ها

{{مطالعه کتاب

|شماره=۲

= اشاره =

انتظار پویا

{{مطالعه کتاب

|شماره=۵

= فهرست مطالب =

مقدمه ناشر8

ص:5

}}

4. زمینه سازان از یمن40

ص:6

سه. ارزش انتظار73

ص:7

= مقدمه ناشر =

ص:8

= سخن آغازین =

ای مدنی برقع ومکّی نقاب

ص:9

چه تهی دست اند انسان ها بی تو وچه غفلتی بر جبینِ خورد وخوابشان نشسته است!

2- مسند احمد بن حنبل ، ج 3، ص 393، ح 10746.

بشارت می دهم که در هنگامه اختلاف و کوبش های [سخت]، در امتم پدیدار شود وزمین را پس از ظلم وجور، از عدل و داد آکنده سازد».

ص:11

دعوت به سوی خدا وارزش های انسانی فرا می خواند. چنین مسأله ای اقتضا دارد که انسان نیز خود را به اسباب و وسایل متعدد، از سقوط باز دارد. این وسایل عبارت است از: استعانت از صبر و صلاة، همبستگی، انتظار و امید و... .

ص:12

= نگاهی گذرا به زندگی و آثار حضرت آیت الله آصفی =

آیت الله محمدمهدی آصفی در سال 1317 ش در یک خانواده روحانی در نجف اشرف دیده به جهان گشود. پدرش مرحوم شیخ علی محمّد آصفی، از فقها ومدرسان حوزه علمیه نجف اشرف بود که آثاری از وی در زمینه مسائل قرآنی به یادگار مانده است.

ص:13

اللّه گلپایگانی قدس سرّه و میرزاهاشم آملی قدس سرّه حاضر شد و از آیت اللّه آملی اجازه اجتهاد گرفت.

ص:14

ص:15

ص:16

= فصل اول: «انتظار» و «حرکت» =

== اشاره ==

ص:17

== تبیین مسأله انتظار ==

ص:18

«انتظار، تنها به ادیان تعلّق ندارد؛ بلکه مکاتب ومذاهب نیز ظهور نجات بخشی چه عدل را بگستراند و عدالت را تحقّق بخشد، انتظار می کشند».

2- انبیاء (21) آیه 105.

== انتظار نزد اهل سنّت ==

انتظارِ «مهدیِ نجات بخش»، اختصاص به شیعه ندارد. روایات متواتر بسیاری درباره مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف از طریق اهل سنّت با سندهای صحیح و مستفیض وجود دارد که نمی توان در آنها تشکیک کرد؛ چنان که از طریق شیعه امامیه نیز چنین روایاتی رسیده است.

3- مقدمه ابن خلدون ، ص 311.

شیخ عبدالمحسن العبّاد _ مدرّس دانشگاه اسلامی مدینة منوّره _ در پی حادثه اشغال حرم مکی، در مورد روایاتی که از رسول خدا درباره انتظار و ظهور حضرت مهدی علیه السلام رسیده، رساله ای نوشته است. وی در این رساله می گوید:

ص:21

----1- مجله الجامعة الاسلامیة ، شماره 45.

3- ابن حجر هیثمی، الصواعق المحرّقة ، ج 1، ص 240.

شیخ ناصرالدین البانی، از شیوخ معاصر حدیث، در مجله _التمدن الاسلامی می_نویسد:

ص:22

----1- معجم احادیث الامام المهدی ، (نشر مؤسسه معارف اسلامی، چاپ اول، 1411 ه_) .

مردم گاهی از انتظار، برداشت منفی می کنند که در این صورت، انتظار به مفهومی برای تخدیر ومانعی برای حرکت تبدیل می شود و گاهی نیز از آن برداشت مثبت دارند که در این صورت، عاملی برای حرکت، قیام و انگیزش در زندگی مردم خواهد بود.

ص:23

بیندازد؛ همانند انتظاری که شخص غریق در رسیدن گروه نجات مستقر در ساحل به سوی خود دارد. در این حال وی آنان را می نگرد که برای نجات او به راه افتاده اند. بی گمان، غریق را یارای آن نیست که زمان رسیدن گروه نجات را به خود نزدیک کند.

ص:24

از این رو انتظار از نوع دوم، علاوه بر «امید» و«مقاومت»، به انسان «حرکت» نیز می بخشد و حرکت، مخصوص انتظار است. بی گمان اگر انسان بداند که نجات ورهایی اش به حرکت، عمل و تلاشش وابسته است؛ آن چنان حرکت و تلاشی برای رهایی و نجات خویش به خرج می دهد که در گذشته، توان انجام دادن آن را نداشته است.

ص:25

به خوب، از نیازمندی به بی نیازی، از ناتوانی به توانایی واز شکست به پیروزی تغییر دهد. چنین انتظاری، انتظار درست وعقلانی است؛ زیرا انسان، توده ای از ضعف، عجز، فقر، نادانی و زشتی است و از خدای تعالی، انتظار می رود که همه اینها را تغییر داده و به نیرو، توان، بی نیازی، دانایی و خوبی تبدیل کند. ایرادی نیست که انسان از خدا چنین توقّع و انتظاری داشته باشد؛ به شرط آنکه برای تحقق آن، نظام معقولی را _ که خدای تعالی برای چنین تغییری مقرّر کرده _ در پیش گیرد.

ص:26

بی آنکه خود نقش منفی یا مثبتی در آنها داشته باشیم؛ همان گونه که چشم انتظار خسوف ماه یا کسوف خورشید می مانیم. بنابراین تفسیر صحیح آن است که انتظار، «حرکت»، «کار»، «تلاش» و «عمل» است.

ص:27

او، آماده سازند و پشتیبان و تکیه گاه انقلاب امام تلقّی شوند، مسأله فرق می کند.

ص:28

آنچه در منطقه بالکان توسّط صرب ها بر ضد مسلمانان بوسنی وهرزگوین گذشت، در تاریخ ظلم و کشتار کمتر نظیر داشته است. صرب ها بارها شکم زنان آبستن را پاره کردند وجنین ها را بیرون کشیدند!! کودکان را به قتل رساندند وسر بریدند وبا سرهای بریده، پیش چشم پدران ومادرانشان توپ بازی کردند!!

ص:29

«وجدان» نیاز اصلی واساسی انسان است؛ همان گونه که انسان بدون «امنیت»، «بهداشت و درمان»، «غذا»، «نظام سیاسی» و «علم [و فن آوری]» قادر به ادامه زندگی نیست، به همان سان بدون وجدان، قادر به ادامه حیات نیست و هرگاه سرچشمه های وجدان بخشکد، سقوط فرهنگی نتیجه طبیعی این حالت خواهد بود. به تعبیر قرآن پس از سقوط نیز قانون «استبدال»، «تبدیل» و «ارث» بر زندگی بشر حاکم خواهد بود و این، همان حالت قیام جهانی امام عصر علیه السلام و برپایی دولت جهانی و فراگیر او است.

ص:30

----1- انفجارهای 11 سپتامبر سال (2001 م) در برج های 110 طبقة سازمان تجارت جهانی ووزارت دفاع امریکا (پنتاگون) در نیویورک، نمونة آشکار این زلزله های سخت است. (مترجم)

کرده است؛ بنابراین از چنین نظامی، چگونه انتظار جنگ و وحشی گری بیشتری نداشته باشیم؟!

2- بحارالانوار ، ج 51، ص 120.

به نظر می رسد معنای جمله _«پر شدن زمین از ظلم و جور»_، این است که ظلم وجور چنان زیاد شود که مردم از آن، فریاد و فغان بردارند. ظلم، نقاب تبلیغاتی خود را _ که نزد مردم خوب جلوه می کرد _ فروافکند وچهره حقیقی اش را آشکار سازد! این تشکیلات و نظام ها در تحقّق آنچه مردم را بدان وعده می دادند _ رفاه، آسایش و امنیّت _ شکست می خورند و پس از این شکست های گسترده، مردم در جست وجوی نظامی الهی که آنان را از این ناکامی ها برهاند، به حرکت در می آیند و رهبری را می جویند که دستشان را بگیرد و به سوی خدای تعالی رهنمونشان سازد.

ص:32

و سرپرستی جامعه بشری را عهده دار خواهند بود:

3- قصص (28) آیه 6.

ناچار زمینه سازی های زیادی را در سطح عالی _ هم از جهت کمیّت و هم از جهت کیفیت (نیروها و امکانات) _ می طلبد. اگر این آمادگی ها ایجاد نشود، چنین انقلاب فراگیری در سنّت های الهی، در تاریخ بشری به تحقق نخواهد پیوست.

ص:34

----1- احزاب (33) آیه 62.

خدای تعالی به واسطه فرشتگان نشان دار و بادها و لشکری که قابل رؤیت نبود، و نیز به سبب رُعبی که در دل دشمنانش انداخت، رسولش را یاری کرد. از طرف دیگر رسولش را به فراهم کردن تجهیزات برای این جنگ سرنوشت ساز فرمان داد: (وَ اَعِدُّوا لَهُمْ مَا استطعتم مِنْ قُوَّة ...)(1)؛ «و هر چه در توان دارید در مقابل دشمنان بسیج کنید ...».

ص:35

----1- انفال (8) آیه 60.

است. بدون این آمادگی و زمینه سازی ویاری، امکان ندارد انقلابی با این عظمت، در تاریخ انسان به ثمر برسد.

ص:36

== 1. زمینه سازان از مشرق (خراسان) ==

«حاکم» در _مستدرک صحیحین_ از عبدالله بن مسعود نقل کرده است:

ص:37

----1- حاکم نیشابوری، مستدرک الصحیحین ، صص 464 و 533.

دیدگان مبارکش جاری شد. گفتیم:ای فرستاده خدا! آن چیست که پیوسته در چهره شما چیزی می بینیم که خوش نداریم. فرمود: ما خاندانی هستیم که خدای تعالی آخرت را در مقابل دنیا برای ما برگزیده است. پس از من خاندانم رانده وآواره شهرها گردند تا آنکه پرچم هایی سیاه در مشرق سربلند می کنند. آنان حق را می طلبند و بدیشان نمی دهند، در برهه ای دیگر حق را طلب می کنند و بدیشان نمی دهند، و باز نیز چنین شود؛ پس آن گاه نبرد می کنند و پیروز می شوند. [سپس فرمود:] هر که از شما یا فرزندان تان، چنین روزی را درک کرد؛ نزد امامی که از خاندانم است، حاضر شود _ اگرچه جامه به خود پیچد وبر برف گام نهد _ زیرا این پرچم ها، پرچم های هدایتند که آنها را به مردی از خاندانم تقدیم می کنند».

ص:38

----1- بحارالانوار ، ج 52، ص 243، (دار احیاء التراث العربی ومؤسسه التاریخ العربی، لبنان); غیبت نعمانی ، (انتشارات صدوق)، باب 14، ح 50.

این رو سلاح در دست می گیرند، در نتیجه آنچه می خواستند بدیشان داده می شود. اما نمی پذیرند تا آنچه قیام می کنند و حکومت را به کسی جز صاحب شما (امام عصر عجل الله تعالی فرجه الشریف) تحویل نمی دهند. کشته شدگان از آنان، شهیدند. آگاه باشید که اگر من در آن زمان حضور داشتم، وجودم را وقف صاحب این امر می کردم».

2- بحارالانوار ، ج 60، ص 216; ونیز: سفینة البحار ، ج 2، ص 446.

دل های آنان چون پاره های آهن است، گرد او جمع می شوند. طوفان های سخت آنان را نمی لرزاند. از جنگ خسته نمی شوند و بیمی به خود راه نمی دهند، بر خدا توکّل می کنند و عاقبت [نیک] از آن پرهیزگاران است».

ص:40

----1- بحارالانوار ، ج 52، ص 232.

عباداً لنا اُولی بأس شدید) (1) آورده که: امام صادق علیه السلام «بندگان سخت نیرومند» را به همین قشر تفسیر کرده است.

2- دل هایشان همچون پاره های آهن است که طوفان ها آنان را نلرزاند.

وهم پیمانان آنها و حفظ مراکز قدرت وموقعیت استراتژیکی شان در مناطق مختلف دنیا عمل می کند، یک پرسش جدّی است.

ص:42

----1- اهرم: میله آهنی ضخیمی که به وسیله آن اجسام سنگین را جا به جا می کنند.

تردیدی، این خطوط قرمز را زیر پا می گذارند و معادلات و موازنه های مورد توافق را بر هم می زنند. همچنین استقرار، توازن و شوکت جهانی این رژیم ها و سازمان های بین المللی را بی اعتبار می سازند.

ص:43

تبلیغاتی نامزدهای ریاست جمهوری، برگزار شد. در این برنامه، نامزد رقیب رو به کارتر کرد و گفت:

ص:44

== 3. بازتاب های جهانی ==

بازتاب های جهانی در مقابل این نسل _ چنان که در روایات بدان تصریح شده _ خشمگینانه ومتعرّضانه است؛ زیرا آنان معادلات و موازنه های جهانی را با چالش های سخت و حقیقی مواجه می سازند؛ از این رو عکس العمل های جهانی در برابرشان با عصبانیت و خشم همراه است. ابان بن تغلب از امام صادق علیه السلام نقل کرده است:

3- کافی ، ج 8، ح 250، ص 142 (بیروت: دارالاضواء); سیمای حضرت مهدی در قرآن ، ص 213.

آنان هیچ ستم کننده ای به خاندان محمد (صلی الله علیه وآله وسلم) را رها نمی کنند؛ جز آنچه او را به قتل می رسانند».

ص:46

می بینند _ دارای دو جنبه خواهد بود:

ص:47

متقی هندی در _کنزالعمّال_ و سیوطی در _الحاوی_ دربارة انصار امام از «طالقان» چنین نقل کرده اند:

ص:48

----1- کنزالعمّال ، ج 7، ص 26.

ان یُقْتلوا فی سبیل اللّهِ. شعارهم: یا لثارات الحسین. اذا ساروا یسیر الرعب امامهم مسیرة شهر یمشون الی المولی ارسالاً، بهم ینصراللّه امام الحقّ»(1)؛

ص:49

----1- بحارالانوار ، ج 52، ص 307.

2- در نسخه ای دیگر به «سخت تر از سنگ» تعبیر شده است.

ص:50

----1- بحارالانوار ، ج 52، ص 333.

عهدٌ من رسول اللّه (صلی الله علیه وآله) قد توارثته الابناء عن الآباء ...»(1)؛

ص:51

----1- بحارالانوار، ج 52، ص 238 و239.

آن بی خبرند. ممکن است گنجی در خانه انسان، زیر گام های او، یا در زمین مجاور منزلش، یا در شهر وی باشد؛ ولی او از آن بی خبر باشد. انصار امام نیز گنج های پنهانند. ممکن است یکی از آنان در خانه یکی از ما یا در همسایگی و شهر ما باشد؛ امّا ما وی را نشناسیم وحقیرش بشماریم و یا در چشم مردم _ که دیده بصیرتشان از نفوذ در اعماق وکشف گنج ها ناتوان است _ کوچک آید!

ص:52

----1- ص (38) آیات 45 _ 47.

آن سرای بود _ خالص گردانیدیم. وآنان در پیشگاه ما به جِدّ از برگزیدگان نیکانند».

ص:53

روایت در این زمینه چنین است: «لایشوبه شکٌّ فی ذات اللّه»؛ «دل هایی که به شک در ذات خدا آلوده نشوند».

ص:54

گویا روایت از تمام توانایی های لغت، سود جسته تا امکان تعبیر از آگاهی، بصیرت، نیرومندی و عزم نافذ این جوانان را بیان کند.

ص:55

مرگ، پیرمردان نود یا صد ساله را دچار وحشت می سازد؛ در حالی که تمام لذت های زندگی و میل بدان ها را از کف داده اند... اما این جوانان _ که در عنفوان جوانی به سر می برند _ به این مرگ عشق می ورزند. عشق به شهادت از دو چیز سرچشمه گرفته و دارای دو نتیجه است.

2- کسانی که علیه منافع استکبار دست به عملیات شهادت طلبانه می زنند.

می کنند! حال آنکه کسی خودکشی می کند که از دنیا خسته شده و در زندگی به بن بست می رسد؛ ولی این جوانان درهای دنیا را به روی خود گشوده می یابند. دنیا به رویشان لبخند می زند وبا تمام طراوت وزیب وزیورهایش به سرشان سایه می افکند. بنابراین آنان از دنیا خسته نشده و در آن به بن بست نرسیده اند؛ بلکه از آن رویگردان شده و مشتاق لقای الهی اند.

ص:57

بین قدرت و بصیرت است و همین راز نیرومندی و نفوذ آنان است. خدای تعالی این موازنه وتعادل را دوست دارد وافراط وتفریط وگرایش به چپ وراست را ناپسند می شمارد:

4- مائده (5) آیه 54.

تعادل بین توکّل بر خدا وتلاش وکار وبرنامه ریزی نیز داخل در همین موازنه است. امیرمؤمنان علی علیه السلام برای «همّام» جوانب این موازنه وتعادل در شخصیّت «متّقین» را چنین توصیف کرده است:

ص:59

----1- نهج البلاغه (ترجمه دکتر شهیدی)، خطبه 193، ص 226; نهج البلاغه (فیض الاسلام)، خ 184، ص 611.

می کند شادان ... بردباری را با دانش در می آمیزد وگفتار را با کردار ... به هنگام دشواری ها بردبار است ودر ناخوشایندها پایدار ودر خوشی ها سپاسگزار ... نفسِ او از او در زحمت است ومردم از وی در راحت».

ص:60

شبانگاهان، خود را برای تحمّل «قول ثقیل»(1) در روز، آماده سازد:

2- مزمل (73) آیات 1 _ 7.

اَقْدامِهِمْ، یَطَّلِبُونَ اِلَی اللّهِ تَعالی فی فَکاکِ رِقابِهِمْ. وَ اَمَّا النَّهارُ فَحُلَماءُ عُلَماءُ، اَبْرارٌ اَتْقِیاءٌ، قَدْ بَراهُمُ الْخَوْفُ بَرْیَ الْقِداحِ، یَنْظُرُ اِلَیْهِم النّاظِرُ فَیَحْسَبَهُمْ مَرْضی وَما بِالْقَوْمِ مِنْ مَرَض وَیَقُولُ: قَدْ خُولِطُوا وَلَقَدْ خالَطَهُمْ اَمْرٌ عَظیمٌ»(1)؛

ص:62

----1- نهج البلاغه (ترجمه شهیدی)، ص 225 و226.

شب را دولتی ودولتمردانی است وروز را دولتی ودولتمردانی. دولتمردان روز، بدون قیام شب به نتیجه نمی رسند و دولتمردان شب، بدون تلاشِ روز، در دعوت مردم به بندگی خدا وحاکمیت دین حق موفّق نخواهند بود.

ص:63

فروپاشی تجربة سوسیالیسم مارکسیستی و تجربه دموکراسی سرمایه داری [غربی] است وزمین را مهیّای ظهور امام عصر عجل الله تعالی فرجه الشریف خواهد ساخت. اینان همان «زمینه سازان» هستند. دوم، نسلی که به یاری امام علیه السلام بر می خیزد وپیش روی او نبرد می کند. اینان همان «انصار»اند.

ص:64

آن است که انسان به درک این سخنان خدای متعال نایل آید:

5- حج (22) آیه 40.

تعالی می فرماید:

3- انفال (8) آیه 60.

اقتدار او امیدوار باشد؛ بی گمان این امید پایان ناپذیر بوده و صاحبش ناکام نخواهد شد. به همین دلیل مسلمان، نیرو و توان خود را به نیرو و قدرت الهی پیوند می زند (اعتصام بحبل اللّه) و هر که چنین کند، نیرو و اقتدارش پایان ناپذیر خواهد بود.

ص:67

وعیناً حتی تسکنه ارضک طوعاً وتمتّعه فیها طویلاً».

ص:68

برخی از آنها تأکید می کنیم. لیکن در اینجا بر شیوه «مترصد بودن» در معنای انتظار، انتقاد داریم. به نظر ما این شیوه، امّت را از عمل به وظایفی که در دوره انتظار بر دوش دارد، منحرف می سازد واز شیوه انتظار صحیح باز می دارد.

2- الزام الناصب ، ج 1، ص 260.

آنان که [برای این امر] وقت مشخص می کنند، دروغ می گویند وآنان که [تحقق آن را] پیش از موعدش می جویند، هلاک می شوند».

ص:70

----1- الزام الناصب ، ج 1، ص 260.

امام عصر علیه السلام وعلایم ظهور او را، صرفاً در لابه لای کتاب ها می جویند. چنین رویکردی صحیح نیست؛ بلکه درست آن است که ظهور امام و انقلاب جهانی به رهبری او را در متن زندگی سیاسی واجتماعی خودمان جستوجو کنیم.

ص:71

----1- «الف، لام، میم، آیا مردم پنداشتند که تا گفتند ایمان آوردیم، رها می شوند ومورد آزمایش قرار نمی گیرند؟»; عنکبوت (29) آیه 1 و2.

(1)؛ «[مردم] آزمایش می شوند، همان طور که طلا آزمایش می شود. سپس فرمود: ناخالصی مردم گرفته می شود، چنان چه طلا را خالص می سازند».

2- الزام الناصب ، ج 1، ص 261.

== دو. منتظر کیست؟ ==

براساس مفهوم ذکر شده، مسأله برعکس می شود وامام علیه السلام منتظر حرکت و مقاومت وجهاد ما خواهد بود؛ نه ما منتظر ایشان. مسأله ظهور امام علیه السلام هنگامی که با واقعیت های سیاسی وانقلابی ما مرتبط باشد، بی گمان این ماییم که این واقعیت ها را تحقق می بخشیم. بنابراین می توانیم دو گونه عملکرد در این رابطه بروز دهیم: یا آنکه با اقدام، حرکت، اتحاد، نظم تشکیلاتی، فداکاری و امر به معروف، زمینه قیام آن حضرت را فراهم سازیم و یا آنکه کار را به عهده دیگران گذاشته و خود از هرگونه اقدامی شانه خالی کنیم و از رویارویی با مسؤولیت ها بگریزیم.

3- الزام الناصب ، ج 1، ص 469.

که [در راه خدا ]به خون خود در غلتیده باشد».

ص:74

= فصل دوم: پیوند «حرکت» و «انتظار» =

== اشاره ==

ص:75

== حرکت و انتظار ==

ارتباط دو سویه ای میان حرکت وانتظار موجود است. پیش از این درباره پیوستگی انتظار به «حرکت» سخن گفتیم و هم اکنون از وابستگی «حرکت» به «انتظار» سخن خواهیم گفت.

ص:76

----1- انفال (8) آیه 39.

بدون از میان برداشتن فتنه ها و موانع بزرگی که بهرهوران رژیم سیاسی شرک آلود ایجاد کرده اند، امکان ندارد دعوت به توحید راهی به زندگی مردم بگشاید. از طرف دیگر، از میان برداشتن فتنه نیز بدون جهاد و مبارزه، امکان پذیر نیست؛ زیرا توحید (نظام توحیدی) در خلأ سیاسی و اجتماعی استقرار نمی یابد؛ بلکه جایگزین شرک می شود و دعوت به خدا، جز با نابودی شرک صورت نمی پذیرد.

ص:77

(قوموا لِلّه قانتین) (1)؛ «خاضعانه برای خدا به پاخیزید».

9- بقره (2) آیه 191.

(وَ قاتِلوا فی سبیلِ اللّهِ الذینَ یُقاتلونکم) (1)؛ «و در راه خدا با کسانی که با شما می جنگند، بجنگید».

2- انفال (8) آیه 39.

که از ادامه مسیر ناتوانند و در راه می مانند، فراوان هستند.

2- بقره (2) آیه 153.

(فاستقم کما اُمِرْتَ ومَنْ تاب مَعَکَ ولا تَطْغَوْا انّه بما تعملون بصیر ولا ترکنوا الی الذین ظلموا فتمسّکم النّار وما لکم من دون اللّهِ من اولیاء ثمّ لا تنصرون واقم الصلوة طَرَفَیِ النَّهار وزلفاً من اللّیل انّ الحسنات یذهبن السیّئات ذلک ذکری للذّاکرین واصبر فانّ اللّهَ لا یُضیعُ اَجْرَ الْمحسنین) (1)؛

ص:81

----1- هود (11) آیات 112 _ 115.

میدان سیاست یا تبلیغات و... جزئی از صبر و پایداری است.

ص:82

----1- توبه (9) آیه 71.

مردان وزنان با ایمان، دوستان یکدیگرند».

ص:83

----1- آل عمران (3) آیه 103.

در این آیه، خدای متعال امّت اسلامی را به چنگ زدن به ریسمان الهی در میدان مبارزه فرمان می دهد. البته این اعتصام باید از جانب همه و به طور جمعی باشد؛ زیرا طبیعت مبارزه چنین است که هر یک از دو طرف درگیری، تمام نیرو و امکانات خود را به کار می گیرد. نیروی امّت اسلامی نیز در دو چیز خلاصه می شود: پناه بردن به خدا و اجتماع و یکپارچگی آنان.

ص:84

ثابت وفرعها فی السّمآءِ تُؤتی اُکُلها کلّ حین باذن ربّها ویضرب اللّهُ الامثال للنّاس لعلّهم یتذکرون) (1)؛ «آیا ندیدی خدا چگونه مَثَل زده: سخن پاک مانند درختی پاک است که ریشه اش استوار وشاخه اش در آسمان است؛ میوه اش را هر دم به اذن پروردگارش می دهد وخدا مَثَل ها را برای مردم می زند، شاید که آنان پند گیرند».

2- ابراهیم (14) آیه 26.

== چهار. امید وانتظار ==

انتظار، چهارمین عاملی است که انسان را در حرکت، یاری می دهد. انتظار، امید را در درون انسان بر می انگیزد و امید توانایی مقاومت و حرکت را به وی می بخشد. غریقی که منتظر رسیدن گروه نجات است، بی گمان چندین برابر کسی که امیدی به نجات ندارد، از خود استقامت نشان می دهد.

2- انبیاء (21) آیه 105.

به سبب اهمیّت این حقیقت و بایستگی تأکید بر آن و بای اندیشه اسلامی بر آن، خدای متعال آن را در «ذکر» و «زبور»، یادآوری کرده است. خداوند امامت مستضعفان و سرپرستی آنان را در سیر تمدن انسانی، تثبیت فرموده، و این وعده پروردگار و اراده حتمی او است که پس از فراخواندنشان به ایمان و عمل صالح، درخواستشان را پذیرفت؛ چنان که فرمود:

ص:87

----1- قصص (28) آیه 5 و6.

نبرد، برمی انگیزد؛ [چنان که] در رویارویی با فرعون و هامان، موسی بن عمران علیه السلام قوم خود را با وعده الهی وانتظار فرج وکمک از سوی خدای بلندمرتبه، نیرو بخشید:

ص:88

----1- اعراف (7) آیه 128 و129.

شگفت آنکه موسی بن عمران بین «صبر» و «انتظارِ تحقّق وعده الهی» ارتباط برقرار کرده است: (اصبروا انّ الارض للّه یورثها من یشآءُ من عباده).

ص:89

= درباره مركز =

بسمه تعالی

امور کاربران: 09132000109

[[رده:کتابخانه حضرت مهدی علیه السلام]]