مشخصات کتاب
سرشناسه:ماهنامه موعود،1376
عنوان و نام پدیدآور:شماره 6 - بهمن و اسفند 1376/ ماهنامه موعود
ناشر چاپی : ماهنامه موعود
مشخصات نشر دیجیتالی:اصفهان:مرکز تحقیقات رایانه ای قائمیه اصفهان 1390.
مشخصات ظاهری:نرم افزار تلفن همراه ، رایانه و ماهنامه
نوزده سال گذشت
اسماعیل شفیعی سروستانی به همین سرعت و شتاب، نوزده سال از حیات انقلاب اسلامی گذشت. سالهایی مملو از هیجان، شتاب، انتظار و امید. بی گمان کمتر دوره ای از تاریخ گذشته این سرزمین را می توان سراغ گرفت که تا این اندازه عجین با حرکت عمومی باشد. تکاندن گرد و غبار سیصد، چهارصد ساله، حضور یکباره این امت در صحنه ای بزرگ از حیات اجتماعی، به همراه نگاهی دیگرگون به جهان و انگیزه ای برای ساختن عالمی نو بر جای ویرانه های جهانی مملو از بیداد و تباهی. این همه رویه اول سکه رایج این عصر از زندگی مردم ایران بود و رویه دوم، پیروی بود، از تمامیت خواست و آرزوی مردانی سلحشور از قبیله ایمان و رستگاری. تمنای مردی چون «امام خمینی » که تمامیت آرزویش فضایی فراخ و بی انتها را فراروی مردم ایران قرار داد و همین بلندای آرزو و خواستش موجب بروز بزرگی و عظمتی شد که چشم همه جهانیان را متوجه خود ساخت و این بزرگترین تجربه این ملت در طول تاریخ بود. «دیگرگون دیدن، دیگرگون ساختن و دیگرگون خواستن ». بی گمان این عبارت را تنها و تنها درباره شیعیان پیرو ولایت و امامت می توان به کار گرفت. همانان که روحشان در قفس محدود جهان نمی ماند و تیررس نگاهشان جز برافراخته شدن بیرق زیبای جوانمردان خاندان
امامت را نمی بیند. این همه خود نشان از تحولی بزرگ می دهد و طلایه دار واقعه ای است که چونان شهاب ثاقب همه پهنه گیتی را درمی نوردد و رسم مسلمان بودن و شیعه بودن را در همه اقصای عالم می گسترد. انقلاب اسلامی تنها طلایه دار این واقعه است، منزلی برای رفتن، مرحله ای که پشت سر نهاده می شود تا با ظهور و بروز آمادگی امکان نیل به منزل دیگر فراهم آید و بالاخره فرود در زیر سایه سار بیرق بزرگ «البیعة لله ». «سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی بر همه امت ایران مبارک باد»
سخنرانی آیت الله خامنه ای به مناسبت میلاد امام عصر علیه السلام
عید بسیار بزرگ و مسعود میلاد حضرت خاتم الاوصیاء حضرت ولی عصروصاحب الزمان،ارواحناله الفداء و عجل الله تعالی له الفرج، را به شما برادران و خواهران عزیزی که در اینجا تشریف دارید، بخصوص برادران و خواهرانی که از راههای دور تشریف آورده اند، و بالاخص به خانواده های معظم شهدا جانبازان و ایثارگران و همچنین به همه ملت ایران و به همه شیعیان عالم و به همه کسانی که در هر نقطه عالم، از ظلم و ستم حکومتهای طاغوتی رنج می برند وامیدی می طلبند، تبریک عرض می کنم. یکی از مهمترین روزهای سال، همین روز نیمه شعبان است که هم مصادف با ولادت ذی جود مسعود حضرت بقیة الله ، ارواحنا فدا، شده است، و هم شب و روز نیمه شعبان - با قطع نظر از ولادت این بزرگوار این شب و روز - از لیالی و ایام متبرک هستند. شب نیمه شعبان، شب بسیار متبرکی است، تالی تلو لیالی قدر، و وقت توجه و تذکر و
توسل به ذیل عنایات باری تعالی و طلب و درخواست است. اعمال و ادعیه ای هم دارد که اگر موفق شده اید و آنها را انجام داده اید، که ان شاءالله مشمول قبول پروردگار باشد; اگر کسانی هم غفلت کردند و توجه نداشتند، به یاد نگهدارند که همه سال، شب نیمه شعبان را مغتنم بشمارند. مساله ولادت حضرت مهدی، علیه الصلاة والسلام و عجل الله تعالی فرجه الشریف، از این جهت هم حائز اهمیت است که مساله انتظار و دوران موعود را که در مذهب ما، بلکه در دین مقدس اسلام ترسیم شده است - دوران موعود آخرالزمان، دوران مهدویت - ما به یاد بیاوریم، روی آن تکیه کنیم و بر روی آن مطالعه و دقت و بحثهای مفیدی انجام بگیرد. همه عقاید سازنده، مورد تهاجم دشمن قرار گرفته است; برادران و خواهران عزیز، این نکته بسیار مهمی است! توجه بفرمایید که ما امروز چقدر باید هوشیار باشیم! دشمنان سراغ مجموعه احکام و مقررات اسلام رفتند - هر عقیده، هر توصیه ای از شرع مقدس که در زندگی و سرنوشت آینده فرد و جماعت و امت اسلامی تاثیر مثبت و بارزی داشته است - به نحوی با آن کلنجار رفتند، تا اگر بتوانند، آن را از بین ببرند; اگر نتوانند، روی محتوایش کار کنند! خوب، ممکن است شما بگویید که مگر دشمن چه کاره است، چه طور دشمن می تواند عقاید اسلامی را کاری کند که از استفاده مردم خارج بشود؟ نه، این خطاست; دشمن می تواند، منتها نه در کوتاه مدت، بلکه در طول سالهای متمادی. گاهی دهها سال زحمت می کشند، برای این
که بتوانند یک نقطه درخشان را کور، یا کمرنگ کنند، یا نقطه تاریکی را به وجود بیاورند! سالهای متمادی می نشینند و پول خرج می کنند! یکی زحمت می کشد و تلاش می کند، ولی توفیق پیدا نمی کند; بعد از او کسان دیگری می آیند. روی عقاید دنیای اسلام، از این گونه کارها خیلی شده است. روی عقیده توحید، عقیده امامت، روی اخلاقیات اسلامی، معنای صبر، معنای توکل، معنای قناعت، کار کرده اند! همه اینها نقاط برجسته ای هستندکه اگر مامسلمانها درست به حقیقت اینها توجه بکینم، تبدیل به موتور حرکت دهنده جامعه اسلامی می شود; ولی وقتی روی آن کار کردند و آن را خراب و معنای آن را عوض کردند و در ذهنها به صورت دیگری جاانداختند، همین موتور محرک، به یک داروی مخدر و خواب آور تبدیل می شود. این گونه است! در مورد ماجرای اعتقاد به مهدی موعود،علیه السلام یعنی این که درآخرالزمان ازخاندان پیامبر، شخصی ظهورمی کندکه دنیاراازعدل، از دادگستری و از نیکی پر می کند، تبعیضها، ظلمها، سوءاستفاده ها وفاصله های طبقاتی رااز بین می برد نیز خیلی کار کرده اند. این عقیده که همه مسلمانها هم به آن معتقدند، مخصوص شیعه نیست، البته در خصوصیات و جزئیاتش، بعضی فرق، حرفهای دیگری دارند، اما اصل این که چنین دورانی پیش خواهد آمد و یک نفر از خاندان پیامبر چنین حرکت عظیم الهی را انجام خواهد داد و «یملاالله به الارض قسطا و عدلا کما ملئت ظلما و جورا» بین مسلمانها متواتر است. همه، این را قبول دارند. خوب، این عقیده از آن عقاید بسیار کارگشاست که من حالا
مختصر عرض خواهم کرد. به دلیل همین که کارگشاست، دشمنها از یک طرف، و البته دوستان نادان، از روی نادانی و بر اثر بی توجهی، کاری می کنند که هیچ دشمن دانایی به آن خوبی نمی تواند ضربه بزند! حالا بحث ما در مورد دشمنان داناست; سراغ این عقیده آمدند. من سندی را دیدم که مربوط به دهها سال قبل، یعنی آن اوایلی است که استعمار وارد شمال آفریقا شده بود; چون کشورهای شمال آفریقا، خیلی گرایش به اهل بیت دارند. حالا مذهبشان هرمذهبی ازمذاهب اسلامی که هست; اما محب اهل بیت اند. این کشورهای «سودان »و «مغرب » واینها عقیده به مهدویت در آن جاها خیلی پررنگ است.آن زمانی که استعمار واردآن مناطق شد، که ورود استعمار به آن مناطق در قرن گذشته است یکی از چیزهایی که مزاحم استعمار بود، عقیده به مهدویت بود! بنده سندی را دیدم که آن بزرگان استعمار و فرماندهان استعماری توصیه می کنند که ما باید کاری بکنیم که این عقیده به مهدویت، بتدریج از بین مردم زایل بشود! آن روز استعمارگرهای فرانسوی و استعمارگرهای انگلیسی در بعض جاهای آن مناطق بودند - فرقی نمی کند که استعمار از کجا باشد - استعمارگرهای خارجی، قضاوتشان این بود که تا وقتی عقیده به مهدویت در بین این مردم رایج است، ما نمی توانیم اینها را درست در اختیار بگیریم! ببینید عقیده به مهدویت چقدر مهم است! چقدر خطا می کنند کسانی که به اسم روشنفکری و به اسم تجددطلبی می آیند و عقاید اسلامی را بدون مطالعه، بدون اطلاع، بدون اینکه بدانند دارند چکار می کنند، مورد تردید و
تشکیک و اینها قرار می دهند! اینها همان کاری را که دشمن می خواهد، انجام می دهد. عقاید اسلامی این گونه است. خوب، حالا چرا؟ چند خصوصیت دراین عقیده مهدویت هست، که این خصوصیات برای هر ملتی، در حکم خون در کالبد و در حکم روح در جسم است. یکی، امید است. گاهی اوقات دستهای قلدر و قدرتمند، ملتهای ضعیف را به جایی می رساند که امیدشان را از دست می دهند. وقتی امید را از دست دادند، دیگر هیچ اقدام نمی کنند; می گویند چه فایده ای دارد؟ ما که دیگر کار از کارمان گذشته است; با چه کسی دربیفتیم؟ چه اقدامی بکنیم؟ برای چه تلاش بکنیم؟ ما که دیگر نمی توانیم! این، روح ناامیدی است. استعمار این را می خواهد. امروز استکبار جهانی مایل است که ملتهای مسلمان و از جمله ملت عزیز ایران، دچار این حالت بشوند - روح ناامیدی - ای آقا! دیگر نمی شود کاری کرد، دیگر فایده ای ندارد! می خواهند این را بزور به مردم تزریق کنند. ماها که در جریان خبرهای تبلیغاتی و زهرآگین دشمنان قرار داریم، بعیان می بینیم که اغلب این خبرهایی که تنظیم می کنند، برای مایوس کردن مردم است. مردم را از اقتصاد و از فرهنگ مایوس کنند، متدینین را از گسترش دین مایوس کنند، آزادی طلبها و علاقه مندان به مسایل فرهنگی و مسایل سیاسی را از امکان کار سیاسی، یا کار فرهنگی مایوس کنند، آینده را در نظر افرادی که چشم به آینده دوخته اند، تیره و تار جلوه بدهند! برای چی؟ برای این که این مجموعه انسانی که دارد با
امید کار می کند، این جوشش و این امید را از او بگیرند، آن را به یک موجود مرده، یا شبیه مرده تبدیل بکنند، تا بتوانند هر کاری که مایل اند، انجام بدهند! با یک ملت زنده که نمی توانند هر کاری که بخواهند، انجام دهند; یک جسم بیهوش مدهوش بی حسی که آنجا افتاده است، هر کس هرچه دلش خواست، می تواند به او تزریق کند، با او هر کاری که می تواند بکند; اما با یک موجود سر حال زنده باهوش متحرک فعال که نمی توانند هر کاری را انجام بدهد! یک ملت هم همین طور است. با ملت مسلمان و انقلابی ایران، مردمی که دارند در سایه جمهوری اسلامی زندگی می کنند، نمی توانند هر کاری را انجام بدهند. ملتی است بیدار، زنده، متوجه، و قدر خودش را می داند، قدرت و عزت خودش را می داند، با دنیا آنطور که شایسته خود اوست، رفتار می کند، نتیجه را هم دارید می بینید. اگر ملتی برای خودش تحرکی نداشت، ارزشی و آینده ای برای خودش قایل نبود، دشمنان می توانند بیایند و برای او نقشه بکشند، به او توصیه بکنند، به جای او تصمیم بگیرند و عمل بکنند! بدون هیچ مانعی این کارها را می توانند انجام بدهند. این ناشی از عدم تحرک است. عدم تحرک، ناشی از عدم امید است; لذا سعی می کنند مردم را ناامید کنند! شما بدانید،امروز هر نفسی، هر حنجره ای که برای ناامید کردن مردم بدمد، بدانید که این حنجره در اختیار دشمن است;چه خودش بداند، چه خودش نداند! هر قلمی که کلمه ای را در
جهت ناامید و مایوس کردن مردم روی کاغذ بیاورد، این قلم متعلق به دشمن است; چه صاحب این قلم بداند، چه نداند! دشمن از او استفاده می کند. آن وقت اعتقاد به مهدویت، به وجود مقدس مهدی موعود ،ارواحنا فداء، امید را در دلها زنده می کند. هیچ وقت انسانی که معتقد به این اصل است، ناامید نمی شود. چرا؟ چون می داند یک پایان روشن حتمی وجود دارد; برو برگرد ندارد سعی می کند که خودش را به آن برساند. پس عقیده، این است. البته وقتی نتوانستند این عقیده را از مردم بگیرند،سعی می کنندآن رادر ذهنهای مردم خراب کنند. خراب کردن این عقیده چگونه است؟ به این صورت است که بگویند خب آقا می آید همه کارها را درست می کند! این، خراب کردن عقیده است. این، تبدیل کردن موتور محرکی به یک چوب لای چرخ است، تبدیل کردن یک داروی مقوی، به یک داروی مخدر و خواب آور است. خود آقا می آید انجام می دهد، یعنی چه؟ امروز تکلیف شما چیست؟ شما امروز باید چه بکنی؟ شما باید زمینه را آماده کنی، تا آن بزرگوار بتواند بیاید و در آن زمینه آماده، اقدام بکند. از صفر که نمی شود شروع کرد! جامعه ای می تواند پذیرای مهدی موعود ،ارواحنا فداه، باشد که در او آمادگی و قابلیت باشد; و الا مثل انبیاء و اولیای طول تاریخ می شود. چه علتی داشت که بسیاری از انبیای بزرگ اولی العزم آمدند و نتوانستند دنیا را از بدیها پاک و پیراسته کنند؟ چرا؟ چون زمینه ها آماده نبود. چرا امیرالمؤمنین علی بن ابی طالب
،علیه الصلاة والسلام، در زمان خودش - با آن قدرت الهی، با آن علم متصل به معدن الهی، با آن نیروی اراده، با آن زیباییها و درخشندگیهایی که در شخصیت آن بزرگوار وجود داشت، با آن توصیه های پیامبر اکرم درباره او - در همین مدت کوتاه نتوانست ریشه بدی را بخشکاند؟ خود آن بزرگوار را از سر راه برداشتند! «قتل فی محراب عبادته لشدة عدله »; تاوان عدالت امیرالمؤمنین، جان امیرالمؤمنین بود که از دست رفت! چرا؟ چون زمینه، زمینه نامساعد بود; زمینه را نامساعد کرده بودند، زمینه را زمینه دنیاطلبی کرده بودند! آن کسانی که در مقابل امیرالمؤمنین صف آرایی کرده بودند - در اواخر حکومت این بزرگوار، یا در اواسط - کسانی بودند که زمینه های دینی آنها زمینه های مستحکم و ماده غلیظ متناسب دینی نبود. عدم آمادگی، این طور فاجعه به بار آورد! آن وقت اگر امام زمان ،علیه السلام، در یک دنیای بدون آمادگی تشریف بیاورند، همان خواهد شد! باید آمادگی باشد. این آمادگی چگونه است؟ این، همانی است که شما نمونه هایی از آن را در جامعه خودتان مشاهده می کنید. امروز در ایران اسلامی چیزهایی از درخشندگیهای معنوی وجود دارد که در هیچ جای دنیا نیست. تا آنجایی که ما خبر و گزارش و اطلاع داریم; از قضایای دنیا بی خبر هم نیستیم. امروز در کجای دنیا جوانهایی پیدا می شوند که روی شهوات نفس و روی مادیگری پا بگذارند و سراغ معنویات بروند؟ البته گاهی یک جوان، دو جوان، یا یک آدم استثنایی گوشه ای هست، همه جای دنیا پیدا می شود، اما این که عدد
عظیمی از یک نسل، این طور باشند کجای دنیا هست؟ هیچ جا، اینجا هست! بعضی خیال می کردندکه مخصوص دوران جنگ است، البته در دوران جنگ، زمینه های مناسب تری بود، برجستگی آن هم بیشتر بود، لیکن اینطور نیست، امروز هم هستند. امروز جوانهای خوب، جوانهای مؤمن، حزب اللهی، با گذشت از شهوات نفسانی و انسانهایی که دارای گذشت از پول و کسب ثروت و درآمد باشند، زیاد هستند، در حالی که البته عده ای هم به دنبال این چیزها می دوند و فضا را خراب می کنند! عده ای با بلند نظری، با تقوا و با بی اعتنایی به این زخارف، حرکت می کنند. اینها مخصوص این کشور است. پس می شود قدم به قدم به سمت صلاح پیش رفت. زنها هم همین طور، شاید بشود گفت که مجموعه زنان کشور ما از همه جای دنیا بهترند. وقت کار که می رسد. کار سیاسی، کار فرهنگی و کارتشکیلاتی، جلوهستند،وقت جهاد که می رسد، فرزندان خودشان را به دست خودشان به جبهه می فرستند، وقت خانه داری و تربیت اولاد که می رسد، کدبانوهای خانه دارند! همه اینها در دنیا کمیاب است. اینها خیلی ارزش است، اینها تربیت اسلام است، اینها همه امیدبخش است. همینها موجب شده است که بحمدالله امروز دارید نتایج اینها را هم می بینید. البته ما همیشه این را گفته ایم. بارها تکرار کرده ایم، حالا خود ملت ایران، تدریجا دارند عزت سیاسی ما را در دنیا می بینند. ما همیشه می گفتیم که بحمدالله ملت ایران و به تبع ملت ایران، دولت ایران و مسؤولان کشور در سطح دنیا عزیزند.
بعضا در گوشه و کنار، پوزخندی می زدند که بله، مرتب از مردم خودتان، از کشور خودتان و از خودتان تعریف کنید! بفرمایید، امروز همه دارند این را می بینند، این کنفرانس را دیدید. قبل از کنفرانس هم قضایای دیگری بود، ملت ایران آنها را مشاهده کردند. بحمدالله این کشور، کشوری عزیز و مقتدر است، کشوری است که دشمنانش هم اعتراف می کنند که کشوری برجسته و ملتی بزرگ است و مسؤولانی با اخلاص، مؤمن، علاقه مند و تابع اسلام هستند. همه اینها از برکات است. پس می شود زمینه ها را فراهم کرد. وقتی یک چنین زمینه هایی ان شاءالله گسترش پیدا می کند، زمینه ظهور حضرت بقیة الله ،ارواحناله الفداء، نیز پدید می آید و مساله مهدویت - آن آرزوی دیرین بشر و مسلمین - تحقق پیدا می کند. امیدواریم که ملت ایران مشمول توجهات آن بزرگوار باشند. ان شاءالله همه شما و همه ما، هم این توفیق را پیدا کنیم که روزی در رکاب آن بزرگوار باشیم، برای خدا تلاش و مجاهدت کنیم، در مقابل چشم آن بزرگوار، در راه خدا جانمان را از دست بدهیم و به فیض شهادت برسیم. بزرگترین شرف و افتخار است. هم تا قبل از ظهورشان، و هم در زمان غیبت. خدای متعال توفیق بدهد که ما سربازان آن بزرگوار، متوسل و متذکر آن بزرگوار باشیم. اگر شما از این طرف انس داشتید، از آن طرف هم جلب توجه، جلب تذکر و جلب لطف و محبت خواهد شد. امیدواریم ان شاءالله همه مشکلات، همه موانع، همه سختیها و رنجها، به برکت این ارتباط طرفینی، با فضل الهی
و با دست قدرت پروردگار از بین برود. والسلام علیکم و رحمة الله و برکاته
دست دعا
امام صادق ،علیه السلام: اللهم ارنی الطلعة الرشیدة، و الغرة الحمیدة، واکحل ناظری بنظرة منی الیه، و عجل فرجه و سهل مخرجه، و اوسع منهجه، و اسلک بی محجه ، و انفذ امره، و اشدد ازره، و اعمر اللهم به بلادک، و احی به عبادک، فانک قلت و قولک الحق: ظهر الفساد فی البر و البحر بما کسبت ایدی الناس، فاظهر اللهم ولیک و ابن بنت نبیک المسمی باسم رسولک، حتی لا یظفر بشی ء من الباطل الامزقه، و یحق الحق و یحققه، واجعله اللهم مفزعا لمظلوم عبادک و ناصرا لمن لا یجدله ناصرا غیرک و مجددا لما عطل من احکام کتابک، و مشیدا لما ورد من اعلام دینک، و سنن نبیک صلی الله علیه و آله، ...
مصباح الزائر، سیدبن طاووس، ص 169 بار خدایا! آن جمال دلارا و آن روشن جبین ستوده را به من بنما. دیدگانم را با سرمه یک نظر به سوی او بیارا. در گشایش او شتاب کن و درآمدنش را آسان گردان. راه و روش او را وسعت بخش و مرا به طریق او هدایت نما. فرمانش را نافذ و پشت او را استوار دار. به دست او سرزمینهایت را آباد گردان و بندگانت را زنده ساز; که خود فرمودی، و سخنان تو نیز حق است، که: «به سبب آنچه مردم انجام داده اند، فساد و تباهی خشکیها و دریاها را در برگرفته است.» پس ای خدا! ولی خود و فرزند پیامبرت را، همو که همنام فرستاده توست، آشکارساز! تا هر آنچه از
باطل که بدان دست یابد نابود کند و حق را چنانکه باید برپا دارد و عملی سازد. خداوندا! او را پناهگاه بندگان ستمدیده ات و یاور کسانی که جز تو یاوری ندارند، قرارده. آنچه از احکام کتابت تعطیل شده، به دست او تجدید کن و او را پشتیبان نشانه های دینت و سنت پیامبرت - که درود و سلام و خداوند بر او و خاندانش باد - قرار ده. امام رضا ،علیه السلام: اللهم ادفع عن ولیک و خلیفتک و حجتک علی خلقک ... اللهم اشعب به الصدع ، وارتق به الفتق وامت به الجور، و اظهر به العدل، وزین بطول بقائه الارض، وایده بالنصر وانصره بالرعب، وقو ناصریه، و اخذل خاذلیه، ودمدم من نصب له، ودمر من غشه، واقتل به جبابرة الکفر و عمده و دعائمه ، و اقصم به رؤس الضلالة، و شارعة البدع، و ممیتة السنة، و مقویة الباطل، و ذلل به الجبارین، و ابر به الکافرین وجمیع الملحدین فی مشارق الارض ومغاربها، و برها و بحرها و سهلها و جبلها، حتی لا تدع منهم دیارا، و لا تبقی لهم آثارا.
مصباح المتهجد، شیخ طوسی، ص 366 بار خدایا! ولی و جانشین خود و حجت بر آفریدگانت را پشتیبان باش ... خداوندا! به وسیله او شکافها را برطرف ساز و گسیختگی ها را به هم پیوسته کن. ستمها و نابرابریها را با او بمیران و عدل و داد را آشکار ساز، زمین را با درازی ماندگاریش بیارای، او را با نصرت خویش حمایت کن و بابیم [ و هراسی که در دل دشمنان می افکنی] پیروزساز، هر کس او را یاری
می کند پیروز گردان و هر کس از یاری او دریغ می کند به حال خود واگذار. هر کس که طرح دشمنی با او درافکند هلاک ساز و هرکس را که از در نیرنگ با او درآید نابود کن. سردمداران کفر و تکیه گاهها و استوانه های آن را به وسیله او به هلاکت رسان و گمراه کنندگان، بدعت گذران ، محو کنندگان سنت و تقویت کنندگان باطل را درهم شکن. همه گردن کشان را به دست او خوار ساز و همه کافران و بی دینان را در هر جای زمین که هستند، در مشرق ها و مغرب ها، در خشکیها و دریاها، در جلگه ها و کوهستانها، برانداز; تا آنجا که از آنها کسی باقی نماند و اثری برجای نماند.
ارمغان مور
به مناسبت میلادخجسته امام رضا، (علیه السلام)
رجبعلی مظلومی - به کجا آمده ای و چه می خواهی؟ - قصد زیارت امام دارم و با صد امید خود را به اینجا کشانده ام. دانی ای عزیز! «زیارت » به معنی دیدار است، و شرط آن «زنده بودن یار». آری تو با این عقیده، آمده ای که امام خویش را زنده و در کار می دانی و شنوای گفتار و بینای کردار خویش می شناسی. و از اینروست که به محض ورود به درگاه او می گویی: «اشهد انک تشهد مقامی و تسمع کلامی و ترد سلامی، و انت حی عند ربک مرزوق » (1)اینک خوش حالتی داری و نیکو ارادتی، آن بهتر که زیارت تو، با معرفتی توام باشد تا ثواب کامل گیری و بهره بیشتر یابی، پس سزاوار است که بدانی این
1) قمی، شیخ عباس، مفاتیح الجنان، زیارت امام رضا ،علیه السلام.
امام کیست و مقام او چیست؟ نام این بزرگوار«علی »است، کنیه اش «ابوالحسن » و القابش «رضا، صابر، فاضل،رضی،وفی،قرة عین المؤمنین (1)، غیظ الملحدین (2)است ». پدرش موسی بن جعفر (الکاظم) و مادرش به یکی از نامهای «تکتم، نجمه، اروی، سکن، سمانة، ام البنین، خیزران، صقر، شقراء» موسوم بود و ام ولدی پاکدامن به شمار می رفت. (3)همین مادر گرامی گوید که: چون حامله شدم; به هیچ وجه سنگینی درخوداحساس نمی نمودم; و چون به خواب می رفتم، صدایی که پیاپی خدا را می ستود از شکم خویش می شنیدم و می ترسیدم ولی به گاه بیداری، آن صدا خاموش می شد، تا آنگاه که فرزندم متولد گشت، دستها بر زمین نهاد و سر به سوی آسمان بالا برد و سخنی گفت که من نفهمیدم، تا پدرش (امام کاظم، علیه السلام) آمد و در گوشهایش «اذان و اقامه » گفت و کامش به «آب فرات » برداشت و فرمود: «این بقیة الله در زمین است و حجت الهی پس از من خواهد بود.» (4)درباره روز تولد این فرزند اختلاف نظراست (3 ، 11 یا 15 ذی القعده ; 11 یا19 ربیع الثانی ;6 ،7 یا 8 شوال ; 11 ذی الحجه) ولی مشهورتر از همه «11 ذی القعده » است. اما در مورد سال تولدش، تنها دو نظر وجود دارد: (148 یا153 ق) و دومی بنابر آنکه پنج سال پس از شهادت امام صادق ، علیه السلام، است صحیح تر به نظر می رسد (5)زیرا روایات بسیاری مؤید این است که آن حضرت آرزوی دیدار امام رضا، علیه السلام، را داشت. یکی از آن روایات
از این قرار است: «خدای بزرگ از صلب موسی ، علیه السلام،فرزندی به وجود می آورد که دادرس و فریادرس این امت است و نور و فهم و حکم این ملت خواهد بود. او بهترین فرزند، و عالیترین نورسیدگان است. خداوند به واسطه او خونهای بسیار کسان را حفظ می کند; و نزاعها را به اصلاح می رساند، پراکندگیها را از میان می برد، و شکستگیها را التیام می دهد. به وسیله او برهنه ها را می پوشاند و بس گرسنه را سیر می سازد، وحشت زدگان را به خاطر وی آرامش می بخشد، و برکات را از آسمان فرود می آورد. بندگان، مطیع او شوند و او در همه حال، بهترین مردم باشد (در کودکی و جوانی و کهنسالی) و عشیره اش سروری یابند. سخن او حکمت است، و خاموشی او دانایی است، برای مردم هرچه را اختلاف نظر دارند بیان می کند.» (1)حضرت رضا ،علیه السلام، 35 سال از حیات خویش را با پدر گذراند; و پس از آن 20 سال تنها ماند، تا در 55 سالگی (به سال 203 ق) شهید گردید (روز آن را 14 یا17 یا آخر ماه صفر، و یا23 ذی القعده نوشته اند.) (2)امام، غالبا در مدینه به سر می برد و در میان مسلمین نفوذ علمی فراوان داشت و مقبولیت عامه پیدا کرد. این توجه عمومی به حضرتش و قیامهای پیاپی علویان، مامون را در اندیشه انداخت که نیرنگی زده، ارتباطی برقرار سازد و امام را با خود همراه و همکار نشان دهد، شاید نگرانیها زایل شود. بنابراین پیامها فرستاد و نامه ها ارسال داشت، که حضرت
را به خراسان آورد و جمع شیعیان را پراکنده دارد، ولی آن بزرگ; راضی نمی شد، اصرار در کار آمد و به اجبار و اکراه، آن حضرت را آماده سفر کردند. (1)حرکت، آغاز شد، مسیر «کوفه و قم » که مرکز شیعیان بود، از طرف مامون ممنوع گردید و راه «بصره و اهواز و فارس » تعیین شد همه جا اجبار و اضطرار در کار بود. (2)کاروانی سراپا عظمت ولی به باطن غمناک و متالم به راه افتاد. در هر قدم از کرامت اثرها می نهاد و از شرافت معنوی آیتها ظاهر می ساخت. در اهواز با آنکه امام رنجور شد و طبیب را فرا خواند، اما خود به معالجت خویش پرداخت. (3)در «آهوان سمنان » مامنی برای آهوان ترتیب ترتیب دادو«ضامن آهو» لقب یافت. در «نیشابور» جایی را پسندید که به «شاه پسند» معروف شد، و درخت بادامی غرس کرد که هر جزئش هزار ثمر می بخشید. در همان جا بود که حدیث «سلسلة الذهب » را بیان فرمود و «24000 قلمدان » به نوشتن آن پرداخت. آری شهر نیشابور که 300000 محدث داشت به تعظیم آن عالم بی نظیر زمانه، اقدام کرد. در «قدمگاه » (محله قزوینی ها) به حمامی رفت، آب چشمه آن بیفزود. در «ده سرخ » به معجزه چشمه ای ظاهر ساخت که به نام «چشمه رضا» باقی ماند. در «سناباد» به خانه «حمیدبن قحطبه » رفت و جای دفن خود را با کشیدن خطی معلوم نمود و فرمود: «هذه تربتی و فیها ادفن و سیجعل الله هذاالمکان مختلف شیعتی و اهل محبتی والله مایزورنی منهم زائر و لا یسلم
علی منهم مسلم الا وجب له غفران الله و رحمته به شفاعتنا اهل البیت » این خاک من است و در آن دفن خواهم شد، و خداوند این جا را بزودی محل آمد و شد شیعه من و دوستدارانم قرار خواهد داد به خدا سوگند، از آنان هر که مرا زیارت کند، یا سلامی دهد; به شفاعت ما اهل بیت برایش آمرزش و حمت خدا مسلم خواهد گردید. در «مرو» به دستور مامون استقبالی شایان کردند و خود او نیز شرکت نمود. مامون، ابتدا، بظاهر خواست تا خلافت را به امام واگذار کند اما جوابی عالمانه شنید، لذا ولایتعهدی خود را پیشنهاد کرد، آن را هم نپذیرفت و فرمود: «بنابر خبری که رسول خدا،صلی الله علیه وآله، داده است، من پیش از تو، مسموم و مظلوم از دنیا می روم، و بر من ملائکه آسمان و زمین گریه خواهند کرد، و در سرزمین غربت مدفون خواهم شد.» و لذا ولایت عهدی معنایی نخواهد داشت. اما اصرار مامون بدانجا رسید که صریحا گفت: «اگر نپذیری گردنت به تیغ خواهم زد.» (1)امام با آنکه وی را هراسی جز از خدا نبود تکلیف شرعی خود دانست که بظاهر قبول کند، بدان امید که دین حق را پایداری بخشد و سنت رسول خدا ، صلی الله علیه وآله، را احیا نماید. (2)جشنی بزرگ برپا شد و سکه ها به نام امام زده گشت و نثارها گردید، و لباس سیاه عباسیان به سبز مبدل شد، ولی امام نگران بود که کار به کجا خواهد انجامید!؟ باآنکه عصر امام ،علیه السلام، دوره عظمت علمی اسلام بود و تا «اسپانیا» و «دیار
غرب » همه جا دانشگاهها برقرار; و مناظرات و تحقیقات در کار بود، و پسر هفت ساله قرآن را حفظ داشت و یازده ساله در فقه و علم حدیث و نقل متبحر بود، مع ذلک، امام، علیه السلام، در راس همه قرار داشت و علمای بزرگ زمان را در مباحثه محکوم می ساخت. (1)گفتگوی امام ، علیه السلام، با رؤسای مذاهب مختلف: «جاثلیق » (رئیس انصاری) و «راس جالوت » (رئیس یهود) و «هربذ» (بزرگ زرتشتیان) و «عمران صابی » (رئیس صابئین) و «نسطاس رومی »(طبیب) و «یحیی بن ضحاک » (متکلم) و «ابن قره مسیحی » و سایرین معروف است و پاسخهاکه به دانشمندان عراق وخراسان وبه خود مامون داده، مشهور است ، و خود کتابی مستقل را ترتیب می دهد. (2)کتاب «طب الرضا» که جزء جزء آن، امروز هم به تصدیق محققان رسیده و حاشیه ها بر آن نوشته اند، سند دیگری بر عظمت علمی امام است . در روضه نبوی (مدینه) علما، بسیار گرد می آمدند . پاسخ مردم را می دادند; هرجا در می ماندند، جملگی به امام ، علیه السلام، احاله می کردند، پدرش، او را «عالم آل محمد»نامیده بود. (3)امام، به زبان بیگانگان نیز سخن می گفت، از پیشامدهای آسمانی خبر می داد، اولین ساعت را طبق دستور او ساختند. (4)نسبت به کارگران عاطفه ای شدید داشت، در سر سفره غذا همه خادمان را گرد خود می نشاند و با آنان صرف طعام می کرد، و تا خدمتکاری از خوردن فارغ نمی شد، او را صدا نمی زد، امام قبل از آنکه دست به سفره دراز کند، از بهترین
1) سحاب، ابوالقاسم، همان، صص 65-63; عمادزاده، همان، ص 453.
2) گیلانی، شمس، ترجمه «مکالمات حضرت با ملل و مذاهب مختلف »; سحاب، ابوالقاسم، همان، ج 2; محدث قمی، همان، ص 195; مغنیه، احمد، همان، صص 121به بعد.
3) محدث قمی، همان، صص 174-173; مغنیه، احمد، همان، صص 122-121; سحاب، ابوالقاسم، همان، صص 77-75،115.
4) سحاب، ابوالقاسم، همان، صص 89-88.
جای هر غذا، مقداری در ظرفی جمع کرده برای فقرا می نهاد و آنگاه به خوردن می پرداخت. «انعام »او به افراد، و رفع نیازمندیهای اشخاص بیش از حد شمار و گفتار است تا آنکه تمام مال خود را هم یکبار به محتاجان بخشید. «کرامتش » چندانکه، «محمدبن جعفر» را از مرگ نجات بخشید و «محمدبن حفض » و جماعتی را از تشنگی در بیابان رهانید. «تواضعش » ببین که با وجود ولیهعد مملکت بودن، پشت مردی را در حمام کیسه کشید. «علو طبعش » آنکه، «اخرس » فحاش را باز مانع قتل شد. از تقوی و حسن خلق و حلم او، و کارهای خیرش که هیچ سخن نتوان گفت. و«عدلش » برتر از آن بود. نه تنها آدمیان، بلکه گنجشک و آهو هم به دادخواهی نزد امام می آمدند و امان می یافتند. (1)او نسبت به کهتران و نیکان; آقایی داشت و مهربانیها می کرد اما درباریان را (نظیر فضل بن سهل) ساعتها در آستانه در به پا می داشت و سر خود بلند نمی کرد سپس، با کلمه ای آمرانه رد می نمود. و نظیر «زیدبن موسی » را که آلوده بود منسوب خود نمی شمرد. (2)شعرا (از قبیل ابونواس و ابن الحجاج و دعبل) در مدح امام اشعاری نغز سرودند (3)و امام نیز شعر، نیکو می سرود. (4)مامون را عظمت تازه ای که امام در خراسان پیدا کرد بیمناک ساخت و چون مردم غرب نیز علیه او آغاز اعتراض نمودند (5)لذا تصمیم به قتل امام گرفت ... یک بار سی غلام شمشیرزن را شبانه بر آن حضرت مامور کرد، اما شمشیرها کارگر
نیفتاد. (1)و بار دیگر; خود مامون امام را به خوردن آن انار، (2)یا انگور زهرآلود مجبور کرد. گرچه آن حضرت خودداری نمود اما مامون گفت: «ناچار باید میل کنید» آری، کار از کار گذشت. (3)خدمتکار خاص (ابوالصلت هروی) دید که امام عبا را بر سر انداخته از قصر مامون خارج شد. دانست که زمان فراق فرا رسید. جنازه امام را بظاهر تجلیلی بی نظیر کردند و در همانجا که خود آن حضرت معرفی کرده بود و قبر ظاهر شد، دفن نمودند و آنگاه گور از خاک پر گشت و برآمد و صدها معجزه در همین صحنه برای ناظران نمودار شد. (4)امروز هم، آستانش زیاد، دردها را شفا می بخشد و حاجتها روا می کند. توسل به او، در همه جا مایه سلامتی و بقاست و درخواست از او، مایه رفع هر فتنه و بلا. غلامش ابوالصلت را مامون یک سال در زندان زجر داد که شاید اسرار امام را فاش سازد ولی اظهار نکرد (5)تا از درد به تنگ آمد و روزی گفت: «یا جوادالائمه! به داد من برس که طاقتم طاق شد.» ناگهان، امام بر او ظاهر شد، ابوالصلت شکوه کرد که «چرا دیر آمدید؟». فرمود: «کی مرا دعوت کردی که اجابت ننمودم؟؟». آری; بخواه و به من اخلاص درخواست نمای; آنگاه اگر به مقصودت نرسیدی گله کن. همان بهتر که عجز خود را در وصف امام با بیتی از ابونواس اعلام کنم که گفت: قلت لااستطیع مدح امام کان جبریل خادما لابیه (6)
آثارتربیتی انتظار
گفتگوباحائری شیرازی موعود: با سپاس از اینکه اجازه فرمودید خدمتتان برسیم و از محضرتان استفاده بکنیم. موضوع اصلی بحث مساله آثار
1) محدث قمی، همان، ص 180.
2) همان، ص 205.
3) برخی درباره اینکه مامون به قتل امام اقدام کرد شبهه می کنند،خوب است به مضمون شعر ابونواس که معاصر امام بوده و مرثیه ای سروده است توجه کنند. مغنیه، احمد، همان، ص 171، سحاب، ابوالقاسم، همان، ص 304.
4) محدث قمی، همان، ص 207.
5) همان، ص 205.
6) سحاب، ابوالقاسم، همان، ص 173،310; محدث قمی، همان، ص 210.
تربیتی انتظار است. اما در مورد مفهوم انتظار فرج و اینکه چه اراده ای از این مفهوم می شود، دیدگاههای متفاوتی هست، هم در گذشته و هم در حال حاضر. هر کس با دیدگاهی با مساله انتظار فرج برخورد کرده است و مفهومی خاص از انتظار فرج ارائه داده است و بر اساس همین مفهوم هم مشی اجتماعیش را شکل داده است. با توجه به اهمیت مساله و اینکه هر مفهومی که ما از انتظار فرج اراده بکنیم، در عمل اجتماعیمان تاثیر می گذارد، به عنوان اولین سؤال بفرمائید که اصلا مفهوم انتظار فرج از نظر شما چیست و حضرت عالی دیدگاههای مختلفی را که در این زمینه هست چگونه ارزیابی می کنید؟ آیت الله محی الدین حائری شیرازی: بسم الله الرحمن الرحیم، هر مطلب مفید و مثبتی قابل تحریف است، می شود با اندک تصرفی، اندک دخالتی مطلب راازمسیر خودش منحرف کرد، شیطان کارش همین است که یک مطلب اصیل را وارونه کند، دین برای یک امری است، شیطان از دین چیز دیگری می سازد. این همه کسانی که انسانهای بسیاری را منحرف کرده اند، یعنی دین جعل کرده اند، حقیقت دین را مسخ کردند، شد یک چیزی که شیطان پسند باشد، انتظار هم از این قبیله مستثنی نیست، شیاطین بهترین کارشان برای خودشان همین هست که انتظار را از معنی اصلی خودش دور کنند، معنی انحرافی برایش درست کنند، پس معنی اصیل انتظار را ببینیم چیست تا معنی انحرافیش مشخص بشود. معنی اصیل انتظاراین است که انسان در خودش زمینه آمادگی برای اطاعت و پیوستن به آن حضرت را پیدابکندو همچنین زمینه را برای آن حضرت آماده کند. یعنی هم خودش آماده باشد برای پیوستن به آن حضرت، هم برای آن حضرت زمینه سازی بکند. بعضی ها
یک بعد انتظار را گرفته اند و آن اینکه می گویند آن حضرت تا نیاید امور اصلاح نمی شود اما اینکه آیا لازم است که ما کاری کنیم تا برای آن حضرت زمینه هموارتر بشود، این را می گویند به ما مربوط نیست، این برداشت غلطی از انتظار است، این یاس است، این انتظار نیست. می گویند از دست ما کاری ساخته نیست. صاحبش می آید خودش امور را اصلاح می کند، خیر از دست شما کاری ساخته است، بعضی جایگاه تقدیر را و جایگاه مقدرات را نشناخته اند، جایگاه تقدیر و مقدرات این نیست که از انسانها سلب اختیار کنند، سلب قدرت کنند، تقدیر جای خودش را دارد، قدرت و اختیار انسان هم جای خودش را دارد و به دلیلی که انسان مختار است و خدا امانت قدرت را به انسان داده است، این زمینه انتظار فراهم می شود. چرا؟ چون آن روزی که آن حضرت می آید اینطور نیست که ایشان از انسانها، سلب قدرت می کند و انسانها را به راهی که می رود مجبور می کند، اگر بنا بر چنین کاری بود نیاز به انتظار نبود، در همان سال وقتی که ایشان چهار ساله بودند، نه، وقتی که ایشان ده یازده ساله بودند یا پانزده ساله بودند یا بیست ساله بودند اگر بنا بر اکراه بود خوب همان موقع اقدام می شد نیاز نبود که این همه زمان بگذرد و قرآن مکررا می فرماید: «انلزمکموها و انتم لها کارهون (1)فیض الاسلام، نهج البلاغه، ص 507، خطبه 159.(2)
با اینکه شمابدتان می آید و کراهت دارید، شما را به قضیه ملزم بکنیم؟ یا می فرماید: «انما انت مذکر لست علیکم بمصیطر»; (3)«لست علیهم بوکیل (4)سوره اسراء(5)، آیه 8.(6)پس این مجموعه ها نشان می دهد که آن حضرت در انتظار مساعدشدن
شرایط و اذن پروردگار جل و اعلی است، پروردگار متعال هم برنامه اش این نبوده است که مردم عوض نشدند او عوض کند، چه ظهور، چه غیبت، جزء این آیه هستند: «ان الله لایغیر ما بقوم حتی یغیروا ما بانفسهم (1)سوره قصص(28)، آیه 27.(2)آن روزی که غیبت صورت گرفت، باز باعثش مردم شدند، مردم یک کاری کردند که نعمت ازشان سلب شد و آن روزی که حضور پیدا بشود قبلش مردم عوض شده اند، «ذلک بان الله لم یک مغیرا نعمة انعمها علی قوم حتی یغیروا ما بانفسهم (3)یا می گوید: «ان عدتم عدنا» (6) اگر شما برگردید ما برمی گردیم، گاهی هم در توبه راباز می کند و خدا لطفی می کند درآنجاو می گوید: «تاب علیهم لیتوبوا» (4)همان سوره، آیه 24.(5)ملاحظه وضعیتشان و ضعفشان را کرده است، نظری کرده است، اجازه داده است که دلشان بشکند و توبه کنند، آن هم جایگاه خودش را دارد. پس اصل غیبت که شروع شد از ناشکری شروع شد، کاری با امام یازدهم کردند شیعیان که با هیچ کدام از امامان نکردند، یک نامه ای به ایشان نوشتند که پولهایی را که ما خدمتتان فرستادیم شما بیلانش را به ما بگویید در «تحف العقول حضرت پاسخشان را اینطوری دادند که اگر این امامت امر مستمری است چرا این سؤال از یکی از پدران من نشد، چرا آنها متهم به این معنا نشدند؟ بعد از آن حضرت نپذیرفت و دستور فرمود پرده سیاهی در اتاق ایشان آویختند، مردم می آمدند از پشت پرده سؤال می کردند و می رفتند. این هم پرده غیبت است. این حرکت است، چون خدای تعالی می توانست آسمانها و زمین رادر یک لحظه خلق کند اما آنها را شش روزه آفرید، در
روایت داریم که ای برای «اناته است، «تانی است، خداوند «تدرج را دوست دارد، این متین تر است. پس اول غیبت کبری است با نواب لاعلی التعیین[غیرمعینی]، که حضرت دیگر تعیین نمی کنند، قلوب مردم به سمتی برود و آمادگیشان و ساخته شدنشان برای ظهور، معنای انتظار این است که هم خودش را فرد آماده کند برای پیوستن به آن حضرت، و هم دیگران را برای این کار تشویق کند و برای این کار تمهید مقدمات کند. در یک مصداق کوچک می شود اینطوری مثال زد، امام راحل، قدس سره، در نجف بود و مردم آرزو داشتند بیاید ایران، همکاری با او می کردند با اینکه در بینشان نبود، نوارش را تکثیر می کردند، صحبتش را اشاعه می کردند، ذکر خیر او می کردند، اطلاعیه به نفعش می دادند، کار برایش می کردند، تا امام رفتند به پاریس. باز هم مردم در اینجا تظاهرات می کردند، راهپیمایی می کردند، آن اندازه تلاش کردند، کار کردند، تا حکومت شاه را فلج کردند، تا امام آمد و حکومت هم نتوانست کاری بکند، این نقش مردم بود. آمدن امام بر اساس کار و حرکت و تلاش مردم است، از مردم حرکت، از خدا برکت، نتیجه اش این شد که آمد. ظهور هم مثل همین است، در قبل از ظهور هم باید، اینهایی که دوستان آن حضرت هستند، آنچنان کار کنند که دشمنان آن حضرت فلج بشوند. آنچنان تبلیغ کنند، ترویج کنند، نام ببرند که اسم آن حضرت، انتظار آن حضرت، آمدن آن حضرت، یک امر شایع و رایجی بشود. این می شود انتظار حقیقی. بعضی ها می گویند ما چکار داریم که می آید ما خودمان اصلاح می کنیم، این غلط است، این عینا مثل قضیه دعاست، فرد می گوید من
در مساله روزی باید کار کنم، دعا یعنی چه، یکی دیگر می گوید، دعا می کنم، کار یعنی چه؟ اما دستور این است که انسان کار بکند، دعا هم بکند، اگر دعا بکند و کار نکند، روایت داریم چند دسته دعایشان مستجاب نیست، یکیش این است که کسی در خانه بنشیند و بگوید «اللهم ارزقنی می گوید خداوند متعال به تو دست داده است، پا داده است، اینها وسایل روزی است، صلاح دانستم می دهم، می روی بیرون ممکن است صلاح ندانم و ندهم. تو معذوری، در مساله انتظار تلاشمان را باید بکنیم، دعا هم باید بکنیم، دعای برای تعجیل ظهور و تلاش برای آن. خداوند متعال نمونه دعای مستجاب را اینجوری می گوید، موسی علیه السلام، وقتی رسید به چاه دید که عده ای در اطراف چاه جمع شده و می خواهند به گوسفندانشان می خواهند آب بدهند، دو زن هم در آنجا ایستاده اند و منتظرند. آمد پیش آنها و گفت شماء چه چیزتان است؟ «قال ما خطبکما قالتا لا نسقی حتی یصدر الرعاء» (1)گفتند: جلوی چشم این چوپانهاآب نمی دهیم، تااینها بروند «فسقی لهما»رحم کرد به اینها و برایشان آب کشید، «ثم تولی الی الظل (9) در آفتاب نایستاد و دعا کند، می خواست در حال خودش باشد. از این جهت رفت توی سایه، «فقال رب انی لما انزلت الی من خیر فقیر» (2)کارش را کرد، بعد دعایش را هم کرد، ما داریم در روایت «ارحم ترحم رحم کرد به آنها خدا هم به او رحم کرد. تلاش کرد در حد خودش برای دیگران، اما فرج شد برای خودش، از این جهت می گویند دعا کنید برای فرج ما که فرج می شود برای خودتان، موسی ، علیه السلام، آب کشید برای دختران
شعیب اما فرج شد برای خودش، در آن وقتی که درخواست می کرد «لما انزلت الی من خیرفقیر» ما نمی دانیم چه خیری می خواهد، علی ، علیه السلام، می داند، می فرماید: «والله ماساله الا خبزا یاکله (11) منظور موسی از خبز یک تکه نان بود، یک کف دست نان، از بس علف خورده بود «لانه کان یاکل بقلة الارض و لقد کانت خضرة البقل تری من شفیف صفاق بطنه (1)از زیر وست شکمش سبزی علف پیدا بود، پیداست که همه چربی بدنش آب شده بود در این مدت، این خیلی حرف است که علی ،علیه السلام، می فرماید: سبزی علف از زیر پوست شکمش پیدا بود، موسی علیه السلام چقدر پوستهایش نازک شده بود و چقدر هم علف خورده بود، اما با این همه علف خوردن به کسی نگفت یک تکه نان به من بده، مناعت طبع موسی را نشان می دهد. خوب گاهی انسان از خدا یک پاره نان می خواهد، او به اندازه حاجتش می خواهد خدا به اندازه کرمش به او می دهد. خدا برای او مساله زن را حل کرد، مساله اشتغال را حل کرد، مساله مسکن را حل کرد، الان مساله جوانان ما و احتیاجات عمده جوانان ما این چهار تاست، شغلی، خانه ای، همسری، بعد هم برای ادامه تحصیل کنکور بدهند و وارد دانشگاه بشوند، خداوند متعال همه اینها را برای موسی علیه السلام فراهم کرد. اول گفت: «انی ارید ان انکحک احدی ابنتی هاتین (13) همه می روند سراغ فردی که او پیشنهاد کند به پدرزن، پدرزن پیشنهاد می کند به داماد، یکی از این دو تا دختر را می خواهم به تو بدهم، این از زنش، «علی ان تاجرنی ثمانی حجج ; (2)هشت سال برایم کار کنی، این هم از شغلش، الان که می خواهد دست توی این سفره بکند بر اساس قرارداد است، میهمان نیست، تصدقی و اعانت و اینها نیست، از همین امشب غذایی که می خواهد بخورد بر اساس این است که می خواهد کار بکند، از حالا جزء قرارداد است. چون اجیر اینهاست باید به اجیر مسکنش را هم بدهند، چون کار می کند، در مقابل کار مسکن می گیرد و زن می گیرد و قوت و غذا و بالاتر از هر سه اینها دانشگاه است، چه استاد دانشگاهی بهتر از شعیب و دانشگاهی بهتر از تربیت پیغمبر، شما دانشگاه تربیت معلم یا تربیت مهندس دارید اما اینجا دانشگاه تربیت پیغمبر است، خوب او یک تکه نان خواست، اینطوری بهش دادند، خدا به ما می آموزد عمل کنید، دعا هم کنید، در انتظار هم، هم عمل، هم دعا، هر کس بگوید من تلاش می کنم برای آن حضرت، دعا نمی کنم، اشتباه می کند. هرکس بگوید من دعا می کنم، کاری از دست ما ساخته نیست، ما فقط نشسته ایم. پس آنها انتظار افراطی و تفریطی و این هم حد وسط، حد اعتدال، این نوع انتظار، اثر تربیتی اش این است که من می گویم. من برای اصلاح عالم، هر کاری را مقدورم شد می کنم، هر چه را که نتوانستم او می آید تکمیلش می کند، ما می خواهیم این عالم را بسازیم، هر اندازه اش را که بتوانم می کنم، او می آید تکمیل می کند، من وقتی که بدانم که این کار من دیگر کسی دنبالش را نمی آورد، انگیزه کارکردن از من گرفته می شود، وقتی که من می دانم بالاخره دیگران می آیند و این امور درست می شود، من هیچ نگران نیستم، چقدر از کار را می کنم، طلبه تربیت می کنم که برود انصار ایشان بشود. چون می دانم که آقا بعدا از اینها استفاده می کند. هیچ نگرانی نیست، خستگی، افسردگی حاصل نمی کند، اثر دیگرش این است که انسان در حین انتظار این حکومتهایی که هست قبول ندارد می گوید اینها طاغوتند، الا یک حکومت انتظار که اهل انتظار باشد، آن حکومت را قبول دارد. بیعت با اینها نمی کند چون منتظر است که با آقا بیعت کند، ببینید کسی که منتظر است از آن سفره بخورد، از این سفره نمی خورد، می گوید سفره ما بعد از این هست. خودش را از این ضعیت سیر نمی کند، حالش، حالت مسافر می شود، آن حال منتظر است، حال منتظر یک حال قائم است نه یک حال قائد، ببینید شما نشسته باشید بخواهید از این طرف اتاق نشسته بروید آن طرف اتاق، چقدر طول می کشد و چقدر زحمت دارد، اما اگر برخیزید چقدر راحت می توانید کار کنید. توان انسان را انتظار بالا می برد، ببینید بعضی می پرسند مثلا چه کار می کند؟ «جعل الله الکعبة البیت الحرام قیاما للناس (3)این کعبه را اینطوری نگاهش نکن. هر که به این کعبه معتقد باشد از جایش برمی خیزد، می گوید دیگران دل به دنیا بسته اند، نشسته اند سر سفره دنیا همین را کرده اند خانه و مسکن، این بیت الله انسان را از خاک بلند می کند، انسان را سراپا بلند می کند، انتظار هم همین طور است، انتظار انسان را سرپا می کند، روحیه به انسان می دهد، یک اثر دیگر انتظار این است که به انسان سنخیت می دهد با آنها، چون به خودش می گوید من منتظر آنها هستم اما اگر آنها آمدند و گفتند ما تو را قبول نداریم، چه کار کنم؟ قرآن را مشاهده می کند که طالوت گفت که «ان الله مبتلیکم بنهر فمن شرب منه فلیس منی و من لم یطعمه فانه منی الا من اغترف غرفة بیده . (4)خوب می گوید آقا امام زمان علیه السلام هم که قیام می کند
اول جنودش 313 نفر است، طالوتیها هم که 313 نفر بودند پس وقتی که در313 این دو تا مشترکند، جنگ بدر هم 313 تا بوده است، پس یک مشترکات دیگری هم دارد. نه همین شرب که به من بگوید هر کس خورد با ما نیست، هر کس نخورد از ماست مواظب می شود که از قدرتش سوء استفاده نکند، از آنچه که در اختیارش هست، «الا من اغترف غرفة بیده تا «من لم یطعمه فانه منی بشوی، پس انتظار این خاصیت را دارد که دریچه ای است بسوی نور.
انتظار می گوید اصلا آن حال تو این نیست منتظرش شو، و همین می شود نفس کش او، زمینه تنفس او، مثل نماز، نماز برای انسان تنفس است، که این همه فانی، این همه کوچک، این هم یکجور دیگر بازی، یک طرفی هست که انسان با آن بازی نکند، وگرنه این همه عالم را ببیند، اگر این نماز نباشد، این انسان دق می کند و انتظار هم نباشد انسان مؤمن دق می کند. پس اثر روحی می گذارد، اثر تربیتی می گذارد، اثر اخلاقی می گذارد و بالاتر از همه ایشان گفته اند: شما دعا کنید برای تعجیل فرج ما که همین کار، فرج خود شماست. موعود: ببخشید در صحبتهای شما نکته ای بود، در ارتباط با برخورد شخص منتظر با حکومتهایی که در زمان غیبت وجود دارند، این نکته ممکن است این سؤال را پیش بیاورد که پس حرکتی که در کشور ما برای تشکیل یک حکومت اسلامی ایجاد شد، چگونه باید توجیه کرد؟ این حرکت چگونه با مساله انتظار قابل جمع است؟ آیت الله محی الدین حائری شیرازی: جمهوری اسلامی خصلت بالایش همین انتظار است، امام راحل همیشه می فرمود «ما منتظر طلوع خورشیدیم ، «ان شاءالله این حکومت را ما به صاحب اصلیش بسپاریم ، نسبت به غیر این حکومت بله، بگوید آنها فاسقند، آنها فاسدند، آنها موانع راهند، از من نیستند، من از اینها نباشم، امانسبت به این حکومت باید معتقد باشد، برای پیوستن به آن حضرت آمادگی داشته باشد که افراد را به حضرت ملحق کند، اما اینکه کار آن حضرت را این حکومت می کند، خیر، آنطوری که حضرت اقامه عدل می کنند، اینها هم می توانند، نه، اینها می توانند زمینه چینی کنند، چرا، بعضی از امور را هم اینها تجربه کنند که زمینه فراهم بشود، مثلا ما می گوییم ولایت مطلقه فقیه، خوب کسی که به ولایت مطلقه فقیه معتقد بود و راضی شد به ولایت مطلقه امام به طریق اولی حاضر می شود که برای غیر معصوم ولایت مطلقه قائل بود و اینطوری از آن اطاعت کرد، تمرینی می شود برای اطاعتش از معصوم و معمولا هم اینطور بزرگان وقتی که می آیندیکضرب نمی آیند،
یک امتحانی می کنند،یک آزمایشی می کنند، یک سر و چشمی آب می دهند و بعد می آیند. هر عاقلی اینطوری است، امام حسین ،علیه السلام، وقتی که کوفیان این همه نامه نوشتند، مسلم بن عقیل را فرستاد که سالی که نکوست از بهارش پیداست، با ایشان چه کنند. معلوم می شود که با آن حضرت چه می کنند. امام راحل را که برای این امت فرستادند مثل مسلم بن عقیل بود، اگر با او خوشرفتاری می کردند پیدا بود که می شد برای آن آقا هم اینها مریدهای خوبی باشند. واقعا هم مردم برای امام مریدان خوبی بودند، استقبالی از او کردند پنج میلیونی. وقت رحلتش هم بدرقه ای کردند بیشتر از آن استقبال، هر چه هم فتوا داد رعایت احترام فتوایش را کردند با سنتش و آدابش و عاداتش و می گفتند مرجع هرچه بگوید، هشت سال جنگیدن را لازم کرد، آدم یک روز بجنگد، دو روز بجنگد، یک ماه، یک سال، آن هم با دست خالی، اینها همه اش پیداست که آن وفاداری که به آن حضرت کردند برای این حضرت هم می کنند. موعود: وقتی که ما معارفی را که از ائمه معصومین ،علیهم السلام، در مورد انتظار به ما رسیده است مورد مطالعه قرار می دهیم، می بینیم که تعبیرات خیلی بلندی در مورد اصل مساله انتظار در آنها وجود دارد، تعبیری مثل اینکه «افضل العبارة انتظارالفرج . این موضوع این سؤال را در ذهن ایجاد می کند که حالت یک انسان منتظر با حالت یک انسان غیر منتظر چه تفاوتهایی دارد؟ چه چیزی به انتظار این فضیلت را بخشیده که «برترین عبارتها» شده است؟ اصولا وجه ممیزه انسان منتظر چیست؟ آیت الله محی الدین حائری شیرازی: انتظار و عدم انتظار مثل مسافر و حاضر است، کسانی که اهل دنیا هستند قصد اقامت کرده اند، کسانی که اهل آخرت هستند توی دنیا قصد اقامت ندارند، حالت مسافر دارند. مسافر چه کار می کند؟ مسافر مثلا می خواهد برود کشور عربستان، می خواهد برود در آنجا مثلا متوطن بشود، نمی خواهد برود حج و برگردد، یک کسانی هستند که می خواهند بروند خارج و بمانند و دیگر برنگردند، اینها چه کار می کنند، همین ها کافی است برای مطالعه کار، اینها همه چیزشان را دلار می کنند، فرششان، باغشان، تجارت خانه شان، همه شان را پول می کنند می گذارند توی بانکهای خارج، کسی هم که اهل آخرت است، همه را می فرستد توی بانکهای آخرت، اینجا مصرفش نمی کند، پس آن کسی هم که معتقد است به آخرت، حالتش، حالت مسافر دارد که قصد رفتن کرده است، حالتش این است که همه چیزش را تبدیل به جنس ارز آن کشور می کند، انتظار هم همین حال را به انسان می دهد که شاید امشب آمد، شاید امروز صبح آمد، در روایات نگفته اند که آقا ده سال دیگر می آید، بیست سال دیگر می آید، راوی می گوید که به آقا امام صادق ،علیه السلام، عرض کردند که آقا من نماز صبح را که خواندم دلم می خواهد بخوابم اما می ترسم که خورشید از مغرب طلوع کند (چون در روایت است که از علائم است) اگر خورشید از مغرب طلوع کند آن وقت من آماده نباشم به خاطر اینکه می خواهم نگاه کنم ببینم از کدام طرف طلوع می کند امروز روز ظهور است. الان شمشیرم را بردارم و آماده باشم برای قیام، خوابم نمی برد، حضرت فرمودند: نه بگیر بخواب.
روزی که باید آفتاب بزند از مغرب سپیده اش هم از مغرب می زند، ببینید آقا چطوری با این حرف زد، نگفت آقا این قضیه مربوط به حالا نیست مربوط به نوه پشت چندمی من است، ایشان که اینقدر منتظر بود که هر روز به دنبال وقتش می گشت آقاحالش رابه هم نزد، گفت حال خوشی داردبگذاردرحال خودش باشد،حال انتظارقربی داشت. حضرت آب سردنریخت رویش. از این جهت بسیاری می گفتند همین امروز ممکن است آقا ظهور کند. زمان نمی گفتند، می گفتند شاید همین جمعه آمد، این حالتی که آنها می خواستند این بوده است که انسان آمادگی خودش را حاصل کند، خوب وقتی که انسان آماده شد، مرگ هم بخواهد در آن حال آمادگی برسد، پشیمانی ندارد، می سازد انسان را از نظر اخلاقی. موعود: یکی از مسائل مهمی که الان وجود دارد مسئله تهاجم فرهنگی و مسائلی است که در مورد جوانها وجود دارد، به نظر شما ما چه استفاده ای می توانیم از ترویج فرهنگ انتظار و توسعه فرهنگ مهدویت و انتظار برای اصلاح وضعیت فرهنگی، بخصوص جوانان داشته باشیم. با ترویج فرهنگ انتظار چه تاثیری می توانیم بگذاریم در اصلاح جوانان و هدایت آنها به طریقی مطلوب؟ آیت الله محی الدین حائری شیرازی: فرهنگ انتظار ولایت انسان را حفظ می کند و با ولایتش انسان هر چه بخواهد بشود، می شود «الله ولی الذین امنوا یخرجهم من الظلمات الی النور» (17) ولایت است که سبب می شود که انسان از ظلمت به سوی نور بیاید این وقتی که انتظار آقا را دارد چهره ولایت در انتظار تجلی می کند، من این را برایتان توضیح بدهم یعنی چهره ممکن است ابعاد مختلف داشته باشد، کسی به نام زید می خواهد توی اتاق بیاید، هرکسی نسبت به زید موضعی می گیرد. آنکه از زید طلبکار است می گوید به او بگویم و طلبم را از او بگیرم، او که به زید بدهکار است یا می خواهد از زید فرار کند که زید را نبیند یا می خواهد بدهیش را به او بپردازد، خلاصه هرکس یک جوری با او برخورد می کند. وقتی که می گوییم ولایت، وقتی که امام حاضر است، ولایت یعنی اطاعت، وقتی که امام غایب است، نیست که از او اطاعت کنی، انتظارش را که می کشی ولایت در همین انتظار تجلی پیدا می کند. وقتی که ولایت آمد همه چیز می آید،اول ولایت بعد نماز، این ولایت است که به نماز روح می دهد، چطورمی گوییم اول لباس غصبی نباشد بعد نماز، زمین غصبی نباشد، بعد نماز،انتظار جلوگاه ولایت است.
گزارشی از برگزاری جشن میلاد «موعود»
فرا رسیدن نیمه شعبان، شور و شعف ویژه در جسم و جان موعودیان دوانیده بود. از یکی دو ماه قبل همه بروبچه های «موعود» خود را مهیای این روز کرده بودند به امید آنکه بتوانند در جشن بزرگی که مردم سرتاسرایران درآن شرکت می کردند شریک شده باشند. تهیه ویژه نامه موعود، برگزاری مسابقه بزرگ «در انتظار موعود»، چاپ کتاب و بالاخره برگزاری مراسم جشن و اهدای جایزه در سالن کوچک مؤسسه با حضور جمعی از علاقه مندان و شیفتگان که همه ساله از دور و نزدیک در محفل جمع وجور موعود حاضر می شدند. نام «امام عصر ،علیه السلام » که به زبان می آمد، اشک از چشمها جاری می شد. بالاخره سحرگاه روز سه شنبه رسید، بروبچه های دست اندرکار مؤسسه به گرد هم آمده بودند، هرکس کاری می کرد، شمع و گل و شیرینی و میهمانان عزیزی که تا یکی دو ساعت دیگر وارد می شدند. بوی گلهای نرگس که در جای جای سالن در گلدانها خودنمایی می کردند دل هر تازه واردی را می لرزاند، دیگر همه چیز آماده شده بود، میهمانها یکی یکی وارد می شدند، در میانشان چهره های آشنا بسیار بود، شاعران، سخنوران، مداح اهل بیت آقای «میرخانی » و آقای «واعظ موسوی »، روحانی صمیمی و باصفایی که قدم رنجه کرده بود و راه دراز مشهد تا تهران را بر خود هموار کرده بود تا در جمع موعودیان حاضر باشد. پس از تلاوت آیات دلنشین قرآن، مداحی جاندار و گوشنواز آقای میرخانی شور و حالی ویژه به مجلس داد، براستی صدای رسای مداح و بوی گل نرگس و مزمزه نقل و شیرینی روز عید در خاطر می ماند. پس ازآن سروده های زیبای شاعرانی که از دور و نزدیک به عشق مهدی موعود ،صلوات الله علیه، به این محفل وارد شده بودند جرقه های انتظار را در دلها می پراکند. شاعرعزیزوباصفاآقای «بهداروند» که دست در دست «شیدا» که با همه سادگی و صمیمیت غزلهای زیبای خود را که در مدح حضرت سروده شده بود برای حضار خواندند ما را بیش از پیش براین نکته واقف ساخت که راستی راستی در کار و بار حضرت هیچ کاره ایم و همه چیز از اوست و مال اوست و او خودش است که هرکس را بخواهد دعوت می کند. آقای «توسل » شاعر گرانقدر، آقای «چشامی » و «جعفری نیا» هر یک با قلب پاک و صافی پشت میز قرار گرفتند و شعرهای جاندار و تر و تازه خودشان را قرائت کردندنوبت به آقای «واعظ موسوی » که رسید، از عشق گفت. از یوسف، زلیخا، و محبت بی دریغی که در دلها می نشیند و از همه آنچه که به قدر امکان آن را در این شماره از موعود می خوانیم. پیش از توزیع جوایز دوستانی که در مسابقات مجله شرکت کرده بودند، «آقای شفیعی سروستانی » گزارش کوتاهی از موعود داد، از همه آنچه که در طی سال گذشته در مؤسسه انجام شده بود. از مراحلی که دایرة المعارف پشت سر می نهاد، از «موعودجوان » که پیش شماره اش را فروردین آینده می بینیم واز اسباب کشی ناگزیر. نمایشگاه موعود هم دیدنی بود، با انواع و اقسام کتابهایی که محققان و نویسندگان درباره حضرت موعود، علیه السلام، نوشته اند و آثار تحقیقاتی مؤسسه. نزدیک ظهر، جشن به پایان رسید اما، انتظار به پایان نرسید. انتظار جشن بزرگ فرا رسیدن روزی که او می آید.
عاشقی شیوه رندان بلاکش باشد
سخنرانی آقای واعظ موسوی اشاره:
حجة الاسلام والمسلمین واعظ موسوی، درمراسم جشن عید میلاد، کام میهمانان موعود را با شهد کلامشان شیرین کردند. متن حاضر، محصول جشن میلاد است که تقدیم موعودیان می کنیم: اعوذ بالله السمیع العلیم من الشیطان الرجیم. بسم الله الرحمن الرحیم. السلام علیک یا اهل بیت النبوة. در قرآن مجید می خوانیم:« و جاء اخوة یوسف فدخلوا علیه فعرفهم و هم له منکرون.»; (1)همان جا.(2)زمانی که برادران یوسف بر یوسف وارد شدند، یوسف همه شان را شناخت و آنان از شناختن یوسف بی بهره بودند «و لم جهزهم بجهازهم » (3)همه را تجهیز کرد. چون مظهر اسم رحمان است. دیشب امام زمان از همه پذیرایی کردند. نه اینکه فکر کنید فقط از ما. نه، از اهل زمین پذیرایی کردند. چون مظهر صفت رحمانی اند، پذیرای همه شده اند. نسبت به همه رئوف و رحیم اند و همه بهره مند می شوند، اما نسبت به مؤمنان رحمت ویژه و رافت ویژه دارند. در دعای ندبه می خوانیم: «انظر الینا نظرة رحیمة » یعنی نظر و نگاه رحیمانه ات را شامل حال من بکن. یوسف هم، همه برادران را تجهیز کرد اما گفت محبوب مرا بیاورید، بنیامین مرا بیاورید. این زبان حال ولی عصر هم هست. مگر نمی بینی هرگاه به من رو کردی پاسخت را دادم؟ محبوب مرا بیاور! به آیت الله بهاءالدینی هر وقت می گفتند چه ببریم در خانه خدا و چه بکنیم؟ می فرمود: صدق ببرید! حافظ اگرقدم زنی درره خاندان بصدق بدرقه رهت شود همت شحنه نجف شما هم محبوب او را ببرید. آنچه او می خواهد ببرید. مگر یوسف نگفت «فان لم تاتونی به فلاکیل لکم عندی و لاتقربون.» (4)اگر نیاورید دیگر نزد من پیمانه ای ندارید. این تهدید است. ما بایدبترسیم ازآن روزی که یوسف ما، ما را تهدید کند. اگر نیاورید پیمانه تان پیش من تمام شده است. برادران بی معرفت یوسف وقتی برگشتند،گفتند از پیمانه ممنوع شدیم. از پیمانه نالیدند. از کمبود نان نالیدند.سطح معرفت را حس می کنید؟ می بینید گمشده شان چیست؟ نمی گویند یوسف رنجید، نمی گویند یوسف از ما مکدر شد. من بارها گفته ام دوستداران آقا امام زمان در مملکت ما کم نیستند.
اما چه فایده دارد که ادعا کنیم. اگر بتوانیم کاری کنیم که خانه دل ما مسکن او شود و سجاده او در صحن و سرای دل ما پهن شود، آن وقت درست است. برادران به پدر گفتند برادرمان بنیامین را با ما بفرست تا پیمانه بگیریم. ما حفظش می کنیم. با تاکید هم گفتند حفظش می کنیم. یوسف را که حفظ نکرده بودند، چون نان نداشت. اما بنیامین را حفظ می کنند چون سود دارد. اینها شیعه های عافیت جو هستند نه عافیت سوز. وقتی هم که بارهایشان را باز کردند و «وجدوا بضاعتهم ردت الیهم » (1)دیدند که بضاعتشان هم به آنها بازگشته. گفتند: ما دیگر چه می خواهیم؟ خدا نکند یک روزی مردم به اینجا برسند که نان و آبشان تامین شود، امکاناتشان فراهم شود و آن وقت بگویند ما دیگر چه می خواهیم. ما که دیگر کامل هستیم. ما باید ببینیم آیا آنچه که باید داشته باشیم، داریم؟ یوسفمان مکدر نیست؟ رنجیده خاطر نیست؟ ما اگر همه چیز داشته باشیم اما یوسفمان رنجیده خاطر باشد، چیزی نداریم. ما امام زمان را برای چه می خواهیم. آیا اگر امام زمان برایمان زحمت داشته باشد، باز هم او را می خواهیم؟ آیا ما از «المسارعین الیه فی قضاء حوائجه » (2)هستیم یا نه، از کسانی هستیم که می خواهیم امام زمان در قضاء حوائج ما بکوشد، از «والمستشهدین بین یدیه » (3)هستیم یا نه؟ اجازه بدهید باز هم به داستان یوسف برگردم «و لما دخلوا علی یوسف » (4)یعنی زمانی که اذن دخول یافتند و بر یوسف وارد شدند، یوسف آنها را که همان قاتلان یوسف هستند اذن دخول داد. چون کریم از در خانه اش کسی را نمی راند. امام رضا ،علیه السلام، مامون را هم از در خانه اش رد نکرد. یوسف هم همه را راه داد اما یکی را ماوی داد. یکی را در آغوش گرفت. او کیست؟ بنیامین. بیایید ما هم از آنها باشیم، ماوی بگیریم، در آغوش امام زمان باشیم. آیت الله سید صدرالدین صدر در کتاب المهدی نوشته است: جوانی عارف شد. امام زمان یک هفته مهمانش شدند. دقت کنید در منزل او مهمان شدند نه اینکه او را مهمان کردند. یوسف هم به برادرش گفت: من برادر تو هستم. به دیگران نگفت. کاری کنیم که روزی آقا امام زمان به ما بگوید: «انا بقیة الله ». خودش را معرفی کند. می دانید که «یمشی فی الاسواق » (5)یعنی در بازارهای ما راه می رود. «یخاطبونه » مردم با او گفتگو می کنند، «یبایعونه » خرید و فروش می کنند. بر فرشهای ما قدم می گذارند. اما ببینیم به چه کسی خودشان را معرفی می کنند؟ آیت الله صدر می نویسد:
چگونه می توان به امام غایب بهره جست؟ و جواب می دهد که این طور نیست که ایشان از ما دوری کند. می آیند سر راهمان. فقط حضور معنوی ندارند بلکه حضور فیزیکی هم دارند. باز برگردیم به داستان یوسف; سخن اصلی من از اینجا آغاز می شود «فلما جهزهم بجهازهم ».یوسف این دفعه برادران را تجهیز کرد. اما این دفعه بنیامین هم هست. محبوب هم هست. یوسف کار دیگری می کند.« جعل السقایة فی رحل اخیه.» (1)ظرف آبخوری را در بار برادرش می گذارد. بارش را سنگین می کند. یعنی متهمش می کند. آیا ما آمادگی داریم که در راه این حب در معرض اتهام هم قرار بگیریم؟ اصلا عاشق یعنی همین. عاشقی شیوه رندان بلاکش باشد. با حرف و ادعا که نمی شود. دعای ندبه دعای عاشقی است. نجوای عاشقانه است. «اللهم لک الحمد.» (2)هیچ شکایتی نیست و سپاس است. سپاس بر چه؟ بر غذا؟ بر پول؟ نه. «اللهم لک الحمد علی ما جری بقضائک.» (3)صحبت از جاری شدن قضاست. آیا آمادگی قضا را داریم؟ یا می خواهیم تغییرش دهیم. گر تو نمی پسندی تغییر ده قضا را می خواهی تغییر دهی یا راضی به قضای خدا هستی؟ این دعا، دعای اهل قضاست. جاری شدن قضا در چه چیز؟ «علی ما جری بقضائک ».جاری شدن قضا در چه چیزی «فی عبادک »؟ یا «اولیائک »؟ سخن از بنده عاشق است. سخن از ولی است. «اولیائک ». آنها چه خصوصیتی دارند؟ «الذین استخلصتهم لنفسک و دینک.» (12) کسانی که اخلاص دارند. اخلاص برای خدا نه برای خود. نمی توان برای خدا خالص شد. باید خود را در مسیری قرار داد تا او تو را خالص کند. باید بیایی همه چیز را در هم بریزی. باید آماده باشی تا تو را برای خودش بپرورد. موسی در آن دل شب که عیالش از دردفارغ شدن ضجه می زند، می گوید:«واصتنعتک لنفسی » (4)من تو را برای خودم ساخته ام. تو را برای خودم پرورانده ام. آیا تو این آمادگی را داری که تو را برای خودش بپرورد و سپس «استخلصتهم لنفسک و دینک اذاخترت لهم جزیل ماعندک »؟ (5)او اختیار می کند. او انتخاب می کند. چه چیزی را؟ «جزیل ماعندک ». فراوانترین فراوانی را، آن چیست؟ نعمتهای این دنیاست که ما به آن دل بسته ایم؟ خیر، نعمت پایدار، نعمتی که ماندنی است، از بین نمی رود. این دعا دعای خواص است. دعای کره و مربا نیست. روزی در مشهد گفتم اگر من مسؤول دعای ندبه شوم می گویم بروید دامنه کوه سنگی، زیرانداز هم با خودتان نبرید. بروید روی همان سنگها و خاکها بنشینید و یابن الحسن بگویید. بعد هم بروید صبحانه تان را در خانه تان بخورید تا مزه عاشقی را بچشید. خلاصه مردم را بدعادت نکنیم.
حداقل همان کسی را هم که می خواهد بیاید و میدانی برای عاشقی پیدا کند ما برایش حجاب شده ایم. ادعا زیاد است. من خودم را بچسبانم به امام زمان، اما فایده ندارد. باید مرا بپذیرد. وقتی که پذیرفت، به خود مقرب می کند. نزدیکت می کند. نامت را بلند می کند. با علم و دانشش از تو پذیرایی می کند. قلمت روان می شود. زبانت گویا می شود. چشمه های حکمت از دلت جاری می شود. کوتاه کنم. آیین نامه عاشقی این است. تعجب نکنید. مصداق هم دارد. بسیاری را می توانم بشمارم که همین گونه عاشقی کرده اند. نوح را سوار کشتی فرمود. امر کرد بزغاله را هم سوار کن از هر کدام دو تا اما بچه ات را سوار نکن. نوح عاشق بود. آیین نامه عاشقی را می دانست. غزالی داستانی دارد.می گوید:شخصی به بانویی بشدت اظهار علاقه کرد. آن زن در جواب گفت: من خواهری دارم بسیار زیباتر و جمیل تر از خودم که پشت سر تو در حال حرکت است. برگرد نگاهش کن. تا برگشت، یک مشت خاک ریخت بر صورتش و گفت این بود عشق تو؟ بله اینطور است. باید امتحان پس بدهی. روزی در جلسه ای به بچه های تخریب جنگ گفتم: الان هم میدان مین هست. بروید ببینم چه کار می کنید. این مینها غیرمحسوس است. آنها حسی بودند اینها غیرحسی اند. جهاد اکبر یعنی همین. گفتم اینجا هم مجروح می شوی. شهید می شوی. اسیر می شوی. اینجا هم رمز شب دارد. راز شب دارد. معبر دارد. خاکریز دارد. آنجا چطور معبر می زدی؟ حالا هم بزن و عبور کن. کار خیلی سخت است. مدیر کل، یک سکه بهار آزادی به تو داده حواست پرت شد. یک سکه حواست را پرت کرد؟ تو کجایی که دیگر هیچ نمی بینی؟ هیچ نمی گویی؟ پس اینجا باخته ای و تسلیم شده ای. نتوانسته ای عبور کنی. بله، قصه این است. گفتم: ننشینید ناله کنید که یاد آن شبهای جبهه بخیر. این فرارکردن از حقیقت است. یک وقتی نجوای عاشقانه داری، حرف دل می زنی. قبولت دارم. اما یک وقت هست که می خواهی از حقیقت فرار کنی. می خواهی بیندازی گردن سایرین. خیر، الان هم جبهه هست، تمام نشده. ببینید به نوح می گوید بچه ات را سوار نکن. «لیس من اهلک ». (1)اما آقا باندش را ول نمی کند. همه چیز را زیر و رو می کند برای اینکه دار و دسته خودش را حفظ کند. آن وقت می گوید من عاشق امام زمانم. منتظر امام زمانم. شماها که دستتان به قلم می رسد اینها را به مردم نشان دهید. حضرت امام صادق ،علیه السلام، می فرماید: گاهی به خاطر یک نیاز به در خانه خدا می روم، آنقدر محو مناجات با خدا می شوم که نیازم را هم فراموش می کنم. دو واژه در قرآن داریم: دعا و سؤال. ائمه ما سؤال را بهانه دعا می کردند. ما دعا را بهانه سؤال می کنیم. باز هم می خواهید بشمارم عشاق را؟ «و بعض اولدته من غیر اب » (2)یکی را هم بدون پدر متولد کردی.
در آنجا اتهام دزدی است. «و جعل سقایه فی رحل اخیه » این آسانتر است. اما در اینجا اتهام فحشا است. می گوید: «یا اخت هارون ماکان ابوک امرا سوء و ما امک بغیا». (1)پدرت که مرد بدی نبود و مادرت که ستمکار نبود؟ حال متهم شده ای، حرف هم نباید بزنی، مهر بزنی بر لبت. مهر بر لب زده خون می خورم و خاموشم. حرف هم نزن فقط یک اشاره کن! همین! آن هم به کی؟ به کودکت! نه یک شاهد قوی که بیاید شهادت بدهد و مهر و امضا کند که تو آدم خوبی هستی. نه!! ببینید قصه های عاشقی چقدر پیچ و خم دارد. بارها گفته ام که ما همه می گوییم اهل حب هستیم. اما حتی یک بیت از قصیده مطول عشق را نخوانده ایم. خیلی ادعا کرده ایم که اهل حبیم. اصلا شیعه به قول شهید مطهری مذهب شیفتگی و عشق است ولی،درسش رادرست نخوانده ایم. لذا عافیت جو بار آمده ایم نه عافیت سوز. امامانمان را هم به خدمت گرفته ایم به جای آنکه در خدمتشان باشیم. می خواهند ابراهیم را در آتش بیندازند. فکر می کنید ابراهیم چگونه خلیل شده است؟ «اتخذته الله ابراهیم خلیلا». (2)جبرئیل آمده زمانی که می خواهند در آتش بیاندازندش بین زمین و آسمان از او می پرسد: کمک می خواهی؟ می گوید «و اما الیک فلا». میکائیل و اسرافیل هم می آیند و می پرسند، باز هم می گوید: «و اما الیک فلا». جبرئیل می گوید: پس از خدا کمک بگیر! جواب می دهد: «علمه بحالی کفی ان مقالی ». اهل کام ونازرادرکوی رندی راه نیست رهروی بایدجهانسوزی نه خامی بی غمی بیاییدمردم را با نیازهای فطری شان آشنا کنیم نه نیازهای کاذبشان. ما داریم مردم را با نیازهای کاذب مادیشان آشنا می کنیم و آنها را اشباع می کنیم. ما گاهی علاوه بر چاههای نیاز فطری و مادی، چاههای دیگری را هم حفر می کنیم. کاری که غرب دارد می کند. یعنی مرتب چاه نیاز در انسانها ایجاد می کند. دختری دانشجو با مادرش پیش من آمده بود. از یک خانواده بسیار لوکس! می گفت: زدم، کاویدم، خواندم تا راه دانشگاه را بر خود هموار کردم و وارد دانشگاه شدم با رتبه خیلی خوب. آن وقت مهمانی دادیم و... اما الان بعد از چند ماه احساس پوچی می کنم. می گویم خوب حالا بعدش چی؟