مشخصات کتاب

عنوان و نام پدیدآور : ادعیه و زیارات مدینه منوره با ترجمه فارسی / تالیف مرکز تحقیقات حج

مشخصات نشر : تهران مشعر ۱۳۸۶.

مشخصات ظاهری : ۳۵۲ص ۱۶/۵×۱۲س م.

شابک : ۸۰۰۰ریال 964-7635-62-1 :

وضعیت فهرست نویسی : فاپا

یادداشت : چاپ چهارم.

یادداشت : کتابنامه به صورت زیرنویس.

موضوع : دعاها

موضوع : Prayers

موضوع : زیارتنامه ها

موضوع : حج -- کتاب های دعا

موضوع : زیارتگاه های اسلامی -- عربستان سعودی -- مدینه

شناسه افزوده : حوزه نمایندگی ولی فقیه در امور حج و زیارت. مرکز تحقیقات حج

رده بندی کنگره : BP۲۶۷/۸ /الف ۳۷۲ ۱۳۸۶

رده بندی دیویی : ۲۹۷/۷۷۲

شماره کتابشناسی ملی : ۱۳۳۲۲۸۱

پیشگفتار

دعا در لغت به معنای خواندن و در اصطلاح، درخواست حاجت از خداوند می باشد.

دعا بر دو قسم است:

1- گاه دعا کننده مطالب و نیازهای خود را به زبان خود و به هر بیانی که قدرت بر آن دارد در پیشگاه خداوند اظهار می کند، این قسم را «دعاهای غیر وارده» می نامند.

2- قسم دوّم آنکه دعا کننده مطالب و خواسته های خود را با الفاظ مخصوصی که از معصومین علیهم السلام رسیده است اظهار می نماید، این قسم ادعیه را «دعاهای وارده» یا «ادعیه مأثوره» می نامند.

ادعیه مأثوره نیز بر دو قسم است:

دعا چیست و چند قسم دعا داریم؟

الف- ادعیه ای که باید در شرایط خاصّی خوانده شود، مثلًا در وقت مخصوص یا محل معلوم، و بالاخره آداب و شرایط ویژه ای از زبان معصوم علیه السلام برای آن ذکر شده باشد.

ب- دعاهایی که از معصوم رسیده ولی برای آنها هیچ گونه شرطی ذکر نشده است.

البته هر نوع دعا و درخواست از پروردگار یکتا، مطلوب شارع است، و در روایت وارد شده: «الدُّعاءُ مُخُّ العِبادة» ⁽¹⁾مغز و روح عبادت همان دعا است. همچنین در قرآن کریم در مناسبت های مختلف از زبان پیامبران و اولیای الهی دعاهایی نقل شده است، لکن ثواب و فضیلت دعاهای مأثوره- وارده از معصوم علیه السلام- برای کسی که آشنا به معانی آنها باشد، به مراتب بیش از دعاهای معمولی است، زیرا معصومین علیهم السلام به امراض روحی فرد و جامعه آشناتر و به کیفیّت راز و نیاز با حق تعالی آگاه تر هستند، و سایر انسان ها گاهی به جای خیر خویش شرّ، و گاهی به جای سود و سعادت، زیان و شقاوت می طلبند: وَیَدْعُ الْإِنسانُ بِالشَّرِّ

دُعاءَهُ بِالْخَیْرِ وَکانَ الْإِنْسانُ عَجُولًا. ⁽¹⁾

بنابر این سزاوار است دعا کننده چگونگی درخواست مطالب و حاجات خود را از معصوم فرا گیرد.

البته تشخیص دادن دعاهای وارده و آگاهی از سخن معصوم کار آسانی نیست. اگر کسی بتواند از مدارک موجود، و با موازین علمی صحّت صدور دعا از معصوم را به دست آورد، می تواند آن را به قصد ورود بخواند، ولی اگر دلیل معتبر و مدرک قابل اعتمادی پیدا نکند و در پژوهش ها و بررسی های خود به این نتیجه برسد که سند فلان دعا ضعیف و غیر قابل اعتماد است، نباید آن را به طور جزم به معصوم نسبت دهد، بلکه به امید درک ثواب و رسیدن به پاداش آن را بخواند، در این صورت حتّی اگر در تشخیص خود به خطا رفته باشد، به ثواب آن خواهد رسید.

رجاء مطلوبیت:

گاهی دعا یا عملی که سند معتبر هم دارد مربوط به زمان یا

مکان خاصّی است، مانند دعاهای ماه رمضان یا مناجات مسجد کوفه، در چنین مواردی اگر کسی بخواهد آنها را در غیر آن زمان یا آن مکان انجام دهد باید آنها را فقط به عنوان رجاء و احتمال مطلوبیت بجا آورد، نه به قصد استحباب یا ثواب ثابت، یعنی چنین نیت کند: «این دعا را میخوانم و این عمل را انجام می دهم به امید آنکه مطلوب باشد و مأجور باشم».

شرایط استجابت و قبولی دعا:

در احادیث و روایات ما برای اجابت دعا شرایط متعدّدی بیان شده که برای آگاهی از آنها می توان به کتاب های مفصّل روایی مراجعه کرد که ما در اینجا به برخی از آنها اشاره می کنیم: ⁽¹⁾

امام صادق علیه السلام درجواب قومی که عرض کردند:

ما دعا می کنیم ولی مستجاب نمی شود، فرمودند: چون کسی را می خوانید که نمی شناسید: «لِأَنَّکُمْ تَدْعُونَ مَنْ

لا تَعْرِفُونَهُ». ⁽¹⁾

شرط اوّل استجابت دعا معرفت پروردگار است، زیرا هر کس را به قدر معرفتش مزد می دهند.

از حضرت علی علیه السلام سؤال شد: «فَما بالُنا نَدْعُوا فَلا نُجابُ؟» چرا دعای ما مستجاب نمی شود؟ حضرت فرمود:

«إِنَّ قُلُوبَکُمْ خانَتْ بِثَمانِ خِصالٍ: أَوَّلُها أَنَّکُمْ عَرَفْتُمُ اللَّهَ فَلَمْ تُؤَدُّوا حَقَّهُ کَما أَوْجَبَ عَلَیْکُمْ ...». ⁽²⁾

اوّلین علّت آن است که نسبت به خداوند معرفت و شناخت پیدا کردید، ولی حقّ معرفت را عملًا پیاده نکردید.

رسول اکرم صلی الله علیه و آله فرمود: هر کس می خواهد دعایش مستجاب شود باید لقمه و کارش حلال باشد. ⁽³⁾

امام صادق علیه السلام فرمود: خداوند دعای بنده ای را که برعهده اش، مظالم و حقوق مردم باشد یا غذای حرام بخورد، قبول نمی کند. ⁽⁴⁾

رسول اکرم صلی الله علیه و آله فرمود: خداوند دعای کسی را که حضور قلب ندارد، قبول نمی کند. ⁽¹⁾

امام صادق علیه السلام فرمود: خداوند به عزّت و جلال خود قسم یاد کرده که من دعای مظلومی را که خود در حقّ دیگری چنین ظلمی نموده است، مستجاب نمی کنم⁽²⁾

رسول اکرم صلی الله علیه و آله فرمود: دعایی که اوّلش «بِسمِ اللَّهِ الرَّحمنِ الرَّحیم» باشد، رَد نمی شود. ⁽³⁾

رسول اکرم صلی الله علیه و آله فرمود: صلوات شما بر من مایه اجابت دعای شما خواهد بود. ⁽⁴⁾

امام صادق علیه السلام فرمود: هر کس پیش از خود به چهل مؤمن دعا کند، دعایش مستجاب می شود. ⁽⁵⁾

در حدیث قُدسی وارد شده است: خداوند به حضرت عیسی علیه السلام فرمود: ای عیسی مرا بخوان همانند خواندن شخص

اندوهناک و غرق شده ای که هیچ فریادرسی ندارد ⁽¹⁾.

ملاحظه می کنید که برای اجابت دعا شرایطی بیان شده است، و از همه بیشتر بر روی خود سازی و آمادگی برای ضیافت پروردگار و شناخت میزبان حقیقی تکیه شده است.

آثار پذیرفته شدن دعا و زیارت در زندگی انسان:

قبولی دعا و زیارت از دو جهت قابل بررسی است:

الف: صحیح خواندن و قصد قربت داشتن ادعیه و زیارات و اگر غلط خوانده شود معنای آن به کلّی تغییر یافته و انسان را از رسیدن به اهداف آن دور می کند.

ب: قبولی دعا و زیارت و پذیرفته شدن عند اللَّه. یعنی علاوه بر اینکه قربةً إِلَی اللَّه انجام داده است، حضور قلب و معرفت الهی هم داشته و توانسته از تمایلات نفسانی رهایی پیدا کند، و باخضوع و خشوع دعا و زیارت را انجام دهد، و در طول سفر خصلت های زشت درونی را یکی پس از دیگری ترک کرده و از سفره گسترده حق تعالی بهره مند شود، یعنی در مهمانی رسول خدا صلی الله علیه و آله و زهرای مرضیه علیها السلام و

ائمه بقیع علیهم السلام شرکت نماید و به قدر توان از غذاهای معنوی تناول کند. چنین فردی توانسته است درجاتی از تقوا را به دست آورد. قرآن کریم می فرماید: گوشت و خون قربانی به خدا نمی رسد، وَلکِنْ یَنالُهُ التَّقْوی مِنْکُمْ ⁽¹⁾

، بلکه تقوای حاصل از قربانی است که انسان را بالا می برد و به خدا نزدیک می کند.

در آیه دیگر می فرماید: در روزهای مشخّص به یاد خدا باشید (اشاره به مَناسک منی .

آنگاه می فرماید: واتّقُوا اللّهَ ⁽²⁾

، از خدا پروا کنید.

اگر زائر حرمین شریفین به یاد خدا باشد، خود را از گناه حفظ نماید، تمرین ترک معاصی داشته باشد، و حالت تقوا و پرهیزکاری پیدا کند، پس از حج مرتکب گناه نمی شود، و خصلت های خدایی در درونش جوانه می زند، رسول گرامی اسلام صلی الله علیه و آله می فرماید: «آیَةُ قَبُولِ الْحَجِّ تَرْکُ ما کانَ عَلَیْهِ الْعَبْدُ مُقِیماً مِنَ الذُّنُوبِ»، ⁽³⁾نشانه قبولی حج، ترک گناهان

گذشته است.

بنابراین نشانه قبولی اعمال، دستیابی به تقوا و مراعات حدود الهی، پرهیز از گناه، و دوری از خصلت های زشت است، و این معنا امکان ندارد مگر اینکه انسان همیشه خود را در محضر حق سبحانه و تعالی ببیند، و مراقب اعمال و رفتار خود باشد، هر کاری را جهت رضای پروردگار انجام دهد، با مردم آن گونه رفتار نماید که دوست دارد مردم با او رفتار کنند، بندگان خدا از دست و زبانش در امان باشند، در سختی ها و گرفتاری ها تکیه گاه محکمی برای نزدیکان به حساب آید، به اعمال عبادی بویژه نماز اهمیّت دهد، و سعی کند نمازهای واجب را اوّل وقت و به «جماعت» برگزار نماید.

چند توصیه در زمینه وحدت امّت اسلامی:

اگرچه درباره توصیه های لازم به حجّاج محترم کتاب های جداگانه ای نوشته شده و به طور مفصّل نکاتی را تذکّر داده اند، و ما هم در همین کتاب به مناسبت های مختلف به بعضی از آنها اشاره کرده ایم، لکن به خاطر اهمّیّت موضوع

سزاوار است برخی از نکات یادآوری شود:

الف- اهمیّت وحدت امّت اسلامی

یکی از اسرار اعمال و مناسک حج و زیارت مَشاهد مشرّفه، تمرین تواضع و اخلاص، متخلّق شدن به اخلاق الهی، نمایش وحدت و عزّت امّت اسلامی و ارتباط نزدیک با برادران دینی، و همدلی و تبادل نظر با آنها است. از این رو زائر بیت اللَّه الحرام و حرم نبوی صلی الله علیه و آله باید به همه میهمانان خانه خدا با هر ملیّت و مذهب و از هر سرزمینی که باشند، با چشم عزّت و برادری بنگرد، و با برخورد مودّت آمیز، آن گونه که مایل است بندگان خدا با او رفتار نمایند، با دیگران رفتار کند، و با اقتدا به پیشوایان دینی خود مایه عزّت و زینت اسلام و رسول اللَّه صلی الله علیه و آله و ائمّه اطهار علیهم السلام باشد، و در یک سخن اختلاف در مذهب نباید موجب بدبینی و تشتّت گردد؛ زیرا مشترکات موجود میان ما و مسلمانان فراوان است، و باید تمام مسلمین در برابر دشمنان قرآن و انسانیّت یَد واحده باشند، و از عظمت و عزّت قرآن و اسلام دفاع کنند، و شاید به همین دلیل است که در روایات ما توصیه های مؤکّدی درباره

شرکت در جماعات برادران دینی اهل سنت شده است.

پس زائران محترم از انجام کارهایی که موجب بدبینی و تفرقه وجدایی امّت بزرگ اسلامی می شود باید پرهیز نمایند.

ب- میهمانان خدا در سفر الهی حج

زیارت خانه خدا و قبر مطهر پیامبر اکرم و ائمّه بقیع- صلوات اللَّه علیهم اجمعین- سفر الهی و دارای ابعاد گوناگون می باشد، و چه بسا در زندگی تنها یک بار توفیق این سفر معنوی نصیب انسان گردد، لذا سزاوار است به اهمیّت و سازندگی آن بیش از پیش توجّه کنیم، و از هنگام تصمیم و عزم به مسافرت تا پایان آن قدم به قدم، الهی بودنِ این میهمانی را مدّ نظر داشته باشیم، و از ارزش و منزلت همسفران و رعایت حقوق آنها غفلت نکنیم، و در مواقع ازدحام و شلوغی روحیه عفو و اغماض و چشم پوشی از خطای دیگران را پیشه خود سازیم، و از کمک و همراهی و خدمت به میهمانان خانه خدا غفلت نورزیم، و این سنّت ارزشمند پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و ائمّه معصومین علیهم السلام را زنده نگه داریم.

ج- فرصت را مغتنم بشماریم

عمر سفر کوتاه، و ایّام زیارت به زودی سپری می گردد، باید با برنامه ریزی منظم بهترین استفاده را از اوقات شبانه روز خود بنماییم، و به جای وقت گذرانی برای کارهای بی نتیجه یا کم نتیجه، بیشترین وقت خود را صرف شناخت احکام و آداب و اسرار حج و زیارت و بهره مندی از مَشاهد شریفه و مواقف کریمه نماییم، که از جمله آنها، حضور و شرکت به موقع در نمازهای جماعت مسجدالحرام و مسجدالنبی صلی الله علیه و آله و قرائت قرآن در این دو مسجد با عظمت (حداقل یک ختم قرآن در مسجدالحرام و یک ختم در مسجدالنبی صلی الله علیه و آله) و خواندن دعاها و مناجات های وارده از طرف معصومین علیهم السلام در ایّام و مناسبت های مختلف می باشد.

د- کیفیّت عبادت را فدای کمیّت آن نکنیم

همان گونه که قبلًا تذکّر دادیم، روح و عظمت دعا و عبادت و مناسک حجّ به معرفت و اخلاص و رعایت ادب و حضور در محضر خداوند متعال بستگی دارد. لذا باید تنها به مقدار و کمیّت اعمال و عبادات خود اکتفا نکرده، بیشتر به

کیفیّت آن بپردازیم؛ زیرا اگر یک دعا یا زیارت و یا نماز، از روی معرفت و اخلاص باشد، موجب شکستن دل و تحوّل درونی انسان می گردد، و باعث نجات از عذاب الهی و دست یافتن به بهشت جاوید خواهد شد. «رَزَقَنَا اللَّهُ وَإِیَّاکُمْ إِنْ شاءَ اللَّهُ تَعالی .

آداب سفر

آداب و ادعیه سفر بسیار است، و ما در اینجا به برخی از آنها اشاره می کنیم:

1- وصیّت: مستحب است انسان قبل از شروع به سفر وصیّت کند، خصوصاً نسبت به حقوق واجبه و ادای دُیون. در روایات اهل بیت علیهم السلام نیز درباره وصیّت کردن به ویژه برای کسی که قصد سفر دارد، تأکید زیادی شده است.

2- آگاه نمودن برادران دینی وآشنایان: از پیغمبراکرم صلی الله علیه و آله روایت شده که فرمودند: از حقوق مسلمان بر برادر دینی خود، یکی این است که هرگاه خواست سفر کند آنان را مطّلع سازد، و او بر برادران ایمانی حق دارد که پس از مراجعت به دیدارش بیایند.

3- دعای سفر: مجلسی در تحفة الزائر می فرماید:

مستحب است که پیش از مسافرت غسل کند، و بگوید:

«بِسْمِ اللَّهِ وَبِاللَّهِ وَلاحَوْلَ وَلاقُوَّةَ إِلّا بِاللَّهِ وَعَلی مِلَّةِ رَسُولِ «بنام خدا و با استعانت از او، نیرو و توانی جز به وسیله او نیست، بر آیین رسول خدا و اللَّهِ وَالصَّادِقِینَ عَنِ اللَّهِ صَلَواتُ اللَّهِ عَلَیْهِمْ أَجْمَعِینَ. اللَّهُمَّ برگزیدگان راستین از سوی خداوند- که درود خداوند بر همه آنها باد- می باشم، خداوندا! طَهِّرْ بِهِ قَلْبِی وَاشْرَحْ بِهِ صَدْرِی وَنَوِّرْ بِهِ قَبْرِی. اللَّهُمَّ اجْعَلْهُ لِی به وسیله این غسل دلم را پاک کن و سینه ام را گشاده، و قبرم را روشنایی بخش خداوندا! نُوراً وَطَهُوراً وَحِرْزاً وَشِفاءً مِنْ کُلِّ داءٍ وَآفَةٍ وَعاهَةٍ وَسُوءٍ مِمَّا آن را برایم نور، پاکیزگی، مصونیت، شفای از هر بیماری و آفت و آسیب و أَخافُ وَأَحْذَرُ، وَطَهِّرْ قَلْبِی وَجَوارِحِی وَعِظامِی وَدَمِی وَشَعْرِی ناخوشی که از آن بیمناکم قرار بده، دل، جوارح، استخوان ها، خون، مو، پوست، مُخ، عصب وَبَشَرِی وَمُخِّی وَعَصَبِی وَما أَقَلَّتِ الْأَرْضُ مِنِّی. اللَّهُمَّ اجْعَلْهُ و [خلاصه آنچه را که از من بر روی زمین است پاک و طاهر ساز، خداوندا! آن را شاهد لِی شاهِداً یَوْمَ حاجَتِی وَفَقْرِی وَفاقَتِی إِلَیْکَ یا رَبَّ الْعالَمِینَ، فرمانبرداریم در روز احتیاج و نیاز و تنگدستی ام [در قیامت قرار بده، ای پروردگار جهانیان إِنَّکَ عَلی کُلِّ شَیْ ءٍ قَدِیرٌ».

که تو بر هر چیز توانایی.»

4- خانواده خود را جمع کند و دو رکعت (و بنابر قولی چهار رکعت) نمازبگزارد، در رکعت اوّل حمد و سوره توحید و در رکعت دوّم حمد و سوره قدر را بخواند، و بعد از نماز تسبیحات حضرت زهراء علیها السلام را بگوید و از خداوند طلب خیر کند به این کیفیت که بگوید: «أَسْتَخِیرُ اللَّهَ بِرَحْمَتِهِ خِیَرَةً فِی عافِیَةٍ»، و آیةالکرسی را بخواند، و حمد و ثنای الهی را بجا آورد، و صلوات و تحیّات بر حضرت رسول و آل او بفرستد، و بگوید:

«اللَّهُمَّ إِنِی أَسْتَوْدِعُکَ الْیَوْمَ نَفْسِی وَأَهْلِی وَمالِی وَوُلْدِی «خداوندا! امروز به تو می سپارم، خودم، خانواده ام، دارایی ام، فرزندانم، وَمَنْ کانَ مِنِّی بِسَبِیلِ الْإِیمانِ الشَّاهِدَ مِنْهُمْ وَالْغائِبَ. اللَّهُمَّ و همه منسوبین حاضر و غایب مؤمنم را، خداوندا! احْفَظْنا بِحِفْظِ الْإِیمانِ وَاحْفَظْ عَلَیْنا. اللَّهُمَّ اجْمَعْنا فِی رَحْمَتِکَ ما را در حفاظ ایمان نگاهدار و بر ما حافظ باش. خدایا! ما را تحت پوشش رحمتت وَلا تَسْلُبْنا فَضْلَکَ إِنَّا إِلَیْکَ راغِبُونَ. اللَّهُمَّ إِنَّا نَعُوذُ بِکَ مِنْ گرد آور و فضل و احسانت را از ما باز نگیر که ما به تو راغبیم. خداوندا! از دشواری وَعْثاءِ السَّفَرِ وَکَآبَةِ الْمُنْقَلَبِ وَسُوءِ الْمَنْظَرِ فِی الْأَهْلِ وَالْمالِ سفر، افسردگی بازگشت و از بدنمایی و بی آبرویی در میان خانواده و مال

وَالْوَلَدِ فِی الدُّنْیا وَالْآخِرَةِ. اللَّهُمَّ إِنِی أَتَوَجَّهُ إِلَیْکَ هذَا التَّوَجُّهَ و فرزند در دنیا و آخرت به تو پناه می بریم، خداوندا! من به قصد رضایت طَلَباًلِمَرْضاتِکَ وَتَقَرُّباًإِلَیْکَ، اللَّهُمَّ فَبَلِّغْنِی ما أُؤَمِّلُهُ وَأَرْجُوهُ فِیکَ تو و نزدیکی به درگاهت بدینگونه به تو روی آورده ام، خداوندا! پس مرا به آرزو و امیدی که به تو وَفِی أَوْلِیائِکَ یا أَرْحَمَ الرَّاحِمِینَ».

وبه اولیایت دارم، برسان ای مهربان ترین مهربانان.»

و اگر خواست بگوید:

«اللَّهُمَّ إِنِی خَرَجْتُ فِی وَجْهِی هذا بِلا ثِقَةٍ مِنِّی لِغَیْرِکَ، وَلا «خداوندا! من به این سو بیرون شدم، نه به غیر از تو اعتماد کرده ام و نه به رَجاءٍ یَأْوِی بِی إِلّا إِلَیْکَ، وَلا قُوَّةٍ اتَّکِلُ عَلَیْها، وَلا حِیلَةٍ الْجَأُ پناهگاهی جز تو امیدوارم و نه به نیرویی متّکی می باشم و نه به قدرتی إِلَیْها إِلّا طَلَبَ رِضاکَ وَابْتِغاءَ رَحْمَتِکَ وَتَعَرُّضاً لِثَوابِکَ وَسُکُوناً اعتماد دارم، جز کسب رضا و رحمت تو و برخورداری از پاداش و اطمینان إِلی حُسْنِ عائِدَتِکَ، وَأَنْتَ أَعْلَمُ بِما سَبَقَ لِی فِی عِلْمِکَ فِی به جزای نیکت نمی خواهم، و تو پیش از حرکت من به این سو به آنچه که مرا در این وَجْهِی مِمَّا أُحِبُّ وَأَکْرَهُ. اللَّهُمَّ فَاصْرِفْ عَنِّی مَقادِیرَ کُلِّ بَلاءٍ سفر خوشایند و یا ناخوشایند بوده آگاه بوده ای، خداوندا! هر بلا و دشواری که به حکم

وَمَقْضِیَّ کُلِّ لَأْواءٍ، وَابْسُطْ عَلَیَّ کَنَفاً مِنْ رَحْمَتِکَ وَلُطْفًا مِنْ قضا و قدر تو مقرّر شده است، از من باز گردان و مرا تحت پوشش رحمت و لطف عَفْوِکَ وَحِرْزاً مِنْ حِفْظِکَ وَسَعَةً مِنْ رِزْقِکَ وَتَماماً مِنْ نِعْمَتِکَ و بخشش، محافظت و گشایش روزی، تمامیّت نعمت وَجِماعاً مِنْ مُعافاتِکَ، وَوَفِّقْ لِی یارَبِّ فِیهِ جَمِیعَ قَضائِکَ عَلی و عافیت همه جانبه ات قرار ده، پروردگار من! قضای خویش را موافق مُوافَقَةِ هَوایَ وَحَقِیقَةِ أَمَلِی، وَادْفَعْ عَنِّی ما أَحْذَرُ وَما لا أَحْذَرُ نیاز و آرزوی حقیقی ام گردان، و خطرهایی را که از آن بیمناکم و یا از آن بی اطلاعم عَلی نَفْسِی مِمَّا أَنْتَ أَعْلَمُ بِهِ مِنِّی، وَاجْعَلْ ذلِکَ خَیْراً لِی و تو از من به آن آگاه تری ازمن دفع کن، و سفرم را که در پیش دارم به خیر و صلاح لِآخِرَتِی وَدُنْیایَ مَعَ ما أَسْأَلُکَ أَنْ تَخْلُفَنِی فِیمَنْ خَلَّفْتُ وَرائِی آخرت و دنیایم قرار ده و نیز از تو می خواهم که نسبت مِنْ وُلْدِی وَأَهْلِی وَمالِی وَإِخْوانِی وَجَمِیعِ حُزانَتِی بِأَفْضَلِ ما به فرزندان، خانواده، دارایی، برادران و دیگر وابستگان حاضر تَخْلُفُ فِیهِ غائِباً مِنَ الْمُؤْمِنِینَ فِی تَحْصِینِ کُلِّ عَوْرَةٍ وَحِفْظِ کُلِّ و غائب مؤمنم که در خفا یا آشکار در معرض نابودی است و مَضِیعَةٍ وَتَمامِ کُلِّ نِعْمَةٍ وَدِفاعِ کُلِّ سَیِئَةٍ وَکِفایَةِ کُلِّ مَحْذُورٍ در تمامیّت نعمت و دفع هر بدی

وَصَرْفِ کُلِّ مَکْرُوهٍ وَکَمالِ ما تَجْمَعُ لِی بِهِ الرِّضا وَالسُّرُورَ فِی و برطرف کردن هر ناخوشی و فراهم شدن موجبات رضایت و الدُّنْیا وَالْآخِرَةِ، ثُمَّ ارْزُقْنِی ذِکْرَکَ وَشُکْرَکَ وَطاعَتَکَ خوشنودی آنها در دنیا و آخرت، بهترین خلف و جانشین باش، آنگاه یاد و شکر و طاعت وَعِبادَتَکَ حَتّی تَرْضی وَبَعْدَ الرِّضا. اللَّهُمَّ إِنِی أَسْتَوْدِعُکَ الْیَوْمَ و عبادت خویش را روزیم کن تا از من پیوسته راضی باشی. خداوندا من امروز به تو دِینِی وَنَفْسِی وَمالِی وَأَهْلِی وَذُرِّیَّتِی وَجَمِیعَ إِخْوانِی. اللَّهُمَّ می سپارم دینم جانم، مالم، خانواده ام و فرزندانم و همه کسانی را که غم آنها را دارم، احْفَظِ الشَّاهِدَ مِنَّا وَالْغائِبَ. اللَّهُمَّ احْفَظْنا وَاحْفَظْ عَلَیْنا. اللَّهُمَّ خداوندا! حاضر و غایب ما را حفظ کن خداوندا ما را حفظ کن و بر ما حافظ باش، اجْعَلْنا فِی جِوارِکَ وَلا تَسْلُبْنا نِعْمَتَکَ وَلا تُغَیِّرْ ما بِنا مِنْ نِعْمَةٍ خداوندا ما را در جوار عنایتت قرار ده و نعمتت را از ما مگیر و نعمت و عافیت و عطایت وَعافِیَةٍ وَفَضْلٍ».

را دگرگون مساز.»

5- روایت شده که مسافر پیش از سفر، سوره حمد و قُل أَعوذُ بِرَبِّ النّاس و قُل أَعوذُ بِرَبِ الفَلَق و آیةُالکُرسی و سوره إِنّا أَنزَلناهُ فِی لَیلَةِ القَدْرِ و آیات 191 تا 194 سوره آل عمران را که از این قرار است بخواند:

إِنَّ فِی خَلْقِ السَّماواتِ وَالْأَرْضِ وَاخْتِلافِ اللَّیْلِ «مسلّماً در آفرینش آسمان ها و زمین و آمد و رفت شب وَالنَّهارِ لَآیاتٍ لِأُولِی الْأَلْبابِ* الَّذِینَ یَذْکُرُونَ اللَّهَ قِیاماً و روز نشانه هایی برای خردمندان است. آنان خدا را ایستاده وَقُعُوداً وَعَلی جُنُوبِهِمْ وَیَتَفَکَّرُونَ فِی خَلْقِ السَّماواتِ و نشسته و آنگاه که بر پهلو خفته اند، یاد می کنند و در اسرار آفرینش آسمان ها وَالْأَرْضِ رَبَّنا ما خَلَقْتَ هذا باطِلًا سُبْحانَکَ فَقِنا عَذابَ و زمین می اندیشند (ومی گویند:) پروردگارا! این ها را بیهوده نیافریدی، تو منزّهی، ما را از عذاب النَّارِ* رَبَّنا إِنَّکَ مَنْ تُدْخِلِ النَّارَ فَقَدْ أَخْزَیْتَهُ وَما لِلظَّالِمِینَ آتش نگاهدار، پروردگارا! تو هر کس را به آتش وارد سازی، او را خوار ساخته ای و ستمکاران را مِنْ أَنْصارٍ* رَبَّنا إِنَّنا سَمِعْنا مُنادِیاً یُنادِی لِلْایمانِ أَنْ آمِنُوا یاوری نمی باشد. پروردگارا! منادی ایمان را شنیدیم که می گفت ایمان آورید بِرَبِّکُمْ فَآمَنَّا رَبَّنا فَاغْفِرْ لَنا ذُنُوبَنا وَکَفِّرْ عَنَّا سَیِّئاتِنا وَتَوَفَّنا به پروردگارتان، وماایمان آوردیم، پروردگارا! گناهان ما را ببخش و بدی های ما را بپوشان و ما را بمیران مَعَ الْأَبْرارِ* رَبَّنا وَآتِنا ما وَعَدْتَنا عَلی رُسُلِکَ وَلاتُخْزِنا بانیکان. پروردگارا! آنچه را که به وسیله پیامبرانت وعده داده ای به ما عنایت کن و رسوایمان مساز یَوْمَ الْقِیامَةِ إِنَّکَ لاتُخْلِفُ الْمِیعاد.

در روز رستاخیز که تو از وعده ات تخلّف نمی ورزی.»

سپس بگوید:

«اللَّهُمَّ بِکَ یَصُولُ الصَّائِلُ وَبِقُدْرَتِکَ یَطُولُ الطَّائِلُ وَلاحَوْلَ «خداوندا! استواری هر چیز به وسیله تواست، و بخشندگی هر بخشنده ای به قدرت لِکُلِّ ذِی حَوْلٍ إِلّا بِکَ وَلاقُوَّةً یَمْتَلِدُها ذُو قُوَّةٍ إِلّا مِنْکَ، أَسْأَلُکَ تواست، نیرویی جز به واسطه تو برای هر نیرومند نیست، از تو مسألت دارم بِصَفْوَتِکَ مِنْ خَلْقِکَ وَخِیَرَتِکَ مِنْ بَرِیَّتِکَ مُحَمَّدٍ نَبِیِّکَ وَعِتْرَتِهِ به حق آن انسان برگزیده از میان آفریده هایت و بهترین مخلوقت، پیامبرت محمد صلی الله علیه و آله وَسُلالَتِهِ عَلَیْهِ وَعَلَیْهِمُ السَّلامُ، صَلِّ عَلی مُحَمَّدٍ وَعَلَیْهِمْ، و دودمان او که بر او و بر آنان درود باد بر محمد و بر آنان رحمت فرست و وَاکْفِنِی شَرَّ هذَا الْیَوْمِ وَضُرَّهُ، وَارْزُقْنِی خَیْرَهُ ویُمْنَهُ، وَاقْضِ لِی گزند و زیان این روز را از من بازدار، و خیر و برکتش به من روزی فرما، و در کارهایم فِی مُتَصَرِّفاتِی بِحُسْنِ الْعاقِبَةِ وَبُلُوغِ الْمَحَبَّةِ وَالظَّفَرِ بِالْأُمْنِیَّةِ عاقبت نیکو برایم مقرّر نمایی، و مرا به محبّت نایل ساز، و دستیابی به آرزو وَکِفایَة الطَّاغِیَةِ الْغَوِیَّةِ وَکُلِّ ذِی قُدْرَةٍ لِی عَلی اذِیَّةٍ، حَتّی اکُونَ و دفع شیطان سرکش و گمراه گر و هر کس که توان اذیت مرا دارد یاری کن تا در نتیجه فِی جُنَّةٍ وَعِصْمَةٍ مِنْ کُلِّ بَلاءٍ وَنِقْمَةٍ، وَأَبْدِلْنِی فِیهِ مِنَ الْمَخاوِفِ از هر بلا و مشکل مصون مانم، و بیم مرا به امنیّت،

أَمْناً وَمِنَ الْعَوائِقِ فِیهِ یُسْراً، حَتّی لایَصُدَّنِی صادٌّ عَنِ الْمُرادِ و سختی را به راحتی مبدّل ساز، تا آنکه نتواند هیچ کس مرا از رسیدن به مقصودم، مانع وَلایَحُلَّ بِی طارِقٌ مِنْ اذَی الْعِبادِ، إِنَّکَ عَلی کُلِّ شَیْ ءٍ قَدِیرٌ، گردد، و هیچ آسیب رسانی از بندگان، به من دست نیابد، تو بر هر چیز توانایی وَالْأُمُورُ إِلَیْکَ تَصِیرُ، یامَنْ لَیْسَ کَمِثْلِهِ شَیْ ءٌ وَهُوَالسَّمِیعُ الْبَصِیرُ».

و بازگشت امور به سوی تو است، ای آنکه چیزی همتایت نمی باشد و بینا و شنوا می باشی.»

6- سپس با خانواده وداع کند، و بر درِ خانه بایستد، و تسبیح حضرت فاطمه زهرا علیها السلام را بگوید، وسوره حمد و آیةالکرسی را از جلو و از طرف راست و چپ بخواند، و بگوید:

«اللَّهُمَّ إِلَیْکَ وَجَّهْتُ وَجْهِی وَعَلَیْکَ خَلَّفْتُ أَهْلِی وَمالِی وَما «خداوندا به سوی تو رو کردم، و خانواده و مالم و آنچه را به من داده ای خَوَّلْتَنِی وَقَدْ وَثِقْتُ بِکَ، فَلا تُخَیِّبْنِی یا مَنْ لایُخَیِّبُ مَنْ أَرادَهُ به تو سپردم وبه تو اعتماد کردم، پس نومیدم مساز ای آنکه کسی را که آهنگ تو کند نومید نمی کنی، وَلا یُضَیِّعُ مَنْ حَفِظَهُ. اللَّهُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمَّدٍ وآلِهِ وَاحْفَظْنِی وکسی را که تو حافظ باشی، تباه نمی کنی، خداوندا! بر محمّد و خاندانش رحمت فرست، و نسبت به آنچه فِیما غِبْتُ عَنْهُ وَلاتَکِلْنِی إِلی نَفْسِی یا أَرْحَمَ الرَّاحِمِینَ. اللَّهُمَّ از آنها غایبم، حافظ باش، و مرا به خود وامگذار ای مهربان ترین مهربانان خداوندا!

بَلِّغْنِی ما تَوَجَّهْتُ لَهُ وَسَبِّبْ لِیَ الْمُرادَ وَسَخِّرْ لِی عِبادَکَ مرا به مقصدم برسان، و اسباب رسیدن به خواسته ام را فراهم ساز و مرا از بندگان وَبِلادَکَ وَارْزُقْنِی زِیارَةَ نَبِیِّکَ وَوَلِیِّکَ أَمِیرِالْمُؤْمِنِینَ وَالْأَئِمَّةِ مِنْ و شهرهایت بهره مند گردان و زیارت پیامبر و ولیّ خود؛ امیر مؤمنان و امامانی را وُلْدِهِ وَجَمِیعِ أَهْلِ بَیْتِهِ عَلَیْهِ وَعَلَیْهِمُ السَّلامُ، وَمُدَّنِی مِنْکَ که از فرزندان او می باشند و همه اهل بیت علیهم السلام را روزیم ساز، و مرا با کمک خویش بِالْمَعُونَةِ فِی جَمِیعِ أَحْوالِی، وَلاتَکِلْنِی إِلی نَفْسِی وَلا إِلی در هر حال یاری کن، و به خودم و دیگری غَیْرِی فَأَکِلَّ وَأَعْطَبَ، وَزَوِّدْنِی التَّقْوی وَاغْفِرْلِی فِی الْآخِرَةِ وامگذار تا در نتیجه خسته و وامانده شوم و تقوا را ره توشه من ساز، و در آخرت و دنیا مرا بیامرز وَالْاولی اللَّهُمَّ اجْعَلْنِی أَوْجَهَ مَنْ تَوَجَّهَ إِلَیْکَ».

خداوندا! مرا از آبرومندترین روی آورندگان به خویش قرارم ده.»

و باز می گویی:

«بِسْمِ اللَّهِ وَبِاللَّهِ، تَوَکَّلْتُ عَلَی اللَّهِ وَاسْتَعَنْتُ بِاللَّهِ وَالْجَأْتُ «بنام خدا و استعانت از او، توکل می جویم به خداوند و از او یاری می جویم و پناه می برم ظَهْرِی إِلَی اللَّهِ وَفَوَّضْتُ أَمْرِی إِلَی اللَّهِ رَهْبَةً مِنَ اللَّهِ وَرَغْبَةً إِلَی اللَّهِ به خدا، و کارم را به او واگذار می کنم با خوف از خداوند و شوق به سوی

وَلامَلْجَأَ وَلامَنْجا وَلا مَفَرَّ مِنَ اللَّهِ إِلّا إِلَی اللَّهِ، رَبِّ آمَنْتُ او و پناهگاه و راه نجات و گریزی از خدا جز به سوی او نمی باشد، پروردگارا! به کتابت بِکِتابِکَ الَّذِی أَنْزَلْتَ وَبِنَبِیِّکَ الَّذِی أَرْسَلْتَ لِأَنَّهُ لایَأْتِی بِالْخَیْرِ ایمان آوردم همان کتابی که فرو فرستادی و بر پیامبرت نازل کردی؛ زیرا جز از تو خیر إِلهِی إِلّا أَنْتَ، وَلا یَصْرِفُ السُّوءَ إِلّا أَنْتَ، عَزَّ جارُکَ وَجَلَّ نیاید و بدی را به غیر تو باز نگرداند، پناهنده به تو گرامی است، مدح و ثنای تو ثَناؤُکَ وَتَقَدَّسَتْ أَسْماؤُکَ وَعَظُمَتْ آلاؤُکَ وَلا إِلهَ غَیْرُکَ».

والا و نام هایت مقدّس، و نعمت هایت بزرگ می باشد و خدایی جز تو نمی باشد.»

روایت شده: «هر کس هنگام صبح این دعا را بخواند و از خانه بیرون رود، تا شام بلایی به او نرسد تا به خانه برگردد، و اگر شام شود و این دعا را بخواند، بلایی به او نرسد تا صبح به منزل خود بازگردد.» ⁽¹⁾

7- پس از آن سوره «قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ» را یازده مرتبه، و سوره «إِنَّا أَنْزَلْناهُ» و «آیةالکرسی» و سوره «قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ» و «قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ الْفَلَقِ» را بخواند، و بعد دست بر

بدن خود بکشد، و در لحظه سوار شدن به وسیله نقلیه بگوید:

سُبْحانَ الَّذِی سَخَّرَ لنا هذا وَما کُنَّا لَهُ مُقْرِنِینَ ⁽¹⁾

، پس هفت مرتبه بگوید: «سُبْحانَ اللَّهِ وَالْحَمْدُ للَّهِ وَلا إِلهَ إِلَّا اللَّهُ».

8- قبل از مسافرت صدقه دهد به هرچه ممکن باشد.

«روایت شده: مردی از اصحاب امام باقر علیه السلام هنگامی که اراده سفر کرد، خدمت آن حضرت آمد تا خدا حافظی کند، حضرت به او فرمود: پدرم علیّ بن الحسین علیهما السلام هرگاه آهنگ سفر می کرد، سلامتی خود را با صدقه دادن از خداوند می خرید، و چون از سفر به سلامت مراجعت می کرد، خدا را شکر کرده و صدقه می داد.⁽²⁾

بعد از دادن صدقه بگوید:

«اللَّهُمَّ إِنِی اشْتَرَیْتُ بِهذِهِ الصَّدَقَةِ سَلامَتِی وَسَلامَةَ سَفَرِی «خداوندا! من با این صدقه خریدم سلامتی خویش، سلامت سفرم و سلامت وَما مَعِی، فَسَلِّمْنِی وَسَلِّمْ ما مَعِی وَبَلِّغْنِی وَبَلِّغْ ما مَعِی آنچه را با من است، پس مرا و آنچه را با من است به سلامت دار و به مقصد برسان مرا و آنها را

بِبَلاغِکَ الْحَسَنِ الْجَمِیلِ».

به نیکی و زیبایی که از سوی تو است.»

پس بگوید:

«لا إِلهَ إِلَّا اللَّهُ الْحَلِیمُ الْکَرِیمُ، لا إِلهَ إِلَّا اللَّهُ الْعَلِیُّ الْعَظِیمُ، «معبودی نیست جز خداوند حلیم و کریم، خدایی نیست جز خداوند والا و بزرگ سُبْحانَ اللَّهِ رَبِّ السَّماواتِ السَّبْعِ وَرَبِّ الْأَرَضِینَ السَّبْعِ وَما منزّه است خدایی که پروردگار آسمان ها و زمین های هفتگانه و آنچه فِیهِنَّ وَما بَیْنَهُنَّ وَرَبِّ الْعَرْشِ الْعَظِیمِ، وَسَلامٌ عَلَی الْمُرْسَلِینَ درآنها و آنچه در میان آنها است می باشد و پروردگار عرش عظیم است، و سلام بر رسولان الهی وَالْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِینَ، وَصَلَّی اللَّهُ عَلی مُحَمَّدٍ وَآلِهِ الطَّیِّبِینَ و ستایش مخصوص پروردگار جهانیان است و رحمت خداوند بر محمّد و خاندان پاک و الطَّاهِرِینَ. اللَّهُمَّ کُنْ لِی جاراً مِنْ کُلِّ جَبَّارٍ عَنِیدٍ وَمِنْ کُلِّ پاکیزه او. خداوندا! پناهم ده از هر ستمگر خیره سر و از شَیْطانٍ مَرِیدٍ، بِسْمِ اللَّهِ دَخَلْتُ وَبِسْمِ اللَّهِ خَرَجْتُ. اللَّهُمَّ إِنِی هر شیطان سرکش، به نام خداوند به این سفر وارد و به نام خدا از این سفر خارج می شوم، خداوندا! من اقَدِّمُ بَیْنَ یَدَیْ نِسْیانِی وَعَجَلَتِی بِسْمِ اللَّهِ وَما شاءَ اللَّهُ فِی پیشاپیش فراموشی و شتابزدگیم، بسم اللَّه و ماشاءاللَّه را یاد می کنم

سَفَرِی هذا ذَکَرْتُهُ أَمْ نَسَیْتُهُ. اللَّهُمَّ أَنْتَ الْمُسْتَعانُ عَلَی الْأُمُورِ چه آن را [بعدها] یاد کنم یا فراموش، خداوندا! تویی یاری رسان برای هر کار کُلِّها وَأَنْتَ الصَّاحِبُ فِی السَّفَرِ وَالْخَلِیفَةُ فِی الْأَهْلِ. اللَّهُمَّ هَوِّنْ و تویی همراه مسافر و جانشینش در خانواده، خداوندا! آسان ساز عَلَیْنا سَفَرَنا وَاطْوِ لَنَاالْأَرْضَ وَسَیِّرْنا فِیها بِطاعَتِکَ وَطاعَةِ سفرمان را، و راهمان را کوتاه ساز، و ما را در مسیر فرمانبرداری خویش و رَسُولِکَ. اللَّهُمَّ أَصْلِحْ لَنا ظَهْرَنا وَبارِکْ لَنا فِیما رَزَقْتَنا وَقِنا پیامبرت قرارده، خداوندا! آنچه راپشت سر گذاشته ایم به سامان رسان، و آنچه را به ما داده ای مبارک کن، و نگهدارمان عَذابَ النَّارِ. اللَّهُمَّ إِنِی أَعُوذُ بِکَ مِنْ وَعْثاءِ السَّفَرِ وَکَآبَةِ از عذاب دوزخ، خداوندا! پناه می برم به تو از دشواری سفر و اندوه الْمُنْقَلَبِ وَسُوءِ الْمَنْظَرِ فِی الْأَهْلِ وَالْمالِ وَالْوَلَدِ. اللَّهُمَّ أَنْتَ بازگشت و بی آبرویی در میان خانواده، دارایی و فرزند، خداوندا! تویی عَضُدِی وَناصِرِی. اللَّهُمَّ اقْطَعْ عَنِّی بُعْدَهُ وَمَشَقَّتَهُ وَاصْحَبْنِی فِیهِ یار و یاورم، خداوندا! دوری سفر و سختی آن را آسان ساز، یار و همراهم در سفر و وَاخْلُفْنِی فِی أَهْلِی بِخَیْرٍ وَلاحَوْلَ وَلاقُوَّةَ إِلّا بِاللَّهِ الْعَلِیِ الْعَظِیمِ».

جانشینم در خانواده به نیکی باش، که نیرو و توانی جز به خداوند والا و بزرگ نمی باشد.»

و هنگامی که سوار بر وسیله نقلیه شد، بگوید:

«الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِی هَدانا لِلْاسْلامِ وَمَنَّ عَلَیْنا بِمُحَمَّدٍ صَلَّی «سپاس مخصوص خدایی است که ما را به اسلام رهنمون شد و به نبوّت محمّد صلی الله علیه و آله اللَّهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، سُبْحانَ الَّذِی سَخَّرَ لَنا هذا وَما کُنَّا لَهُ بر ما منت نهاد، پاک و منزه است خداوندی که این مرکب را مسخّر ما ساخت و گرنه ما قادر به تسخیر آن مُقْرِنِینَ وَإِنَّا إِلی رَبِّنا لَمُنْقَلِبُونَ، وَالْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِینَ.

نبودیم و ما به سوی پروردگارمان باز می گردیم و ستایش مخصوص خداوندی است که پروردگار اللَّهُمَّ أَنْتَ الْحامِلُ عَلَی الظَّهْرِ وَالْمُسْتَعانُ عَلَی الْأَمْرِ، اللَّهُمَّ جهانیان است، خداوندا! تویی که ما را بر پشت این مرکب سوار نمودی و بر سفر یاریمان نمودی بَلِّغْنا بَلاغاً یَبْلُغُ إِلی خَیْرِ بَلاغٍ وَیَبْلُغُ إِلی مَغْفِرَتِکَ وَرِضْوانِکَ.

خداوندا! ما را به بهترین صورت به مقصد برسان، و به مغفرت و خوشنودیت نایل گردان، اللَّهُمَّ لا طَیْرَ إِلّا طَیْرُکَ وَلا خَیْرَ إِلّا خَیْرُکَ وَ لاحافِظَ غَیْرُکَ».

خداوندا! چیز ناخوشایندی نیست مگرآن که توبخواهی وخیری جز خیری که از جانب تو رسد نمی باشد و حافظی جز تو نیست.»

9- ازامام صادق علیه السلام منقول است کسی که در سفر هر شب آیة الکرسی را بخواند، خود و آنچه با اوست سالم بماند. ⁽¹⁾

10- در سفر این دعا را بخواند تا در امان پروردگار باشد:

«بِسْمِ اللَّهِ وَبِاللَّهِ وَمِنَ اللَّهِ وَإِلَی اللَّهِ وَفِی سَبِیلِ اللَّهِ. اللَّهُمَّ إِلَیْکَ «بنام خدا وبه یاری او، وازخداییم، وبه سوی خدا می رویم، و درراه خداگام می نهیم، خدایا! أَسْلَمْتُ نَفْسِی، وَإِلَیْکَ وَجَّهْتُ وَجْهِی، وَإِلَیْکَ فَوَّضْتُ خود را تسلیم تو کردم، و به سوی تو رو نمودم، و کارم را به أَمْرِی، فَاحْفَظْنِی بِحِفْظِ الْإِیمانِ مِنْ بَیْنِ یَدَیَّ وَمِنْ خَلْفِی وَعَنْ تو سپردم، پس مرا در پناه ایمان، از پیش رو و پشت سر و از یَمِینِی وَعَنْ شِمالِی وَمِنْ فَوقِی وَمِنْ تَحْتِی وَادْفَعْ عَنِّی بِحَوْلِکَ راست و چپ و از سمت بالا و پایین حفظ فرما و به نیرو و تواناییت وَقُوَّتِکَ، فَإِنَّهُ لاحَوْلَ وَلاقُوَّةَ إِلّا بِاللَّهِ الْعَلِیِ الْعَظِیمِ».

از من دفاع کن که نیرو و توانی جز به وسیله خداوند والا و بزرگ نمی باشد.»

11- بر زائران محترم سزاوار است بیش از دیگران به اخلاص در اعمال و مراقبت از حدود الهی اهتمام داشته باشند، زیرا گذشته از اینکه به مهمانی پروردگار می روند، و مهمان باید رضایت صاحب خانه را فراهم آورد، طبق حدیث شریف: «کُونُوا لَنا زَیْناً وَلا تَکُونُوا

عَلَیْنا شَیْناً»، ⁽¹⁾باید آیینه تمام نمای اسلام ناب محمّدی باشند، و لازم است مراقب اعمال خود بوده، و به نمازهای واجب در اوّل وقت اهتمام بیشتری دهند، در جماعات برادران اهل سنّت شرکت کنند، تا از ثواب جماعت بهره مند شوند، و خدای نخواسته نباید بعضی افراد ناآگاه کاری کنند که در شأن یک زائر ایرانی نبوده و موجب نفرت دیگران گردد، و در نتیجه اعمال صالحه سایرین را هم تحت الشُّعاع قرار دهد.

خداوند به همه ما توفیق دهد تا بتوانیم به وظایف دینی خود عمل نماییم و آنگونه باشیم که خداوند فرموده

12- در سفر تأکید شده که مسافر بعد از هر نماز، سی مرتبه بگوید:

«سُبْحانَ اللَّهِ وَالْحَمْدُ لِلَّهِ وَ لا إِلهَ إِلَّا اللَّهُ وَاللَّهُ أَکْبَرُ». «منزّه است خدا و ستایش او راست و معبودی جز او نمی باشد و خدا بزرگ است.»

13- اخلاق حسنه و کمک به یکدیگر: در سفر لازم است به همراهان کمک کرده، و در انجام کارها پیشقدم بوده، و از برآوردن احتیاجات دیگران روگردان نباشد، تا خداوند

متعال او را از گرفتاری های دنیا و آخرت نجات دهد، در حدیث آمده است: در سفر، بدترین افراد آن کسی است که بتواند به دیگران کمک نماید ولی کوتاهی کند و منتظر کمک دیگران باشد.

هم چنین اکیداً سفارش شده که با دوستان و همراهان، با اخلاق خوب وخوش، برخوردنموده و به آنان کمک نماییم، وبه ویژه در مشکلات و سختی ها صبور و بردبار باشیم.

فصل اوّل: ادعیه وزیارات

ادعیه و زیارات مشترکه

تعقیبات مشترکه نمازهای روزانه:

از مصباح شیخ طوسی رحمه الله و غیره نقل شده هرگاه سلام نماز را دادی، سه مرتبه اللَّهُ أَکْبَر بگو، و در هر یک دست ها را تا محاذی گوش ها بلند کن و سپس بگو:

«لا إِلهَ إِلَّا اللَّهُ إِلهاً واحِداً وَنَحْنُ لَهُ مُسْلِمُونَ، لا إِلهَ إِلَّا اللَّهُ، «معبودی جز خدا آن معبود یکتا نیست و ما در برابر او تسلیمیم معبودی جز خدا نیست وَلا نَعْبُدُ إِلّا إِیَّاهُ مُخْلِصِینَ لَهُ الدِّینَ وَلَوْ کَرِهَ الْمُشْرِکُونَ، لا إِلهَ وما جز او نپرستیم ودین (وعبادت) را خالص برای اوگردانیم و اگر چه بر مشرکان بد آید، معبودی إِلَّا اللَّهُ، رَبُّنا وَرَبُّ آباءِنَا الْأَوَّلِینَ، لا إِلهَ إِلَّا اللَّهُ، وَحْدَهُ وَحْدَهُ جز خدا نیست که پروردگار ما و پروردگار پدران پیشین مااست معبودی نیست جز خدا که یکتای یکتای وَحْدَهُ، أَنْجَزَ وَعْدَهُ، وَنَصَرَ عَبْدَهُ، وَأَعَزَّ جُنْدَهُ، وَهَزَمَ الْأَحْزابَ یکتا به وعده خودوفا کرد وبنده اش را یاری کرد ولشگرش را عزت داد و به تنهایی احزاب را مغلوب ساخت

وَحْدَهُ، فَلَهُ الْمُلْکُ وَلَهُ الْحَمْدُ، یُحْیِی وَیُمِیتُ، وَیُمِیتُ وَیُحْیِی، پس او راست ملک هستی واو راست سپاس که زنده می کند و می میراند ومی میراندوزنده می کند وَهُوَ حَیٌّ لا یَمُوتُ، بِیَدِهِ الْخَیْرُ، وَهُوَ عَلی کُلِّ شَی ءٍ قَدِیرٌ».

و او است زنده ای که نمی میرد هر خیری به دست او است و بر هر چیز قادر است.» پس بگو:

«أَسْتَغْفِرُ اللَّهَ الَّذِی لا إِلهَ إِلّا هُوَ الْحَیُّ الْقَیُّومُ وَاتُوبُ إِلَیْهِ». «طلب آمرزش دارم از خدای یگانه جاوید و به سوی او باز می گردم.» آنگاه بگو:

«اللَّهُمَّ اهْدِنِی مِنْ عِنْدِکَ، وَافِضْ عَلَیَّ مِنْ فَضْلِکَ، وَانْشُرْ بار خدایا مرا از جانب خود راهنمائیم فرما و از فضل خویش بهره مندم فرما و از رحمتت عَلَیَّ مِنْ رَحْمَتِکَ، وَأَنْزِلْ عَلَیَّ مِنْ بَرَکاتِکَ، سُبْحانَکَ لا إِلهَ إِلّا بر من بگستران و از برکاتت بر من فرو بار، منزّهی تو، معبودی جز أَنْتَ، اغْفِرْ لِی ذُنُوبِی کُلَّها جَمِیعاً، فَإِنَّهُ لا یَغْفِرُ الذُّنُوبَ کُلَّها تو نیست همه گناهانم را بیامرز؛ زیرا جز تو کسی همه گناهان را نیامرزد جَمِیعاً إِلّا أَنْتَ. اللَّهُمَّ إِنِی أَسْأَلُکَ مِنْ کُلِّ خَیْرٍ أَحاطَ بِهِ عِلْمُکَ بار خدایا من از تو درخواست می کنم هر چیزی را که علمت بدان احاطه نمود وَأَعُوذُ بِکَ مِنْ کُلِّ شَرٍّ أَحاطَ بِهِ عِلْمُکَ. اللَّهُمَّ إِنِی أَسْأَلُکَ و پناه می برم به تو از هر شرّی که علمت بدان احاطه نمود، بار خدایا من از تو در تمام

عافِیَتَکَ فِی أُمُورِی کُلِّها، وَأَعُوذُ بِکَ مِنْ خِزْیِ الدُّنْیا وَعَذابِ کارهایم عافیت می خواهم و به تو پناه می برم از رسوائی و خواری دنیا و عذاب الْآخِرَةِ، وَأَعُوذُ بِوَجْهِکَ الْکَرِیمِ وَعِزَّتِکَ الَّتِی لا تُرامُ وَقُدْرَتِکَ آخرت و پناه می برم به ذات بزرگوارت و به عزتت که فوق آن متصور نیست وبه قدرتت الَّتِی لا یَمْتَنِعُ مِنْها شَیْ ءٌ مِنْ شَرِّ الدُّنْیا وَالْآخِرَةِ وَمِنْ شَرِّ که چیزی از آن سرپیچی نتواند، از شر دنیا و آخرت و از شرّ الْأَوْجاعِ کُلِّها وَمِنْ شَرِّ کُلِّ دابَّةٍ أَنْتَ آخِذٌ بِناصِیَتِها، إِنَّ رَبِی تمامی دردها و از گزند هر جنبنده ای که تو فرمانروای او هستی همانا پروردگار من عَلی صِراطٍ مُسْتَقِیمٍ، وَلاحَوْلَ وَلا قُوَّةَ إِلّا بِاللَّهِ الْعَلِیِ الْعَظِیمِ، بر روش حقی است و هیچ جنبش و نیرویی نیست جز به دست خدای والای بزرگ تَوَکَّلْتُ عَلَی الْحَیِ الَّذِی لا یَمُوتُ وَالْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِی لَمْ یَتَّخِذْ توکل کنم بر خدای همیشه زنده ای که هرگز نمیرد و ستایش مخصوص خدایی است که فرزندی وَلَداً وَلَمْ یَکُنْ لَهُ شَرِیکٌ فِی الْمُلْکِ وَلَمْ یَکُنْ لَهُ وَلِیٌّ مِنَ الذُّلِّ نگرفته و کسی در ملک هستی شریک او نیست و خواری ندارد تا نیازمند یاور باشد وَکَبِّرْهُ تَکْبِیراً».

و کاملًا او را بزرگ شمار.»

پس تسبیح حضرت زهرا علیها السلام را می گویی، و پیش از آنکه از جای خود حرکت کنی ده مرتبه بگو:

«أَشْهَدُ أَنْ لا إِلهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لا شَرِیکَ لَهُ، إِلهاً واحِداً أَحَداً «گواهی می دهم که معبودی جز خدای یگانه بی همتا نیست، خدای یکتای یگانه فَرْداً صَمَداً لَمْ یَتَّخِذْ صاحِبَةً وَلا وَلَداً».

فرد بی نیازی که همسر و فرزندی نگرفته است.»

و برای این تهلیل، به خصوص در تعقیب نماز صبح و شام و هنگام طلوع و غروب آفتاب، فضیلت بسیار وارد شده است، پس می گویی:

«سُبْحانَ اللَّهِ کُلَّما سَبَّحَ اللَّهَ شَیْ ءٌ وَکَما یُحِبُّ اللَّهُ أَنْ یُسَبَّحَ «تسبیح خدا را هرآنگاه که چیزی خدا را تسبیح گوید و چنانچه خدا دوست دارد که او را تسبیح گویند وَکَما هُوَ أَهْلُهُ وَکَما یَنْبَغِی لِکَرَمِ وَجْهِهِ وَعِزِ جَلالِهِ، وَالْحَمْدُ لِلَّهِ و چنانچه او لایق آن و شایسته ذات بزرگوار و عزت و جلال او است و ستایش خدا را کُلَّما حَمِدَ اللَّهَ شَیْ ءٌ وَکَما یُحِبُّ اللَّهُ أَنْ یُحْمَدَ وَکَما هُوَ أَهْلُهُ هرگاه که موجودی او را ستایش کند و بدانگونه که دوست دارد و چنانچه لایق آن وَکَما یَنْبَغِی لِکَرَمِ وَجْهِهِ وَعِزِ جَلالِهِ، وَلا إِلهَ إِلَّا اللَّهُ کُلَّما و شایسته عزت و جلال او است و تهلیل او را هرگاه موجودی او را به هَلَّلَ اللَّهَ شَیْ ءٌ وَکَما یُحِبُّ اللَّهُ أَنْ یُهَلَّلَ وَکَما هُوَ أَهْلُهُ وَکَما یَنْبَغِی یکتایی یاد کند و به همانگونه که دوست دارد و چنانچه لایق آن و شایسته ذات

لِکَرَمِ وَجْهِهِ وَعِزِ جَلالِهِ، وَاللَّهُ أَکْبَرُ کُلَّما کَبَّرَ اللَّهَ شَیْ ءٌ وَکَما با عزّت و جلال او است و تکبیر او را هرگاه که موجودی او را به بزرگی یاد کند و بدانگونه که یُحِبُّ اللَّهُ أَنْ یُکَبَّرَ وَکَما هُوَ أَهْلُهُ وَکَما یَنْبَغِی لِکَرَمِ وَجْهِهِ وَعِزِ دوست دارد به بزرگی یاد شود چنانچه لایق و شایسته عزّت و جَلالِهِ، سُبْحانَ اللَّهِ وَالْحَمْدُ لِلَّهِ وَلا إِلهَ إِلَّا اللَّهُ وَاللَّهُ أَکْبَرُ عَلی جلال او است، منزه است خدا و ستایش خاص او است ومعبودی جز او نیست و خداوند بزرگ کُلّ نِعْمَةٍ أَنْعَمَ بِها عَلَیَّ وَعَلی کُلِ أَحَدٍ مِنْ خَلْقِهِ مِمَّنْ کانَ أَوْ برای هر نعمتی که به من و به هر یک از خلق خود داده از آنانکه یَکُونُ إِلی یَوْمِ الْقِیامةِ. اللَّهُمَّ إِنِی أَسْأَلُکَ أَنْ تُصَلِّیَ عَلی مُحَمَّدٍ بوده اند یا پس از این تا روز قیامت بیایند، بار خدایا من از تو می خواهم که درود بر محمد وَآلِ مُحَمَّدٍ، وَأَسْأَلُکَ مِنْ خَیْرِ ما أَرْجُو وَخَیْرِ ما لا أَرْجُو، و آلش بفرستی و از تو درخواست می کنم هر خیری را که امید به آن داشته باشم و یا نداشته ام وَأَعُوذُ بِکَ مِنْ شَرِّ ما أَحْذَرُ وَمِنْ شَرِ ما لا أَحْذَرُ».

و پناه می برم به تو از شر آنچه از آن بیمناک و بی پروایم.» پس می خوانی سوره حمد و آیةالکرسی وَشَهِدَ اللَّهُ وآیه قُلِ اللَّهُمَّ مَالِکَ الْمُلْکِ وآیه سخره (و آن سه آیه است از سوره اعراف که اوّل آن إِنَّ رَبَّکُمُ اللَّهُ و آخر آن مِنَ الْمُحْسِنِینَ است، پس سه مرتبه می گویی:

سُبْحانَ رَبِّکَ رَبِ الْعِزَّةِ عَمَّا یَصِفُونَ وَسَلامٌ عَلَی «منزه است پروردگار تو صاحب عزت از آنچه (مشرکان) توصیف کنند و درود بر الْمُرْسَلِینَ وَالْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعالَمِین.

رسولان و ستایش خاص خداست که پروردگار جهانیان است.»

سپس سه مرتبه می گویی:

«اللَّهُمَّ صَلِ عَلی مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ، وَاجْعَلْ لِی مِنْ أَمْرِی «بار خدایا بر محمد و خاندانش درود فرست و در کار من فَرَجاً وَمَخْرَجاً وَارْزُقْنِی مِنْ حَیْثُ أَحْتَسِبُ وَمِنْ حَیْثُ فرج و گشایشی قرار ده و روزیم ده از آنجا که گمان دارم و از آنجا که لا أَحْتَسِبُ».

گمان ندارم.»

واین دعایی است که جبرئیل تعلیم حضرت یوسف علیه السلام کرد هنگامی که در زندان بود، پس محاسن خود را به دست گیر، و کف دست چپ را به آسمان گرفته، هفت مرتبه بگو:

«یا رَبَّ مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ، صَلِّ عَلی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ «ای پروردگار محمد و خاندان محمد بر محمد و آل محمد درود فرست

وَعَجِّلْ فَرَجَ آلِ مُحَمَّدٍ».

و فرج آل محمد را نزدیک کن.»

به همان حال سه مرتبه بگو:

«یا ذَا الْجَلالِ وَالْإِکْرامِ، صَلِ عَلی مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ، «ای دارای جلال و بزرگواری درود فرست بر محمد و خاندانش وَارْحَمْنِی وَأَجِرْنِی مِنَ النَّارِ».

و به من رحم کن و از آتش پناهم ده.»

پس می خوانی دوازده مرتبه قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ را و می گویی:

«اللَّهُمَّ إِنِی أَسْأَلُکَ بِاسْمِکَ الْمَکْنُونِ الْمَخْزُونِ الطَّاهِرِ الطُّهْرِ «خدایا از تو درخواست می کنم به حق نام نهفته و پنهانت که پاک و پاکیزه و الْمُبارَکِ، وَأَسْأَلُکَ بِاسْمِکَ الْعَظِیمِ وَسُلْطانِکَ الْقَدِیمِ، یا واهِبَ مبارک است و از تو می خواهم به حق نام بزرگ و سلطنت ازلیت ای بخشنده الْعَطایا وَیا مُطْلِقَ الْاساری وَیا فَکَّاکَ الرِّقابِ مِنَ النَّارِ، أَسْأَلُکَ عطاها و ای رها کننده اسیران و ای آزاد کننده بندگان از دوزخ از تو می خواهم أَنْ تُصَلِیَ عَلی مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ، وَأَنْ تُعْتِقَ رَقَبَتِی مِنَ النَّارِ، که درود فرستی بر محمد و خاندانش و مرا از آتش دوزخ

وَأَنْ تُخْرِجَنِی مِنَ الدُّنْیا سالِماً وَتُدْخِلَنِی الْجَنَّةَ آمِناً، وَأَنْ تَجْعَلَ آزاد کنی و از دنیا با ایمان سالم بیرونم بری و با ایمنی وارد بهشتم کنی دُعائِی اوَّلَهُ فَلاحاً وَأَوْسَطَهُ نَجاحاً وَآخِرَهُ صَلاحاً، إِنَّکَ أَنْتَ آغاز دعایم را رستگاری و وسطش را پیروزی و سرانجامش را صلاح قرار ده که تو عَلَّامُ الْغُیُوبِ».

دانایی به نادیدنی ها.»

و در صحیفه علویّه است که در تعقیب هر فریضه بخوان:

«یا مَنْ لا یَشْغَلُهُ سَمْعٌ عَنْ سَمْعٍ، یا مَنْ لا یُغَلِطُهُ السَّائِلُونَ «ای آنکه سرگرمش نکند شنیدنی از شنیدن دیگر وای آنکه (کثرت) سائلان او را به اشتباه نیاندازد یا مَنْ لا یُبْرِمُهُ الْحاحُ الْمُلِحِینَ، أَذِقْنِی بَرْدَ عَفْوِکَ وَحَلاوَةَ و ای کسی که اصرار اصرار کنندگان به ستوهش نیاورد، لذت عفو و شیرینی رَحْمَتِکَ وَمَغْفِرَتِکَ».

رحمت و آمرزشت را به من بچشان.»

و نیز می گویی:

«إِلهِی هذِهِ صَلاتِی صَلَّیْتُها لا لِحاجَةٍ مِنْکَ إِلَیْها وَلا رَغْبَةٍ «ای معبود من این نمازی که من بجا آوردم نه به خاطر احتیاجی از تو به آن بود و نه رغبتی

مِنْکَ فِیها إِلّا تَعْظِیماً وَطاعَةً وَإِجابَةًلَکَ إِلی ما أَمَرْتَنِی بِهِ، إِلهِی که تودر آن داشته باشی جز تعظیم و فرمانبرداری تو و پذیرفتن آنچه مرا بدان مأمور کردی، معبود من إِنْ کانَ فِیهاخَلَلٌ أَوْ نَقْصٌ مِنْ رُکُوعِها أَوْ سُجُودِها فَلا تُؤاخِذْنِی اگر در این نماز من خللی یا نقصی در رکوع یا سجودش هست پس مرا مؤاخذه مکن و با وَتَفَضَّلْ عَلَیَّ بِالْقَبُولِ وَالْغُفْرانِ بِرَحْمَتِکَ یا أَرْحَمَ الرَّاحِمِینَ».

پذیرفتن آن و آمرزش (من) بر من تفضل کن. به (امید) رحمتت، ای مهربانترین مهربانان.»

و نیز بعد از هر نماز این دعا را که پیغمبر صلی الله علیه و آله برای تقویت حافظه تعلیم امیرالمؤمنین علیه السلام نمود، می خوانی:

«سُبْحانَ مَنْ لا یَعْتَدِی عَلی أَهْلِ مَمْلَکَتِهِ، سُبْحانَ مَنْ لا «منزه است خدایی که بر آنان که تحت فرمانش هستند ستم نکند، منزه است خدایی که یَأْخُذُ أَهْلَ الْأَرْضِ بِأَلْوانِ الْعَذابِ، سُبْحانَ الرَّءُوفِ الرَّحِیمِ، مردم زمین را به عذابهای رنگارنگ نگیرد، منزه است خدای رؤف مهربان اللَّهُمَّ اجْعَلْ لِی فِی قَلْبِی نُوراً وَبَصَراً وَفَهْماً وَعِلْماً، إِنَّکَ عَلی بار خدایا در دل من نور (معرفت) و بصیرت و فهم و علمی قرار داده که تو بر کُلِّ شَیْ ءٍ قَدِیرٌ».

هر چیز توانایی.»

و در البلد الأمین است که سه مرتبه بعد از هر نماز بگو:

«اعِیذُ نَفْسِی وَدِینِی وَأَهْلِی وَمالِی وَوُلْدِی وإِخْوانِی فِی «قرار می دهم خودم و دینم و خانواده و مال و فرزندانم و برادران دینی خود و دِینِی وَما رَزَقَنِی رَبِّی وَخَواتِیمِ عَمَلِی وَمَنْ یَعْنِینِی أَمْرُهُ بِاللَّهِ آنچه پروردگارم به من روزی کرده و سرانجام کارم و هم آن کس را که دلبند کار اویم الْواحِدِ الْأَحَدِ الصَّمَدِ الَّذِی لَمْ یَلِدْ وَلَمْ یُولَدْ وَلَمْ یَکُنْ لَهُ در پناه خدای یگانه یکتای بی نیاز که نزاده و نه زائیده شده و هیچکس کُفُواً أَحَدٌ، وَ بِرَبِ الْفَلَقِ مِنْ شَرِ ما خَلَقَ وَمِنْ شَرِ غاسِقٍ إِذا همتایش نیست و به پروردگار صبحدم از شرّ آنچه آفریده و از شرّ شب هنگامی که وَقَبَ وَمِنْ شَرِ النَّفَّاثاتِ فِی الْعُقَدِ وَمِنْ شَرِ حاسِدٍ إِذا به تاریکی درآید و از شرّ زنانی که در گره ها دمند و از شرّ حسود هنگامی که حَسَدَ، وَ بِرَبِ النَّاسِ مَلِکِ النَّاسِ إِلهِ النَّاسِ مِنْ شَرِ حسودی کند و به پروردگار مردم؛ صاحب اختیار مردم، معبود مردم از شرّ الْوَسْواسِ الْخَنَّاسِ الَّذِی یُوَسْوِسُ فِی صُدُورِ النَّاسِ مِنَ وسوسه گر نهانی آن کس که در سینه ها (و دلهای) مردم وسوسه کند (چه) از الْجِنَّةِ وَالنَّاسِ».

جنیان باشد و (چه) از مردم.»

و از شیخ شهید نقل شده است که حضرت رسول صلی الله علیه و آله فرموده: هر کس بخواهد خدا او را در قیامت بر اعمال بدش

مطّلع نگرداند و دیوان گناهانش نگشاید، بعد از هر نماز این دعا را بخواند:

«اللَّهُمَّ إِنَّ مَغْفِرَتَکَ أَرْجی مِنْ عَمَلِی، وَإِنَّ رَحْمَتَکَ أَوْسَعُ «خدایا! مسلّماً آمرزش تو امیدوارکننده تر ازکارِخیر من است وبه یقین رحمت تو وسیع تر مِنْ ذَنْبِی. اللَّهُمَّ إِنْ کانَ ذَنْبِی عِنْدَکَ عَظِیماً فَعَفْوُکَ أَعْظَمُ مِنْ از گناه من است، بار خدایا اگر گناهم پیش تو بزرگ است ولی عفو تو بزرگتر از ذَنْبِی. اللَّهُمَّ إِنْ لَمْ اکُنْ أَهْلًا تَرْحَمَنِی فَرَحْمَتُکَ أَهْلٌ أَنْ گناه من است، بار خدایا اگر من شایسته رسیدن رحمتت نیستم ولی رحمت تو مرا شایستگی تَبْلُغَنِی وَتَسَعَنِی، لِأَنَّها وَسِعَتْ کُلَّ شَی ءٍ بِرَحْمَتِکَ یا فراگرفتن دارد؛ زیرا که رحمت تو همه موجودات را فراگرفته به (امید) رحمتت ای أَرْحَمَ الرَّاحِمِینَ».

مهربانترین مهربانان.»

و از ابن بابویه رحمه الله نقل شده است که فرموده: چون از تسبیح حضرت فاطمه علیها السلام فارغ شوی، بگو:

«اللَّهُمَّ أَنْتَ السَّلامُ، وَمِنْکَ السَّلامُ، وَلَکَ السَّلامُ، وَإِلَیْکَ «بار خدایا! تویی سلام (سالم ازهرعیب) و از جانب تو است سلامتی و خاص تو است سلامتی و به سوی تو

یَعُودُ السَّلامُ، سُبْحانَ رَبِکَ رَبِّ الْعِزَّةِ عَمَّا یَصِفُونَ، وَسَلامٌ باز گردد سلامتی، منزه است پروردگار تو صاحب عزت از آنچه وصف کنند و سلام عَلَی الْمُرْسَلِینَ، وَ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِ الْعالَمِینَ، السَّلامُ عَلَیْکَ بر پیمبران و ستایش خاص پروردگار جهانیان است، سلام و رحمت و برکات خدا بر تو أَیُّهَا النَّبِیُّ وَرَحْمَةُ اللَّهِ وَبَرَکاتُهُ، السَّلامُ عَلَی الْأَئِمَّةِ الْهادِینَ ای پیمبر (گرامی اسلام) سلام بر امامان راهنمای الْمَهْدِیِینَ، السَّلامُ عَلی جَمِیعِ أَنْبِیاءِ اللَّهِ وَرُسُلِهِ وَمَلائِکَتِهِ، راه یافته سلام بر تمامی پیمبران خدا و رسولان و فرشتگانش السَّلامُ عَلَیْنا وَعَلی عِبادِ اللَّهِ الصَّالِحِینَ، السَّلامُ عَلی عَلِیٍّ سلام بر ما و بر بندگان شایسته خدا سلام بر علی أَمِیرِالْمُؤْمِنِینَ، السَّلامُ عَلَی الْحَسَنِ وَالْحُسَیْنِ سَیِدَیْ شَبابِ أَهْلِ امیر مؤمنان، سلام بر حسن و حسین دو آقای تمام جوانان اهل الْجَنَّةِ مِنَ الْخَلْقِ أَجْمَعِینَ، السَّلامُ عَلی عَلِیِّ بْنِ الْحُسَیْنِ زَیْنِ بهشت، سلام بر حضرت علی بن الحسین زیور بخش عابدان الْعابِدِینَ، السَّلامُ عَلی مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍّ باقِرِ عِلْمِ النَّبِیِینَ، السَّلامُ سلام بر حضرت محمد بن علی شکافنده علم پیمبران، سلام بر حضرت جعفر عَلی جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍالصَّادِقِ، السَّلامُ عَلی مُوسَی بْنِ جَعْفَرٍ الْکاظِمِ، ابن محمد (امام) صادق، سلام بر حضرت موسی بن جعفر کاظم

السَّلامُ عَلی عَلِیِ بْنِ مُوسَی الرِّضا، السَّلامُ عَلی مُحَمَّدِ بْنِ عَلِیٍ سلام بر حضرت علی بن موسی الرضا سلام بر حضرت محمد بن علی الْجَوادِ، السَّلامُ عَلی عَلِیِ بْنِ مُحَمَّدٍ الْهادِی، السَّلامُ عَلَی «الجواد» سلام بر حضرت علی بن محمد هادی سلام بر الْحَسَنِ بْنِ عَلِیٍ الزَّکِیِ الْعَسْکَرِیِ، السَّلامُ عَلَی الْحُجَّةِ بْنِ حسن بن علی «الزکی العسکری» سلام بر حضرت حجة بن الْحَسَنِ الْقائِمِ الْمَهْدِیِ، صَلَواتُ اللَّهِ عَلَیْهِمْ أَجْمَعِینَ».

الحسن «القائم المهدی» درود فراوان خدا بر تمامی ایشان باد.» پس هر حاجت که داری از خدا بخواه. شیخ کفعمی فرموده: بعد از هر نماز می گویی:

«رَضِیتُ بِاللَّهِ رَبّاً، وَبِالْإِسْلامِ دِیناً، وَبِمُحَمَّدٍ صَلَّی اللَّهُ عَلَیْهِ «خوشنودم که پروردگارم خدا است و دینم دین اسلام است و پیمبرم محمد صلی الله علیه و آله است وَآلِهِ نَبِیّاً وَبِعَلِیٍ إِماماً وَبِالْحَسَنِ وَالْحُسَیْنِ وَعِلِیٍ وَمُحَمَّدٍ و امامانم علی و حسن و حسین و علی و محمد وَجَعْفَرٍ وَمُوسی وَعَلِیٍ وَمُحَمَّدٍوَعَلِیٍ وَالْحَسَنِ وَمُحَمَّدٍ الْخَلَفِ و جعفر و موسی و علی و محمد و علی و حسن و فرزند الصَّالِحِ عَلَیْهِمُ السَّلامُ أَئِمَّةً وَسادَةً وَقادَةً، بِهِمْ أَتَوَلّی وَمِنْ شایسته او، درود بر ایشان که پیشوایان و آقایان و رهبرانند به ایشان دوستی دارم و از

أَعْدائِهِمْ أَتَبَرَّأُ».

دشمنانشان بیزاری جویم.»

پس سه مرتبه بگو:

«اللَّهُمَّ إِنِی أَسْأَلُکَ الْعَفْوَ وَالْعافِیَةَ وَالْمُعافاةَ فِی الدُّنْیا «بار خدایا من از تو گذشت و سلامتی و آسایش در دنیا وَالْآخِرَةِ».

و آخرت را خواستارم.»

دعای کمیل

این دعا از دعاهای معروفی است که حضرت علی علیه السلام آن را به «کمیل بن زیاد»- که از اصحاب خاصّ وی بود- تعلیم داد.

نیایشی عاشقانه و عارفانه است که بنده ای به درگاه خدای غفّار انجام می دهد، و از پروردگار، رحمت و بخشایش می طلبد.

علامه مجلسی رحمه الله آن را از بهترین دعاها شمرده است.

این دعا در شب های نیمه شعبان و در هر شب جمعه خوانده می شود، و برای ایمنی از گزند دشمنان و افزایش روزی و آمرزش گناهان مفید است.

متن دعای شریف چنین است:

«اللَّهُمَّ إِنِی أَسْأَ لُکَ بِرَحْمَتِکَ الَّتِی وَسِعَتْ کُلَّ شَیْ ءٍ، «خدایا من از تو می خواهم بحق آن رحمتت که همه چیز را فرا گرفته وَبِقُوَّتِکَ الَّتِی قَهَرْتَ بِها کُلَّ شَیْ ءٍ، وَخَضَعَ لَها کُلُّ شَیْ ءٍ، وَذَلَّ و به آن نیرو یت که همه چیز را بوسیله آن مقهور خویش کردی و همه چیز در برابر آن خاضع و همه لَها کُلُّ شَیْ ءٍ، وَبِجَبَرُوتِکَ الَّتِی غَلَبْتَ بِها کُلَّ شَیْ ءٍ، وَبِعِزَّتِکَ درپیش آن خواراست وبه جبروت تو که بوسیله آن چیره گشتی برهر چیز و به عزتت که الَّتِی لا یَقُومُ لَها شَیْ ءٌ، وَبِعَظَمَتِکَ الَّتِی مَلَأَتْ کُلَّ شَیْ ءٍ، چیزی در برابرش نایستد و به آن عظمت و بزرگیت که پرکرده هر چیز را وَبِسُلْطانِکَ الَّذِی عَلا کُلَّ شَیْ ءٍ، وَبِوَجْهِکَ الْباقِی بَعْدَ فَناءِ کُلِّ و به آن سلطنتت که بر هر چیز برتری گرفته و به ذات پاکت که پس از نابودی هرچیز شَیْ ءٍ، وَبِأَسْمائِکَ الَّتِی غَلَبَتْ أَرْکانَ کُلِ شَیْ ءٍ، وَبِعِلْمِکَ الَّذِی باقی است و به نامهای مقدست که اساس هر موجودی را پرکرده و به آن دانشت که أَحاطَ بِکُلِ شَیْ ءٍ، وَبِنُورِ وَجْهِکَ الَّذِی أَضاءَ لَهُ کُلُّ شَیْ ءٍ، یا احاطه یافته به هر چیز و به نور ذاتت که روشن شد در پرتوش هر چیز ای نُورُ یا قُدُّوسُ، یا اوَّلَ الْأَوَّلِینَ وَیا آخِرَ الْآخِرِینَ. اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِیَ نور حقیقی و ای منزّه از هر عیب، ای آغاز موجودات اولین و ای پایان آخرین. خدایا! بیامرز

الذُّنُوبَ الَّتِی تَهْتِکُ الْعِصَمَ. اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِیَ الذُّنُوبَ الَّتِی تُنْزِلُ آن گناهانی را که پرده ها را بدرد. خدایا! بیامرز آن گناهانی را که عقاب و کیفرها را النِقَمَ. اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِیَ الذُّنُوبَ الَّتِی تُغَیِرُ النِعَمَ. اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِیَ فرو ریزد. خدایا! بیامرز آن گناهانی را که نعمت ها را تغییر دهد. خدایا! بیامرز الذُّنُوبَ الَّتِی تَحْبِسُ الدُّعاءَ. اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِیَ الذُنُوبَ الَّتِی تَقْطَعُ الرَّجاءَ، آن گناهانی را که از (اجابت) دعا جلوگیری کند. خدایا! بیامرز گناهانی را که انسان را نومید می کند، اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِیَ الذُّنُوبَ الَّتِی تُنْزِلُ الْبَلاءَ، اللَّهُمَ اغْفِرْ لِی کُلَّ خدایا بیامرز آن گناهانی را که بلا نازل کند، خدایا بیامرز هر ذَنْبٍ أَذْنَبْتُهُ، وَکُلَّ خَطِیئَةٍأَخْطَأْتُها، اللَّهُمَ إِنِی أَتَقَرَّبُ إِلَیْکَ بِذِکْرِکَ، گناهی که کرده ام و هر خطایی که از من سر زده خدایا من به سوی تو تقرب جویم بوسیله ذکر تو وَ أَسْتَشْفِعُ بِکَ إِلی نَفْسِکَ، وَ أَسْأَ لُکَ بِجُودِکَ أَنْ تُدْنِیَنِی مِنْ قُرْبِکَ، و خودت را شفیع آورم بدرگاهت به جود وکرمت ازتو می خواهم که به مقام قرب خویش نزدیکم سازی وَأَنْ تُوزِعَنِی شُکْرَکَ، وَأَنْ تُلْهِمَنِی ذِکْرَکَ. اللَّهُمَّ إِنِی أَسْأَ لُکَ و سپاسگزاریت را روزیم کنی و ذکر خود را به من الهام کنی. خدایا! از تو سُؤالَ خاضِعٍ مُتَذَلِلٍ خاشِعٍ، أَنْ تُسامِحَنِی وَتَرْحَمَنِی وَتَجْعَلَنِی خاضعانه، ذلیلانه و خاشعانه درخواست می کنم که بر من آسان گیری و رحمم کنی و به داده بِقَسْمِکَ راضِیاً قانِعاً، وَفِی جَمِیعِ الْأَحْوالِ مُتَواضِعاً. اللَّهُمَّ خود راضی و قانعم سازی و در تمام حالات فروتنم کنی. خدایا! از تو

وَأَسْأَلُکَ سُؤالَ مَنِ اشْتَدَّتْ فاقَتُهُ، وَأَنْزَلَ بِکَ عِنْدَ الشَّدائِدِ حاجَتَهُ، درخواست کنم درخواست کسی که سخت فقیر شده وخواسته اش را هنگام سختیها پیش تو آورده وَعَظُمَ فِیما عِنْدَکَ رَغْبَتُهُ. اللَّهُمَّ عَظُمَ سُلْطانُکَ، وَعَلا مَکانُکَ، و امیدش بدانچه نزد تو است، بزرگ است خدایا سلطنتت بس بزرگ و مقامت بسی بلند است وَخَفِیَ مَکْرُکَ، وَظَهَرَ أَمْرُکَ، وَغَلَبَ قَهْرُکَ، وَجَرَتْ قُدْرَتُکَ، وَلا و تدبیرت در کارها پنهان و امر و فرمانت آشکار است، قهرت غالب و قدرت و نیرویت نافذ است و یُمْکِنُ الْفِرارُ مِنْ حُکُومَتِکَ. اللَّهُمَّ لا أَجِدُ لِذُنُوبِی غافِراً، وَلا گریز از تحت حکومت تو ممکن نیست خدایا نیابم برای گناهانم آمرزنده ای و نه لِقَبائِحِی ساتِراً، وَلا لِشَیْ ءٍ مِنْ عَمَلِیَ الْقَبِیحِ بِالْحَسَنِ مُبَدِّلًا غَیْرَکَ، برای کارهای زشتم پرده پوشی و نه کسی را که عمل زشت مرا به کار نیک تبدیل کند جز تو، لاإِلهَ إِلّاأَنْتَ، سُبْحانَکَ وَبِحَمْدِکَ، ظَلَمْتُ نَفْسِی، وَتَجَرَّأْتُ بِجَهْلِی، نیست معبودی جز تو، منزهی تو و به حمد تو مشغولم من به خویشتن ستم کردم و در اثر نادانیم جسارت کردم وَسَکَنْتُ إِلی قَدِیمِ ذِکْرِکَ لِی وَمَنِکَ عَلَیَّ. اللَّهُمَّ مَوْلایَ کَمْ مِنْ و به اینکه همیشه از قدیم به یاد من بوده و بر من لطف و بخشش داشتی آسوده خاطر نشستم و چه ای خدا ای مولای من چه بسیار قَبِیحٍ سَتَرْتَهُ، وَکَمْ مِنْ فادِحٍ مِنَ الْبَلاءِ أَقَلْتَهُ، وَکَمْ مِنْ عِثارٍ وَقَیْتَهُ، زشتیها که از من پوشاندی و چه بسیار بلاهای سنگین که از من بازگرداندی و چه بسیار لغزشها که از آن نگهم داشتی وَکَمْ مِنْ مَکْرُوهٍ دَفَعْتَهُ، وَکَمْ مِنْ ثَناءٍ جَمِیلٍ لَسْتُ أَهْلًا لَهُ و چه بسیار ناراحتیها که از من دور کردی و چه بسیار مدح و ثنای خوبی که من شایسته اش نبودم و آن را

نَشَرْتَهُ. اللَّهُمَّ عَظُمَ بَلائِی، وَأَفْرَطَ بِی سُوءُ حالِی، وَقَصُرَتْ بِی منتشر ساختی. خدایا! بلای من بسی بزرگ است و بدی حالم از حد گذشته و اعمالم نارسا أَعْمالِی، وَقَعَدَتْ بِی أَغْلالِی، وَحَبَسَنِی عَنْ نَفْعِی بُعْدُ آمالِی، است و زنجیرهای علایق مرا خانه نشین و آرزوهای دور و دراز مرا از رسیدن به منافعم بازداشته وَخَدَعَتْنِی الدُّنْیا بِغُرُورِها، وَنَفْسِی بِجِنایَتِها، وَمِطالِی یا سَیِدِی، ودنیا باظواهر فریبنده اش مراگول زده ونفسم بوسیله خیانتش، وبه مسامحه گذراندم ای آقای من فَأَسْأَ لُکَ بِعِزَّتِکَ أَنْ لا یَحْجُبَ عَنْکَ دُعائِی سُوءُ عَمَلِی پس از تو می خواهم به عزتت که بدی رفتار و کردار من دعایم را از اجابتت جلوگیری وَفِعالِی، وَلا تَفْضَحْنِی بِخَفِیِ مَا اطَّلَعْتَ عَلَیْهِ مِنْ سِرِّی، وَلا نکند و رسوا نکنی مرا به آنچه از اسرار پنهانی من اطلاع داری و شتاب تُعاجِلْنِی بِالْعُقُوبَةِ عَلی ما عَمِلْتُهُ فِی خَلَواتِی، مِنْ سُوءِ فِعْلِی نکنی در عقوبتم برای رفتار بد و کارهای بدی که در خلوت انجام وَإِساءَتِی، وَدَوامِ تَفْرِیطِی وَجَهالَتِی، وَکَثْرَةِ شَهَواتِی وَغَفْلَتِی، دادم و ادامه دادنم به تقصیر و نادانی و زیادی شهوت رانی و بی خبریم وَکُنِ اللَّهُمَّ بِعِزَّتِکَ لِی فِی کُلِ الْأَحْوالِ رَءُوفاً، وَعَلَیَّ فِی جَمِیعِ و خدایا به عزتت سوگند که در تمام احوال نسبت به من مهربان باش و در تمام الْأُمُورِ عَطُوفاً، إِلهِی وَرَبِّی مَنْ لِی غَیْرُکَ أَسْأَلُهُ کَشْفَ ضُرِّی، امور بر من عطوفت فرما ای معبود من و ای پروردگار من جز تو که را دارم که رفع گرفتاری

وَالنَّظَرَ فِی أَمْرِی، إِلهِی وَمَوْلایَ أَجْرَیْتَ عَلَیَّ حُکْماً اتَّبَعْتُ فِیهِ وتوجه درکارم راازاودرخواست کنم ای خدای من و ای مولای من تو بر من حکمی را مقرر داشتی که در نتیجه پیروی هَوی نَفْسِی، وَلَمْ أَحْتَرِسْ فِیهِ مِنْ تَزْیِینِ عَدُوِّی، فَغَرَّنِی بِما هوای نفسم را کردم و از فریبکاری دشمنم در این باره نهراسیدم پس او هم طبق دلخواه خویش أَهْوی وَأَسْعَدَهُ عَلی ذلِکَ الْقَضاءُ، فَتَجاوَزْتُ بِما جَری عَلَیَّ گولم زد و قضا (و قدر) هم با او کمک کرد و در اثر همین ماجرای شومی که بر سرم آمد مِنْ ذلِکَ مِنْ نَقْضِ حدُودِکَ، وَ خالَفْتُ بَعْضَ أَو امِرِکَ، فَلَکَ الْحَمْدُ نسبت به پاره ای از حدود و احکامت تجاوز کردم و در برخی از دستوراتت راه مخالفت را پیمودم پس در تمام آنچه پیش آمده عَلَیَّ فِی جَمِیعِ ذلِکَ، وَلا حُجَّةَ لِی فِیما جَری عَلَیَّ فِیهِ تو را سپاس می گویم و اکنون از حکمی که درباره کیفر من جاری گشته و قَضاؤُکَ، وَأَلْزَمَنِی حُکْمُکَ وَبَلاؤُکَ، وَقَدْ أَتَیْتُکَ یا إِلهِی بَعْدَ قضا و آزمایش تو مرا بدان ملزم ساخته حجت و برهانی ندارم و اینک ای معبود من در حالی به درگاهت آمده ام تَقْصِیرِی وَاسْرافِی عَلی نَفْسِی، مُعْتَذِراً نادِماً مُنْکَسِراً مُسْتَقِیلًا که درباره ات کوتاهی کرده وبرخودزیاده روی نموده و عذرخواه و پشیمان و دل شکسته و پوزش جو مُسْتَغْفِراً مُنِیباً مُقِرّاً مُذْعِناً مُعْتَرِفاً، لا أَجِدُ مَفَرّاً مِمَّا کانَ مِنِّی، وَلا و آمرزش طلب و بازگشت کنان و به گناه خویش اقرار و اذعان و اعتراف دارم و راه گریزی از آنچه از من سر زده نیابم مَفْزَعاً أَتَوَجَّهُ إِلَیْهِ فِی أَمْرِی، غَیْرَ قَبُولِکَ عُذْرِی، وَادْخالِکَ و پناهگاهی که بدان رو آورم در کار خویش ندارم جز اینکه تو عذرم بپذیری و مرا در

إِیَّایَ فِی سَعَةٍ مِنْ رَحْمَتِکَ، اللَّهُمَّ فَاقْبَلْ عُذْرِی، وَارْحَمْ شِدَّةَ فراخنای رحمتت درآوری پس ای خدای من عذرم بپذیر و بر سخت پریشانیم رحم کن ضُرِّی، وَفُکَّنِی مِنْ شَدِ وَثاقِی، یا رَبِ ارْحَمْ ضَعْفَ بَدَنِی وَرِقَّةَ و از بند مستحکم گناهانم رهائیم ده ای پروردگار من بر ناتوانی بدنم و نازکی جِلْدِی وَدِقَّةَ عَظْمِی، یا مَنْ بَدَأَ خَلْقِی وَذِکْرِی وَتَرْبِیَتِی وَبِرِّی پوست تنم و باریکی استخوانم رحم کن ای کسی که آغاز کردی به آفرینش من و به یاد من و بپرورشم و به احسان وَتَغْذِیَتِی، هَبْنِی لِابْتِداءِ کَرَمِکَ وَسالِفِ بِرِّکَ بِی، یا إِلهِی و خوراک دادنم اکنون به همان بزرگواری و کرم نخستت و سابقه احسانی که به من داشتی مراببخش ای معبود من وَسَیِّدِی وَرَبِّی، أَتُراکَ مُعَذِّبِی بِنارِکَ بَعْدَ تَوْحِیدِکَ، وَبَعْدَ مَا و ای آقای من و ای پروردگارم آیا تو به راستی چنانی که مرا به آتش عذاب کنی پس از اینکه انْطَوی عَلَیْهِ قَلْبِی مِنْ مَعْرِفَتِکَ، وَلَهِجَ بِهِ لِسانِی مِنْ ذِکْرِکَ، به یگانگیت اقرار دارم و دلم به نور معرفتت آباد گشته و زبانم به ذکر تو گویا شده وَاعْتَقَدَهُ ضَمِیرِی مِنْ حُبِکَ، وَبَعْدَ صِدْقِ اعْتِرافِی وَدُعائِی، و نهادم به دوستی تو پیوند شده و پس از اعتراف صادقانه و دعای خاضِعاً لِرُبُوبِیَّتِکَ، هَیْهاتَ، أَنْتَ أَکْرَمُ مِنْ أَنْ تُضَیِّعَ مَنْ رَبَّیْتَهُ، أَوْ خاضعانه ام به مقام ربوبیتت، بسیار دوراست! توبزرگوارتر از آنی که ازنظر دور داری کسی را که خود پروریده ای یا تُبَعِّدَ مَنْ أَدْنَیْتَهُ، أَوْ تُشَرِّدَ مَنْ آوَیْتَهُ، أَوْ تُسَلِمَ إِلَی الْبَلاءِ مَنْ دور گردانی کسی را که خود نزدیکش کرده یا تسلیم بلا و گرفتاری کنی کسی را که

کَفَیْتَهُ وَرَحِمْتَهُ، وَلَیْتَ شِعْرِی یا سَیِدِی وَإِلهِی وَمَوْلایَ اتُسَلِطُ خود سرپرستی کرده و به لطف پروریده ای و کاش می دانستم ای آقا و معبود و مولایم آیا چیره می کنی النَّارَ عَلی وُجُوهٍ خَرَّتْ لِعَظَمَتِکَ ساجِدَةً، وَعَلی الْسُنٍ نَطَقَتْ آتش دوزخ را بر چهره هایی که در برابر عظمتت به سجده افتاده و بر زبانهایی که صادقانه بِتَوْحِیدِکَ صادِقَةً وَبِشُکْرِکَ مادِحَةً، وَعَلی قُلُوبٍ اعْتَرَفَتْ به یگانگیت گویا شده و سپاسگزارانه به شکرت باز شده و بر دلهایی که از روی یقین به بِالهِیَّتِکَ مُحَقِقَةً، وَعَلی ضَمائِرَ حَوَتْ مِنَ الْعِلْمِ بِکَ حَتّی خدائیت اعتراف کرده اند و بر نهادهایی که علم و معرفتت آنها را فرا گرفته تا به جایی که در برابرت صارَتْ خاشِعَةً، وَعَلی جَوارِحَ سَعَتْ إِلی أَوْطانِ تَعَبُّدِکَ خاشع گشته و بر اعضاء و جوارحی که مشتاقانه به پرستشگاه هایت طائِعَةً، وَاشارَتْ بِاسْتِغْفارِکَ مُذْعِنَةً، ما هکَذَا الظَّنُّ بِکَ، وَلا شتافته و با حال اقرار به گناه جویای آمرزش تو هستند چنین گمانی به تو نیست اخْبِرْنا بِفَضْلِکَ عَنْکَ، یا کَرِیمُ یا رَبِ، وَأَنْتَ تَعْلَمُ ضَعْفِی عَنْ و از فضل تو چنین خبری به ما نرسیده ای خدای کریم ای پروردگار من و تو ناتوانی مرا در مقابل قَلِیلٍ مِنْ بَلاءِ الدُّنْیا وَعُقُوباتِها، وَما یَجْرِی فِیها مِنَ الْمَکارِهِ اندکی از بلای دنیا و کیفرهای ناچیز آن و ناملایماتی که معمولًا عَلی أَهْلِها، عَلی أَنَّ ذلِکَ بَلاءٌ وَمَکْرُوهٌ، قَلِیلٌ مَکْثُهُ، یَسِیرٌ بر اهل آن می رسد می دانی در صورتی که این بلا و ناراحتی دوامش کم است و دورانش

بَقاؤُهُ، قَصِیرٌ مُدَّتُهُ، فَکَیْفَ احْتِمالِی لِبَلاءِ الْآخِرَةِ، وَجَلِیلِ وُقُوعِ اندک و مدتش کوتاه است پس چگونه تاب تحمل بلای آخرت و آن ناملایمات بزرگ را در الْمَکارِهِ فِیها، وَهُوَ بَلاءٌ تَطُولُ مُدَّتُهُ، وَیَدُومُ مَقامُهُ، وَلا یُخَفَّفُ آنجا دارم در صورتی که آن بلا مدتش طولانی و دوامش همیشگی است و تخفیفی عَنْ أَهْلِهِ، لِأَنَّهُ لا یَکُونُ إِلّا عَنْ غَضَبِکَ وَانْتِقامِکَ وَسَخَطِکَ، برای مبتلایان به آن نیست زیرا آن بلا از خشم و انتقام و غضب تو سرچشمه گرفته وَهذا ما لا تَقُومُ لَهُ السَّماواتُ وَالْأَرْضُ، یا سَیِدِی، فَکَیْفَ بِی و آن هم چیزی است که آسمانها و زمین تاب تحمل آن را ندارند ای آقای من تا چه رسد به وَأَنَا عَبْدُکَ الضَّعِیفُ الذَّلِیلُ الْحَقِیرُ الْمِسْکِینُ الْمُسْتَکِینُ، یا من بنده ناتوان خوار ناچیز مستمند بیچاره! ای إِلهی وَرَبِّی وَسَیِدِی وَمَوْلایَ، لِأَیِ الْأُمُورِ إِلَیْکَ أَشْکُو، وَلِما معبود و پروردگار و آقا و مولای من آیا برای کدامیک از گرفتاریهایم به تو شکایت کنم مِنْها أَضِجُّ وَأَبْکِی، لِأَلِیمِ الْعَذابِ وَشِدَّتِهِ، أَمْ لِطُولِ الْبَلاءِ و برای کدامیک از آنها شیون و گریه کنم، آیا برای عذاب دردناک و سخت یا برای بلای طولانی وَمُدَّتِهِ، فَلَئِنْ صَیَّرْتَنِی لِلْعُقُوباتِ مَعَ أَعْدائِکَ، وَجَمَعْتَ بَیْنِی و مدید پس اگر بنا شود مرا بخاطر کیفرهایم در زمره دشمنانت اندازی و مرا با گرفتاران وَبَیْنَ أَهْلِ بَلائِکَ، وَفَرَّقْتَ بَیْنِی وَبَیْنَ أَحِبَّائِکَ وَأَوْلِیائِکَ، در بلا و عذابت در یکجا گردآوری و میان من و دوستانت جدایی اندازی، گیرم

فَهَبْنِی یا إِلهِی وَ رَبِّی، صَبَرْتُ عَلی عَذابِکَ، فَکَیْفَ که ای معبود و پروردگارم من بر عذاب تو صبر کنم اما چگونه أَصْبِرُ عَلی فِراقِکَ، وَهَبْنِی صَبَرْتُ عَلی حَرِ نارِکَ، بر دوری از تو طاقت آورم و گیرم که ای معبود من حرارت آتشت را تحمل کنم فَکَیْفَ أَصْبِرُ عَنِ النَّظَرِ إِلی کَرامَتِکَ، أَمْ کَیْفَ أَسْکُنُ فِی النَّارِ اما چگونه چشم پوشیدن از بزرگواریت را بر خود هموار سازم یا چگونه در میان آتش بمانم وَرَجائِی عَفْوُکَ، فَبِعِزَّتِکَ یا سَیِدِی وَمَوْلایَ، اقْسِمُ صادِقاً، لَئِنْ با اینکه امید عفو تو را دارم پس به عزتت سوگند ای آقا و مولای من براستی سوگند می خورم که تَرَکْتَنِی ناطِقاً لَأَضِجَّنَّ إِلَیْکَ بَیْنَ أَهْلِها ضَجِیجَ الْآمِلِینَ، اگر زبانم را در آنجا باز بگذاری حتماً در میان دوز خیان شیون را بسویت سردهم شیون اشخاص آرزومند وَ لَأَصْرُخَنَّ إِلَیْکَ صُراخَ الْمُسْتَصْرِخِینَ، وَلَابْکِیَنَّ عَلَیْکَ بُکاءَ و مسلّماً چون فریادرس خواهان به درگاهت فریاد برآرم و قطعاً مانند عزیز گم گشتگان بر دوری تو گریه الْفاقِدِینَ، ولَأُنادِیَنَّکَ أَیْنَ کُنْتَ یا وَلِیَّ الْمُؤْمِنِینَ، یا غایَةَ آمالِ و زاری کنم و با صدای بلند تو را می خوانم و می گویم کجایی ای یار و نگهدار مؤمنان ای منتهای آرمان الْعارِفِینَ، یا غِیاثَ الْمُسْتَغِیثِینَ، یا حَبِیبَ قُلُوبِ الصَّادِقِینَ، وَیا عارفان ای فریادرس درماندگان ای محبوب دل راستگویان و ای إِلهَ الْعالَمِینَ، أَ فَتُراکَ سُبْحانَکَ یا إِلهِی وَبِحَمْدِکَ تَسْمَعُ فِیها معبود عالمیان آیا براستی چنان می بینی ای منزه و معبودم که به ستایشت مشغولم که بشنوی در آن

صَوْتَ عَبْدٍ مُسْلِمٍ سُجِنَ فِیها بِمُخالَفَتِهِ، وَذاقَ طَعْمَ عَذابِها آتش صدای بنده مسلمانی را که در اثر مخالفتش در آنجا زندانی شده و مزه عذاب آتش را بِمَعْصِیَتِهِ، وَحُبِسَ بَیْنَ أَطْباقِها بَجُرْمِهِ وَجَرِیرَتِهِ، وَهُوَ یَضِجُّ به خاطر نافرمانیش چشیده و در میان طبقات دوزخ به واسطه جرم و جنایتش گرفتار شده و در آن حال به درگاهت شیون کند إِلَیْکَ ضَجِیجَ مُؤَمِلٍ لِرَحْمَتِکَ، وَیُنادِیکَ بِلِسانِ أَهْلِ تَوْحِیدِکَ، شیون شخصی که آرزومند رحمت تو است و به زبان یگانه پرستان تو را فریاد زند وَیَتَوَسَّلُ إِلَیْکَ بِرُبُوبِیَّتِکَ، یا مَوْلایَ، فَکَیْفَ یَبْقی فِی الْعَذابِ و به بنده پروریت متوسل گردد ای مولای من پس چگونه در عذاب بماند وَهُوَ یَرْجُو ما سَلَفَ مِنْ حِلْمِکَ، أَمْ کَیْفَ تُؤْلِمُهُ النَّارُ وَهُوَ یَأْمُلُ با اینکه به بردباری سابقه دارت چشم امید دارد یا چگونه آتش او را بیازارد با اینکه آرزوی فَضْلَکَ وَرَحْمَتَکَ، أَمْ کَیْفَ یُحْرِقُهُ لَهَبُها وَأَنْتَ تَسْمَعُ صَوْتَهُ وَ فضل و رحمت تو را دارد یا چگونه شعله آتش او را بسوزاند با اینکه تو صدایش را بشنوی و تَری مَکانَهُ، أَمْ کَیْفَ یَشْتَمِلُ عَلَیْهِ زَفِیرُها وَأَنْتَ تَعْلَمُ ضَعْفَهُ، أَمْ جایش را ببینی یا چگونه شراره های آتش او را دربرگیرد با اینکه تو ناتوانیش دانی یا کَیْفَ یَتَقَلْقَلُ بَیْنَ أَطْباقِها وَ أَنْتَ تَعلَمُ صِدْقَهُ، أَمْ کَیْفَ تَزْجُرُهُ چگونه در میان طبقات آتش دست و پا زند با اینکه تو صدق و راستگوییش را دانی یا چگونه موکلان دوزخ زَبانِیَتُهاوَهُوَ یُنادِیکَ یارَبَّهُ، أَمْ کَیْفَ تُنْزِلُهُ فِیها وَ هُوَ یَرْجُو فَضْلَکَ او را با تندی برانند با اینکه تو را به پروردگاری بخواند، یا چگونه ممکن است که امید فضل تو را در آزادی خویش

فِی عِتْقِهِ مِنْهافَتَتْرُکُهُ فِیها، هَیْهاتَ، ماذلِکَ الظَّنُ بِکَ، وَلَا الْمَعْرُوفُ داشته باشد ولی تو او را به حال خود واگذاری چه بسیار از تو دور است و چنین گمانی به تو نیست و فضل تو اینسان مِنْ فَضْلِکَ، وَلا مُشْبِهٌ لِما عامَلْتَ بِهِ الْمُوَحِدِینَ مِنْ بِرِّکَ معروف نیست و نه شباهت با رفتار تو نسبت به یگانه پرستان دارد با آن نیکی وَإِحْسانِکَ، فَبِالْیَقِینِ أَقْطَعُ لَوْلا ما حَکَمْتَ بِهِ مِنْ تَعْذِیبِ و احسانت که نسبت بدانها داری و من بطور قطع می دانم که اگر فرمان تو در معذب ساختن جاحِدِیکَ، وَقَضَیْتَ بِهِ مِنْ إِخْلادِ مُعانِدِیکَ، لَجَعَلْتَ النَّارَ کُلَّها منکرانت صادر نشده بود و حکم تو به همیشه ماندن در عذاب برای دشمنانت در کار نبود حتماً آتش دوزخ را هرچه بود به تمامی بَرْداً وَسَلاماً، وَماکانَتْ لِأَحَدٍ فِیهامَقَرّاً وَلامُقاماً، لکِنَّکَ تَقَدَّسَتْ سرد و سالم می کردی و هیچکس در آن منزل و مأوا نداشت ولی تو ای خدایی که تمام نامهایت أَسْماؤُکَ، أَقْسَمْتَ أَنْ تَمْلَأَها مِنَ الْکافِرِینَ، مِنَ الْجِنَّةِ والنَّاسِ مقدس است سوگند یاد کرده ای که دوزخ را از کافران از پریان و آدمیان أَجْمَعِینَ، وَأَنْ تُخَلِدَ فِیهَا الْمُعانِدِینَ، وَأَنْتَ جَلَّ ثَناؤُکَ قُلْتَ پرکنی و دشمنانت را برای همیشه در آن جا دهی و تو که حمد و ثنایت برجسته است در ابتدا مُبْتَدِءاً، وَتَطَوَّلْتَ بِالْإِنْعامِ مُتَکَرِّماً، أَ فَمَنْ کانَ مُؤْمِناً کَمَنْ کانَ بدون سابقه فرمودی و به این انعام از روی بزرگواری تفضل کردی (که فرمودی) «آیا کسی که مؤمن است مانند کسی است فاسِقاً لا یَسْتَوُونَ، إِلهِی وَسَیِدِی، فَأَسْأَ لُکَ بِالْقُدْرَةِ الَّتِی که فاسق است، نه یکسان نیستند» ای معبود من و ای آقای من بحق آن نیرویی که

قَدَّرْتَها، وَبِالْقَضِیَّةِ الَّتِی حَتَمْتَها وَحَکَمْتَها، وَغَلَبْتَ مَنْ عَلَیْهِ مقدرش کردی و به فرمانی که مسلّمش کردی و صادر فرمودی و بر هر کس أَجْرَیْتَها، أَنْ تَهَبَ لِی فِی هذِهِ اللَّیْلَةِ وَفِی هذِهِ السَّاعَةِ، کُلَّ جُرْمٍ آن را اجرا کردی مسلّط گشتی از تو می خواهم که ببخشی بر من در این شب و در این ساعت هر جرمی را أَجْرَمْتُهُ، وَکُلَّ ذَنْبٍ أَذْنَبْتُهُ، وَکُلَّ قَبِیحٍ أَسْرَرْتُهُ، وَکُلَّ جَهْلٍ که مرتکب شده ام و هر گناهی را که از من سرزده و هر کار زشتی را که پنهان کرده ام و هر نادانی که عَمِلْتُهُ، کَتَمْتُهُ أَوْ أَعْلَنْتُهُ، أَخْفَیْتُهُ أَوْ اظْهَرْتُهُ، وَکُلَّ سَیِّئَةٍ أَمَرْتَ کردم چه کتمان کردم و چه آشکار چه پنهان کردم و چه در عیان و هر کار بدی را که به نویسندگان گرامیت دستور بِإِثْباتِهَا الْکِرامَ الْکاتِبِینَ، الَّذِینَ وَکَّلْتَهُمْ بِحِفْظِ ما یَکُونُ مِنِّی، یادداشت کردنش را دادی همان نویسندگانی که آنها را موکل بر ثبت اعمال من کردی وَجَعَلْتَهُمْ شُهُوداً عَلَیَّ مَعَ جَوارِحِی، وَکُنْتَ أَنْتَ الرَّقِیبَ عَلَیَّ و آنها رابه ضمیمه اعضاء و جوارحم گواه بر من کردی و اضافه بر آنها خودت نیز مراقب مِنْ وَرائِهِمْ، وَالشَّاهِدَ لِما خَفِیَ عَنْهُمْ، وَبِرَحْمَتِکَ أَخْفَیْتَهُ، من بودی و گواه اعمالی بودی که از ایشان پنهان می ماند و البته به واسطه رحمتت بود که آنها را پنهان داشتی وَبِفَضْلِکَ سَتَرْتَهُ، وَأَنْ تُوَفِرَ حَظِّی مِنْ کُلِّ خَیْرٍ أَنْزَلْتَهُ، أَوْ إِحْسانٍ و از روی فضل خود پوشاندی و نیز خواهم که بهره ام را وافر و سرشار گردانی از هر خیری که فرو ریزی یا احسانی فَضَّلْتَهُ، أَوْ بِرّ نَشَرْتَهُ، أَوْ رِزْقٍ بَسَطْتَهُ، أَوْ ذَنْبٍ تَغْفِرُهُ، أَوْ خَطَإٍ که بفرمایی یا نیکیهایی که پخش کنی یا رزقی که بگسترانی یا گناهی که بیامرزی یا خطایی که

تتَسْتُرُهُ، یارَبِ یارَبِ یارَبِ، یا إِلهِی وَسَیِدِی وَمَوْلایَ وَمالِکَ بپوشانی پروردگارا پروردگارا پروردگارا ای معبود من ای آقا و مولایم و ای مالک رِقِی، یا مَنْ بِیَدِهِ ناصِیَتِی، یا عَلِیماً بِضُرِّی وَمَسْکَنَتِی، یا خَبِیراً من ای کسی که اختیارم بدست او است ای دانای بر پریشانی و بی نوائیم ای آگه از بِفَقْرِی وَفاقَتِی، یارَبِ یارَبِ یارَبِ، أَسْأَ لُکَ بِحَقِکَ وَقُدْسِکَ بی چیزی و نداریم پروردگارا، پروردگارا پروردگارا از تو می خواهم به حق خودت و به ذات مقدست وَأَعْظَمِ صِفاتِکَ وَأَسْمائِکَ، أَنْ تَجْعَلَ أَوْقاتِی مِنَ اللَّیْلِ وَالنَّهارِ و به بزرگترین صفات و اسمائت که اوقاتم را در شب و روز بِذِکْرِکَ مَعْمُورَةً، وَبِخِدْمَتِکَ مَوْصُولَةً، وَأَعْمالِی عِنْدَکَ مَقْبُولَةً، به یاد خودت معمور و آباد گردانی و به خدمتت پیوسته داری و اعمالم را مقبول درگاهت گردانی حَتّی تَکُونَ أَعْمالِی وَأَوْرادِی کُلُّها وِرْداً واحِداً، وَحالِی فِی تا اعمال و گفتارم همه یک جهت برای تو باشد و حالم همیشه در خِدْمَتِکَ سَرْمَداً، یا سَیِدِی، یا مَنْ عَلَیْهِ مُعَوَّلِی، یا مَنْ إِلَیْهِ خدمت تو مصروف گردد ای آقای من ای کسی که تکیه گاهم او است ای کسی که شَکَوْتُ أَحْوالِی، یارَبِ یارَبِ یارَبِ، قَوِ عَلی خِدْمَتِکَ شکایت احوال خویش به درگاه او برم پروردگارا پروردگارا پروردگارا نیرو ده بر انجام خدمتت جَوارِحِی، وَاشْدُدْ عَلَی الْعَزِیمَةِ جَوانِحِی، وَهَبْ لِیَ الْجِدَّ فِی اعضای مرا و دلم را برای عزیمت به سویت محکم گردان و به من کوشش در

خَشْیَتِکَ، وَالدَّوامَ فِی الْإِتِصالِ بِخِدْمَتِکَ، حَتّی أَسْرَحَ إِلَیْکَ فِی ترس و خشیتت و مداومت در پیوستن به خدمتت عطا فرما تا تن و جان را در مَیادِینِ السَّابِقِینَ، وَاسْرِعَ إِلَیْکَ فِی الْبارِزِینَ، وَأَشْتاقَ إِلی میدانهای پیشتازان بسویت برانم و در زمره شتابندگان بسویت بشتابم و در صف مشتاقان قُرْبِکَ فِی الْمُشْتاقِینَ، وَأَدْنُوَ مِنْکَ دُنُوَّ الْمُخْلِصِینَ، وَأَخافَکَ اشتیاق تقربت را جویم و چون نزدیک شدن مخلصان به تو نزدیک گردم و چون یقین کنندگان مَخافَةَ الْمُوقِنِینَ، وَأَجْتَمِعَ فِی جِوارِکَ مَعَ الْمُؤْمِنِینَ. اللَّهُمَّ وَمَنْ از تو بترسم و در جوار رحمتت با مؤمنان در یکجا گرد آیم خدایا هرکه ارادَنِی بِسُوءٍ فَأَرِدْهُ، وَمَنْ کادَنِی فَکِدْهُ، وَاجْعَلْنِی مِنْ أَحْسَنِ بد مرا خواهد بدش را بخواه و هر که به من مکر کند به مکر خویش دچارش کن و نصیبم را پیش خود بهتر از عَبِیدِکَ نَصِیباً عِنْدَکَ، وَأَقْرَبِهِمْ مَنْزِلَةً مِنْکَ، وَاخَصِهِمْ زُلْفَةً دیگر بندگانت قرار ده و منزلتم را نزد خود نزدیکتر از ایشان کن و رتبه ام را در پیشگاهت مخصوص تر لَدَیْکَ، فَإِنَّهُ لا یُنالُ ذلِکَ إِلّا بِفَضْلِکَ، وَجُدْ لِی بِجُودِکَ، ازدیگران گردان که براستی جز به فضل تو کسی به این مقام نرسد و به جود و بخشش خود به من جود کن وَاعْطِفْ عَلَیَّ بِمَجْدِکَ، واحْفَظْنِی بِرَحْمَتِکَ، وَاجْعَلْ لِسانِی و به مجد و بزرگواری خود بر من توجه فرما و به رحمت خود مرا نگهدار و قرار ده زبانم را بِذِکْرِکَ لَهِجاً، وَقَلْبِی بِحُبِکَ مُتَیَّماً، وَمُنَّ عَلَیَّ بِحُسْنِ إِجابَتِکَ، به ذکرت گویا و دلم را به دوستیت بی قرار و شیدا و با اجابت نیکت بر من منت بنه

وَاقِلْنِی عَثْرَتِی، وَاغْفِرْ زَلَّتِی، فَإِنَّکَ قَضَیْتَ عَلی عِبادِکَ و لغزشم را نادیده گیر و گناهم را بیامرز زیرا که تو خود بندگانت را به بِعِبادَتِکَ، وَأَمَرْتَهُمْ بِدُعائِکَ وَضَمِنْتَ لَهُمُ الْإِجابَةَ، فَإِلَیْکَ یا پرستش خویش فرمان دادی و به دعا کردن به درگاهت مأمور ساختی و اجابت دعایشان را ضمانت کردی پس ای پروردگار من رَبِ نَصَبْتُ وَجْهِی، وَإِلَیْکَ یا رَبِ مَدَدْتُ یَدِی، فَبِعِزَّتِکَ به سوی تو روی خود بداشتم و به درگاه تو ای پروردگارم دست حاجت دراز کردم پس به عزتت اسْتَجِبْ لِی دُعائِی، وَبَلِغْنِی مُنایَ، وَلا تَقْطَعْ مِنْ فَضْلِکَ دعایم را مستجاب فرما و به آرزویم برسان و امیدم را از فضل خویش رَجائِی، وَاکْفِنِی شَرَّ الْجِنِ وَالْإِنْسِ مِنْ أَعْدائِی، یا سَرِیعَ الرِّضا، قطع منما و شر دشمنانم را از جن و انس کفایت فرما ای خدای زودگذر اغْفِرْ لِمَنْ لا یَمْلِکُ إِلَّا الدُّعاءَ، فَإِنَّکَ فَعَّالٌ لِما تَشاءُ، یا مَنِ بیامرز کسی را که جز دعا چیزی ندارد که براستی تو هر چه را بخواهی انجام دهی ای کسی که اسْمُهُ دَواءٌ، وَذِکْرُهُ شِفاءٌ، وَطاعَتُهُ غِنیً، ارْحَمْ مَنْ رَأْسُ مالِهِ نامش دوا است و یادش شفاء است و طاعتش توانگری است ترحم فرما بر کسی که سرمایه اش الرَّجاءُ وَسِلاحُهُ الْبُکاءُ، یا سابِغَ النِعَمِ، یا دافِعَ النِقَمِ، یا نُورَ امید و ساز و برگش گریه و زاری است ای تمام دهنده نعمتها و ای برطرف کننده گرفتاریها ای روشنی الْمُسْتَوْحِشِینَ فِی الظُّلَمِ، یا عالِماً لا یُعَلَّمُ، صَلِ عَلی مُحَمَّدٍ وحشت زدگان در تاریکیها ای دانای بی معلم درود فرست بر محمد

وَآلِ مُحَمَّدٍ، وَافْعَلْ بِی ما أَنْتَ أَهْلُهُ، وَصَلَّی اللَّهُ عَلی رَسُولِهِ و آل محمد و انجام ده درباره من آنچه را که تو شایسته آنی و درود خدا بر پیامبر وَالْأَئِمَّةِ الْمَیامِینِ مِنْ آلِهِ، وَسَلَّمَ تَسْلِیماً کَثِیراً».

و پیشوایان با برکت از خاندانش و سلام فراوان بر آنان باد.»

دعای ندبه

این دعای شریف، از معروف ترین دعاهای معتبر شیعه است، و مضامین بلند و مفاهیم والایی دارد، و نجوایی است که یک مسلمان منتظر، به یاد آن امام غایب از نظر، به درگاه خداوندی عرضه می کند. مروری بر اعتقادات و باورهای شیعه نسبت به فضایل اهل بیت ونوید آمدن حضرت مهدی عجّل اللَّه تعالی فرجه الشّریف و اصلاح جهان و گسترش عدل در سایه حکومت جهانی آن دادگستر موعود است، و مستحب است که در چهار عید، یعنی روز های عید فطر، قربان، غدیر، و جمعه خوانده شود.

شیخ بزرگوار محمد بن مشهدی در کتاب «مزار» خود که از مدارک کتاب «بحار» علامه مجلسی است و سید بن طاوس

در کتاب «مصباح الزائر» و میرداماد در کتاب «الأیام الأربعة» و دیگران روایت کرده اند که امام صادق علیه السلام دعای ندبه را در روز عید غدیر، فطر، قربان و جمعه قرائت می فرمود. متن دعا چنین است:

«الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِ الْعالَمِینَ، وَصَلَّی اللَّهُ عَلی سَیِدِنا مُحَمَّدٍ نَبِیِهِ «ستایش خاص خدا پروردگار جهانیان است و درود خدا بر آقای ما محمد پیامبرش وَآلِهِ، وَسَلَّمَ تَسْلِیماً. اللَّهُمَّ لَکَ الْحَمْدُ عَلی ما جَری بِهِ و بر آل او و سلام کاملی بر ایشان باد خدایا از آن تو است ستایش بر آنچه جاری شد قَضاؤُکَ فِی أَوْلِیائِکَ الَّذِینَ اسْتَخْلَصْتَهُمْ لِنَفْسِکَ وَ دِینِکَ، اذِ اخْتَرْتَ بدان قضا و قدر تو درباره بندگان مقربت آنانکه خالص گردانیدی آنان را برای خود و دین خود چون انتخاب کردی لَهُمْ جَزِیلَ ما عِنْدَکَ مِنَ النَّعِیمِ الْمُقِیمِ الَّذِی لا زَوالَ لَهُ وَلَا برای آنها آن نعمت شایان و پایداری که نزد تو است آن نعمتی که زوال و نابودی اضْمِحْلالَ، بَعْدَ أَنْ شَرَطْتَ عَلَیْهِمُ الزُّهْدَ فِی دَرَجاتِ هذِهِ الدُّنْیَا برایش نیست، (و این) پس از آنی (بود که) با آنها شرط کردی تا کناره گیرند از مقامات این دنیای الدَّنِیَّةِ وَزُخْرُفِها وَزِبْرِجِها، فَشَرَطُوا لَکَ ذلِکَ، وَعَلِمْتَ مِنْهُمُ پست و از زیب و زیورش و آنها نیز این شرط تو را پذیرفتند و تو نیز وفای آنان را به این شرط الْوَفاءَ بِهِ، فَقَبِلْتَهُمْ وَقَرَّبْتَهُمْ، وَقَدَّمْتَ لَهُمُ الذِّکْرَ الْعَلِیَّ وَالثَّناءَ دانستی و پذیرفتیشان و مقرب درگاهشان کردی و مقرر داشتی از پیش برای ایشان نامی بلند و ثنائی

الْجَلِیَّ، وَأَهْبَطْتَ عَلَیْهِمْ مَلائِکَتَکَ، وَکَرَّمْتَهُمْ بِوَحْیِکَ، آشکار و فرو فرستادی برایشان فرشتگانت را و گرامی داشتی آنان را به وحی خود وَرَفَدْتَهُمْ بِعِلْمِکَ، وَجَعَلْتَهُمُ الذَّرائِعَ إِلَیْکَ، وَالْوَسِیلَةَ إِلی و یاریشان کردی به علم خود و قرارشان دادی واسطه درگاهت و وسیله ای بسوی رِضْوانِکَ، فَبَعْضٌ أَسْکَنْتَهُ جَنَّتَکَ إِلی أَنْ أَخْرَجْتَهُ مِنْها، وَبَعْضٌ خوشنودیت پس برخی را در بهشت جا دادی تا آنگاه که از آنجا بیرونش آوردی و برخی را حَمَلْتَهُ فِی فُلْکِکَ وَنَجَّیْتَهُ وَمَنْ آمَنَ مَعَهُ مِنَ الْهَلَکَةِ بِرَحْمَتِکَ، در کشتی خود سوار کردی و او و همراهانش را که ایمان آورده بودند به مهر خود از هلاکت نجات دادی وَبَعْضٌ اتَّخَذْتَهُ لِنَفْسِکَ خَلِیلًا، وَسَأَلَکَ لِسانَ صِدْقٍ فِی و برخی را برای خود خلیل گرفتی و او از تو درخواست کرد نام نیک را در امتهای الْآخِرِینَ، فَأَجَبْتَهُ، وَجَعَلْتَ ذلِکَ عَلِیّاً، وَبَعْضٌ کَلَّمْتَهُ مِنْ شَجَرَةٍ آینده و تو اجابت کردی و نام او را بلند گرداندی و با برخی از میان درخت بطور مخصوصی تَکْلِیماً، وَجَعَلْتَ لَهُ مِنْ اخِیهِ رِدْءًا وَوَزِیراً، وَبَعْضٌ أَوْلَدْتَهُ مِنْ سخن گفتی و برای او برادرش را یاور و وزیر گردانیدی و برخی را بدون غَیْرِ ابٍ، وَآتَیْتَهُ الْبَیِناتِ، وَأَیَّدْتَهُ بِرُوحِ الْقُدُسِ، وَکُلٌّ شَرَعْتَ لَهُ پدر بوجود آوردی و نشانه های آشکاری به او دادی و به روح القدس (جبرئیل) یاری فرمودی و برای همه آنها دین و قانونی شَرِیعَةً، وَنَهَجْتَ لَهُ مِنْهاجاً، وَتَخَیَّرْتَ لَهُ أَوْصِیاءَ، مُسْتَحْفِظاً بَعْدَ مقرر داشتی و برایش طریقه و برنامه ای قرار دادی و اوصیائی برای او انتخاب کردی تا یکی پس از دیگری

مُسْتَحْفِظٍ، مِنْ مُدَّةٍ إِلی مُدَّةٍ، اقامَةً لِدِینِکَ، وَحُجَّةً عَلی عِبادِکَ، نگهبان باشد از زمانی تا زمانی تا برپا ماند دین تو و حجتی باشند بر بندگانت وَلِئَلّا یَزُولَ الْحَقُّ عَنْ مَقَرِّهِ، وَیَغْلِبَ الْباطِلُ عَلی أَهْلِهِ، وَلِئَلَّا یَقُولَ و تا زائل نگردد (دین) حق از جای خود و تا پیروز نگردد باطل بر اهل حق و کسی نگوید أَحَدٌ لَوْلا أَرْسَلْتَ إِلَیْنا رَسُولًا مُنْذِراً، وَأَقَمْتَ لَنا عَلَماً هادِیاً، چرا نفرستادی بسوی ما پیامبری که ما را بترساند و چرا بپا نداشتی پرچمی راهنما فَنَتَّبِعَ آیاتِکَ مِنْ قَبْلِ أَنْ نَذِلَّ وَنَخْزی إِلی أَنِ انْتَهَیْتَ بِالْأَمْرِ إِلی تا پیروی کنیم از آیات تو پیش ازآنکه خوار و رسوا گردیم تا اینکه رساندی کار را حَبِیبِکَ وَنَجِیبِکَ مُحَمَّدٍ، صَلَّی اللَّهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ، فَکانَ کَما بدست حبیب خود و برگزیده ات (حضرت) محمد صلی الله علیه و آله و او چنان بود انْتَجَبْتَهُ سَیِدَ مَنْ خَلَقْتَهُ، وَصَفْوَةَ مَنِ اصْطَفَیْتَهُ، وَأَفْضَلَ مَنِ که او را برگزیدی بزرگ آفریدگانت و برگزیده برگزیدگانت و برترین اجْتَبَیْتَهُ، وَأَکْرَمَ مَنِ اعْتَمَدْتَهُ، قَدَّمْتَهُ عَلی أَنْبِیائِکَ، وَبَعَثْتَهُ إِلَی انتخاب شدگانت و گرامی ترین معتمدین تو بود و او را بر پیمبرانت مقدم داشتی و بسوی الثَّقَلَیْنِ مِنْ عِبادِکَ، وَأَوْطَأْتَهُ مَشارِقَکَ وَمَغارِبَکَ، وَسَخَّرْتَ لَهُ جن و انس از بندگانت مبعوث فرمودی و مشرقها و مغربهای عالم را زیر پایش گذاردی و براق را الْبُراقَ، وَعَرَجْتَ بِهِ [بِرُوْحِهِ إِلی سَمائِکَ، وَأَوْدَعْتَهُ عِلْمَ ما کانَ وَما مسخر او گرداندی و به آسمان خود او را بالا بردی و علم گذشته و آینده را تا

یَکُونُ إِلَی انْقِضاءِ خَلْقِکَ، ثُمَّ نَصَرْتَهُ بِالرُّعْبِ، وَحَفَفْتَهُ بِجَبْرَئِیلَ هنگام پایان آفرینش به اوسپردی آنگاه او را بوسیله ترس و رعب (در دل دشمنش) یاری کردی و گرداگردش جبرئیل وَمِیکائِیلَ وَالْمُسَوِّمِینَ مِنْ مَلائِکَتِکَ، وَوَعَدْتَهُ أَنْ تُظْهِرَ دِینَهُ و میکائیل و فرشتگان نشاندارت را واداشتی و به او وعده دادی که دینش را بر عَلَی الدِّینِ کُلِهِ وَلَوْ کَرِهَ الْمُشْرِکُونَ، وَذلِکَ بَعْدَ أَنْ بَوَّأْتَهُ مُبَوَّأَ همه دینها پیروز گردانی اگرچه مشرکان خوش نداشته باشند، و این جریان پس از آنی بود که قرارش در جایگاه صِدْقٍ مِنْ أَهْلِهِ، وَجَعَلْتَ لَهُ وَلَهُمْ أَوَّلَ بَیْتٍ وُضِعَ لِلنَّاسِ لَلَّذِی شایسته در خاندانش (یعنی آنان را برای حفظ دینش معین کردی) و قراردادی برای او و خاندانش نخستین خانه ای را که برای مردم بنا شد بِبَکَّةَ مُبارَکاً وَهُدیً لِلْعالَمِینَ، فِیهِ آیاتٌ بَیِناتٌ مَقامُ إِبْراهِیمَ، که مکه است و مایه برکت و موجب راهنمایی جهانیان است و درآن نشانه های آشکاری است چون مقام ابراهیم وَمَنْ دَخَلَهُ کانَ آمِناً، وَقُلْتَ: إِنَّما یُرِیدُ اللَّهُ لِیُذْهِبَ عَنْکُمُ و هر که در آن درآید ایمن است، و فرمودی: «جز این نیست که خدا اراده فرموده تا دور کند از شما خاندان پلیدی را الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَیْتِ وَیُطَهِرَکُمْ تَطْهِیراً، وَ جَعَلْتَ أَجْرَ مُحَمَّدٍ و بخوبی شما را پاک گرداند» آنگاه مزد محمد را صَلَواتُکَ عَلَیْهِ وَآلِهِ مَوَدَّتَهُمْ فِی کِتابِکَ، فَقُلْتَ: قُلْ لا أسْأَلُکُمْ- که درودهای تو بر او وآلش باد- درکتاب خود دوستی و مودت ایشان قراردادی و فرمودی: «بگو من از شما برای رسالت عَلَیْهِ أَجْراً إِلَّاالْمَوَدَّةَ فِی الْقُرْبی وَقُلْتَ: ما سَأَلْتُکُمْ مِنْ أَجْرٍ مزدی نخواهم جز دوستی خویشانم» و فرمودی: «آنچه مزد از شما خواستم

فَهُوَ لَکُمْ، وَقُلْتَ: ما أَسْأَلُکُمْ عَلَیْهِ مِنْ أَجْرٍ إِلَّا مَنْ شاءَ أَنْ آن هم بسود شما است» و فرمودی: «من از شما برای رسالت مزدی نخواهم مگر کسی که بخواهد یَتَّخِذَ إِلی رَبِّهِ سَبِیلًا، فَکانُوا هُمُ السَّبِیلَ إِلَیْکَ، وَالْمَسْلَکَ إِلی بسوی پروردگار خویش راهی پیش گیرد» و اینها بودند آن راه بسوی تو و طریقه سلوک بسوی رِضْوانِکَ، فَلَمَّا انْقَضَتْ أَیَّامُهُ أَقامَ وَلِیَّهُ عَلِیَّ بْنَ أَبِی طالِبٍ، خوشنودیت و چون روزگار آن حضرت سپری شد برگماشت علی بن ابی طالب را صَلَواتُکَ عَلَیْهِما وَآلِهِما، هادِیاً، إِذْ کانَ هُوَ الْمُنْذِرَ، وَلِکُلِّ قَوْمٍ- که درودهای توبر هر دوی آنها و بر آلشان باد- برای راهنمائی زیرا که آن جناب بیم دهنده و راهنمای هر هادٍ، فَقالَ وَالْمَلَأُ أَمامَهُ: «مَنْ کُنْتُ مَوْلاهُ فَعَلِیٌّ مَوْلاهُ. اللَّهُمَّ والِ ملتی بود، ودر برابر مردم حاضر فرمود: هر که من مولا و سرپرست اویم علی مولا و سرپرست او است خدایا دوست دار مَنْ والاهُ، وَعادِ مَنْ عاداهُ، وَانْصُرْ مَنْ نَصَرَهُ، وَاخْذُلْ مَنْ هر که دوستش دارد و دشمن دار هر که دشمنش باشد و یاری کن هر که یاریش کند و خوار کن هرکه خَذَلَهُ»، وَقالَ: «مَنْ کُنْتُ أَنَا نَبِیَّهُ فَعَلِیٌّ أَمِیرُهُ»، وَقالَ: «أَنَا وَعَلِیٌّ دست از یاریش بردارد، و فرمود: هرکه من پیامبر او هستم علی امیر و فرمانروای او است، و فرمود: من و علی هر دو مِنْ شَجَرَةٍ واحِدَةٍ، وَسائِرُ النَّاسِ مِنْ شَجَرٍ شَتّی ، وَأَحَلَّهُ مَحَلَّ از یک درخت هستیم و سایر مردم از درختهای متفرقی هستند، و رتبه او را نسبت به خود هارُونَ مِنْ مُوسی فَقالَ: «أَنْتَ مِنِّی بِمَنْزِلَةِ هارُونَ مِنْ مُوسی چون رتبه هارون نسبت به موسی قرار داد و بدو فرمود: مقام تو در پیش من مانند مقام هارون است از موسی

إِلّا أَنَّهُ لا نَبِیَّ بَعْدِی»، وَزَوَّجَهُ ابْنَتَهُ، سَیِدَةَ نِساءِ الْعالَمِینَ، وَأَحَلَّ جز اینکه پیامبری پس از من نیست و تزویج کرد به او دخترش بانوی زنان جهانیان را و جایز ساخت لَهُ مِنْ مَسْجِدِهِ ما حَلَّ لَهُ، وَسَدَّ الْأَبْوابَ إِلّا بابَهُ، ثُمَّ أَوْدَعَهُ عِلْمَهُ برای او از مسجدش آنچه برای خود او جایز بود، و ببست درهای مسجد را جزدرخانه علی را، سپس علم وَحِکْمَتَهُ، فَقالَ: «أَنَا مَدِینَةُ الْعِلْمِ وَعَلِیٌّ بابُها، فَمَنْ أَرادَ الْحِکْمَةَ و حکمت خود را به او سپرد و فرمود: من شهر علمم و علی دَرِ آن شهر است پس هر که حکمت خواهد فَلْیَأْتِها مِنْ بابِها»، ثُمَّ قالَ: «أَنْتَ اخِی وَ وَصِیِی باید از دَرِ آن درآید، سپس فرمود: تویی برادر من و وصی من وَوارِثِی، لَحْمُکَ مِنْ لَحْمِی، وَدَمُکَ مِنْ دَمِی، وَسِلْمُکَ سِلْمِی، و وارث من گوشتت از گوشت من و خونت از خون من است صلح تو صلح من وَحَرْبُکَ حَرْبِی، وَالْإِیمانُ مُخالِطٌ لَحْمَکَ وَدَمَکَ، کَما خالَطَ و جنگ تو جنگ من است و ایمان با گوشت و خون تو آمیخته شده چنانچه با گوشت لَحْمِی وَدَمِی، وَأَنْتَ غَداً عَلَی الْحَوْضِ خَلِیفَتِی، وَأَنْتَ تَقْضِی و خون من آمیخته و تو در فردای محشر بر سر حوض (کوثر) جانشین منی و تو می پردازی دَیْنِی، وَتُنْجِزُ عِداتِی، وَشِیعَتُکَ عَلی مَنابِرَ مِنْ نُورٍ، مُبْیَضَّةً قرض مرا و وفا می کنی به وعده های من و شیعیانت بر منبرهایی از نور با روهای وُجُوهُهُمْ، حَوْلِی فِی الْجَنَّةِ، وَهُمْ جِیرانِی، وَلَوْلا أَنْتَ یا عَلِیُّ سفید در بهشت اطراف منند و آنها همسایگان منند و اگر تو نبودی- ای علی-

لَمْ یُعْرَفِ الْمُؤْمِنُونَ بَعْدِی»، وَکانَ بَعْدَهُ هُدیً مِنَ الضَّلالِ وَنُوراً مؤمنان پس از من شناخته نمی شدند، و آن جناب پس از رسول خدا راهنمای گمراهی و روشنائی مِنَ الْعَمی وَحَبْلَ اللَّهِ الْمَتِینَ وَصِراطَهُ الْمُسْتَقِیمَ، لا یُسْبَقُ از کور دلی جهالت و رشته محکم خدا و راه راست او بود، کسی پیشی نگرفت بر او بِقَرابَةٍ فِی رَحِمٍ، وَلا بِسابِقَةٍ فِی دِینٍ، وَلا یُلْحَقُ فِی مَنْقَبَةٍ مِنْ در نزدیکی خویشاوندی به رسول خدا و نه از نظر سابقه در دین و نه کسی توانست در یکی از منقبتها مَناقِبِهِ، یَحْذُو حَذْوَ الرَّسُولِ، صَلَّی اللَّهُ عَلَیْهِما وَآلِهِما، وَیُقاتِلُ به اوبرسد، همانند رسول خدا بود- که درود خدا بر هر دوی ایشان باد- و او بود که بر طبق تأویل و عَلَی التَّأْوِیلِ، وَلا تَأْخُذُهُ فِی اللَّهِ لَوْمَةُ لائِمٍ قَدْ وَتَرَ فِیهِ صَنادِیدَ باطن قرآن می جنگید و درباره خدا باکی از سرزنش ملامت کنندگان نداشت در راه خدا خون بزرگان الْعَرَبِ، وَقَتَلَ أَبْطالَهُمْ، وَناوَشَ ذُؤْبانَهُمْ، فَأَوْدَعَ قُلُوبَهُمْ أَحْقاداً عرب رابه خاک ریخت و دلاورانشان را بکشت و با گرگانشان در افتاد و همین سبب شد در دلهای ایشان کینه ها بگذارد بَدْرِیَّةً وَخَیْبَرِیَّةً وَحُنَیْنِیَّةً وَغَیْرَهُنَّ، فَأَضَبَّتْ عَلی عَداوَتِهِ، کینه های جنگ بدر و خیبر و حنین و غیر آنها پس دشمنی او را به دل گرفتند وَاکَبَّتْ عَلی مُنابَذَتِهِ، حَتّی قَتَلَ النَّاکِثِینَ وَالْقاسِطِینَ وَالْمارِقِینَ، و به جنگ و مخالفت با او بر خاستند تا بیعت شکنان و زورگویان و از دین گریزان را کشت وَلَمَّا قَضی نَحْبَهُ، وَقَتَلَهُ أَشْقَی الْآخِرِینَ، یَتْبَعُ أَشْقَی الْأَوَّلِینَ، و چون شقی ترین مردم عصر که پیروی کرد از تبه کارترین پیشینیان، او را کشت، امتثال

لَمْ یُمْتَثَلْ أَمْرُ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّی اللَّهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ فِی الْهادِینَ بَعْدَ نشد از دستور رسول خدا صلی الله علیه و آله که در باره راهنمایان دین یکی پس از الْهادِینَ، وَالْامَّةُ مُصِرَّةٌ عَلی مَقْتِهِ، مُجْتَمِعَةٌ عَلی قَطِیعَةِ رَحِمِهِ، دیگری فرموده بود و امت پافشاری بر دشمنی آن حضرت کردند و گرد آمدند برای قطع رحم او وَاقْصاءِ وُلْدِهِ، إِلَّا الْقَلِیلَ مِمَّنْ وَفی لِرِعایَةِ الْحَقِ فِیهِمْ، فَقُتِلَ مَنْ و تبعید کردن (و آواره ساختن) فرزندانش جز اندکی از کسانی که رعایت کردند حق ایشان را و درنتیجه قُتِلَ، وَسُبِیَ مَنْ سُبِیَ، وَاقْصِیَ مَنْ اقْصِیَ، وَجَرَی الْقَضاءُ لَهُمْ جمعی کشته وگروهی اسیر و دسته ای از وطن آواره گشتند و قلم تقدیر طوری بر ایشان جاری شد بِما یُرْجی لَهُ حُسْنُ الْمَثُوبَةِ، إِذْ کانَتِ الْأَرْضُ لِلَّهِ یُورِثُها مَنْ که امید پاداش نیک در آن می رود زیرا (کره) زمین از خدا است و به هرکه از بندگانش که بخواهد یَشاءُ مِنْ عِبادِهِ وَالْعاقِبَةُ لِلْمُتَّقِینَ، وَ سُبْحانَ رَبِناإِنْ کانَ وَعْدُ آن راارث دهد و بدو واگذارد و سرانجام از آنِ پرهیزکاران است و منزه است پروردگار ما که حتماً وعده پروردگارمان رَبِنا لَمَفْعُولًا، وَلَنْ یُخْلِفَ اللَّهُ وَعْدَهُ، وَهُوَالْعَزیزُ الْحَکِیمُ، فَعَلَی انجام شدنی است و خدا خلف وعده نمی کند و او است نیرومند فرزانه پس بر الْأَطایِبِ مِنْ أَهْلِ بَیْتِ مُحَمَّدٍ وَعَلِیٍ صَلَّی اللَّهُ عَلَیْهِما وَآلِهِما، پاکیزگان از خاندان محمد و علی- درود خدا بر هر دو ایشان و آلشان باد- فَلْیَبْکِ الْباکُونَ، وَإِیَّاهُمْ فَلْیَنْدُبِ النَّادِبُونَ، وَلِمِثْلِهِمْ فَلْتَدِرْ باید گریه کنندگان بگریند و بر آنها باید زاری کنندگان زاری کنند و برای امثال آنها باید اشکها

الدُّمُوعُ، وَلْیَصْرُخِ الصَّارِخُونَ، وَیَضِجَّ الضَّاجُّونَ، وَیَعِجَّ روان گردد و فریاد زنندگان فریاد زنند و شیون کنندگان شیون کنند و خروش کنندگان الْعاجُّونَ، أَیْنَ الْحَسَنُ، أَیْنَ الْحُسَیْنُ، أَیْنَ أَبْناءُ الْحُسَیْنِ، صالِحٌ خروش سر دهند کجاست حسن، و کجاست حسین، و کجایند فرزندان حسین، شایسته ای بَعْدَ صالِحٍ، وَصادِقٌ بَعْدَ صادِقٍ، أَیْنَ السَّبِیلُ بَعْدَ السَّبِیلِ، أَیْنَ پس از شایسته دیگر و راستگویی پس از راستگوی دیگر کجاست آن راه حق پس از راه دیگر، کجایند الْخِیَرَةُ بَعْدَ الْخِیَرَةِ، أَیْنَ الشُّمُوسُ الطَّالِعَةُ، أَیْنَ الْأَقْمارُ الْمُنِیرَةُ، برگزیدگان (خدائی) هر یک پس از دیگری، کجایند خورشید های تابان، کجایند ماههای نور افشان، أَیْنَ الْأَنْجُمُ الزَّاهِرَةُ، أَیْنَ أَعْلامُ الدِّینِ وَقَواعِدُ الْعِلْمِ، أَیْنَ کجایند اختران فروزان، کجایند بزرگان دین و پایه های دانش، کجا است به جامانده بَقِیَّةُاللَّهِ الَّتِی لا تَخْلُو مِنَ الْعِتْرَةِ الْهادِیَةِ، أَیْنَ الْمُعَدُّ لِقَطْعِ دابِرِ خدا که بیرون از خاندان عترت راهنما (ی رسول خدا) نیست، کجاست آنکه آماده ریشه کن ساختن الظَّلَمَةِ، أَیْنَ الْمُنْتَظَرُ لِإقامَةِ الْأَمْتِ وَالْعِوَجِ، أَیْنَ الْمُرْتَجی ستمگران است؟ کجاست آنکه چشم براهش هستند برای اصلاح نادرستیها و کجیها، کجاست آن مایه امید لِإزالَةِ الْجَوْرِ وَالْعُدْوانِ، أَیْنَ الْمُدَّخَرُ لِتَجْدِیدِ الْفَرائِضِ وَالسُّنَنِ، برای زدودن ستم و تجاوز، کجاست ذخیره الهی برای نو کردن فریضه ها و سنتهای دین، أَیْنَ الْمُتَخَیَّرُ لِإِعادَةِ الْمِلَّةِ وَالشَّرِیعَةِ، أَیْنَ الْمُؤَمَّلُ لِإحْیاءِ کجاست آن برگزیده برای بازگرداندن کیش و آئین به عرصه جامعه، کجاست آن مایه امید برای زنده کردن

الْکِتابِ وَحُدُودِهِ، أَیْنَ مُحْیِی مَعالِمِ الدِّینِ وَأَهْلِهِ، أَیْنَ قاصِمُ قرآن و حدود آن، کجاست زنده کننده آثار دین و اهل دین، کجاست درهم شکننده شَوْکَةِ الْمُعْتَدِینَ، أَیْنَ هادِمُ أَبْنِیَةِ الشِرْکِ وَالنِفاقِ، أَیْنَ مُبِیدُ أَهْلِ شوکت زورگویان، کجاست ویران کننده بناهای شرک و دو روئی، کجاست نابود کننده اهل الْفُسُوقِ وَالْعِصْیانِ وَالطُّغْیانِ، أَیْنَ حاصِدُ فُرُوعِ الْغَیِ وَالشِقاقِ، فسق و گناه و طغیان، کجاست آنکه شاخه های گمراهی و اختلاف را ببرد، أَیْنَ طامِسُ آثارِالزَّیْغِ وَالْأَهْواءِ، أَیْنَ قاطِعُ حَبائِلِ الْکِذْبِ کجاست محو کننده آثار کجروی و هوا و هوسها، کجاست پاره کننده دامهای دروغ وَالْافْتِراءِ، أَیْنَ مُبِیدُ الْعُتاةِ وَالْمَرَدَةِ، أَیْنَ مُسْتَأْصِلُ أَهْلِ الْعِنادِ و بهتان، کجاست نابود کننده سرکشان و متمردان، کجاست ریشه کن کننده ستیزه جویان وَالتَّضْلِیلِ وَالْإِلْحادِ، أَیْنَ مُعِزُّ الْأَوْلِیاءِوَمُذِلُّ الْأَعْداءِ، أَیْنَ جامِعُ و گمراهگران و بی دینان، کجاست عزت بخش دوستان و خوار کننده دشمنان، کجاست آن عامل وحدت مردم الْکَلِمِ عَلَی التَّقْوی أَیْنَ بابُ اللَّهِ الَّذِی مِنْهُ یُؤْتی أَیْنَ وَجْهُ اللَّهِ بر اساس پرهیزکاری، کجاست آن راه وصول به خدا، کجاست آن آئینه خدایی الَّذِی إِلَیْهِ یَتَوَجَّهُ الْأَوْلِیاءُ، أَیْنَ السَّبَبُ الْمُتَّصِلُ بَیْنَ الْأَرْضِ که بسویش توجه کنند اولیاء، کجاست آن سبب ارتباط میان زمین وَالسَّماءِ، أَیْنَ صاحِبُ یَوْمِ الْفَتْحِ وَناشِرُ رایَةِ الْهُدی أَیْنَ مُؤَلِّفُ و آسمان، کجاست آن فرمانروای روز پیروزی و برافرازنده پرچم هدایت، کجاست گرد آورنده

شَمْلِ الصَّلاحِ وَالرِّضا، أَیْنَ الطَّالِبُ بِذُحُولِ الْأَنْبِیاءِ وَأَبْناءِ شایستگی و رضایت مردم، کجاست خون خواه پیمبران و فرزندان الْأَنْبِیاءِ، أَیْنَ الطَّالِبُ بِدَمِ الْمَقْتُولِ بِکَرْبَلاءَ، أَیْنَ الْمَنْصُورُ عَلی پیمبران، کجاست خون خواه کشته کربلا، کجاست آن یاری شده و پیروزمند بر مَنِ اعْتَدی عَلَیْهِ وَافْتَری أَیْنَ الْمُضْطَرُّ الَّذِی یُجابُ إِذا دَعا، أَیْنَ کسانی که بر او ستم کردند و دروغ بستند، کجاست آن درمانده ای که چون دعا کند به اجابت رسد، کجاست صَدْرُ الْخَلائِقِ ذُو الْبِرِ وَالتَّقْوی أَیْنَ ابْنُ النَّبِیِ الْمُصْطَفی وَابْنُ صدر مخلوقات عالم آن نیکوکار با تقوی، کجاست فرزند پیامبر برگزیده و فرزند عَلِیٍ الْمُرْتَضی وَابْنُ خَدِیجَةَ الْغَرَّاءِ، وَابْنُ فاطِمَةَ الْکُبْری، بِأَبِی علی مرتضی و فرزند خدیجه روشن سیما و فرزند فاطمه کبری، پدر أَنْتَ وَامِّی وَنَفْسِی لَکَ الْوِقاءُ وَالْحِمی یَاابْنَ السَّادَةِ الْمُقَرَّبِینَ، و مادرم بفدایت و خودم بلاگردان و سپر پیش روی تو باشم ای فرزند بزرگان مقرب درگاه حق یَاابْنَ النُّجَباءِ الْأَکْرَمِینَ، یَاابْنَ الْهُداةِ الْمَهْدِیِّینَ، یَاابْنَ الْخِیَرَةِ ای فرزند نجیبان گرامی، ای فرزند راهنمایان راه یافته ای فرزند نیکان الْمُهَذَّبِینَ، یَاابْنَ الْغَطارِفَةِ الْأَنْجَبِینَ، یَاابْنَ الْأَطایِبِ الْمُطَهَّرِینَ، پاکیزه ای فرزند گرامیان برگزیده ای فرزند پاکان پاکیزه یَاابْنَ الْخَضارِمَةِ الْمُنْتَجَبِینَ، یَاابْنَ الْقَماقِمَةِ الْأَکْرَمِینَ، یَاابْنَ ای فرزند جوانمردان پرجود برگزیده ای فرزند دریاهای بخشش و تابان ای فرزند

الْبُدُورِالْمُنِیرَةِ، یَاابْنَ السُّرُجِ الْمُضِیئَةِ، یَاابْنَ الشُّهُبِ الثَّاقِبَةِ، یَاابْنَ ماههای نور افشان ای فرزند چراغهای تابان ای فرزند الْأَنْجُمِ الزَّاهِرَةِ، یَاابْنَ السُّبُلِ الْواضِحَةِ، یَاابْنَ الْأَعْلامِ اللّائِحَةِ، ستارگان فروزان ای فرزند اختران درخشان ای فرزند راههای روشن ای فرزند نشانه های آشکار یَاابْنَ الْعُلُومِ الْکامِلَةِ، یَاابْنَ السُّنَنِ الْمَشْهُورَةِ، یَاابْنَ الْمَعالِمِ ای فرزند دانشهای کامل ای فرزند آئینهای معروف و مشهور ای فرزند آثار و معالم الْمَأْثُورَةِ، یَاابْنَ الْمُعْجِزاتِ الْمَوْجُودَةِ، یَاابْنَ الدَّلائِلِ الْمَشْهُودَةِ، رسیده (از خدا و انبیاء) ای فرزند معجزات موجود ای فرزند دلیلهای آشکار یَاابْنَ الصِراطِ الْمُسْتَقِیمِ، یَاابْنَ النَّبَأِ الْعَظِیمِ، یَاابْنَ مَنْ هُوَ فِی ای فرزند راه مستقیم ای فرزند آن خبر بسیار بزرگ ای فرزند کسی که در دفتر أُمِ الْکِتابِ لَدَی اللَّهِ عَلِیٌّ حَکِیمٌ، یَاابْنَ الْآیاتِ وَالْبَیِناتِ، یَاابْنَ اصلی نزد خداوند «علی» (والا) و فرزانه است ای فرزند آیات و نشانه های آشکار ای فرزند الدَّلائِلِ الظَّاهِراتِ، یَا ابْنَ الْبَراهِینِ الْواضِحاتِ الْباهِراتِ، یَاابْنَ دلیلهای هویدا ای فرزند برهانهای نمایان روشن ای فرزند الْحُجَجِ الْبالِغاتِ، یَا ابْنَ النِعَمِ السَّابِغاتِ، یَاابْنَ طه وَالْمُحْکَماتِ، حجتهای رسا ای فرزند نعمتهای شایان و فراوان ای فرزند طه و آیات محکم قرآن یَاابْنَ یس وَالذَّارِیاتِ، یَاابْنَ الطُّورِ وَالْعادِیاتِ، یَاابْنَ مَنْ دَنی ای فرزند یس و ذاریات، ای فرزند طور و عادیات، ای فرزند کسی که (در شب معراج) نزدیک شد

فَتَدَلّی فَکانَ قابَ قَوْسَیْنِ أَوْ أَدْنی دُنُوّاً وَاقْتِراباً مِنَ الْعَلِیِ و نزدیک تر شد به فاصله دو کمان یا نزدیکتر، در نزدیکی و قرب نسبت به خدای والای الْأَعْلی لَیْتَ شِعْرِی أَیْنَ اسْتَقَرَّتْ بِکَ النَّوی بَلْ ایُّ أَرْضٍ اعلی، ای کاش می دانستم در چه جایی منزل گرفته ای و چه سرزمین و مکانی تُقِلُّکَ أَوْ ثَری أَ بِرَضْوی أَوْ غَیْرِها أَمْ ذِی طُوی عَزِیزٌ عَلَیَّ أَنْ تو را بر خود نگهداشته آیا در کوه رضوایی یا غیر آن یا در ذی طوی، گران است بر من که أَرَی الْخَلْقَ وَلا تُری وَلا أَسْمَعُ لَکَ حَسِیساً وَلا نَجْوی عَزِیزٌ مردم را ببینم ولی تو دیده نشوی و نشنوم از تو صدا و نه رازی، گران است عَلَیَّ أَنْ تُحِیطَ بِکَ دُونِیَ الْبَلْوی وَلا یَنالُکَ مِنِی ضَجِیجٌ وَلا بر من که بی من بر تو تنها بلا احاطه کند، و صدای زاری و شکوه من به شَکْوی بِنَفْسِی أَنْتَ مِنْ مُغَیَّبٍ لَمْ یَخْلُ مِنَّا، بِنَفْسِی أَنْتَ مِنْ تو نرسد، جانم به قربانت ای پنهانی که از میان ما بیرون نیستی جانم به قربانت ای دور نازِحٍ ما نَزَحَ عَنَّا، بِنَفْسِی أَنْتَ امْنِیَّةُ شائِقٍ یَتَمَنّی مِنْ مُؤْمِنٍ از نظری که از ما دور نیست جانم به قربانت ای آرمان هر مشتاقی که آرزویت کنند از مردان وَمُؤْمِنَةٍ ذَکَرا فَحَنَّا، بِنَفْسِی أَنْتَ مِنْ عَقِیدِ عِزٍّ لا یُسامی بِنَفْسِی و زنان با ایمانی که به یاد تو ناله از دل کشند جانم به قربانت ای بسته به عزتی که کسی برتو برتری نگیرد جانم أَنْتَ مِنْ أَثِیلِ مَجْدٍ لا یُحاذی بِنَفْسِی أَنْتَ مِنْ تِلادِ نِعَمٍ به قربانت ای مجد و شوکت ریشه داری که همطراز ندارد و جانم به قربانت ای نعمت دیرینه ای که

لا تُضاهی بِنَفْسِی أَنْتَ مِنْ نَصِیفِ شَرَفٍ لا یُساوی إِلی مَتی شبیه ندارد جانم به قربانت ای قرین شرف و بزرگواری که برابر ندارد، تا کی أَحارُ فِیکَ یا مَوْلایَ، وَإِلی مَتی وَایَّ خِطابٍ اصِفُ فِیکَ وَایَّ سرگردان تو باشم ای مولای من، و تا کی و به چه زبانی وصف تو گویم و نَجْوی عَزِیزٌ عَلَیَّ أَنْ أُجابَ دُونَکَ وَأُناغی عَزِیزٌ عَلَیَّ أَنْ راز دل کنم گران و ناگوار است بر من که پاسخ از دیگری جز تو بشنوم و گفتگو کنم، گران است بر من که أَبْکِیَکَ وَیَخْذُلَکَ الْوَری عَزِیزٌ عَلَیَّ أَنْ یَجْرِیَ عَلَیْکَ دُونَهُمْ ما بر تو بگریم ولی مردم تو را واگذارند، گران است بر من که بر تو بگذرد آنچه می گذرد نه جَری هَلْ مِنْ مُعِینٍ فَأُطِیلَ مَعَهُ الْعَوِیلَ وَالْبُکاءَ، هَلْ مِنْ جَزوُعٍ بر دیگران، آیا کمک کاری هست که با او فریاد و گریه را طولانی کنم آیا بی تابی هست فَأُساعِدَ جَزَعَهُ إِذا خَلا، هَلْ قُذِیَتْ عَیْنٌ فَساعَدَتْها عَیْنِی عَلَی که چون به خلوت رود درزاری و جزع کمکش کنم آیا چشمی هست که خار فراق در آن خلیده و گریان باشد تا چشم پرخار الْقَذی هَلْ إِلَیْکَ یَاابْنَ أَحْمَدَ سَبِیلٌ فَتُلْقی هَلْ یَتَّصِلُ یَوْمُنا من نیز یاریش دهد، آیا ای پسر احمد بسویت راهی هست تا دیدارت کنم آیا روز جدائی ما به وعده تو پیوست مِنْکَ بِعِدَةٍ فَنَحْظی مَتی نَرِدُ مَناهِلَکَ الرَّوِیَّةَ فَنَرْوی مَتی نَنْتَقِعُ می شود تا بهره مند گردیم؟ کی می شود که به سرچشمه های پرآبت درآئیم و سیراب شویم؟ کی می شود که سیراب گردیم مِنْ عَذْبِ مائِکَ فَقَدْ طالَ الصَّدی مَتی نُغادِیکَ وَنُراوِحُکَ از آب وصل توکه تشنگی ما به داراز کشید؟ کی می شودکه صبح وشام را باتو بسر بریم ودیده روشن کنیم؟

فَنُقِرَّ عَیْناً، مَتی تَرانا وَنَراکَ وَقَدْ نَشَرْتَ لِواءَ النَّصْرِ تُری أَتَرانا کی می شود که تو ما را ببینی و ما تو را ببینیم و پرچم نصرتت را برافراشته باشی و مردم آن را مشاهده کنند؟ آیا می شود که ببینیم نَحُفُّ بِکَ وَأَنْتَ تَؤُمُّ الْمَلَأَ، وَقَدْ مَلَأْتَ الْأَرْضَ عَدْلًا، وَاذَقْتَ آن روزی که گرداگردت را گرفته و تو رهبر مردم باشی و زمین را پر از عدل و داد کنی و بچشانی أَعْداءَکَ هَواناً وَعِقاباً، وَابَرْتَ الْعُتاةَ وَجَحَدَةَ الْحَقِ، وَقَطَعْتَ به دشمنانت خواری و کیفر را و نابود کنی سرکشان و منکران حق را و بزنی دابِرَ الْمُتَکَبِرِینَ، وَاجْتَثَثْتَ اصُولَ الظَّالِمِینَ، وَنَحْنُ نَقُولُ الْحَمْدُ ریشه گردنکشان را و بر کنی اساس ستمکاران را و ما بگوئیم: ستایش لِلّهِ رَبِ الْعالَمِینَ. اللَّهُمَّ أَنْتَ کَشَّافُ الْکُرَبِ وَالْبَلْوی وَإِلَیْکَ خاص خدا پروردگار جهانیان است خدایا تویی برطرف کننده گرفتاریها و بلا و از تو أَسْتَعْدِی فَعِنْدَکَ الْعَدْوی وَأَنْتَ رَبُّ الْآخِرَةِ وَالْأُولی، فَأَغِثْ یا دادرسی و یاری جویم که در نزد تو است دادخواهی و یاری و توئی پروردگار آخرت و دنیا پس فریاد رسی کن ای غِیاثَ الْمُسْتَغِیثِینَ عُبَیْدَکَ الْمُبْتَلی وَ أَرِهِ سَیِدَهُ یا شَدِیدَ الْقُوی فریادرس درماندگان از بنده خُرد گرفتارت، و بنمایان به او آقایش را ای سخت نیرو وَأَزِلْ عَنْهُ بِهِ الْأَسی وَالْجَوی وَبَرِّدْ غَلِیلَهُ یا مَنْ عَلَی الْعَرْشِ و زائل کن به دیدار آن حضرت از او اندوه و سوز دلش را و فرو نشان سوز عطشش را ای که بر عرش اسْتَوی وَمَنْ إِلَیْهِ الرُّجْعی وَالْمُنْتَهی اللَّهُمَّ وَنَحْنُ عَبِیدُکَ استواری و ای که بسوی او است بازگشت و سر منزل هر چیز خدایا و مائیم بندگان تو

الشَّائِقُونَ إِلی وَلِیِکَ الْمُذَکِرِ بِکَ وَبِنَبِیِّکَ، خَلَقْتَهُ لَنا عِصْمَةً که شیفته دیدار نماینده ات هستیم آنکه مردم را به یاد تو و پیامبرت اندازد و تو او را آفریدی که نگهدار وَمَلاذاً، وَأَقَمْتَهُ لَنا قِواماً وَمَعاذاً، وَجَعَلْتَهُ لِلْمُؤْمِنِینَ مِنَّا اماماً، و پشتیبان ما باشد و برپایش داشتی تا قوام و پناهگاه ما باشد و او را پیشوای مؤمنین فَبَلِغْهُ مِنَّا تَحِیَّةً وَسَلاماً، وَزِدْنا بِذلِکَ یا رَبِ إِکْراماً، وَاجْعَلْ از ما گردانی پس برسان به آن جناب از طرف ما تحیت و سلامی و بیفزا بدینوسیله ای پروردگار ما بر کرامت و مقام ما مُسْتَقَرَّهُ لَنا مُسْتَقَرّاً وَمُقاماً، وَأَتْمِمْ نِعْمَتَکَ بِتَقْدِیمِکَ إِیَّاهُ أَمامَنا، و جایگاه او را جایگاه و اقامتگاه ما قرار ده و کامل کن نعمتت را بر ما به مقدم داشتن آن بزرگوار را در پیش روی ما حَتّی تُورِدَنا جِنانَکَ وَمُرافَقَةَ الشُّهَداءِ مِنْ خُلَصائِکَ. اللَّهُمَّ تا ما را به بهشتهای تو درآورد و به رفاقت (و هم نشینی) شهیدان از بندگان خالصت برساند خدایا صَلِ عَلی مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ، وَصَلِ عَلی مُحَمَّدٍ جَدِّهِ درود فرست بر محمد و آل محمد و درود فرست بر محمد جد بزرگوار او وَرَسُولِکَ السَّیِدِ الْأَکْبَرِ، وَعَلی أَبِیهِ السَّیِدِ الْأَصْغَرِ، وَجَدَّتِهِ و رسول تو آن آقای بزرگ و بر علی پدر بزرگوارش آن آقای کوچکتر و بر جده اش الصِّدِّیقَةِ الْکُبْری فاطِمَةَ بِنْتِ مُحَمَّدٍ، وَعَلی مَنِ اصْطَفَیْتَ صدیقه کبری فاطمه دختر محمد که درود خدا بر او وآلش باد و به برگزیدگان نیک رفتار مِنْ آبائِهِ الْبَرَرَةِ، وَعَلَیْهِ أَفْضَلَ وَأَکْمَلَ وَأَتَمَّ وَأَدْوَمَ وَأَکْبَرَ وَأَوْفَرَ ما از پدران آن حضرت و برخود آن جناب فزونترین و کاملترین وتمامترین و مدام ترین وبزرگترین و فراوانترین

صَلَّیْتَ عَلی أَحَدٍ مِنْ أَصْفِیائِکَ وَخِیَرَتِکَ مِنْ خَلْقِکَ، وَصَلِ درودی که بفرستی بر یکی از برگزیدگان و نیکان از خلق خود و درود فرست بر آن جناب عَلَیْهِ صَلوةً لا غایَةَ لِعَدَدِها، وَلا نِهایَةَ لِمَدَدِها، وَلا نَفادَ لِأَمَدِها، درودی که شماره اش بی حد و مدتش بی نهایت و تمام نشدنی باشد اللَّهُمَّ وَاقِمْ بِهِ الْحَقَّ، وَأَدْحِضْ بِهِ الْباطِلَ، وَادِلْ بِهِ خدایا حق را بوسیله آن حضرت برپا دار و باطل را بدو نابود گردان و دوستانت را بوسیله اش أَوْلِیاءَکَ، وَأَذْلِلْ بِهِ أَعْداءَکَ، وَصِلِ اللَّهُمَّ بَیْنَناوَبَینَهُ وُصْلَةً تُؤَدِّی به دولت رسان ودشمنانت رابدست او خوارگردان و پیوند کن خدایا میان ما و او را به پیوندی که برساند ما را إِلی مُرافَقَةِ سَلَفِهِ، وَاجْعَلْنا مِمَّنْ یَأْخُذُ بِحُجْزَتِهِمْ، وَیَمْکُثُ فِی به رفاقت پدران گذشته او و بگردان ما را از کسانی که دامن آنها را بگیرند و در سایه لطف ظِلِهِمْ، وَاعِنَّا عَلی تَأْدِیَةِ حُقُوقِهِ إِلَیْهِ، وَالْإِجْتِهادِ فِی طاعَتِهِ، آنها بایستند و کمکمان کن بر ادای حقوق آن حضرت و سعی و کوشش در فرمانبرداریش وَاجْتِنابِ مَعْصِیَتِهِ، وَامْنُنْ عَلَیْنا بِرِضاهُ، وَهَبْ لَنا رَأْفَتَهُ وَرَحْمَتَهُ و دوری از نافرمانیش و منت نه بر ما به خوشنودیش و ببخش بر ما رأفت و مهربانی وَدُعاءَهُ وَخَیْرَهُ، ما نَنالُ بِهِ سَعَةً مِنْ رَحْمَتِکَ، وَفَوْزاً عِنْدَکَ، و دعا و خیر آن حضرت را بدان حد که برسیم بدانوسیله به رحمت وسیع تو و به کامیابی از نزد تو وَاجْعَلْ صَلاتَنا بِهِ مَقْبُولَةً، وَذُنُوبَنا بِهِ مَغْفُورَةً، وَدُعاءَنا بِهِ و بگردان نمازهای ما را بوسیله او پذیرفته و گناهانمان را آمرزیده و دعاهایمان را

مُسْتَجاباً، وَاجْعَلْ أَرْزاقَنا بِهِ مَبْسُوطَةً، وَهُمُومَنا بِهِ مَکْفِیَّةً، مستجاب شده و قرار ده روزیهای ما را بدان حضرت گسترده و اندوههای ما را بوسیله اش برطرف شده وَحَوائِجَنا بِهِ مَقْضِیَّةً، وَأَقْبِلْ إِلَیْنا بِوَجْهِکَ الْکَرِیمِ، وَاقْبَلْ تَقَرُّبَنا و حاجتهایمان را روا شده و رو کن بسوی ما (پروردگارا) بدان روی بزرگوارت و بپذیر تقرب جویی إِلَیْکَ، وَانْظُرْ إِلَیْنا نَظْرَةً رَحِیمَةً، نَسْتَکْمِلُ بِهَا الْکَرامَةَ عِنْدَکَ، ثُمَّ ما را بدرگاهت و بنگر بسوی ما به نگاهی مهربانانه تا بدانوسیله بتوانیم مقام خود را در پیش تو به کمال رسانیم و دیگر لا تَصْرِفْها عَنَّا بِجُودِکَ، وَاسْقِنا مِنْ حَوْضِ جَدِّهِ صَلَّی اللَّهُ عَلَیْهِ آن مقام را از ما بازنگردان به جود خودت و سیرابمان کن از حوض جدش- که درود خدا بر او وَآلِهِ بِکَأْسِهِ وَبِیَدِهِ، رَیّاً رَوِیّاً هَنِیئاً سائِغاً لا ظَمَأَ بَعْدَهُ، یا أَرْحَمَ و آلش باد- از جام او و بدست آن جناب و سیر و سیراب و گوارا و خوش که تشنگی پس از آن نباشد ای مهربانترین الرَّاحِمِینَ».

مهربانان.»

دعای سمات

دعای سمات که به دعای شبّور هم معروف است محتوایی اعتقادی و تاریخی دارد، و با اشاره به نامهای پروردگار و شگفتی های خلقت خدا و قدرت بی نظیر او که

در بعثت پیامبران و معجزه ها آشکار می شد، و با یادی از حضرت موسی، حضرت ابراهیم، حضرت یعقوب، حضرت اسحاق، و حضرت محمّد صلی الله علیه و آله، و حوادث مربوط به پیامبران الهی، خداوند را به همه مقدّسات سوگند می دهد، و مغفرت و رحمت او را می طلبد.

این دعا در «مصباح» شیخ طوسی و «جمال الأسبوع» سیّد ابن طاووس وکتاب های کفعمی از «محمّدبن عثمان عمری»- که یکی از نوّاب چهارگانه حضرت مهدی عجّل اللَّه تعالی فرجه الشّریف بود- از امام باقر و امام صادق علیهما السلام روایت شده، و مستحب است این دعا را در ساعات آخر روز جمعه بخوانند. بیشتر علمای گذشته بر خواندن این دعا مواظبت می کردند.

متن دعا این گونه است:

«اللَّهُمَّ إِنِی أَسْأَلُکَ بِاسْمِکَ الْعَظِیمِ الْأَعْظَمِ الْأَعَزِّ الْأَجَلِ «خدایا از تو می خواهم به حق نام بزرگ و بزرگترت و آن عزیزتر و برجسته تر الْأَکْرَمِ الَّذِی إِذا دُعِیتَ بِهِ عَلی مَغالِقِ أَبْوابِ السَّماءِ لِلْفَتْحِ و گرامیترت همان نامی که هرگاه بخوانندت بدان نام برای گشودن درهای بسته آسمان

بِالرَّحْمَةِ انْفَتَحَتْ، وَإِذا دُعِیتَ بِهِ عَلی مَضایِقِ أَبْوابِ الْأَرْضِ به رحمت گشوده شود و هرگاه بخوانندت بدان نام برای باز شدن تنگناهای درهای زمین لِلْفَرَجِ انْفَرَجَتْ، وَإِذا دُعِیتَ بِهِ عَلَی الْعُسْرِ لِلْیُسْرِ تَیَسَّرَتْ، وَإِذا باز شود و هرگاه بخوانندت بدان نام برای آسان شدن سختی آسان گردد و هرگاه دُعِیتَ بِهِ عَلَی الْأَمْواتِ للِنُّشُورِ انْتَشَرَتْ، وَإِذا دُعِیتَ بِهِ عَلی بخوانندت بدان نام برای زنده شدن مردگان زنده شود و هرگاه بخوانندت بدان نام برای کَشْفِ الْبَأْساءِ وَالضَّرَّاءِ انْکَشَفَتْ، وَبِجَلالِ وَجْهِکَ الْکَرِیمِ، برطرف شدن دشواریها برطرف گردد و سوگند به عظمت ذات بزرگوارت که أَکْرَمِ الْوُجُوهِ وَاعَزِ الْوُجُوهِ، الَّذِی عَنَتْ لَهُ الْوُجُوهُ، وَخَضَعَتْ لَهُ بزرگوارترین و عزیزترین ذوات است و تمام روها دربرابرش خوار گشته و گردنها در مقابلش الرِّقابُ، وَخَشَعَتْ لَهُ الْأَصْواتُ، وَوَجِلَتْ لَهُ الْقُلُوبُ مِنْ خم شده و صداها از هیبتش خاموش گشته و دلها همه از ترس او مَخافَتِکَ، وَبِقُوَّتِکَ الَّتِی تُمْسِکُ السَّماءَ أَنْ تَقَعَ عَلَی هراسان گشته و سوگند به نیرو و قدرتت که بدان آسمان را نگهداشته ای از اینکه بر زمین الْأَرْضِ إِلّا بِاذْنِکَ، وَتُمْسِکُ السَّماواتِ وَالْأَرْضَ أَنْ تَزُولا، افتد جز به اجازه خودت و نگهداشته ای آسمانها و زمین را از اینکه از جای خود زایل شوند وَبِمَشِیَّتِکَ الَّتِی دانَ لَهَا الْعالَمُونَ، وَبِکَلِمَتِکَ الَّتِی خَلَقْتَ و سوگند به مشیت و اراده ات که جهانیان در برابرش خوار گشته و به حق آن کلمه ات که

بِهَا السَّماواتِ وَالْأَرْضَ، وَبِحِکْمَتِکَ الَّتِی صَنَعْتَ بِهَا آسمانها و زمین را بدان آفریدی و به حق آن حکمتت که بوسیله آن (موجودات) شگفت الْعَجائِبَ، وَخَلَقْتَ بِهَا الظُّلْمَةَ وَجَعَلْتَها لَیْلًا، وَجَعَلْتَ اللَّیْلَ ساختی و تاریکی را بدان خلق فرمودی و آن را شب قرار دادی و شب را نیز (وقت) سَکَناً، وَخَلَقْتَ بِهَا النُّورَ وَجَعَلْتَهُ نَهاراً، وَجَعَلْتَ النَّهارَ نُشُوراً آرامش قرار دادی ونور وروشنی رابدان آفریدی وروزش قراردادی وروزراهم (هنگام کار و) جنبش مُبْصِراً، وَخَلَقْتَ بِهَا الشَّمْسَ وَجَعَلْتَ الشَّمْسَ ضِیاءً، وَخَلَقْتَ و مایه بینش قرار دادی و بدان خورشید را آفریدی و خورشید را نیز فروزان کردی، و بدان بِهَا الْقَمَرَ وَجَعَلْتَ الْقَمَرَ نُوراً، وَخَلَقْتَ بِهَا الْکَواکِبَ وَجَعَلْتَها ماه را خلق کردی و آن را نور و روشنایی قرارش دادی و بدان ستارگان را آفریدی و قرارشان دادی نُجُوماً وَبُرُوجاً وَمَصابِیحَ وَزِینَةً وَرُجُوماً، وَجَعَلْتَ لَها مَشارِقَ اخترانی تابناک و برجها و چراغهایی و زیور بخش آسمان و وسیله راندن (شیاطین) و قرار دادی برای آنها خاورها وَمَغارِبَ، وَجَعَلْتَ لَها مَطالِعَ وَمَجارِیَ، وَجَعَلْتَ لَها فَلَکاً و باخترها و نیز برایش طلوع گاهها و گردشگاهها مقرر ساختی و برای هریک از آنها مدار حرکت وَمَسابِحَ، وَقَدَّرْتَها فِی السَّماءِ مَنازِلَ فَأَحْسَنْتَ تَقْدِیرَها، و شناگاهی قرار دادی و روی اندازه های معین در آسمان منزلشان دادی و به خوبی اندازه گرفتی وَصَوَّرْتَها فَأَحْسَنْتَ تَصْوِیرَها، وَأَحْصَیْتَها بِأَسْمائِکَ إِحْصاءً، و صورتشان دادی و نیکو صورتشان دادی و آنها را بنامهای خویش دقیقاً برشمردی

وَدَبَّرْتَها بِحِکْمَتِکَ تَدْبِیراً، وَأَحْسَنْتَ تَدْبِیرَها، وَسَخَّرْتَها و با حکمت خویش با کمال تدبیر اداره نمودی و به نیکی تدبیر کردی و بوسیله بِسُلْطانِ اللَّیْلِ وَ سُلْطانِ النَّهارِ وَ عَرَّفْتَ بِها السَّاعاتِ وَ عَدَدَ السِنِینَ تسلّط شب و روز تسخیرشان کردی و با آن شناساندی ساعت ها و شماره سال ها وَالْحِسابِ، وَجَعَلْتَ رُؤْیَتَها لِجَمِیعِ النَّاسِ مَرْأًی واحِداً، و برقراری حساب را و دیدنشان را بر همه مردم یکنواخت کردی وَأَسْأَ لُکَ اللَّهُمَّ بِمَجْدِکَ الَّذِی کَلَّمْتَ بِهِ عَبْدَکَ وَرَسُولَکَ و از تو می خواهم خدایا به حق آن بزرگواری و مجدت که سخن گفتی بدان با بنده و فرستاده ات مُوسَی بْنَ عِمرانَ عَلَیْهِ السَّلامُ فِی الْمُقَدَّسِینَ فَوْقَ إِحْساسِ موسی بن عمران علیه السلام در میان قدسیان برتر از احساس الْکَرُّوبِیِیْنَ فَوْقَ غَمائِمِ النُّورِ فَوْقَ تابُوتِ الشَّهادَةِ فِی عَمُودِ کروبیان بالاتر از ابرهای نور و بالاتر از صندوق شهادت که در میان ستونی النَّارِ، وَفِی طُورِ سَیْناءَ، وَفِی جَبَلِ حُورِیثَ، فِی الْوادِ الْمُقَدَّسِ از آتش (بود) و هم در طور سیناء و در کوه حوریث در وادی مقدس فِی الْبُقْعَةِ الْمُبارَکَةِ مِنْ جانِبِ الطُّورِالْأَیْمَنِ مِنَ الشَّجَرَةِ، وَفِی در بقعه مبارک از جانب راست کوه طور از درخت و در أَرْضِ مِصْرَ بِتِسْعِ آیاتٍ بَیِّناتٍ، وَیَوْمَ فَرَقْتَ لِبَنِی اسْرائِیلَ سرزمین مصر با نُه معجزه آشکار (به مجد و بزرگواریت در) روزی که دریا را برای بنی اسرائیل

الْبَحْرَ، وَفِی الْمُنْبَجِساتِ الَّتِی صَنَعْتَ بِهَا الْعَجائِبَ فِی بَحْرِ شکافتی ونیز در (روز) چشمه های جوشیده و جاری (از سنگ) که از آن عجایبی ساختی در دریای سُوفٍ، وَعَقَدْتَ ماءَ الْبَحْرِ فِی قَلْبِ الْغَمْرِ کَالْحِجارَةِ، سوف و در دل آن دریای عظیم آب آن دریا را مانند سنگ سخت بستی وَجاوَزْتَ بِبَنِی اسْرائِیلَ الْبَحْرَ، وَتَمَّتْ کَلِمَتُکَ الْحُسْنی عَلَیْهِمْ و بنی اسرائیل را از دریا عبور دادی و وعده نیکت را به خاطر صبری که کردند بر ایشان بِما صَبَرُوا، وَأَوْرَثْتَهُمْ مَشارِقَ الْأَرْضِ وَمَغارِبَهَا الَّتِی بارَکْتَ تمام کردی و آنان را بر شرق و غرب سرزمینی که برای جهانیان مبارک گردانده بودی فِیها لِلْعالَمِینَ، وَأَغْرَقْتَ فِرْعَوْنَ وَجُنُودَهُ وَمَراکِبَهُ فِی الْیَمِّ، وارث و مالک کردی و فرعون و سپاهیانش را با مرکبهایشان در دریا غرق کردی وَبِاسْمِکَ الْعَظِیمِ الْأَعْظَمِ الْأَعْظَمِ الْأَعَزِّ الْأَجَلِّ الْأَکْرَمِ، وَبِمَجْدِکَ و به حق نام بزرگ و اعظم و عزیزتر و برتر و گرامی ترت سوگند و به حق آن مجد و بزرگیت که الَّذِی تَجَلَّیْتَ بِهِ لِمُوسی کَلِیمِکَ عَلَیْهِ السَّلامُ فِی طُورِ سَیْناءَ، بدان بر موسی کلیم خود علیه السلام در طور سیناء تجلی کردی وَلِإِبْراهِیمَ عَلَیْهِ السَّلامُ خَلِیلِکَ مِنْ قَبْلُ فِی مَسْجِدِ الْخَیْفِ، و پیش از آن نیز برای ابراهیم علیه السلام خلیل خود در مسجد خیف (تجلی کردی) وَلِإِسْحاقَ صَفِیِّکَ عَلَیْهِ السَّلامُ فِی بِئْرِ شِیَعٍ، وَلِیَعْقُوبَ نَبِیِکَ و برای اسحاق برگزیده ات علیه السلام در بئر شیع (تجلی کردی) و برای یعقوب پیامبرت علیه السلام

عَلَیْهِ السَّلامُ فِی بَیْتِ إِیلٍ، وَ أَوْفَیْتَ لِإبْراهِیمَ عَلَیْهِ السَّلامُ بِمِیثاقِکَ، در بیت ایل (خانه خدا) تجلی کردی، (و به مجد و بزرگواریت که) برای ابراهیم علیه السلام وَ لِإِسْحاقَ عَلَیْهِ السَّلامُ بِحَلْفِکَ، وَ لِیَعْقُوبَ عَلَیْهِ السَّلامُ بِشَهادَتِکَ، به پیمان خود وفا کردی و برای اسحاق به سوگندت و برای یعقوب به گواهیت و برای مؤمنان وَلِلْمُؤْمِنِینَ بِوَعْدِکَ، وَلِلدَّاعِینَ بِأَسْمائِکَ، فَأَجَبْتَ، وَبِمَجْدِکَ به وعده ات و برای خوانندگان به نامهایت که اجابتشان کردی، و به همان مجد و بزرگیت که برای الَّذِی ظَهَرَ لِمُوسَی بْنِ عِمْرانَ عَلَیْهِ السَّلامُ عَلی قُبَّةِ الرُّمَّانِ، وَبِآیاتِکَ موسی بن عمران علیه السلام در قبة الرمان (عبادتگاهش) آشکار گردید و به آن معجزات الَّتِی وَقَعَتْ عَلی أَرْضِ مِصْرَ بِمَجْدِ الْعِزَّةِ وَالْغَلَبَةِ، بِآیاتٍ و نشانه هایت که واقع شد که در سرزمین مصر با مجد و عزت و غلبه و به آن معجزات عَزِیزَةٍ، وَبِسُلْطانِ الْقُوَّةِ، وَبِعِزَّةِ الْقُدْرَةِ، وَبِشَأْنِ الْکَلِمَةِ التَّامَّةِ، باشکوه و به آن تسلط نیرومند و قدرت با عزت و به مقام آن کلمه کاملت وَبِکَلِماتِکَ الَّتِی تَفَضَّلْتَ بِها عَلی أَهْلِ السَّماواتِ وَالْأَرْضِ، و به حق آن کلماتی که تفضل کردی بدانها بر اهل آسمانها و زمین وَأَهْلِ الدُّنْیا وَ الْآخِرَةِ، وَبِرَحْمَتِکَ الَّتِی مَنَنْتَ بِها عَلی و اهل دنیا و آخرت و به آن رحمتت که بدان بر همه مخلوقاتت جَمِیعِ خَلْقِکَ، وَبِاسْتِطاعَتِکَ الَّتِی أَقَمْتَ بِها عَلَی الْعالَمِینَ، مِنّت نهادی و به آن توانائیت که جهانیان را بدان برپاداشتی

وَبِنُورِکَ الَّذِی قَدْ خَرَّ مِنْ فَزَعِهِ طُورُ سَیْناءَ، وَبِعِلْمِکَ وَجَلالِکَ و بدان روشنی و نورت که درافتاد از دهشت آن طور سیناء و بدان علم و جلال وَکِبْرِیائِکَ وَعِزَّتِکَ وَجَبَرُوتِکَ الَّتِی لَمْ تَستَقِلَّهَاالْأَرْضُ، و بزرگواری و عزت و جبروتت که زمین قدرت کشیدن آن را نداشت وَانْخَفَضَتْ لَهَا السَّماواتُ، وَانْزَجَرَ لَهَا الْعُمْقُ الْأَکْبَرُ، وَرَکَدَتْ و آسمانها در برابرش به زانو درآمد و عمق اکبر زمین در مقابلش خود را واپس کشید و دریاها لَهَا الْبِحارُ وَالْأَنْهارُ، وَخَضَعَتْ لَهَا الْجِبالُ، وَسَکَنَتْ لَهَاالْأَرْضُ و نهرها از جنبش ایستاد و کوهها در برابرش فروتن گشت و زمین با همه پست و بلندیهایش بِمَناکِبِها، وَاسْتَسْلَمَتْ لَهَا الْخَلائِقُ کُلُّها، وَخَفَقَتْ لَهَا الرِّیاحُ فِی برای او ساکن شد و تمام مخلوقات در برابرش تسلیم گردیدند و بادها بخاطر آن در جَرَیانِها، وَخَمَدَتْ لَهَا الِنّیرانُ فِی أَوْطانِها، وَبِسُلْطانِکَ الَّذِی جریان خود مضطرب گردید و آتشها بواسطه آن در جاهای خود خاموش شد و به فرمانروایی مطلق عُرِفَتْ لَکَ بِهِ الْغَلَبَةُ دَهْرَ الدُّهُورِ، وَحُمِدْتَ بِهِ فِی السَّماواتِ که به واسطه آن همیشه به پیروزی و غلبه معروف گشتی و بواسطه آن در آسمانها وَالْأَرَضِینَ، وَبِکَلِمَتِکَ کَلِمَةِ الصِدْقِ الَّتِی سَبَقَتْ لِأَبِینا آدَمَ و زمینها ستایش شدی و به حق آن کلمه صدق و راستت که پیش از این برای پدر ما آدم علیه السلام و فرزندانش وَذُرِّیَّتِهِ بالرَّحْمَةِ، وَأَسْأَلُکَ بِکَلِمَتِکَ الَّتِی غَلَبَتْ کُلَّ به لطف و رحمت سبقت جست و می خوانمت به حق آن گفتارت که بر هر چیز

شَیْ ءٍ، وَبِنُورِ وَجْهِکَ الَّذِی تَجَلَّیْتَ بِهِ لِلْجَبَلِ فَجَعَلْتَهُ دَکّاً، وَخَرَّ غلبه کرده وبه نور ذاتت که بوسیله آن بر کوه تجلی فرمودی و آنرا از هم متلاشی ساختی و موسی مُوسی صَعِقاً، وَبِمَجْدِکَ الَّذِی ظَهَرَ عَلی طُورِ سَیْناءَ، فَکَلَّمْتَ مدهوش درافتاد و به مجد و بزرگواریت که آشکار شد بر طور سیناء و بوسیله آن با بنده و بِه عَبْدَکَ وَرَسُولَکَ مُوسَی بْنَ عِمْرانَ، وَبِطَلْعَتِکَ فِی ساعِیرَ، پیامبرت موسی بن عمران تکلم کردی و به طلوع پرتوت در کوه ساعیر وَظُهُورِکَ فِی جَبَلِ فارانَ بِرَبَواتِ الْمُقَدَّسِینَ، وَجُنُودِ الْمَلائِکَةِ و به ظهورت در کوه فاران (جای مناجات رسول خدا) در جایگاه مرتفع قدسیان و صفوف لشگر الصَّافِینَ، وَخُشُوعِ الْمَلائِکَةِ الْمُسَبِحِینَ، وَبِبَرَکاتِکَ الَّتِی بارَکْتَ فرشتگان و در میان خشوع ملائکه تسبیح کننده و به حق آن برکاتت که برکت دادی فِیها عَلی إِبْراهِیمَ خَلِیلِکَ عَلَیْهِ السَّلامُ فِی أُمَّةِ مُحَمَّدٍ صَلَّی اللَّهُ در آنها بر ابراهیم خلیلت علیه السلام در میان امت محمد صلی الله علیه و آله عَلَیْهِ وَآلِهِ، وَبارَکْتَ لِإِسْحاقَ صَفِیِّکَ فِی أُمَّةِ عِیسی و برکت دادی بر اسحاق برگزیده ات در میان امت عیسی علیهما السلام عَلَیْهِمَا السَّلامُ، وَبارَکْتَ لِیَعْقُوبَ اسْرائِیلِکَ فِی أُمَّةِ مُوسی و برکت دادی بر یعقوب اسرائیل در امت موسی علیهما السلام عَلَیْهِمَا السَّلامُ، وَبارَکْتَ لِحَبِیبِکَ مُحَمَّدٍ صَلَّی اللَّهُ عَلَیْهِ وَآلِهِ فِی و برکت دادی بر حبیبت محمد صلی الله علیه و آله در عترت

عِتْرَتِهِ وَذُرِّیَّتِهِ وَأُمَّتِهِ. اللَّهُمَّ وَکَماغِبْناعَنْ ذلِکَ وَلَمْ نَشْهَدْهُ، وَآمَنَّا و فرزندان و امتش خدایا چنانچه ما در آن جریانات نبودیم و آنها را مشاهده نکرده و ندیده بِهِ وَلَمْ نَرَهُ صِدْقاً وَعَدْلًا، أَنْ تُصَلِّیَ عَلی مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ، وَأَنْ ازروی راستی و درستی بدان ایمان آوردیم همانطور می خواهیم درود فرستی برمحمد و آل محمد و تُبارِکَ عَلی مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ، وَتَرَحَّمَ عَلی مُحَمَّدٍ وَآلِ مبارک کنی بر محمد و آل محمد و رحمت فرست بر محمد و آل مُحَمَّدٍ، کَأَفْضَلِ ما صَلَّیْتَ وَبارَکْتَ وَتَرَحَّمْتَ عَلی إِبْراهِیمَ محمد مانند بهترین درود و برکت و رحمتی که بر ابراهیم و آل وَآلِ إِبْراهِیمَ، إِنَّکَ حَمِیدٌ مَجِیدٌ، فَعَّالٌ لِما تُرِیدُ، وَأَنْتَ عَلی ابراهیم فرستادی که براستی تو ستوده و بزرگواری و هر چه بخواهی انجام دهی و تو کُلِّ شَیْ ءٍقَدِیرٌ شَهِیدٌ».

بر هر چیز توانایی.»

پس حاجات خود را ذکر می کنی و می گویی:

«اللَّهُمَّ بِحَقِّ هذَا الدُّعاءِ، وَبِحَقِ هذِهِ الْأَسْماءِ الَّتِی لایَعْلَمُ «خدایا به حق این دعا و به حق این نامهایی که نداند تَفْسِیرَها وَلایَعْلَمُ باطِنَها غَیْرُکَ، صَلِ عَلی مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ، تفسیرش را و نداند باطن آنها را کسی جز تو درود فرست بر محمد و آل محمد

وَافْعَلْ بِی ما أَنْتَ أَهْلُهُ، وَلا تَفْعَلْ بِی ما أَنَا أَهْلُهُ، وَاغْفِرْ لِی مِنْ و بجای آر درباره من آنچه را تو شایسته آنی و انجام مده درباره من آنچه من سزاوار آنم و بیامرز ذُنُوبِی ما تَقَدَّمَ مِنْها وَما تَأَخَّرَ، وَوَسِعْ عَلَیَّ مِنْ حَلالِ رِزْقِکَ، گناهانم را آنچه گذشته و آنچه پس از این سر زند و وسعت ده بر من از روزی حلالت وَ اکْفِنِی مَؤُونَةَ إِنْسانِ سَوْءٍ، وَجارِسَوْءٍ، وَقَرِینِ سَوْءٍ، وَ سُلْطانِ و مرا از زحمت و شرّ انسان بد و همسایه بد و رفیق بد و سلطان بد سَوْءٍ، إِنَّکَ عَلی ما تَشاءُ قَدِیرٌ، وَبِکُلِ شَیْ ءٍ عَلِیمٌ، آمِینَ رَبَّ کفایت فرما که تو بر هر چیز توانایی و به هر چیز دانایی اجابت فرما ای پروردگار الْعالَمِینَ».

جهانیان.»

در بعضی از نسخ آمده است که بعد از وَ أَنْتَ عَلی کُلِ شَیْ ءٍ قَدِیرٌ هر حاجت داری ذکر کن و بگو:

«یا حَنَّانُ یا مَنَّانُ، یا بَدِیعَ السَّماواتِ وَالْأَرْضِ، یا ذَا «ای خدا ای مهر پیشه و ای نعمت بخش ای پدید آورنده آسمانها و زمین ای صاحب الْجَلالِ وَالْإِکْرامِ، یا أَرْحَمَ الرَّاحِمِینَ».

جلال و بزرگواری ای مهربانترین مهربانان.»

و مستحب است بعد از دعای سمات این دعا را بخواند:

«اللَّهُمَّ بِحَقِ هذَا الدُّعاءِ، وَبِحَقِ هذِهِ الْأَسْماءِ الَّتِی لا یَعْلَمُ «خدایا بحق این دعا و به حق این نامهایی که نداند تَفْسِیرَها وَلا تَأْوِیلَها، وَلا باطِنَها وَلا ظاهِرَها غَیْرُکَ، أَنْ تُصَلِیَ تفسیرش راونه تأویلش را ونه باطنش را ونه ظاهرش راکسی جزتو (ازتومی خواهم) که درود فرستی عَلی مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ، وَأَنْ تَرْزُقَنِی خَیْرَ الدُّنْیا وَالْآخِرَةَ».

بر محمد و آل محمد و اینکه روزی من گردانی خیر دنیا و آخرت را.»

پس حاجت خود را بطلبد و بگوید:

«وَافْعَلْ بِی ما أَنْتَ أَهْلُهُ وَلا تَفْعَلْ بی ما أَنَا أَهْلُهُ، وَانْتَقِمْ لِیْ «وانجام ده درباره من آنچه را تو شایسته آنی ومکن با من آنچه رامن سزاوارآنم و برای من مِنْ فُلانِ بْنِ فُلان».

از فلان پسر فلان انتقام بگیر.»

و به جای فلان بن فلان نام و نام پدر دشمن را بگوید:

«وَاغْفِرْ لِی ذُنُوبِی ما تَقَدَّمَ مِنْها وَما تأَخَّرَ، «و بیامرز گناهانم را آنچه گذشته و آنچه از این پس سرزند وَلِوالِدَیَّ، وَلِجَمِیعِ الْمُؤْمِنِینَ وَالْمُؤْمِناتِ، وَوَسِعْ عَلَیَّ مِنْ و بیامرز پدر و مادرم و همه مردان و زنان مؤمن را و وسعت ده بر من از

حَلالِ رِزْقِکَ، وَاکْفِنِی مَؤُونَةَ إِنْسانِ سَوْءٍ، وَجارِ سَوْءٍ، وَسُلْطانِ روزی حلالت و مرا از زحمت و شرّ انسان بد و همسایه بد و سلطان سَوْءٍ، وَقَرِینِ سَوْءٍ، وَیَوْمِ سَوْءٍ، وَساعَةِ سَوْءٍ، وَانْتَقِمْ لِی مِمَّنْ بد و رفیق بد و روز بد و ساعت بد کفایت فرما و از کسی که به یَکِیدُنِی، وَمِمَّنْ یَبْغِی عَلَیَّ، وَیُرِیدُ بِی، وَبِأَهْلِی، وَأَوْلادِی، من نیرنگ زند و بر من ستم کند و قصد ظلم به من و به خاندان و فرزندان وَإِخْوانِی، وَجِیرانِی، وَقَراباتِی مِنَ الْمُؤْمِنِینَ وَالْمُؤْمِناتِ ظُلْماً، و برادران و همسایگان و نزدیکان من از مردان مؤمن و زنان مؤمنه را دارد انتقام مرا بگیر إِنَّکَ عَلی ماتَشاءُ قَدِیرٌ، وَبِکُلِ شَیْ ءٍ عَلِیمٌ، آمِینَ رَبَّ الْعالَمِینَ».

که تو بر هر چه بخواهی توانایی و به هر چیز دانایی اجابت فرما ای پروردگار جهانیان.»

پس بگوید:

«اللَّهُمَّ بِحَقِ هذَا الدُّعاءِ تَفَضَّلْ عَلی فُقَراءِ الْمُؤْمِنِینَ «خدایا به حق این دعاء بر (همه اهل ایمان) تفضل کن (امّا) بر فقرای مؤمنین وَالْمُؤْمِناتِ بِالْغِنی وَالثَّرْوَةِ، وَعَلی مَرْضَی الْمُؤْمِنِینَ و مؤمنات به ثروت و توانگری و بر بیماران از مؤمنین وَالْمُؤْمِناتِ بِالشِفاءِ وَالصِحَّةِ، وَعَلی أَحْیاءِ الْمُؤْمِنِینَ و مؤمنات به شفاء و تندرستی و بر زندگان مؤمنین

وَالْمُؤْمِناتِ بِاللُّطْفِ وَالْکَرامَةِ، وَعَلی أَمْواتِ الْمُؤْمِنِینَ و مؤمنات به لطف و بزرگواری و بر مردگان مؤمنین وَالْمُؤْمِناتِ بِالْمَغْفِرَةِ وَالرَّحْمَةِ، وَعَلی مُسافِرِی الْمُؤْمِنِینَ و مؤمنات به آمرزش و رحمت و بر مسافرین مؤمنین وَالْمُؤْمِناتِ بِالرَّدِ إِلی أَوْطانِهِمْ سالِمِینَ غانِمِینَ، بِرَحْمَتِکَ یا و مؤمنات به بازگشتن بسوی وطنهای خویش به سلامتی و بهره مندی به رحمتت ای أَرْحَمَ الرَّاحِمِینَ، وَصَلَّی اللَّهُ عَلی سَیِدِنا مُحَمَّدٍ خاتَمِ النَّبِیِینَ مهربانترین مهربانان و صلوات و درود فرستد خداوند بر آقای ما محمد خاتم پیمبران وَعِتْرَتِهِ الطَّاهِرِینَ، وَسَلَّمَ تَسْلِیماً کَثِیراً».

و عترت پاکیزه اش سلام فرستد بسیار.» و شیخ بن فهد گفته که مستحبّ است بعد از دعاء سمات بگوئی:

«اللَّهُمَّ إِنِی أَسْأَ لُکَ بِحُرْمَةِ هذَا الدُّعاءِ، وِ بِما فاتَ مِنْهُ مِنَ «خدایا از تو می خواهم به حرمت این دعا و به آنچه از نامهایت که در آن الْأَسْماءِ، وَ بِما یَشتَمِلُ عَلَیْهِ مِنَ التَّفْسِیرِ وَالتَّدْبِیرِ الَّذِی لا یُحِیطُبِهِ ذکر نشده و به آنچه دربردارد از تفسیر و تدبیری که کسی جز تو بر آن احاطه إِلّا أَنْتَ، أَنْ تَفْعَلَ بِی کَذا وَکَذا».

ندارد که درباره من چنین و چنان کنی.»

و بجای کذا و کذا حاجت خود را بخواهد.

دعای توسّل

حاجتها را باید از خداوند خواست، امّا برای برآورده شدن آنها باید کسانی را که مقرّب درگاه خدایند، وسیله قرار داد، و خدا را به حق و مقام و منزلت آنان قسم داد، و آنان را شفیع ساخت. این کار «توسّل» نام دارد. مرحوم علامه مجلسی نقل می فرماید: دعای توسل را محمّد بن بابویه از معصوم علیه السلام روایت کرده و گفته است: در هیچ امری این دعا را نخواندم، مگر آن که به زودی اثر اجابت آن را یافتم:

«اللَّهُمَّ إِنِی أَسْأَلُکَ وَأَتَوَجَّهُ إِلَیْکَ بِنَبِیِکَ نَبِیِ الرَّحْمَةِ مُحَمَّدٍ «خدایا از تو می خواهم و بسویت رو کنم بوسیله پیامبرت پیامبر رحمت محمد صلی الله علیه و آله صَلَّی اللَّهُ عَلَیْهِ وآلِهِ، یاأَبَاالْقاسِمِ یا رَسُولَ اللَّهِ یا امامَ الرَّحْمَةِ یا ای اباالقاسم ای رسول خدا ای پیشوای رحمت ای سَیِدَنا وَ مَوْلینا، إِنَّا تَوَجَّهْنا وَاسْتَشْفَعْنا وتَوَسَّلْنابِکَ إِلَی اللَّهِ آقای ما و سرور ما، ما رو آوردیم و شفیع گرفتیم و توسل جستیم بوسیله تو به درگاه خدا وَقَدَّمْناکَ بَیْنَ یَدَیْ حاجاتِنا، یاوَجِیهاً عِنْدَ اللَّهِ اشْفَعْ لَنا عِنْدَاللَّهِ، و تو را پیش روی حاجت های خویش قرار دادیم ای آبرومند در نزد خدا برای ما، نزد خدا

یا أَبَاالْحَسَنِ یا أَمِیرَالْمُؤْمِنِینَ یا عَلِیَّ بْنَ أَبِی طالِبٍ یا حُجَّةَاللَّهِ شفاعت کن ای اباالحسن ای امیرمؤمنان ای علی بن ابی طالب ای حجت خدا عَلی خَلْقِهِ یاسَیِدَنا وَمَوْلینا، إِنَّا تَوَجَّهْنا وَاسْتَشْفَعْنا وَتَوَسَّلْنا بر خلق ای آقای ما و سرور ما ما رو آوردیم و شفیع گرفتیم و توسل جستیم بِکَ إِلَی اللَّهِ وَقَدَّمْناکَ بَیْنَ یَدَیْ حاجاتِنا، یا وَجِیهاً عِنْدَ اللَّهِ به وسیله تو به درگاه خدا و تو را پیش روی حاجتهای خویش قرار دادیم ای آبرومند نزد خدا اشْفَعْ لَنا عِنْدَ اللَّهِ، یا فاطِمَةَ الزَّهْراءِ یابِنْتَ مُحَمَّدٍ یاقُرَّةَ عَیْنِ شفاعت کن برای ما نزد خدا، ای فاطمه زهرا ای دختر محمد ای نور چشم الرَّسُولِ یا سَیِدَتَنا وَمَوْلاتَنا، إِنَّا تَوَجَّهْنا وَاسْتَشْفَعْنا وَتَوَسَّلْنا بِکِ پیغمبر ای بانوی ما و سرور ما ما رو آوردیم و شفیع گرفتیم و توسل جستیم بوسیله تو إِلَی اللَّهِ وَقَدَّمْناکِ بَیْنَ یَدَیْ حاجاتِنا، یا وَجِیهَةً عِنْدَ اللَّهِ اشْفَعِی به درگاه خدا و تو را پیش روی حاجتهای خویش قرار دادیم ای آبرومند پیش خدا، شفاعت کن لَنا عِنْدَ اللَّهِ، یا أَبامُحَمَّدٍ یا حَسَنَ بْنَ عَلِیٍّ أَیُّهَاالْمُجْتَبی یَاابْنَ برای ما نزد خدا، ای ابا محمد، ای حسن بن علی، ای برگزیده، ای فرزند رَسُولِ اللَّهِ یا حُجَّةَاللَّهِ عَلی خَلْقِهِ یا سَیِدَنا وَمَوْلینا، إِنَّا تَوَجَّهْنا رسول خدا، ای حجت خدا بر خلق، ای آقای ما و سرور ما ما روآوردیم وَاسْتَشْفَعْنا وَتَوَسَّلْنا بِکَ إِلَی اللَّهِ وَقَدَّمْناکَ بَیْنَ یَدَیْ حاجاتِنا، یا و شفیع گرفتیم و توسل جستیم بوسیله تو به درگاه خدا و تو را پیش روی حاجتهای خود قرار دادیم ای

وَجِیهاً عِنْدَاللَّهِ اشْفَعْ لَنا عِنْدَاللَّهِ، یا أَباعَبْدِاللَّهِ یا حُسَیْنَ بْنَ عَلِیٍ آبرومند نزد خدا شفاعت کن برای ما پیش خدا، ای ابا عبداللَّه، ای حسین بن علی أَیُّهَا الشَّهِیدُ یَاابْنَ رَسُولِ اللَّهِ یا حُجَّةَاللَّهِ عَلی خَلْقِهِ یا سَیِدَنا ای شهید (راه حق)، ای فرزند رسول خدا، ای حجت بر خلق، ای آقا وَ مَوْلینا، إِنَّا تَوَجَّهْنا وَ اسْتَشْفَعْنا وَ تَوَسَّلْنا بِکَ إِلَی اللَّهِ وَقَدَّمْناکَ و سرور ما، ما رو آوردیم و شفیع گرفتیم و توسل جستیم بوسیله تو به درگاه خدا و تو را پیش روی بَیْنَ یَدَیْ حاجاتِنا، یا وَجِیهاً عِنْدَاللَّهِ اشْفَعْ لَنا عِنْدَاللَّهِ، یا حاجتهای خود قرار دادیم، ای آبرومند نزد خدا برای ما پیش خدا شفاعت کن، ای أَبَاالْحَسَنِ یا عَلِیَّ بْنَ الْحُسَیْنِ یازَیْنَ الْعابِدِینَ یَاابْنَ رَسُولِ اللَّهِ یا اباالحسن، ای علی بن الحسین، ای زیور پرستش کنندگان، ای فرزند رسول خدا، ای حُجَّةَاللَّهِ عَلی خَلْقِهِ یا سَیِدَنا وَمَوْلینا، إِنَّا تَوَجَّهْنا وَاسْتَشْفَعْنا حجت خدا بر خلق، ای آقا و سرور ما، ما روآوردیم و شفیع گرفتیم وَتَوَسَّلْنا بِکَ إِلَی اللَّهِ وَقَدَّمْناکَ بَیْنَ یَدَیْ حاجاتِنا، یا وَجِیهاً و توسل جستیم بوسیله تو بدرگاه خدا و تو را پیش روی حاجتهای خود قرار دادیم، ای آبرومند عِنْدَاللَّهِ اشْفَعْ لَنا عِنْدَاللَّهِ، یا أَبا جَعْفَرٍ یا مُحَمَّدَ بْنَ عَلِیٍ نزد خدا شفاعت کن برای ما پیش خدا، ای اباجعفر، ای محمد بن علی أَیُّهَاالْباقِرُ یَاابْنَ رَسُولِ اللَّهِ یا حُجَّةَاللَّهِ عَلی خَلْقِهِ یا سَیِدَنا ای شکافنده علوم، ای فرزند رسول خدا، ای حجت خدا بر خلق، ای آقا و

وَمَوْلینا، إِنَّا تَوَجَّهْنا وَاسْتَشْفَعْنا وَتَوَسَّلْنا بِکَ إِلَی اللَّهِ وَقَدَّمْناکَ سرور ما، ما رو آوردیم و شفیع گرفتیم و توسل جستیم بوسیله تو به درگاه خدا و تو را پیش روی بَیْنَ یَدَیْ حاجاتِنا، یا وَجِیهاً عِنْدَاللَّهِ اشْفَعْ لَنا عِنْدَاللَّهِ، یا حاجتهای خویش قرار دادیم، ای آبرومند نزد خدا شفاعت کن برای ما پیش خدا، ای أَباعَبْدِاللَّهِ یا جَعْفَرَ بْنَ مُحَمَّدٍ أَیُهَا الصَّادِقُ یَاابْنَ رَسُولِ اللَّهِ یا اباعبداللَّه، ای جعفر بن محمد، ای (امام) صادق ای فرزند رسول خدا، ای حُجَّةَاللَّهِ عَلی خَلْقِهِ یا سَیِدَنا وَ مَوْلینا، إِنَّا تَوَجَّهْنا وَاسْتَشْفَعْنا حجت خدا بر خلق، ای آقای ما و سرور ما، ما رو آوردیم و شفیع گرفتیم وَتَوَسَّلْنا بِکَ إِلَی اللَّهِ وَقَدَّمْناکَ بَیْنَ یَدَیْ حاجاتِنا، یا وَجِیهاً وتوسل جستیم بوسیله تو به درگاه خدا و تو را پیش روی حاجتهای خویش قرار دادیم، ای آبرومند عِنْدَاللَّهِ اشْفَعْ لَنا عِنْدَاللَّهِ، یا أَبَاالْحَسَنِ یا مُوسَی بْنَ جَعْفَرٍ أَیُّهَا پیش خدا شفاعت کن برای ما نزد خدا، ای اباالحسن، ای موسی بن جعفر الْکاظِمُ یَاابْنَ رَسُولِ اللَّهِ یا حُجَّةَاللَّهِ عَلی خَلْقِهِ یاسَیِدَنا وَمَوْلینا، ای کاظم، ای فرزند رسول خدا، ای حجت خدا بر خلق، ای آقای ما و سرور ما إِنَّا تَوَجَّهْنا وَاسْتَشْفَعْنا وَتَوَسَّلْنا بِکَ إِلَی اللَّهِ وَقَدَّمْناکَ بَیْنَ یَدَیْ ما رو آوردیم و شفیع گرفتیم و توسل جستیم بوسیله تو بدرگاه خدا و تو را پیش روی حاجاتِنا، یا وَجِیهاً عِنْدَاللَّهِ اشْفَعْ لَنا عِنْدَاللَّهِ، یا أَبَاالْحَسَنِ یا حاجتهای خویش قراردادیم، ای آبرومند نزد خدا شفاعت کن برای ما پیش خدا، ای ابا الحسن ای

عَلِیَّ بْنَ مُوسی أَیُّهَا الرِّضا یَاابْنَ رَسُولِ اللَّهِ یاحُجَّةَاللَّهِ عَلی خَلْقِهِ علی بن موسی، ای (حضرت) رضا، ای فرزند رسول خدا، ای حجت خدا بر خلق یا سَیِدَنا وَمَوْلینا، إِنَّا تَوَجَّهْنا وَاسْتَشْفَعْنا وَتَوَسَّلْنا بِکَ إِلَی اللَّهِ ای آقا و سرور ما، ما رو آوردیم و شفیع گرفتیم و توسل جستیم بوسیله تو به درگاه خدا وَقَدَّمْناکَ بَیْنَ یَدَیْ حاجاتِنا، یا وَجِیهاً عِنْدَاللَّهِ اشْفَعْ لَنا و تو را پیش روی حاجتهای خویش قرار دادیم، ای آبرومند نزد خدا شفاعت کن برای ما عِنْدَاللَّهِ، یا أَباجَعْفَرٍ یا مُحَمَّدَ بْنَ عَلِیٍ أَیُّهَا الْجَوادُ یَاابْنَ پیش خدا، ای ابا جعفر، ای محمد بن علی، ای حضرت تقی جواد، ای فرزند رَسُولِ اللَّهِ یا حُجَّةَاللَّهِ عَلی خَلْقِهِ یا سَیِدَنا وَمَوْلینا، إِنَّا تَوَجَّهْنا رسول خدا، ای حجت خدا بر خلق، ای آقا و سرور ما، ما رو آوردیم وَاسْتَشْفَعْنا وَتَوَسَّلْنا بِکَ إِلَی اللَّهِ وَقَدَّمْناکَ بَیْنَ یَدَیْ حاجاتِنا، یا و شفیع گرفتیم و توسل جستیم بوسیله تو بدرگاه خدا و تو را پیش روی حاجتهای خویش قرار دادیم ای وَجِیهاً عِنْدَاللَّهِ اشْفَعْ لَنا عِنْدَاللَّهِ، یا أَبَاالْحَسَنِ یا عَلِیَّ بْنَ مُحَمَّدٍ آبرومند نزد خدا شفاعت کن برای ما نزد خدا، ای ابا الحسن، ای علی بن محمد أَیُّهَا الْهادِی النَّقِیُّ یَاابْنَ رَسُولِ اللَّهِ یا حُجَّةَاللَّهِ عَلی خَلْقِهِ یا ای حضرت هادی نقی، ای فرزند رسول خدا، ای حجت خدا بر خلق، ای سَیِدَنا وَمَوْلینا، إِنَّا تَوَجَّهْنا وَاسْتَشْفَعْنا وَتَوَسَّلْنا بِکَ إِلَی اللَّهِ آقای ما و سرور ما، ما رو آوردیم و شفیع گرفتیم و توسل جستیم بوسیله تو بدرگاه خدا

وَقَدَّمْناکَ بَیْنَ یَدَیْ حاجاتِنا، یا وَجِیهاً عِنْدَاللَّهِ اشْفَعْ لَنا و تو را پیش روی حاجتهای خویش قرار دادیم، ای آبرومند نزد خدا شفاعت کن برای ما عِنْدَاللَّهِ، یا أَبامُحَمَّدٍ یا حَسَنَ بْنَ عَلِیٍ یَا ابْنَ نزدخدا ای ابا محمد، ای حسن بن علی، ای زکی عسکری رَسُولِ اللَّهِ یا حُجَّةَاللَّهِ عَلی خَلْقِهِ یاسَیِدَنا وَمَوْلینا، إِنَّا تَوَجَّهْنا ای فرزند رسول خدا، ای حجت خدا بر خلق، ای آقای ما و سرور ما، ما وَاسْتَشْفَعْنا وَتَوَسَّلْنا بِکَ إِلَی اللَّهِ وَقَدَّمْناکَ بَیْنَ یَدَیْ حاجاتِنا، رو آوردیم و شفیع گرفتیم و توسل جستیم بوسیله تو بدرگاه خدا و تو را پیش روی یا وَجِیهاً عِنْدَاللَّهِ اشْفَعْ لَنا عِنْدَاللَّهِ، یا وَصِیَّ الْحَسَنِ وَالْخَلَفَ حاجتهای خویش قرار دادیم ای آبرومند نزد خدا شفاعت کن برای ما نزد خدا ای وصی امام حسن عسکری الْحُجَّةَ أَیُّهَا الْقائِمُ الْمُنْتَظَرُ الْمَهْدِیُّ یَاابْنَ رَسُولِ اللَّهِ یا و یادگار شایسته و حجت، ای امام قائم منتظر مهدی، ای فرزند رسول خدا، ای حُجَّةَاللَّهِ عَلی خَلْقِهِ یا سَیِدَنا وَمَوْلینا، إِنَّا تَوَجَّهْنا وَاسْتَشْفَعْنا حجت خدا بر خلق، ای آقا و سرور ما، ما رو آوردیم و شفیع گرفتیم وَتَوَسَّلْنا بِکَ إِلَی اللَّهِ وَقَدَّمْناکَ بَیْنَ یَدَیْ حاجاتِنا، یا وَجِیهاً و توسل جستیم بوسیله تو بدرگاه خدا و تو را پیش روی حاجتهای خویش قرار دادیم، ای آبرومند عِنْدَاللَّهِ اشْفَعْ لَنا عِنْدَاللَّهِ».

نزد خدا شفاعت کن برای ما پیش خدا.»

پس حاجات خود را بطلبد که برآورده می شود إِنْ شاءَاللَّه تعالی و در روایت دیگر وارد شده که بعد از این بگوید:

«یا سادَتِی وَمَوالِیَّ إِنِی تَوَجَّهْتُ بِکُمْ أَئِمَّتِی وَعُدَّتِی لِیَوْمِ «ای آقایان من و سرورانم من رو آوردم بوسیله شما پیشوایان و ذخیرگانم در روز فَقْرِی وَحاجَتِی إِلَی اللَّهِ، وَتَوَسَّلْتُ بِکُمْ إِلَی اللَّهِ، وَاسْتَشْفَعْتُ نداری و نیازمندی بدرگاه خدا و توسل جستم بوسیله شما به درگاه خدا و شفاعت جستم بِکُمْ إِلَی اللَّهِ، فَاشْفَعُوا لِی عِنْدَاللَّهِ، وَاسْتَنْقِذُونِی مِنْ ذُنُوبِی بوسیله شما به درگاه خدا پس شفاعت کنید برای من در پیشگاه خدا و از او بخواهید مرا از گناهانم عِنْدَاللَّهِ، فَإِنَّکُمْ وَسِیلَتِی إِلَی اللَّهِ، وبِحُبِکُمْ وَبِقُرْبِکُمْ أَرْجُو نَجاةً نجات دهد زیرا شمایید وسیله من به درگاه خدا و بوسیله دوستی و قرب به شما امید نجات مِنَ اللَّهِ، فَکُونُوا عِنْدَاللَّهِ رَجائِی یا سادَتِی یا أَوْلِیاءَاللَّهِ، از خدا دارم پس شما هم مایه امید من به درگاه خدا باشید ای آقایان من ای اولیای خدا صَلَّی اللَّهُ عَلَیْهِمْ أَجْمَعِینَ، وَلَعَنَ اللَّهُ أَعْداءَاللَّهِ ظالِمِیهِمْ مِنَ درود خدا بر همگی ایشان و خدا ستم کنندگان به ایشان را که دشمنان خدا هستند الْأَوَّلِینَ وَالْآخِرِینَ، آمِینَ رَبَّ الْعالَمِیْنَ».

از رحمت خویش دورکند اوّلین و آخرین آنها را.»

دعای رفع گرفتاری

مرحوم شیخ کفعمی در بلدالأمین دعایی از حضرت امیرالمؤمنین علیه السلام روایت کرده که هر ملهوف و مکروب و محزون و گرفتار و ترسانی آنرا بخواند، حقّ تعالی او را فرج کرامت فرماید، و آن دعا این است:

«یا عِمادَ مَنْ لاعِمادَ لَهُ، وَیا ذُخْرَ مَنْ لاذُخْرَ لَهُ، وَیا سَنَدَ مَنْ «ای تکیه گاه کسی که تکیه گاه ندارد ای ذخیره کسی که ذخیره ندارد و ای پشتیبان کسی لا سَنَدَ لَهُ، وَیا حِرْزَ مَنْ لا حِرْزَ لَهُ، وَیا غِیاثَ مَنْ لاغِیاثَ لَهُ، که پشتیبان ندارد و ای پناه کسی که پناهی ندارد و ای دادرس کسی که دادرس ندارد وَیا کَنْزَ مَنْ لا کَنْزَ لَهُ، وَیا عِزَّ مَنْ لا عِزَّ لَهُ، یا کَرِیمَ الْعَفْوِ، یا و ای گنج آن کس که گنجی ندارد و ای عزت آن کس که عزتی ندارد ای بزرگوار گذشت ای حَسَنَ التَّجاوُزِ، یا عَوْنَ الضُّعَفاءِ، یا کَنْزَ الْفُقَراءِ، یا عَظِیمَ نیکو در گذر ای یار ناتوانان ای گنج بی نوایان ای بزرگ الرَّجاءِ، یا مُنْقِذَ الْغَرْقی یا مُنْجِیَ الْهَلْکی یا مُحْسِنُ یا مُجْمِلُ امید من ای نجات دهنده غریقان ای رهاننده هلاک شدگان ای احسان کننده ای نیکوکار

یا مُنْعِمُ یا مُفْضِلُ، أَنْتَ الَّذِی سَجَدَ لَکَ سَوادُ اللَّیْلِ وَنُورُ النَّهارِ ای نعمت بخش ای زیاده بخش تویی که سجده (وخضوع) کرد برایت سیاهی شب و روشنی روز وَضَوْءُ الْقَمَرِ وَشُعاعُ الشَّمْسِ وَحَفِیفُ الشَّجَرِ وَدَوِیُّ الْماءِ، یا و تابش ماه و پرتو خورشید و صدای درخت و صدای مخصوص آب ای اللَّهُ یا اللَّهُ یا اللَّهُ، لا إِلهَ إِلّا أَنْتَ، وَحْدَکَ لاشَرِیکَ لَکَ، یا رَبَّاهُ خدا ای خدا ای خدا معبودی نیست جز تو خدای یگانه ای که شریکی برایت نیست پروردگارا یا اللَّهُ، صَلِ عَلی مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ، وَافْعَلْ بِنا ما أَنْتَ أَهْلُهُ».

ای خدا درود فرست بر محمد وآل محمد و انجام ده درباره ما آنچه را تو شایسته آنی.» پس هر چه حاجت داری طلب کن.

دعای فَرَج

مرحوم کفعمی در کتاب «مصباح» دعایی نقل کرده و فرموده است: این دعا را امام هادی علیه السلام به «یَسَع بن حمزه قمی» تعلیم داد، و فرمود که آل محمّد صلی الله علیه و آله هنگام پیش آمدن بلاها و مواجهه با دشمنان و خوف از خطر و فقر این دعا را می خوانند، و برای ایمنی مفید می باشد. و این دعا، از دعاهای صحیفه سجّادیه است:

«یا مَنْ تُحَلُّ بِهِ عُقَدُالْمَکارِهِ، وَیا مَنْ یُفْثَأُ بِهِ حَدُّالشَّدائِدِ، وَیا «ای که گشوده شود بوسیله او گره گرفتاریها و ای که شکسته شود بوسیله او تندی سختیها و ای مَنْ یُلْتَمَسُ مِنْهُ الْمَخْرَجُ إِلی رَوْحِ الْفَرَجِ، ذَلَّتْ لِقُدْرَتِکَ که از او خواهش شود برای رهایی یافتن (از غمها و آمدن) بسوی فضای روح بخش گشایش، کارهای دشوار در برابر قدرتت الصِعابُ، وَ تَسَبَّبَتْ بِلُطْفِکَ الْأَسْبابُ، وَ جَری بِقُدْرَتِکَ الْقَضاءُ، آسان گشته و اسباب و وسایل به سبب لطف تو فراهم گشته و قضا و قدر به قدرتت جاری گشته وَمَضَتْ عَلی إِرادَتِکَ الْأَشْیاءُ، فَهِیَ بِمَشِیَّتِکَ دُونَ قَوْلِکَ و همه چیز برطبق اراده تو گذشته است پس تمام چیزها به محض اراده تو بدون اینکه نیازی به گفتن مُؤْتَمِرَةٌ، وَبِارادَتِکَ دُونَ نَهْیِکَ مُنْزَجِرَةٌ، أَنْتَ الْمَدْعُوُّ باشد مطیع وفرمانبردارند و به محض اراده ات بدون احتیاج به نهی و بازداشتن بازداشته اند تویی که برای رفع دشواریها لِلْمُهِمَّاتِ، وَأَنْتَ الْمَفْزَعُ فِی الْمُلِمَّاتِ، لا یَنْدَفِعُ مِنْها إِلّا ما خوانندت و تویی پناهگاه در سختیها دور نشود از آن سختیها مگر آنچه دَفَعْتَ، وَلا یَنْکَشِفُ مِنْها إِلّا ما کَشَفْتَ، وَقَدْ نَزَلَ بِی یا رَبِ ما را که تو دور کنی و برطرف نگردد چیزی از آنها مگر آنچه را تو برطرف کنی و براستی ای پروردگار من چیزی بر من رسیده قَدْ تَکَأَّدَنِی ثِقْلُهُ، وَالَمَّ بِی ما قَدْ بَهَظَنِی حَمْلُهُ، وَبِقُدْرَتِکَ أَوْرَدْتَهُ که سنگینی آن مرا به زحمت انداخته و وارد شده بر من آنچه به دوش کشیدنش وامانده ام کرده و البته به نیروی خودت آنرا بر عَلَیَّ، وَبِسُلْطانِکَ وَجَّهْتَهُ إِلَیَّ، فَلا مُصْدِرَ لِما أَوْرَدْتَ، وَلا من وارد کردی و به سلطنت و قدرت خویش آنرا متوجه من کردی پس آنچه را تو فرستادی بازگرداننده برایش نیست و آنچه راتو

صارِفَ لِما وَجَّهْتَ، وَلا فاتِحَ لِما أَغْلَقْتَ، وَلا مُغْلِقَ لِما متوجه ساخته ای برگرداننده ندارد و آنچه را تو بسته ای گشاینده ندارد و آنچه را تو گشودی کسش فَتَحْتَ، وَلا مُیَسِرَ لِما عَسَّرْتَ، وَلا ناصِرَ لِمَنْ خَذَلْتَ، فَصَلِ نتواند بست و آنچه را تو دشوار سازی آسان کننده ندارد و آن کس را که تو خوارکنی یاور برایش نیست پس درود فرست عَلی مُحَمَّدٍ وَآلِهِ، وَافْتَحْ لِی یا رَبِ بابَ الْفَرَجِ بِطَوْلِکَ، وَاکْسِرْ بر محمد و آلش و بگشا به فضل خود پروردگارا بر من در گشایش را و قدرت تسلطی را که عَنِی سُلْطانَ الْهَمِ بِحَوْلِکَ، وأَنِلْنِی حُسْنَ النَّظَرِ فِیما شَکَوْتُ، اندوه و غم بر من پیدا کرده به نیروی خود درهم شکن و خوش بینی خودت را در آنچه شکوه کردم به من عنایت کن وَأَذِقْنِی حَلاوَةَ الصُّنْعِ فِیما سَأَلْتُ، وَهَبْ لِی مِنْ لَدُنْکَ رَحْمَةً و شیرینی رفتارت را درباره خواسته ام به من بچشان و از نزد خویش رحمت و گشایش وَفَرَجاً هَنِیئاً، وَاجْعَلْ لِی مِنْ عِنْدِکَ مَخْرَجاً وَحِیّاً، وَلا تَشْغَلْنِی گوارایی به من ببخش و هم از نزد خود راه چاره فوری برایم قرار ده و سرگرمم مکن بِالْإهْتِمامِ عَنْ تَعاهُدِ فُرُوضِکَ وَاسْتِعْمالِ سُنَّتِکَ، فَقَدْ ضِقْتُ به اهمیت دادن به گرفتاریهای دنیا از انجام واجبات و بکار بستن سنتها و دستوراتت زیرا که براستی ای پروردگار من لِما نَزَلَ بِی یا رَبِ ذَرْعاً، وَامْتَلَأْتُ بِحَمْلِ ما حَدَثَ عَلَیَّ هَمّاً، سینه ام از این پیش آمدی که برایم کرده تنگ شده و برای تحمل این حادثه سر تا پایم را اندوه گرفته وَأَنْتَ الْقادِرُ عَلی کَشْفِ ما مُنِیتُ بِهِ، وَدَفْعِ ما وَقَعْتُ فِیهِ، و تو بر دفع آنچه بدان گرفتار شده ام و برطرف کردن آنچه بدان درافتاده ام توانایی

فَافْعَلْ بِی ذلِکَ وَإِنْ لَمْ أَسْتَوْجِبْهُ مِنْکَ، یا ذَا الْعَرْشِ الْعَظِیمِ وَذَا پس تو این کار را درباره من بکن اگرچه من سزاوار این محبت تو نیستم ای صاحب عرش عظیم و دارنده الْمَنِ الْکَرِیمِ، فَأَنْتَ قادِرٌ یاأَرْحَمَ الرَّاحِمِینَ، آمِینَ رَبَ الْعالَمِینَ».

نعمت بزرگ زیرا که تو توانایی ای مهربانترین مهربانها آمین ربّ العالمین.»

دعای سریع الإجابه

مرحوم کفعمی در «مصباح» دعایی از حضرت امام موسی کاظم علیه السلام نقل کرده، و فرموده است: این دعا منزلتی عظیم دارد، و زود به اجابت می رسد. متن دعا چنین است:

«اللَّهُمَّ إِنِی أَطَعْتُکَ فِی أَحَبِ الْأَشْیاءِ إِلَیْکَ وَهُوَ التَّوْحِیدُ، «خدایا همانا من درمحبوبترین چیزها در نزد تو که عبارت از توحید و یگانگیت بود از تو پیروی کردم وَلَمْ أَعْصِکَ فِی أَبْغَضِ الْأَشْیاءِ إِلَیْکَ وَهُوَ الْکُفْرُ، فَاغْفِرْ لِی ما ودر مبغوض ترین چیزها در نزدت که عبارت از کفر بتو بود نافرمانیت نکردم پس آنچه دراین میان است بَیْنَهُما یا مَنْ إِلَیْهِ مَفَرِّی، آمِنِی مِمَّا فَزِعْتُ مِنْهُ إِلَیْکَ. اللَّهُمَّ اغْفِرْ ازگناهانم بیامرز ای که بسوی اوست گریزگاه من مرااز آنچه به خاطر آن بسویت پناه آوردم امان بخش خدایا بیامرز

لِیَ الْکَثِیرَ مِنْ مَعاصِیکَ، وَاقْبَلْ مِنِی الْیَسِیرَ مِنْ طاعَتِکَ، یا گناهان بسیارم را و بپذیر از من طاعت اندکم را ای عُدَّتِی دُونَ الْعُدَدِ، ویا رَجائِی وَالْمُعْتَمَدَ، وَیا کَهْفِی وَالسَّنَدَ، ذخیره در مقابل سایر ذخیره ها و ای مایه امید و تکیه گاه من و ای پناهگاه ونگهبانم وَیا واحِدُ یا أَحَدُ، یا قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ، اللَّهُ الصَّمَدُ، لَمْ یَلِدْ وَلَمْ و ای یگانه یکتا ای آنکه دروصف خود به پیغمبرت گفتی بگو او خدای یکتا است خدا بی نیاز است، نزاید یُولَدْ، وَلَمْ یَکُنْ لَهُ کُفُواً أَحَدٌ، أَسْأَلُکَ بِحَقِ مَنِ اصْطَفَیْتَهُمْ مِنْ و نه زاییده شده و نیست برایش همتا و مانندی از تو می خواهم به حق آنانکه از میان خلق خود آنها را خَلْقِکَ، وَلَمْ تَجْعَلْ فِی خَلْقِکَ مِثْلَهُمْ أَحَداً، أَنْ تُصَلِیَ عَلی برگزیدی و در خلق خود هیچکس را مانند ایشان نکردی که درود فرستی بر مُحَمَّدٍ وَآلِهِ، وَ أَنْ تَفْعَلَ بِی ما أَنْتَ أَهْلُهُ. اللَّهُمَّ إِنِی أَسْأَلُکَ محمد و آل او و درباره من انجام دهی آنچه را تو شایسته آنی خدایا از تو می خواهم بِالْوَحْدانِیَّةِ الْکُبْری وَالْمُحَمَّدِیَّةِ الْبَیْضاءَ، وَالْعَلَوِیَّةِ الْعُلْیا، به حق مقام وحدانیت و یکتایی بزرگ خودت و به مقام محمدی آن مقام تابنده و به مقام علوی آن مقام والا وَبِجَمِیعِ مَا احْتَجَجْتَ بِهِ عَلی عِبادِکَ، وَبِالْإِسْمِ الَّذِی حَجَبْتَهُ و به تمام حجتهای خود بر بندگانت و به حق آن نامی که از خلق خود عَنْ خَلْقِکَ، فَلَمْ یَخْرُجْ مِنْکَ إِلّا إِلَیْکَ، صَلِ عَلی مُحَمَّدٍ وَآلِهِ، پنهان داشتی که اظهار نشود از تو مگر بخودت که درود فرستی بر محمد و آل محمد

وَاجْعَلْ لِی مِنْ أَمْرِی فَرَجاً وَمَخْرَجاً، وَارْزُقْنِی مِنْ حَیْثُ أَحْتَسِبُ و برای من در کارم گشایش و راه نجاتی قرار دهی و به من روزی دهی از آنجا که گمان وَمِنْ حَیْثُ لا أَحْتَسِبُ، إِنَّکَ تَرْزُقُ مَنْ تَشاءُ بِغَیْرِ حِسابٍ».

دارم و از آنجا که گمان ندارم که تو روزی دهی هر که را بخواهی بی حساب.»

دعای حضرت مهدی صلوات اللّه علیه

«اللَّهُمَّ ارْزُقْنا تَوْفِیقَ الطَّاعَةِ، وَبُعْدَ الْمَعْصِیَةِ، وَصِدْقَ النِیَّةِ، «خدایا روزی ما کن توفیق اطاعت و دوری از گناه و صدق و صفای در نیت وَعِرْفانَ الْحُرْمَةِ، وَأَکْرِمْنا بِالْهُدی وَالْإِسْتِقامَةِ، وَسَدِّدْ أَلْسِنَتَنا و شناختن آنچه حرمتش لازم است و گرامی دار ما را بوسیله هدایت شدن و استقامت و استوار کن زبانهای ما را بِالصَّوابِ وَالْحِکْمَةِ، وَامْلَأْ قُلُوبَنا بِالْعِلْمِ وَالْمَعْرِفَةِ، وَطَهِرْ به درستگویی و حکمت و لبریز کن دلهای ما را از دانش و معرفت و پاک کن بُطُونَنا مِنَ الْحَرامِ وَالشُّبْهَةِ، وَاکْفُفْ ایْدِیَنا عَنِ الظُّلْمِ وَالسَّرِقَةِ، اندرون ما را از غذاهای حرام و شبهه ناک و بازدار دستهای ما را از ستم و دزدی وَاغْضُضْ أَبْصارَنا عَنِ الْفُجُورِ وَالْخِیانَةِ، وَاسْدُدْ أَسْماعَنا عَنِ و بپوشان چشمان ما را از هرزگی و خیانت و ببند گوشهای ما را از شنیدن سخنان

اللَّغْوِ وَالْغِیبَةِ، وَتَفَضَّلْ عَلی عُلَمائِنا بِالزُّهْدِ وَالنَّصِیحَةِ، وَعَلَی بیهوده و غیبت و تفضل فرما بر علمای ما به پارسایی و خیرخواهی کردن و بر الْمُتَعَلِمِینَ بِالْجُهْدِ وَالرَّغْبَةِ، وَعَلَی الْمُسْتَمِعِینَ بِالْاتِباعِ دانش آموزان به کوشش داشتن و شوق و بر شنوندگان به پیروی کردن وَالْمَوْعِظَةِ، وَعَلی مَرْضَی الْمُسْلِمِینَ بِالشِفاءِ وَالرَّاحَةِ، وَعَلی و پند گرفتن و بر بیماران مسلمان به بهبودی یافتن و آسودگی و بر مَوْتاهُمْ بِالرَّأْفَةِ وَالرَّحْمَةِ، وَعَلی مَشایِخِنا بِالْوَقارِ وَالسَّکِینَةِ، مردگان آنها به عطوفت و مهربانی کردن و بر پیرانمان به وقار و سنگینی وَعَلَی الشَّبابِ بِالْإِنابَةِ وَالتَّوْبَةِ، وَعَلَی النِساءِ بِالْحَیاءِ وَالْعِفَّةِ، و بر جوانان به بازگشت و توبه و بر زنان به شرم و عفت وَعَلَی الْأَغْنِیاءِ بِالتَّواضُعِ وَالسَّعَةِ، وَعَلَی الْفُقَراءِ بِالصَّبْرِ و بر توانگران به فروتنی و بخشش کردن و بر مستمندان به شکیبایی وَالْقَناعَةِ، وَعَلَی الْغُزاةِ بِالنَّصْرِ وَالْغَلَبَةِ، وَعَلَی الأُسَراءِ و قناعت و بر پیکار کنندگان به یاری و پیروزی و بر اسیران بِالْخَلاصِ وَالرَّاحَةِ، وَعَلَی الْأُمَراءِ بِالْعَدْلِ وَالشَّفَقَةِ، وَعَلَی به رهایی یافتن و آسودگی و بر زمامداران به عدالت داشتن و دلسوزی و بر الرَّعِیَّةِ بِالْإِنْصافِ وَحُسْنِ السِیرَةِ، وَبارِکْ لِلْحُجَّاجِ وَالزُّوَّارِ فِی ملت به انصاف و خوش رفتاری و برکت ده برای حاجیان و زائران در

الزَّادِ وَالنَّفَقَةِ، وَاقْضِ ما أَوْجَبْتَ عَلَیْهِمْ مِنَ الْحَجِّ وَالْعُمْرَةِ، توشه و خرجی و به انجام رسان آنچه را بر ایشان واجب کردی از اعمال حج و عمره بِفَضْلِکَ وَرَحْمَتِکَ یا أَرْحَمَ الرَّاحِمِینَ».

بوسیله فضل و رحمت خودت ای مهربانترین مهربانان.»

مناجات شعبانیّه

دعایی است سرشار از مضامین عرفانی و بلند، و این دعا از «ابن خالویه» روایت شده است. وی گفته است: این مناجات حضرت امیرالمؤمنین و دیگر امامان معصوم علیهم السلام بوده، و آنان بر خواندن این دعا در ماه شعبان مداومت می کردند. و بدین جهت بزرگان دین، مانند حضرت امام خمینی قدس سره به این مناجات علاقه خاصی داشتند.

خواندن این مناجات، با مفاهیم عالیه ای که دارد برای هر وقتی که انسان حضور قلب و توجّه داشته باشد مناسب است.

«اللَّهُمَّ صَلِ عَلی مُحَمَّدٍ وَآلِ مُحَمَّدٍ، وَاسْمَعْ دُعائِی إِذا «خدایا درود فرست بر محمد و آل محمد و بشنو دعایم را هنگامی که

دَعَوْتُکَ وَاسْمَعْ نِدائِی إِذا نادَیْتُکَ، وَأَقْبِلْ عَلَیَّ إِذا ناجَیْتُکَ، فَقَدْ تو را خوانم و بشنو صدایم را هر گاه تو را صدا زنم و رو به من کن هرگاه با تو راز گویم زیرا هَرَبْتُ إِلَیْکَ، وَ وَقَفْتُ بَیْنَ یَدَیْکَ، مُسْتَکِیناً [مِسْکِیْناً] لَکَ مُتَضَرِّعاً من به سوی تو گریختم و پیش رویت ایستادم در حال بیچارگی و فروتنی به درگاهت إِلَیْکَ، راجِیاً لِمالَدَیْکَ ثَوابِی، وَتَعْلَمُ مافِی نَفْسِی، وَتَخْبُرُ حاجَتِی، و امیدوارم ثوابم را که در پیش تو است و تو آنچه را من در دل دارم می دانی و حاجتم را آگاهی وَتَعْرِفُ ضَمِیرِی، وَلا یَخْفی عَلَیْکَ أَمْرُ مُنْقَلَبِی وَمَثْوایَ، وَما و از نهادم باخبری و سرانجام کار و سرمنزل من بر تو روشن است و نیز آنچه را ارِیدُ أَنْ ابْدِئَ بِهِ مِنْ مَنْطِقِی وَأَتَفَوَّهُ بِهِ مِنْ طَلِبَتِی، وَأَرْجُوهُ می خواهم از گفتارم بدان لب گشایم و آن طلبی را که می خواهم به زبان آرم و امید آن را برای لِعاقِبَةِ أَمْرِی، وَقَدْ جَرَتْ مَقادِیرُکَ عَلَیَّ یاسَیِّدِی فِیما یَکُونُ مِنِی سرانجام کارم دارم، ای آقای من مقدّرات تو بر من جاری گشته در آنچه از من تا إِلی آخِرِ عُمُرِی مِنْ سَرِیرَتِی وَعَلانِیَتِی، وَبِیَدِکَ لا بِیَدِ غَیْرِکَ آخر عمر سر زند چه از کارهای پنهانم و چه آشکارم و بدست تو است نه به دست دیگری کم زِیادَتِی وَنَقْصِی وَنَفْعِی وَضَرِّی، إِلهِی إِنْ حَرَمْتَنِی فَمَنْ ذَا الَّذِی و زیاد شدن و سود و زیان من خدایا اگر تو مرا محروم کنی پس کیست که یَرْزُقُنِی، وَإِنْ خَذَلْتَنِی فَمَنْ ذَا الَّذِی یَنْصُرُنِی، إِلهِی أَعُوذُ بِکَ روزیم دهد و اگر تو خوارم کنی پس کیست که یاریم دهد خدایا پناه برم به تو

مِنْ غَضَبِکَ وَحُلُولِ سَخَطِکَ، إِلهِی إِنْ کُنْتُ غَیْرَ مُسْتَأْهِلٍ از خشمت و فروریختن عذابت خدایا اگر من شایستگی لِرَحْمَتِکَ فَأَنْتَ أَهْلٌ أَنْ تَجُودَ عَلَیَّ بِفَضْلِ سَعَتِکَ، إِلهِی کَأَنِی رحمت تو را ندارم ولی تو شایسته آنی که از زیاده بخششت به من احسان کنی خدایا خود را چنان می نگرم که گویا بِنَفْسِی واقِفَةٌ بَیْنَ یَدَیْکَ وَقَدْ أَظَلَّها حُسْنُ تَوَکُّلِی عَلَیْکَ، فَفَعَلْتَ در برابرت ایستاده و آن توکل نیکویی که بر تو دارم بر سر من سایه افکنده و تو نیز آن چه را ما أَنْتَ أَهْلُهُ وَتَغَمَّدْتَنِی بِعَفْوِکَ، إِلهِی إِنْ عَفَوْتَ فَمَنْ أَوْلی مِنْکَ شایسته آنی درباره من انجام و مرا در سراپرده عفو خویش پوشانده ای خدایا اگر بگذری پس کیست که از تو بدین بِذلِکَ، وَإِنْ کانَ قَدْ دَنا اجَلِی وَلَمْ یُدْنِنِی مِنْکَ عَمَلِی، فَقَدْ کار سزاوارتر باشد و اگر مرگم نزدیک شده و عملم مرا به تو نزدیک نکرده من جَعَلْتُ الْإِقْرارَ بِالذَّنْبِ إِلَیْکَ وَسِیلَتِی، إِلهِی قَدْ جُرْتُ عَلی به ناچار قرار می دهم اقرار به گناه را وسیله خویش به درگاهت خدایا من بر خویشتن نَفْسِی فِی النَّظَرِ لَها، فَلَهَا الْوَیْلُ إِنْ لَمْ تَغْفِرْ لَها، إِلهِی لَم یَزَلْ ستم کردم در آن توجهی که بدان کردم پس وای بر او اگر نیامرزیش خدایا پیوسته بِرُّکَ عَلَیَّ أَیَّامَ حَیاتِی، فَلا تَقْطَعْ بِرَّکَ عَنِی فِی مَماتِی، إِلهِی در دوران زندگی نیکی تو بر من می رسد پس نیکیت را در هنگام مرگ نیز از من مگیر خدایا کَیْفَ آیَسُ مِنْ حُسْنِ نَظَرِکَ لِی بَعْدَ مَماتِی، وَأَنْتَ لَمْ تُوَلِنِی إِلَّا من چگونه مأیوس شوم از اینکه پس از مرگ مورد حسن نظر تو واقع گردم در صورتی که

الْجَمِیلَ فِی حَیاتِی، إِلهِی تَوَلَّ مِنْ أَمْرِی ما أَنْتَ أَهْلُهُ، وَعُدْ عَلَیَّ در دوران زندگیم جز به نیکی سرپرستیم نکردی خدایا سرپرستی کن کار مرا چنانچه تو شایسته آنی و توجه کن بر من بِفَضْلِکَ عَلی مُذْنِبٍ قَدْ غَمَرَهُ جَهْلُهُ، إِلهِی قَدْ سَتَرْتَ عَلَیَّ ذُنُوباً به فضل خویش که همچون گنهکاری هستم که نادانیش سراپا او را فراگرفته خدایا براستی تو گناهانی را فِی الدُّنْیا، وَأَنَا أَحْوَجُ إِلی سَتْرِها عَلَیَّ مِنْکَ فِی الْاخْری، إِلهِی در دنیا بر من پوشاندی که من به پوشاندن آنها در آخرت محتاج ترم قَدْ أَحْسَنْتَ إِلَیَّ إِذْ لَمْ تُظْهِرْها لِأَحَدٍ مِنْ عِبادِکَ الصَّالِحِینَ، فَلا با اینکه آشکارش نکردی برای هیچیک از بندگان شایسته ات پس تَفْضَحْنِی یَوْمَ الْقِیامَةِ عَلی رُؤُسِ الْأَشْهادِ، إِلهِی جُودُکَ بَسَطَ در روز قیامت در برابر دیدگان مردم مرا رسوا مکن خدایا جود و بخششت آرزویم را أَمَلِی، وَعَفْوُکَ أَفْضَلُ مِنْ عَمَلِی، إِلهِی فَسُرَّنِی بِلِقائِکَ یَوْمَ گستاخ کرده و گذشت تو برتر است از عمل من خدایا مرا در آن روزی که میان بندگانت داوری کنی تَقْضِی فِیهِ بَیْنَ عِبادِکَ، إِلهِی اعْتِذارِی إِلَیْکَ اعْتِذارُ مَنْ لَمْ به دیدارت مسرور ساز خدایا عذرخواهی من به درگاهت عذرخواهی کسی است که یَسْتَغْنِ عَنْ قَبُولِ عُذْرِهِ، فَاقْبَلْ عُذْرِی یا أَکْرَمَ مَنِ اعْتَذَرَ إِلَیْهِ بی نیاز نشده از پذیرفتن عذرش پس عذر مرا بپذیر ای بزرگوارترین کسی که گنهکاران به درگاهش الْمُسِیئُونَ، إِلهِی لا تَرُدَّ حاجَتِی وَلا تُخَیِبْ طَمَعِی، وَلا تَقْطَعْ معذرت خواهی کنند خدایا حاجتم را بازمگردان و طمعم را به نومیدی مکشان و امید و آرزویم را از

مِنْکَ رَجائِی وَأَمَلِی، إِلهِی لَوْ أَرَدْتَ هَوانِی لَمْ تَهْدِنِی، وَلَوْ درگاهت قطع مفرما خدایا اگر خواری مرا خواسته بودی راهنمائیم نمی کردی و اگر أَرَدْتَ فَضِیحَتِی لَمْ تُعافِنِی، إِلهِی ما اظُنُّکَ تَرُدُّنِی فِی حاجَةٍ قَدْ رسوائیم را می خواستی تندرستیم نمی دادی خدایا گمان ندارم که مرا بازگردانی در مورد أَفْنَیْتُ عُمُرِی فِی طَلَبِها مِنْکَ، إِلهِی فَلَکَ الْحَمْدُ أَبَداً أَبَداً دائِماً حاجتی که عمر خویش را در خواستن آن از تو سپری کردم خدایا ستایش خاص تو است ستایش ابدی سَرْمَداً، یَزِیدُ وَلا یَبِیدُ کَما تُحِبُّ وَتَرْضی إِلهِی إِنْ اخَذْتَنِی جاویدان همیشگی که فزون شود ولی کم نگردد بدان نحو که دوست داری و خوشنود شوی خدایا اگر مرا به جنایتم بِجُرْمِی اخَذْتُکَ بِعَفْوِکَ، وَإِنْ اخَذْتَنِی بِذُنُوبِی اخَذْتُکَ مأخوذ داری من هم تو را به عفوت بگیرم و اگر به گناهم بگیری من هم تو را به آمرزشت بِمَغْفِرَتِکَ، وَإِنْ أَدْخَلْتَنِی النَّارَ أَعْلَمْتُ أَهْلَها أَنِی أُحِبُّکَ، إِلهِی إِنْ بگیرم و اگر به دوزخم ببری بدوزخیان اعلام می کنم که من تو را دوست دارم خدایا اگر عمل من در کانَ صَغُرَ فِی جَنْبِ طاعَتِکَ عَمَلِی، فَقَدْ کَبُرَ فِی جَنْبِ رَجائِکَ کنار اطاعت از تو کوچک است ولی آرزویم در کنار امید تو أَمَلِی، إِلهِی کَیْفَ أَنْقَلِبُ مِنْ عِنْدِکَ بالْخَیْبَةِ مَحْرُوماً، وَقَدْ کانَ بزرگ است خدایا چگونه من از پیش تو محروم برگردم با اینکه چنان حُسْنُ ظَنِّی بِجُودِکَ أَنْ تَقْلِبَنِی بِالنَّجاةِمَرْحُوماً، إِلهِی وَقَدْ أَفْنَیْتُ حسن ظنی من به جود و بخششت داشتم که مرا مورد رحمت خویش قرار داده با نجات بازم خواهی گرداند خدایا من عمرم را

عُمُرِی فِی شِرَّةِ السَّهْوِ عَنْکَ، وَأَبْلَیْتُ شَبابِی فِی سَکْرَةِ التَّباعُدِ در حرص غفلت از تو سپری کردم و جوانیم را در مستی دوری از تو از بین مِنْکَ، إِلهِی فَلَمْ أَسْتَیْقِظْ أَیَّامَ اغْتِرارِی بِکَ وَرُکُونِی إِلی سَبِیلِ بردم و از اینرو خدایا بیدار نشدم در آن روزگاری که به کرم تو مغرور بودم و به راه خشم تو سَخَطِکَ، إِلهِی وَأَنَا عَبْدُکَ وَابْنُ عَبْدِکَ قائِمٌ بَیْنَ یَدَیْکَ، مُتَوَسِلٌ متمایل گشته بودم خدایا من بنده تو و فرزند بنده توام که در برابرت ایستاده و به وسیله کرم تو بِکَرَمِکَ إِلَیْکَ، إِلهِی أَنَا عَبْدٌ أَتَنَصَّلُ إِلَیْکَ مِمَّا کُنْتُ اواجِهُکَ بِهِ به درگاهت توسل جویم خدایا من بنده ای هستم که می خواهم از آلودگی آنچه بدان با تو روبرو شدم مِنْ قِلَّةِ اسْتِحْیائِی مِنْ نَظَرِکَ، وَأَطْلُبُ الْعَفْوَ مِنْکَ، اذِ الْعَفْوُ نَعْتٌ از بی حیایی خودم در پیش روی تو خود را پاک سازم و از تو گذشت می خواهم زیرا گذشت وصف لِکَرَمِکَ، إِلهِی لَمْ یَکُنْ لِی حَوْلٌ فَأَنْتَقِلَ بِهِ عَنْ مَعْصِیَتِکَ إِلّا فِی شناسایی کرم تو است خدایا من آن نیرویی که بتوانم بوسیله آن خود را از نافرمانیت منتقل سازم ندارم مگر در وَقْتٍ ایْقَظْتَنِی لِمَحَبَّتِکَ، وَکَما أَرَدْتَ أَنْ أَکُونَ کُنْتُ، فَشَکَرْتُکَ آن وقت که تو برای دوستیت بیدارم کنی و آن طور که خواهی باشم پس تو را سپاس گویم که بِإِدْخالِی فِی کَرَمِکَ وَلِتَطْهِیرِ قَلْبِی مِنْ أَوْساخِ الْغَفْلَةِ عَنْکَ، مرا در کرم خویش داخل کردی و دلم را از چرکیهای بی خبری و غفلت از خویش پاکیزه ساختی إِلهِی أُنْظُرْ إِلَیَّ نَظَرَ مَنْ نادَیْتَهُ فَأَجابَکَ، وَاسْتَعْمَلْتَهُ بِمَعُونَتِکَ خدایا به من بنگر نگریستن کسی که او را خوانده ای و او پاسخت داده و به یاری خویش به کارش واداشته ای

فَأَطاعَکَ، یا قَرِیباً لا یَبْعُدُ عَنِ الْمُغْتَرِ بِهِ، وَیا جَواداً لا یَبْخَلُ و فرمانبریت کرده، ای نزدیکی که دور نگردی از آن کس که بدو مغرور گشته و ای بخشنده ای که بخل نورزد عَمَّنْ رَجا ثَوابَهُ، إِلهِی هَبْ لِی قَلْباً یُدْنِیهِ مِنْکَ شَوْقُهُ، وَلِساناً از آنکس که امید نیکیش دارد خدایا دلی به من بده که اشتیاقش به تو موجب نزدیکیش به تو گردد و زبانی یُرْفَعُ إِلَیْکَ صِدْقُهُ، وَنَظَراً یُقَرِّبُهُ مِنْکَ حَقُّهُ، إِلهِی إِنَّ مَنْ تَعَرَّفَ که صدق گفتارش بسوی تو بالا آید و نظر حقیقت بینی که همان حقیقتش او را به تو نزدیک گرداند خدایا کسی که بوسیله تو بِکَ غَیْرُ مَجْهُولٍ، وَمَنْ لاذَ بِکَ غَیْرُ مَخْذُولٍ، وَمَنْ أَقْبَلْتَ عَلَیْهِ شناخته شد گمنام نیست و کسی که به تو پناهنده شد خوار نیست و کسی که تو بسویش رو کنی بنده غَیْرُ مَمْلُولٍ، إِلهِی إِنَّ مَنِ انْتَهَجَ بِکَ لَمُسْتَنِیرٌ، وَإِنَّ مَنِ اعْتَصَمَ دیگری نخواهد بود خدایا براستی هرکس به تو راه جوید راهش روشن است و هر که به تو پناه بِکَ لَمُسْتَجِیرٌ، وَقَدْ لُذْتُ بِکَ یا إِلهِی، فَلا تُخَیِبْ ظَنِی مِنْ جوید پناه دارد و من ای خدا به تو پناه آورده ام پس گمانی را که به رحمتت رَحْمَتِکَ وَلا تَحْجُبْنِی عَنْ رَاْفَتِکَ، إِلهِی اقِمْنِی فِی أَهْلِ وِلایَتِکَ دارم نومید مکن و از مهر خویش منعم مکن خدایا جای مرا در میان دوستدارانت مُقامَ مَنْ رَجَا الزِّیادَةَ مِنْ مَحَبَّتِکَ، إِلهِی وَالْهِمْنِی وَلَهاً بِذِکْرِکَ جای آن دسته از ایشان قرار ده که امید افزایش دوستیت را دارند خدایا در دلم انداز شیدایی و شیفتگی إِلی ذِکْرِکَ، وَهِمَّتِی فِی رَوْحِ نَجاحِ أَسْمائِکَ وَمَحَلِ قُدْسِکَ، ذکر خود را پیاپی و همتم را در نشاط فیروز شدن اسمائت و محل قدست قرار ده

إِلهِی بِکَ عَلَیْکَ إِلّا الْحَقْتَنِی بِمَحَلِ أَهْلِ طاعَتِکَ، وَالْمَثْوَی خدایا به حق خودت بر خودت سوگند که مرا به محل فرمانبرداریت و جایگاه الصَّالِحِ مِنْ مَرْضاتِکَ، فَإِنِی لا أَقْدِرُ لِنَفْسِی دَفْعاً وَلا أَمْلِکُ لَها شایسته ای از مقام خوشنودیت برسانی زیرا که من قادر بر دفع چیزی از خود نیستم و مالک سودی نَفْعاً، إِلهِی أَنَا عَبْدُکَ الضَّعِیفُ الْمُذْنِبُ وَمَمْلُوکُکَ الْمُنِیبُ، فَلا هم برایش نیستم خدایا من بنده ناتوان گنهکار تو و مملوک زاری و بازگشت به درگاهت هستم پس تَجْعَلْنِی مِمَّنْ صَرَفْتَ عَنْهُ وَجْهَکَ، وَحَجَبَهُ سَهْوُهُ عَنْ عَفْوِکَ، مرا در زمره کسانی که روی از آنها گرداندی و غفلتشان مانع از گذشت تو گشته قرارم مده إِلهِی هَبْ لِی کَمالَ الْإِنْقِطاعِ إِلَیْکَ، وَأَنِرْ أَبْصارَ قُلُوبِنا بِضِیاءِ خدایا بریدن کاملی از خلق بسوی خود به من عنایت کن و دیده های دلمان را به نور نَظَرِها إِلَیْکَ، حَتّی تَخْرِقَ أَبْصارُ الْقُلُوبِ حُجُبَ النُّورِ، فَتَصِلَ توجهشان به سوی خود روشن گردان تا دیده های دل پرده های نور را پاره کند و به مخزن اصلی إِلی مَعْدِنِ الْعَظَمَةِ، وَتَصِیرَ أَرْواحُنا مُعَلَّقَةً بِعِزِ قُدْسِکَ، إِلهِی بزرگی و عظمت برسد و ارواح ما مرتبط به عزت قدست گردد خدایا وَاجْعَلْنِی مِمَّنْ نادَیْتَهُ فَأَجابَکَ، وَلاحَظْتَهُ فَصَعِقَ لِجَلالِکَ، قرارم ده از کسانی که او را خواندی و پاسخت داد و در معرض توجه قرارش دادی و او در برابر جلال تو مدهوش گشت فَناجَیْتَهُ سِرّاً وَعَمِلَ لَکَ جَهْراً، إِلهِی لَمْ اسَلِطْ عَلی حُسْنِ ظَنِی و از این رو در پنهانی با او به راز گویی پرداختی ولی او آشکارا برایت کار کرد خدایا به خوش بینی من