مشخصات کتاب
سرشناسه : مهدویان، حسن، ۱۳۴۳ - ، گردآورنده.
عنوان و نام پدیدآور : حج ۲۷: گزارش حج گزاری ایرانیان در موسم حج سال ۱۴۲۷ هجری قمری آذر و دی ۱۳۸۵/حسن مهدویان ؛ [به سفارش] حوزه نمایندگی ولی فقیه در امور حج و زیارت.
مشخصات نشر : تهران: مشعر، ۱۳۸۶.
مشخصات ظاهری : ۵۲۵، ۶۲ ورق تصویر.
شابک : ۵۰۰۰۰ ریال 9789645400611
وضعیت فهرست نویسی : فیپا
عنوان دیگر : گزارش حج گزاری ایرانیان در موسم حج سال ۱۴۲۷ هجری قمری آذر و دی ۱۳۸۵.
موضوع : بعثه مقام معظم رهبری در امور حج و زیارت.
موضوع : حج.
موضوع : حج -- فلسفه.
رده بندی کنگره : BP۳/ب۶ م۹
رده بندی دیویی : ۲۹۷/۰۶
شماره کتابشناسی ملی : ۱۱۱۶۵۱۲
اشاره
مقدّمه
حج دارای ابعاد سازنده و گوناگونی است، یکی از این ابعاد، اجتماع میلیونی امّت اسلامی در کنار کعبه می باشد که برادری و اخوّت اسلامی را به نمایش می گذارد. فاصله ها را کم می کند، دل ها را به یکدیگر نزدیک می سازد، لباس های قومیت ها و نژادهای گوناگون را به یک رنگ تبدیل می کند، هدف ها یکی می شود و همه در گرداگرد کعبه و به سوی کعبه نماز می گزارند و خدای واحد را می پرستند.
آنان که از گوشه و کنار جهان به حج می آیند معنی و مفهوم یک زندگی آمیخته با ایمان، الفت و دوستی، به یکدیگر نزدیک شدن، و دور ریختن عوامل تفرقه و جدایی را به خوبی لمس و احساس می کنند.
اگر سردمداران جوامع اسلامی به افزایش این احساس دینی در مردم کمک کنند و در نتیجه شعور و آگاهی مسلمانان ارتقا یابد، می توان از آنان که حتی برای یک بار به حج آمده اند طرفدارانی برای ایجاد جامعه متحد و نظام اجتماعی متعادل اسلامی ایجاد کرد و رفته رفته به این هدف بزرگ دست یافت و در نتیجه فرصتی برای ایجاد هم فکری و تبادل نظر با مسلمانان جهان و ساختن نظامی متمدن و مترقی اسلامی فراهم ساخت.
حج و خودسازی
نقش آگاهانه در تکامل خود داشتن، تنها مربوط به انسان ها است، و این خصیصه می تواند در رشد و بهبود وضعیّت روحی واخلاقی او تأثیر جدّی بگذارد. اینکه ما انسان ها می توانیم در شکل دادن به خودمان نقش آگاهانه داشته باشیم موجب می شود به فکر ساختن خویش و در نتیجه دستیابی به سعادت خود باشیم. لیکن مشکل بزرگ جوامع بشری این است که نمی دانند این خودسازی براساس چه الگویی باید صورت پذیرد! داشتن یک الگوی مناسب در استفاده از فرصت برای خودسازی نقش اساسی دارد و به همین جهت است که ما معتقدیم خودسازی در گرو داشتن یک ایدئولوژی روشن، صحیح و جامع است، آن کس که ایدئولوژی صحیح و درستی ندارد خودسازی او نیز به نتیجه مطلوب نمی رسد.
نماز و روزه و حج وسیله ای برای تحقّق خودسازی در مسلمانان است، که حج در میان آنها نقشی برجسته تر دارد، حج نوعی شستشو و پالایش روحی و اخلاقی برای انسان ها است، یک برنامه خودسازی براساس نظام عقیده و عمل و اخلاق اسلامی است که تعهد خودداری از لذّت های جنسی، سرکوب خودخواهی و خشم، اجتناب از مفاخره و جدال، مبارزه با آسایش طلبی، ترک خودآرایی نمونه هایی از آن است و حج را به یک دوره تمرین برای خودسازی تبدیل می کند.
حج گزاری در جمهوری اسلامی
با آنچه که ذکر گردید، تفاوت اصلی حج گزاری در نظام جمهوری اسلامی با نظام ها و حکومت های دیگر روشن می شود. زیرا هدف از حج گزاری در نظام ما تنها انجام یک عبادت خشک و بی روح نیست وتمام مسؤولان، برنامه ریزیان و سیاستگذاران حج تلاش می کنند تا با ایجاد تسهیلات و فراهم آوردن برای زائران، آنان را به سوی خودسازی و ساختن نظام اجتماعی متعادل سوق دهند.
تاریخ مکتوب حج
ثبت وقایع و رخدادهای حج چه به صورت سفرنامه و یا گزارش و چه در قالب کتاب، از جمله کارهایی است که می تواند تأثیرگزاری حج را ماندگارتر کند و به نسل های بعدی منتقل سازد، اینکه ایرانیان چگونه حج را انجام می دهند؟ تا چه حدّ خود را به اهداف حج نزدیک کرده اند؟ چه تلاش هایی برای هر چه باشکوهتر و تأثیرگزارتر بودن حج صورت گرفته و می گیرد؟ جایگاه ایرانیان در حج در مقایسه با دیگر ملل اسلامی در کجا قرار دارد؟ و پرسش های دیگری از این قبیل، بعثه مقام معظم رهبری را بر آن داشته، تا همه ساله، حج گزاری ایرانیان و فعالیت های فرهنگی و اجرایی حج جمهوری اسلامی ایران را به صورت کتاب حج ارائه نماید.
معاونت آموزش و پژوهش بعثه مقام معظّم رهبری از سال 1370 ه. ق. تا کنون توانسته آثار ارزشمندی در این زمینه تولید و به علاقمندان عرضه کند که کتاب حاضر نیز نمونه ای از آنهاست که با الگوگیری از دو کتاب تألیف شده قبلی در سالهای 1383 و 1384 ه. ق. در چند فصل تدوین گردیده است.
در این فصل ها کوشش شده تا ضمن حفظ قالب های دو کتاب قبلی، قدری باورهای نگارنده در زمینه چگونگی تدوین کتاب حاضر نیز در آن منعکس گردد و از ثبت و یا تکرار برخی مطالب غیر مفید پرهیز شود.
ویژگی های حج 85
حج 85 از ویژگی های فراوانی برخوردار بود که در نتیجه هم در برنامه ریزی ها و کیفیت برگزاری آن تأثیر به سزایی داشت و هم در برخورد متقابل ایرانیان با زائران غیرایرانی و هم در همکاری و تعامل بعثه و سازمان با زائران و مسؤولان فرهنگی و اجرایی کاروانها تأثیرگزار بود برخی از این ویژگی ها عبارتند از:
1- نامیده شدن سال 1385 ه ش. به نام سال پیامبر أعظم صلی الله علیه و آله که موجب محور قرار
گرفتن سیره و اخلاق پیامبر صلی الله علیه و آله در کلیّه فعالیت های فرهنگی و اجرایی بود.
2- تحوّلات اساسی در دنیای اسلام و رویکرد پرشتاب مردم دنیا به ارزش های اسلام و انقلاب.
3- پیروزی حزب اللَّه و تغییر معادلات سیاسی و نظامی در رویارویی با صهیونیزم و استکبار.
4- چالش های جدید آمریکا در مقابله با پویایی سیاسی و علمی جمهوری اسلامی و شکست آشکار آنها در کنترل اوضاع عراق و افغانستان.
5- پیشرفت های حاصله در تکنولوژی هسته ای و صنایع نظامی جمهوری اسلامی ایران و مواضع شجاعانه رئیس جمهور کشورمان در دفاع از حقوق مسلّم امّت انقلابی.
6- تصویب قطعنامه شورای امنیّت سازمان ملل علیه ایران در پی متوقف نکردن فعّالیت های هسته ای.
7- برگزاری انتخابات خبرگان و شورای شهر همزمان با موسم حج.
8- تشدید اقدامات امنیّتی و سیاسی کشورهای همسو با آمریکا و اسرائیل برای فتنه انگیزی بین تشیّع و تسننّ و ایجاد درگیری طائفه ای در لبنان، عراق، پاکستان و افغانستان و به طور کلّی در کلّ منطقه خاور میانه و عربی.
9- تقارن موسم حج با ایام کریسمس و تعطیلات پایان سال کشورهای مسیحی نشین که موجب افزایش تعداد حجاج از میان مسلمانان مقیم این کشورها گردید.
10- اعدام طاغوت جنایت پیشه عراق، همزمان با عید قربان.
ویژگی های دیگر حج امسال مربوط به وضعیّت عربستان و اقدامات نهادهای مرتبط با امور حج این کشور بود، که از آن جمله است:
1- تجدید بنای پل جمرات که فاز اوّل آن شامل توسعه و تعریض پل و افزایش عرض و ارتفاع ستون های سه گانه جمرات به بهره برداری رسید.
2- برنامه ریزی همه جانبه سازمان های دولتی عربستان برای کنترل کامل رفت و آمدهای حجاج در منی و عرفات، به ویژه در رمی جمرات سه گانه.
3- تبلیغ شبانه روزی وهابی ها در بین حجاج کشورهای مختلف دنیا، با کمک هزاران مأمور دعوت و ارشاد.
4- نشر بی سابقه میلیونها جلد کتاب و جزوه مبتنی بر تعالیم وهابیّت به زبان های مختلف و انتشار ده ها نوع کتاب و جزوه به زبان فارسی، که نشان می داد با بهره گیری از قلم به مزدان ایرانی ضد انقلاب تدوین یا ترجمه شده است.
5- به کار گیری دانشجویان دختر و پسر دانشگاه المدینة و أم القری، مسلّط به زبان فارسی در حرمین شریفین و اماکن تجمّع ایرانیان.
6- کمبود آب در مکّه به طوری که حتّی برخی مسؤولان ایرانی را هم وادار به دادن هشدار به زائران کرد.
7- آتش سوزی در هتل محلّ اقامت یمنی ها در مکّه.
8- آتش سوزی در بازار نزدیک به صفا و مروه (4/ 10/ 85).
9- اقدامات شدید امنیّتی در مکّه و مدینه و تمام مشاعر مقدسه و به دنبال شیوع تهدیدهای القاعدة نسبت به خرابکاری و قتل حجاج.
سوّمین نوع ویژگی های حج سال 85 را می توان در مسائل درون سازمانی و اقدامات و فعالیت های سازمان حج و زیارت و بعضی نهادها و سازمان های مرتبط با آن جستجو کرد که تعدادی از آنها عبارتند از:
1- انتصاب ریاست جدید سازمان و شروع به کار آقای مصطفی خاکسار قهرودی در این جایگاه با بهره گیری از تجربیّات و موفّقیت های چند ساله در پست های مختلف ذیربط حج.
2- اعزام زائران به سفر حج با گذرنامه بین المللی.
3- جلوگیری از سفر حاجیان و زائرانی که خارج از سیستم رسمی سازمان حج و زیارت، اقدام به گرفتن ویزای سعودی کرده بودند.
4- بهره وری زائران بیت اللَّه از سرویس خبری SMS و اطلاع رسانی رایگان در پی توافق سازمان حج و زیارت با برخی مؤسسات خبری.
5- راه اندازی سایت اینترنتی حج «هما» http:// haj. iranair. com برای اطلاع رسانی سریع نسبت به پروازهای حجاج.
6- بیمه کامل همه زائران از 48 ساعت قبل از پرواز تا یک هفته پس از بازگشت.
7- ارسال گوشت و برخی مواد مصرفی حجاج مانند عسل و مربا از ایران.
8- انجام اقداماتی برای ارسال هزاران رأس گوسفند به عربستان برای قربانی نمودن زائران ایرانی در زو عید قربان.
9- فعّالیت های صدا و سیما، در تولید ویژه برنامه ها حج و نیز در پخش مستقیم مراسم دعای کمیل و برائت و اطلاع رسانی و پخش اخبار روزانه حج.
10- تصویب وظایف و اختیارات جدید بعثه مقام معظّم رهبری توسط شورای عالی اداری کشور.
11- راه اندازی شوراهای فرهنگی و توسعه فعالیت های گروه های ارشاد در کاروان ها و اقدامات الکترونیکی معاونت امور روحانیون.
12- راه اندازی شورای راهبردی حج و فعالیت مستمر آن در موسم حج.
همه این ویژگی ها و بسیاری ویژگی های ذکر ناشده دیگر تأثیراتی را در جریان حج و روند فعالیت ها و برنامه های هر بخش از ستاد و بعثه مقام معظّم رهبری پدید می آورد که در بخش هایی از کتاب حج انعکاس یافته است.
در پایان از کلّیه معاونت ها و واحدهای مختلف بعثه و سازمان حج و زیارت و به ویژه از واحد ارتباطات خبری بعثه و نیز نشریه زائر و دیگر عزیزانی که در تهیه مطالب این کتاب کمک نموده اند، کمال تقدیر و تشکر را دارم.
قابل ذکر است که علاوه بر نشریه زائر و اخبار و گزارشات واحد خبری بعثه، روزنامه ها و مجلات عربستان و سایت های مختلف خبری و حضور 45 روزه در مدینه و مکّه و یادداشت برداری های کامل و دقیق از کلّیه جلسات و مراسم که امکان شرکت در آنها وجود داشت، دستمایه اصلی تألیف این کتاب بوده است.
والحمد للَّه ربّ العالمین وصّلی اللَّه علی نبیّنا
وحبیب قلوبنا محمّد وآله الطاهرین
حسن مهدویان
اوّل رجب 1428
بخش اوّل: پیش از سفر
بخش اول: پیش از سفر
سخن رهبر فرزانه انقلاب، در آستانه برگزاری حج
بخش اول: پیش از سفر
سخن رهبر فرزانه انقلاب، در آستانه برگزاری حج
رهبر معظم انقلاب در دیدار با نماینده ولی فقیه و رییس سازمان حج و زیارت و جمع کثیری از مدیران، روحانیان و کارگزاران حج فرمودند:
حقیقتاً خدمت در این میدان در هر رده ای موجب افتخار انسان است.
نیت ها را در کار حج و کارگزاری حج خیلی فراتر از مراتب کوچک و معمولی- که ما انسان ها دچار آن هستیم- باید درنظر داشت؛ علت آن هم این است که افق حج بسیار بالاست. حج فریضه پرظرفیتی است که اگر درست عمل شود و آن چه که شارع مقدس خواسته است، در هر دوره ای متناسب با آن انجام گیرد، تأثیرات آن علاوه بر تأثیرات فردی، بین المللی هم خواهد بود.
ایشان در مقایسه حج با سایر واجبات فرمودند:
کدام واجب چنین است؟ حج، هم دل و روح و باطن حج گزار را نورانی و تصفیه می کند، به خدا نزدیک می سازد، با تضرع آشنا و معنوی می کند، و هم بر روی مسائل یک ملت تأثیر می گذارد و فرهنگ و معنویت آنان را ارتقا می بخشد، و هم تأثیرات بین المللی دارد و جهات اشتراک و اتحاد بین
ملت های گوناگون ایجاد می کند. این که گفته اند این عملیات را با هم انجام دهید، همه در این موعد و در این میقات باید جمع شوند، خواسته اند مناسک حج ابعاد بین المللی پیدا کند وگرنه می گفتند هرکس در هر وقت [از] سال [که خواست، [حج انجام بدهد.
مقام معظم رهبری با اشاره به این حقیقت که مسائل مهم دنیا و آخرت در حج گنجانیده شده، به مسؤولیت ها و بایسته های حج پرداخته، افزودند:
آن چه در حج باید مورد نظر باشد، این است که حج به لوازم خودش نزدیک شود؛ یکی از لوازمش آمادگی قبلی است. کسی که با صرف هزینه های سنگین، شاید فقط برای یک بار در عمرش، می خواهد به چنین سفر با اهمیتی برود، باید از قبل آماده باشد. کار سازمان حج و بعثه ایجاد آمادگی در حج گزار است. باید با کتاب، با برنامه ریزی های گوناگون، آموزش، با بیان مسائل مورد نیاز او؛ چه فقهی، چه سیاسی، چه عبادی و چه اخلاقی، آمادگی های لازم را در او ایجاد کنند.
یک مطلب دیگر این که باید حج را از انگیزه های مادی و دنیایی، تا آن جا که ممکن است، تخلیه کنند. در حج می گویند: حق ندارید [از] بوی خوش استفاده کنید، از جایی گذشتید که بوی ناخوشی هست، حق ندارید جلوی بینی خود را بگیرید. این برای کنترل نفس و جلوگیری از رشد روحیه مادیگری و لذت گرایی در انسان است.
پذیرایی از حجاج، تأمین مسکن، غذا و نیازهای طبیعی آنان را نهی نمی کنیم، اما انگیزه های مادی، رفاه طلبی، سوغات خریدن و مانند آن را باید کم کرد، نگاه به حج نباید به عنوان یک سفر گردشی باشد.
رهبر معظم انقلاب با تأکید بر اهمیت اتحاد مسلمانان در عصر حاضر آن را یکی دیگر از بایسته های کلیدی حج برشمردند و فرمودند:
حج باید آیینه اتحاد باشد نه آیینه اختلاف! بعضی ها حج را فرصتی می شمارند برای چهره درهم کشیدن و یکدیگر را نفی کردن و شیعه و
سنی را درمقابل هم قرار دادن!
امروز بیش از گذشته اختلاف شیعه و سنی از محورهای اساسی سرمایه گذاری دشمنان اسلام است. با این همه، یک عده بی عقل هایی هم هستند، بدون این که پول های هنگفت بگیرند، بی مزد و مواجب نوکر دشمن می شوند و همان هدف دشمن را دنبال می کنند.
ما می دانیم، نه از روی تحلیل، بلکه از روی اطلاع خبر داریم که دست های استعمار افرادی را گماشته اند که یک بهانه کوچک به دست آورند، جنجال به پا کنند، فحش بدهند، درگیری بین شیعه و سنی ایجاد کنند. البته اگر خبر نداشتیم، تحلیل هم این را نتیجه می داد. مراقب باشید در این دام نیفتید؛ ایرانی ها چه شیعه و چه سنی، مراقب این توطئه ها باشند. به برادران سعودی هم همین را سفارش می کنیم.
ایشان اظهار برائت از مشرکین را از مسؤولیت های مهم ایام حج دانستند و تأکید کردند:
در این امر باید همه ملت ها خودشان پیشقدم باشند. به نظر ما خود عربستانی ها هم چون میزبان حجاج هستند، باید در این زمینه پیشقدم باشند. شک نیست که دنیای استکبار با اسلام دشمنی دارد. مایلند اسلام نباشد تا بر ملت ها تسلط پیدا کنند و بتوانند فرهنگ شان را بر آنان تحمیل کنند و آنها را به بخش درجه دو از ملت های خودشان تبدیل کنند؛ بخشی فرودست، تحت سلطه و اطاعت پذیر.
این دشمنی در شکل های استکباری و صهیونیستی، خشن و سبعانه هم هست. ما که نمی خواهیم در مکّه لشکر راه بیندازیم. می خواهیم مسلمانان اعلام موضع کنند. این امر جایش کجاست غیر از مکّه؟
سعی بشود این حقیقت به ملت های مسلمان تفهیم گردد. این که معنای این اعلام برائت چیست، اینها تدوین شود و به شکل متناسب و قابل فهم نوشته شود و در اختیار حجاج قرار گیرد.
رهبر فرزانه انقلاب در پایان سخنان خود با تأکید بر افزایش شوق مردم دنیا به اسلام ناب و شعله ورتر شدن شعله انقلاب اسلامی، به اوضاع فلسطین، لبنان و عراق اشاره کردند که نشان دهنده نفرت روزافزون از استکبار و میل فزاینده به عزت و استقلال در بین ملت های منطقه و سایر امت های اسلامی در سراسر دنیاست.
در این مراسم باشکوه، پیش از سخنان مقام معظم رهبری، نماینده ولی فقیه در امور حج و زیارت، به پیشرفت های حاصله در سامان دهی امر حج اشاره کرده، و آن را پایگاه مهم تحول معنوی در جامعه، خصوصاً برای قشر جوان و تحصیل کرده برشمرد و گفت:
حج و عمره، بحمداللَّه از نظر اجرایی، فرهنگی، پژوهشی و اطلاع رسانی به تدریج به آن نقطه مطلوب نزدیک می شود. لکن در سال جاری با دو برنامه اساسی درصددیم جهشی اساسی در امر حج و زیارت ایجاد کنیم؛ یکی تدوین چشم انداز بیست ساله حج و دیگری تجدید سازماندهی بعثه براساس شرح وظایف مصوّب است.
پس از سخنان آیةاللَّه ری شهری، رییس جدید سازمان حج و زیارت، آقای مصطفی خاکسار قهرودی نیز طی گزارشی فشرده، فعالیت های ستادی سازمان را طی چند بند، خدمت رهبر انقلاب توضیح داد. بنا به اظهارات او، امسال 99850 نفر در قالب 582 کاروان، توفیق تشرّف به حج را خواهند داشت. عملیات انتقال حجاج به عربستان از 16 آذر شروع و در 4 بهمن پایان خواهد یافت و اجرای فعالیت های مربوطه 48 روز به طول خواهد انجامید. ارتقای سطح خدمات مختلف، افزایش هزینه 6% را باعث شده است، 80% اسکان در مدینه در منطقه مرکزی و اطراف مسجدالنبی صلی الله علیه و آله است و درمجموع 600 دستگاه اتوبوس برای نقل و انتقال حجاج درنظر گرفته شده که امکان تشرّف به حرم، به صورت میانگین سه نوبت در روز را برای آنان فراهم می آورند.
ایجاد زمینه مشارکت بخش خصوصی و تأمین گوشت مصرفی مورد نیاز حجاج از ایران، انتقال بخش زیادی از اقلام مصرفی و مواد غذایی مختلف به عربستان و اقداماتی برای اخذ موافقت مسؤولان عربستان جهت انتقال گوسفندهای قربانی به تعداد حاجیان
ایرانی از ایران، از دیگر فعالیت های سازمان در حج سال جاری است.
گفتنی است که این دیدار، ضمن برنامه های اعلام شده روابط عمومی حوزه نمایندگی ولی فقیه در امور حج و زیارت، به مناسبت بزرگداشت هفته حج، یک روز پیش از شروع هفته حج، (چهارشنبه 1/ 9/ 85 مطابق با سی ام شوال 1427) برگزار شد.
ارزیابی حج سال 85 در گفت وگو با امیر الحاج «1»
اشاره
-: ارزیابی حضرت عالی از حج 85 چیست؟
آقای ری شهری: بحمدالله خداوند به ما و همه کارگزاران حج و حجاج عزیز کشورمان، این توفیق را عنایت فرمود تا یک بار دیگر، حج بهتر و باشکوه تری از سال های گذشته، با نقاط قوّت بیشتر و ضعف ها و کاستی های کمتر برگزار کنیم.
در حج 85، چند نکته مهم وجود داشت:
پیش از حج، حزب الله لبنان در رویارویی با رژیم اشغال گر قدس به پیروزی دست یافته بود و پیش بینی می شد که گرایش و علاقه مسلمانان جهان به جمهوری اسلامی ایران افزایش یافته، تردد آن ها به بعثه مقام معظم رهبری بیش از گذشته باشد و این مسئله تحقّق یافت.
پیش از موسم حج، به دلایلی فضای سیاسی جمهوری اسلامی ایران و عربستان کمی به سردی گراییده بود و به همین جهت احتمال می دادیم که مشکلاتی نسبت به سال گذشته به وجود آید و بعثه مقام معظم رهبری در برخی از اهداف برنامه ریزی شده خود،
با دشواری هایی روبه رو شود که بحمدالله و به لطف حضرت حق تعالی چنین چیزی اتفاق نیفتاد و سفیر محترم جمهوری اسلامی ایران در ریاض- که تازه مأموریت خود را آغاز کرده بود- با تلاش قابل تحسینی کوشیدند ارتباطات خوبی با مسؤولان سیاسی عربستان برقرار کنند و علی رغم خبرهای دروغی که به مسؤولان عربستان منتقل شده بود، مبنی بر این که ایرانی ها امسال برنامه های ویژه ای دارند که می تواند مشکل آفرین باشد، خوشبختانه این توطئه خنثی شد و ما به موقع توانستیم آن را پیش بینی و نسبت به حلّ آن اقدام کنیم.
از جمله حرف های دروغی که منتقل کرده بودند، این بود که ایرانی ها می خواهند امسال مراسم برائت را در مکّه برگزار کنند که چنین چیزی صحّت نداشت.
اما بحمدالله حجاج عزیز ایرانی با مشکل جدی روبه رو نشدند و من می توانم بگویم در طول سال هایی که بنده در خدمت حاجیان هستم، امسال سهل ترین و راحت ترین رمی جمرات را داشتیم و خوشبختانه هیچ گونه حادثه مرگ و میری در آنجا رخ نداد.
نکات دیگری هم بود که در پاسخ به پرسش های دیگر به آن اشاره خواهدشد.
-: لطف کرده، وضعیت حجاج ایرانی را براساس آمار توضیح دهید.
آقای ری شهری: در حج سال 1385 ش/ 1427 ق. تعداد کلّ زائران، از کشورهای مختلف جهان 680، 378، 2 نفر بود، که از این میان، تعداد 450، 654، 1 زائر از سایر کشورها و تعداد 239، 724 از کشور عربستان آمده بودند.
تعداد کلّ افراد اعزامی از ایران 860، 99 نفر بود، که از 900، 90 نفر، تعداد 315، 53 نفر مرد (53/ 40%) و 635، 46 نفر زن (46/ 6%) بودند. و 960، 8 نفر از آنان را اعضای وابسته به ستاد، بعثه و عوامل اجرایی تشکیل می دادند؛ به ترتیب زیر:
آشپزخانه 456 نفر، پزشکی 325 نفر، ذابحین 106 نفر، عوامل کاروان ها 904، 6 نفر، هواپیمایی 15 نفر، بعثه و ستاد 931 نفر و عوامل میهمانان خارج از کشور 69 نفر.
ایرانیان خارج از کشور: 10 کاروان با 2500 زائر؛
ایرانیان ورود آزاد: 2700 نفر؛
تعداد کاروان ها: 585؛
کاروان های شیعه: 553؛
کاروان های اهل سنت: 32 کاروان و 4900 زائر.
-: ویژگی های فرهنگی حج 85 را بیان فرمایید:
آقای ری شهری: زائران ایرانی، مخاطب نخست در همه فعالیت ها هستند.
کارگزاران حج می کوشند هرسال گام های بلندتری در مسائل فرهنگی و اجرایی بردارند.
امّا به طور کلّی، در فعالیت های فرهنگی از پنج موضوع عمده می توان یاد کرد:
1. برگزاری دعای کمیل
دعای کمیل در محدوده میان مسجدالنبی و قبرستان بقیع، در 4 نوبت برگزار شد.
دو نوبت پیش از اعمال حج و برای مدینه قبلی ها و دو نوبت پس از آن، برای مدینه بعدی ها.
جمعیت شرکت کننده در هر کدام، که با کنترل و محدودیت شدید پلیس عربستان صورت می گرفت، افزون بر 000، 20 زائر بود. در دعای اوّل، فقط ایرانی ها حضور داشتند، در دعای دوم زائران خارجی؛ به ویژه لبنانی ها، از دو ساعت پیش از مراسم، در محل تجمع کردند تا بتوانند در مراسم حضور یابند و پس از مراسم نیز از مدیران برنامه
گلایه داشتند که چرا وضعیتی فراهم نمی کنند تا آنان بتوانند حضور یابند.
در دعای سوم و چهارم، مأموران عربستان از دو ساعت قبل، اجازه نشستن به زائران خارجی را در محل ندادند و بدین وسیله از حضور زائران خارجی جلوگیری شد.
نظم و آرامش و حضور منسجم زائران ایرانی در رفت و آمد و نظافت محلّ دعا، اعجاب و قدردانی پلیس عربستان را به همراه داشت. در دعای سوم خللی در سیستم صوتی از سوی یکی از نیروهای امنیتی سعودی ایجاد گردید که مراتب از سوی بعثه پی گیری و حلّ شد.
2. مراسم برائت
مراسم برائت، بهتر از سال های گذشته در صحرای عرفات انجام گرفت. زائران ایرانی حضوری چشم گیر داشتند. هم چنین تعدادی از زائران سایر کشورها در آن شرکت داشتند. وسایل صوتی بسیار مناسب بود. مراسم برائت، از سیمای جمهوری اسلامی ایران و چند شبکه خارجی به صورت زنده پخش شد.
3. ارتباط با بعثه های مراجع معظم تقلید
امسال پانزده بعثه از ایران و چهار بعثه از عراق، افغانستان و لبنان حضور داشتند.
دید و بازدید از بعثه ها در مدینه و مکّه صورت گرفت. یکی از آثار مثبت این ارتباطها، هماهنگی جهت شرکت در مراسم های عمومی بعثه، مانند دعای کمیل و برائت است.
علاوه بر آن، نزدیک شدن دیدگاه ها در فتاوای مربوط به حج از دیگر آثار مثبت این ارتباطهاست.
4. سخنرانی های عمومی بعثه و داخل کاروان ها
در حج 1385، تعداد 1227 روحانی، معین و نیز معین های خانم، هدایت فرهنگی و معنوی 585 کاروان را برعهده داشتند. از این تعداد 243 نفر از معین ها خانم بودند که در
تبیین احکام و مسائل فرهنگی، به زنان یاری می دادند.
علاوه بر این، شش سخنران عهده دار برگزاری جلسات سخنرانی های عمومی بودند که از این تعداد 2 نفر خانم بود. در مجموع 117 جلسه سخنرانی عمومی داخل کاروان ها برگزار شد که 60 جلسه مربوط به آقایان و 57 جلسه مربوط به خانم ها بود. و نیز 35 جلسه سخنرانی عمومی در سالن اجتماعات بعثه برگزار شد که روزانه چندین کاروان حضور می یافتند.
یادآوری می شود که راه اندازی جلسات سخنرانیِ عمومی برای زائران به صورت گسترده از برنامه های حج امسال است.
5. شورای فرهنگی و گروه های ارشاد
اشاره
شوراهای فرهنگی داخل کاروان ها امسال سومین سال خود را پشت سر می گذارند.
این شوراها به خصوص با توجه به دستورالعمل ریاست محترم سازمان به مدیران کاروان ها و پی گیری کردن تشکیل آن، از جدّیت بهتری برخوردار بودند؛ زیرا از یک سو بعثه از طریق روحانی پی گیر آن بود و از سوی دیگر، سازمان از طریق مدیران کاروان ها. بسیاری از این شوراها نیز پیش از عزیمت شکل گرفته بودند و این ها همکاران و یاوران فرهنگی کاروان بودند که به برخی از دستاوردهایش اشاره می گردد:
الف) تخلفات سال های پیش در اطراف بقیع و حرم نبوی به حداقل رسید.
ب) حضور زائران در بازارها، با رعایت شؤون اسلامی و ایرانی همراه شد.
-: در زمینه های اجرایی چه نکات برجسته ای وجود داشت؟
آقای ری شهری: بخش اجرایی که عهده دار سلامت، آسایش و رفاه زائران است، به صورت جدّی برای تحقّق اهداف خود تلاش کرده اند که به مواردی از این تلاش ها اشاره می کنم:
1. هیأت پزشکی
هیأت پزشکی ایران در مجموع 910 نفر بودند:
پزشک داخل کاروان 585 نفر و اعضای هیأت پزشکی مدینه قبل و بعد 325 نفر.
از برنامه های جدید هیأت پزشکی در حج 85 یکی گزینش پزشکان با سابقه تشرّف برای کاروان ها بود و دیگری سلامت محوری به جای بیمار محوری؛ یعنی هیأت پزشکی تنها به دنبال درمان بیمار نبود، بلکه به دنبال فراگیر کردن سلامت در میان زائران بود؛ از همین رو آمار فوت زائران در حج 85، 20% کمتر از سال های پیش بود.
2. اسکان
زائران ایرانی در مدینه، عمدتاً در منطقه مرکزی و اطراف حرم اسکان داشتند و بدون استفاده از سرویس، به مسجدالنبی رفت و آمد می کردند و تنها بخشی از زائران در منطقه های بیرون از محدوده مرکزی اسکان داشتند که تقریباً 25% زائران را تشکیل می دادند. البته این ها از سرویس استفاده می کردند.
زائران ایرانی در مکّه، در 16 محلّه اسکان داشتند که فاصله آن ها با حرم متفاوت بود و به طور عمده از سرویس استفاده می کردند.
3. آشپزخانه مرکزی
در مدینه، تمام پخت به صورت متمرکز بود و در دو آشپزخانه، با ظرفیت حداکثر 000، 34 پُرس غذا در هر وعده انجام می گرفت.
در مکّه 60% غذا به صورت پخت متمرکز بود و 40% در داخل کاروان ها پخته می شد. دو آشپزخانه با ظرفیت حداکثر در هر وعده 000، 64 پُرس، طبخ متمرکز را برعهده داشتند. امسال از نظر کمّیت، پخت متمرکز 20% رشد داشت و از نظر کیفیت نیز به گونه ای بود که هیأت پزشکی غذایش را از آنجا دریافت می کرد.
4. حمل و نقل
حمل و نقل درون شهری در مدینه و مکّه، برای زائرانی که از اماکن مقدس دور بودند، انجام می شد. برای زائرانی که در منطقه عزیزیه ساکن بودند- که بیش از نیمی از زائران را تشکیل می داد- در انتقال از مسجدالحرام به ایستگاه های مناطق که به «باب علی» معروف است، مشکل ترافیکی جدّی وجود داشت. برخی از مشکلات با تلاش نیروهای سازمان مرتفع شد، ولی قسمت مهم آن، به محدودیت فضا و کثرت ماشین ها بر می گردد که باید عربستان آن را حل نماید.
حمل و نقل برون شهری با مشکل همراه نبود. تنها در مسیر عرفات به مشعر، مشکلات جدی وجود داشت که در بخش مشکلات بدان اشاره می گردد.
5. قربانی
قربانی زائران ایرانی به وسیله یکصد ذابح ایرانی انجام شد که در روز نخست حدود 000، 85 قربانی انجام گردید و زائران از احرام خارج شدند و 000، 15 قربانی هم در روز یازدهم انجام شد.
ورود گوشت از ایران و نیز برخی از اقلام موردنیاز کاروان ها مانند عسل و مربّا، از دستاوردهای بخش اجرایی امسال به شمار می رود.
-: حج یک عرصه بین المللی است؛ در این عرصه، حضرت عالی و همکاران محترمتان چه فعالیت هایی داشتید؟
آقای ری شهری: در پاسخ باید بگویم که به یقین هیچ رخدادی، از بُعد بین المللی در اسلام، مهم تر از حج نیست. شما اگر در پیام های حضرت امام خمینی قدس سره و مقام معظم رهبری تأمل کرده باشید، به خوبی در می یابید که عمیق ترین، جامع ترین، کامل ترین و بلندترین پیام های آن ها در ایام حج صادر شده است. طبیعی است که توجه به این معنی، ما را مصمم می کند تا در بُعد بین المللی حج، تلاش های چشمگیر و قابل توجهی
داشته باشیم.
در حج 85، حدود 000، 400، 2 نفر طبق آمار دولت عربستان حضور داشتند که حدود 000، 650، 1 نفر آن ها زائران خارجی بودند که از گوشه و کنار جهان به حج آمده بودند. شاید بتوان گفت که از همه کشورهای اسلامی و غیراسلامی، زائر و نماینده ای در حج حضور دارد. حال با این مقدمه، ببینیم بعثه مقام معظم رهبری در این عرصه چه فعالیت هایی داشته است؟
اوّلین مسئله، همایش های برگزار شده در بعثه مقام معظم رهبری است. شش همایش بین المللی داشتیم که اگر می خواستیم آن ها را در تهران با همین تعداد شرکت کننده- که از کشورهای مختلف آمده بودند- برگزار کنیم، باید صدها میلیون تومان هزینه می کردیم.
در همایش تقریب، چیزی حدود 480 نفر دیده می شدند که تعدادی از آن ها از شخصیت های معروف بودند؛ مثلًا قاضی القضات کنیا، مفتی بزرگ استرالیا و افرادی از این دست، در شمار سخنرانان همایش بودند.
همایش قدس را با حدود 400 نفر از بیست و پنج کشور جهان برگزار کردیم. در این همایش، جمع قابل توجهی از لبنان، فلسطین، پاکستان، ترکیه و ... حضور داشتند.
همایش منزلت زن را داشتیم که با حضور 200 نفر از شخصیت ها و بانوان کشورهای مختلف تشکیل شد.
در همایش اهل بیت، شخصیت هایی از عراق، لبنان، فرانسه، الجزایر، تایلند و افغانستان جزو سخنران ها بودند.
در همایش فرهیختگان، مجموعاً از 32 ملیّت حضور داشتند. جمعیت های قابل توجهی از مسلمانان کشمیر، پاکستان، ترکیه و جمهوری آذربایجان به بعثه آمده با بنده و دیگر اعضای بعثه دیدار داشتند.
همایش ایرانیان خارج کشور، به خصوص در حج 85 با استقبال قابل توجه آن ها روبه رو گردید و بسیاری از آن ها از سطح علمی و موقعیت بالایی در خارج از کشور برخوردار بودند.
-: جناب عالی دیدارهایی هم با بعثه های حج دیگر کشورها داشتید، خواهشمندیم در این زمینه نیز کمی توضیح دهید.
آقای ری شهری: همانطور که اشاره کردید، دیدارهایی هم با شخصیت ها و مسؤولان بعثه های دیگر کشورها داشتیم که در مجموع، در حج 85 تعداد آن ها به شانزده عدد رسید؛ وزیر ارشاد و اوقاف سودان، وزیر حج الجزایر، وزیر دیانت ترکیه، وزیر حج افغانستان، معاون وزیر اوقاف کویت، رؤسای بعثه های حج تایلند، چین، عراق، آفریقای جنوبی، افغانستان، اردن، اندونزی، مسؤول بعثه حزب الله لبنان، بعثه امارات، فلسطین و بنگلادش از جمله آن ها بودند.
تلاش این است که از این ظرفیت در جهت هم فکری و حرکت به سوی وحدت امت اسلامی، آشنایی با توطئه ها و نقشه های دشمنان اسلام، تبادل تجربیات و فضاسازی جهت ارتباطهای بیشتر، پس از موسم حج بهره گیری کنیم.
یکی دیگر از فعالیت های بین المللی بعثه، ارتباط با مراکز علمی و فرهنگی عربستان است که در حج 85 برخی از مسؤولان بعثه مقام معظم رهبری با شیخ عبدالعزیز آل شیخ، مفتی اعظم عربستان، دکتر عبدالمحسن قاسم و دکتر صالح البدیر، امامان جمعه مسجدالنبی، شیخ المزنی رییس امر به معروف و نهی از منکر مدینه، رؤسا و اساتید نُه دانشکده و دانشگاه عربستان دیدار داشتند.
ارزیابی بنده در مجموع از این دیدارها مثبت است و امیدوارم به گسترش روابط بین جمهوری اسلامی ایران و دیگر کشورهای اسلامی کمک کند.
-: در حج 85 با چه مشکلاتی روبه رو بودید؟
آقای ری شهری: اگر بخواهیم مشکلات این سال را با مشکلات سال های گذشته بسنجیم، باید بگویم به دلیل بهبود وضعیت، شکایات مردم به شکل چشمگیری کاهش پیدا کرده بود و من در طول 17 سال گذشته، با مراجعان گوناگونی که دارم و اقشار مختلف؛ چه در بعثه و چه در حرم و یا در داخل کاروان ها، مسائل خود را با من در میان
می گذارند، امسال در این زمینه کمترین مراجعه را داشتیم و این نشان از بهبود وضعیت داشت. البته این به آن معنی نیست که ما مشکلی نداشتیم و یا حجاج با مشکلی روبه رو نبوده اند.
هرچند در سال های گذشته تلاش های بسیاری جهت سلامت، رفاه و عزت زائران ایرانی صورت گرفته و همیشه زائران ایرانی به دو صفت «نظم» و «نظافت» در کشور عربستان شهره اند، با این حال هنوز پاره ای مشکلات جدی وجود دارد که برخی به کشور عربستان بر می گردد و برخی به سازمان ها و نهادهای داخل کشور که باید برای جبران آن، اقداماتی صورت گیرد. مهم ترین این مشکلات عبارتند از:
امسال زائران ایرانی به ترافیک و ازدحام سنگین برخوردند و ساعت ها معطل ماندند و بسیاری پس از نیمه شب به مشعر رسیدند.
حمل و نقل درون شهری، در قسمت باب علی با مشکل جدی روبه رو بود؛ زیرا حدود 70% زائران ایرانی از این منطقه آمد وشد می کنند.
اعزام بیماران صعب العلاج، که گاه موجب مختل شدن آسایش کاروان ها می شد.
تأخیر در پروازهای بازگشت هواپیمایی، به ویژه در پروازهای اولیه هواپیماهای جمهوری اسلامی ایران و نیز مشکلات در مبادی ورودی حجاج به ایران؛ به ویژه در فرودگاه مهرآباد.
-: در ملاقات ها با سران بعثه ها و یا زائران دیگر کشورها، چه نکات مهمی مطرح شد، خواهشمندیم بخشی از آن ها را بیان فرمایید.
آقای ری شهری: نکته ای که معمولًا در دیدار با بعثه ها مطرح می شد، نظم و تشکّل حج گزاری ایرانیان بود. بسیار اظهار علاقه می کردند تا کمیسیون های مشترکی با آن ها
داشته باشیم و تبادل اطلاعات و تجربیات کنیم.
نکته دیگر اظهار نگرانی از هتک حرمت مقدسات اسلامی، به خصوص اهانت به شخصیت نبیّ اعظم اسلام، در سال گذشته بود که همه خواهان وحدت امت اسلامی، جهت مقابله با این توطئه ها بودند.
نکته سوم، نگرانی وسیع و گسترده ای بود که از سوی اقشار مختلف، در زمینه فتنه دشمنان اسلام، مبنی بر ایجاد جنگ سنی و شیعه در کشورهای گوناگون جهان ابراز می شد و آنچه همه بر آن وحدت نظر داشتند، آن بود که این حرکت توطئه ای از سوی دشمنان اسلام است و این نشان از شعور و آگاهی مسلمانان جهان داشت.
نکته مهم دیگر، علاقه مندی و دلبستگی مسلمانان دیگر کشورها به حضرت امام خمینی قدس سره، رهبر فقید انقلاب اسلامی و رهبر معظم انقلاب حضرت آیة الله خامنه ای (مدّظلّه) بود. از موضع گیری ریاست محترم جمهوری آقای احمدی نژاد خوشحال بودند و حمایت می کردند. از همه جالب تر، حمایت قاطع آن ها از پیشرفت های علمی جمهوری اسلامی، به خصوص در بخش انرژی هسته ای بود.
اظهار خرسندی از پیروزی حزب الله و اظهار خوشحالی از ناکامی آمریکا در لبنان و عراق و افغانستان، از پدیده های جالب توجه در حج سال 85 بود.
این ها همه، بیانگر این است که انقلاب اسلامی، راه خود را به بیرون مرزها به خوبی پیدا کرده و تا اعماق کشورها و در قلب مردم مسلمان دنیا نفوذ کرده است و همین امر باید مسؤولان کشور عزیز ما را وا دارد تا با دقت، درایت و با پرهیز از تفرقه، به پیش روند که هر پیشرفتی در ایران اسلامی حاصل شود، موجب خوشنودی ملت های مسلمان دنیا خواهد شد.
-: برای گسترش امر آموزش حج در آینده، چه برنامه هایی اندیشیده اید؟
آقای ری شهری: سیاست کلّی بعثه این است که امر آموزش را در همه بخش ها و حوزه ها جدی تر بگیرد؛ زیرا ما هر مقدار سطح آموزش ها را بالاتر ببریم، موفقیت مان
در کارها بیشتر خواهد بود. مرکز بزرگ آموزش حج و زیارت، در جوار مرقد مطهّر حضرت امام قدس سره، در حال احداث است. در برخی از مراکز استان ها نیز مشابه این مرکز ساخته می شود. آموزش های عمومی و متمرکز را توسعه خواهیم داد. تعداد جلسات آموزشی برای زائران افزایش خواهد یافت. از ابزارهای آموزشی و کمک آموزشی؛ همچون ماکت کعبه، نوار و CD و کتب آموزشی استفاده خواهد شد. ان شاءالله در آینده آموزش های مجازی حج برای زائران داخل و خارج کشور طراحی و اجرا می شود و امیدوارم مجموع این حرکت ها بتواند مردم را در بهره وری هرچه بهتر و بیشتر از این فریضه مهم عبادی سیاسی کمک و یاری دهد.
-: اخیراً اعلام گردیده که در آینده از حج تکراری افراد جلوگیری به عمل خواهد آمد، ممکن است دلیل آن را بیان فرمایید؟
آقای ری شهری: حج سفری شیرین و پرجاذبه است. کسانی که به حج مشرف می شوند، با همه سختی های ایام تشریق، باز علاقه مندند که سال بعد و سال های بعد هم مشرف شوند. از یکسو خوشبختانه استقبال مردم بسیار بالا رفته، به شکلی که بیش از یک میلیون نفر برای حج ثبت نام کرده اند و از سوی دیگر متأسفانه به دلیل محدودیت سهمیه، اگر همین تعداد بخواهند مشرف شوند، باید حدود ده سال در نوبت بمانند. و چه بسا کسانی که به دلیل سن بالا، پس از تحمل این چند سال، موفق به انجام حج هم نشوند.
به همین دلیل بود که در شورای عالی حج، به این نتیجه رسیدیم کسانی که از هم اکنون برای حج ثبت نام می کنند، تنها یک بار توفیق تشرف پیدا کنند و سال های بعد کسانی مشرف شوند که تاکنون توفیق این سفر را پیدا نکرده اند.
اما راجع به کسانی که در گذشته ثبت نام کرده اند، به دلیل این که پیش از این به آنان اعلام نگردیده، هم اکنون تصمیمی نگرفته ایم. ان شاء الله پس از کسب نظر مراجع معظم تقلید و نیز کار کارشناسی که روی آن صورت خواهد گرفت، موضوع در شورای عالی حج مطرح و تصمیم گیری خواهد شد.
البته لازم است به این نکته هم اشاره کنم که تعداد افراد تکراری نسبت به مجموع ثبت نام کنندگان، زیاد قابل توجه نیست.
-: اخیراً شنیدیم که شورای راهبردی حج تشکیل شده است، ممکن است مقداری در زمینه اهداف تشکیل این شورا توضیح دهید؟
آقای ری شهری: شورای راهبردی حج، به منظور تهیه و تنظیم سیاست های کلان حج، در چارچوب سند چشم انداز 20 ساله ای است که برای حج در حال تدوین است.
شورای راهبردی، آن سیاست های کلان را همراه با تجدید ساختار و تشکیلات بعثه مقام معظم رهبری در دستور کار خود قرار داده است. شرح وظایف بعثه، که در چهارده بند مورد تأیید مقام معظم رهبری قرار گرفته نیز محور تعیین این سیاست ها و خط مشی ها خواهد بود.
امیدوارم هرچه زودتر سند چشم انداز و برنامه های چهار یا پنج ساله حج تدوین شود تا ما بتوانیم با داشتن برنامه های مناسب، به اهداف والای حج دست یابیم.
-: سلفی ها و تکفیری ها در سال های اخیر تلاش های زیادی برای تخریب چهره تشیع و نیز برخورد نامناسب با شیعیان انجام می دهند. حضرت عالی این تلاش ها را چگونه ارزیابی می کنید؟
آقای ری شهری: متأسفانه همان گونه که فرمودید، سلفی ها و تکفیری ها تلاش های زیادی برای تخریب چهره تشیع انجام می دهند. کتاب ها و جزوات زیادی در حج منتشر می کنند. برخوردهای نامناسبی با حجاج و شیعیان دارند و اینها همه به خاطر احساس خطری است که کرده اند. این گروه ها متأسفانه با قتل و کشتار افراد بی گناه در عراق و افغانستان و برخی کشورهای دیگر، چهره اسلام را مخدوش کرده اند و با افکار متحجرانه ای که دارند، هرگز نمی توانند در دل ها نفوذ کنند، تنها عده ای افراد ناآگاه را تحت تأثیر قرار می دهند و البته این تأثیر موقتی است.
ما در دیدارهایی که با زائران دیگر کشورها داشتیم، آن ها هم اظهار ناراحتی می کردند.
طبیعی است اینگونه حرکت ها، توطئه استکبار برای ایجاد تفرقه بین امت اسلامی است و ما باید مراقب باشیم تا در این دام گرفتار نشویم و با درایت آن را پشت سر بگذاریم.
البته طبیعی است ما در مقابله با این حرکت انحرافی، افشاگری می کنیم؛ حرف های نادرست آن ها را به نقد می کشیم و پاسخ می دهیم. از طریق سیاسی هم موضوع را پی گیری کرده ایم و مکرر به مسؤولان سیاسی عربستان تذکر داده ایم که اینگونه حرکت های غیر دینی و نادرست، به نفع این کشور و نیز به نفع مسلمانان نیست. بسیاری از آن ها نیز در جلسات خصوصی اظهار ناراحتی کرده اند که این ها مورد تأیید ما نیستند و ما کارهای آن ها را تأیید نمی کنیم. البته انعکاس این مشکلات به مسؤولان عربستان موجب شد تا از حجم اینگونه حرکت های نادرست و ایذایی کاسته شود و در یک مورد نیز معاون امیر مدینه به بعثه آمد و از اتفاق به وجود آمده عذرخواهی کرد و آقای امیر نایف هم در گفت وگویی با سفیر محترم جمهوری اسلامی ایران، ناراحتی خود را از اتفاق پیش آمده ابراز داشته، عذرخواهی کرده بودند. به هرحال، من فکر می کنم توطئه ای حساب شده در جریان است تا به شکلی شیعیان و به خصوص ایرانی ها را متهم و برای آن ها پرونده سازی کنند تا در ایجاد فتنه و آشوب میان شیعه و سنی، از آن بهره بگیرند.
بنابراین ما باید خیلی هوشیارانه عمل کنیم و این موضوع را نیز به مقامات سعودی گوشزد کرده ایم.
متن کامل نامه رییس محترم سازمان حج و زیارت به مدیران کاروان ها در مورد امور فرهنگی حج 85
اشاره
اکنون که به لطف پروردگار برای عزیمت به بیت اللَّه الحرام و حضور در کنگره عظیم بین المللی اسلامی جهت برگزاری مراسم حج ابراهیمی دیگر آماده می شویم.
با توجه به جایگاه ویژه ای که حج در شناخت زائران از مکتب انسان ساز اسلام و تعمیق فرهنگ متعالی آن خواهد داشت. پیرو تأکید نماینده محترم ولی فقیه درامور حج و زیارت و سرپرست محترم حجاج ایرانی در اهمیت نقش و تأثیر مدیران محترم کاروان ها در امور فرهنگی در همایش حج 1385، شایسته است جناب عالی موضوعات پیوستی را در شورای فرهنگی کاروان مطرح و در اجرای هماهنگ آن تلاش نمایید.
بدیهی است با هماهنگی کامل و همکاری روحانیون معزز کاروان و سایر اعضای محترم این شورا و با عنایت به سطوح و اقتضائات زائران تلاش جدی و همه جانبه تر تحقق اهداف فرهنگی در کاروان بعمل آید. مسؤولین محترم مناطق نیز در ایام حج بخشی از زمان جلسات روزانه مدیران را با همکاری رابطین محترم روحانیون و سربازرسان محترم به بررسی اجرای این برنامه ها اختصاص خواهند داد و انجام این مهم در ارزیابی نهایی عملکرد مدیران محترم کاروان ها مورد توجه خاص قرار
خواهد گرفت.
یادآوری می گردد هزینه های اجرایی مورد نظر در صورت تصویب شورای فرهنگی کاروان و تأیید مسؤول محترم منطقه قابل تأمین می باشد.
مصطفی خاکسار قهرودی
معاون وزیر و رییس سازمان
دستور العمل پیوست نامه ریاست محترم سازمان حج و زیارت امور فرهنگی
فراهم آوردن زمینه بدرقه گرم و صمیمی زائران به منظور برخوردار شدن آنان از روحیه خوب در طول سفر.
استقبال از حجاج در مبادی ورودی در مقاطع مختلف سفر و مهیای امکانات مورد نیاز آنان (جدّه، مدینه، مکّه) به نحو مطلوب به گونه ای که از سفر، خاطره شیرینی برایشان بماند.
آماده سازی ورودی ساختمانهای محل استقرار زائران (در مکّه و مدینه) از ابعاد مختلف و آرایش تبلیغاتی مناسب در محل کاروان.
پیش بینی زمان های توزیع غذا به گونه ای که با اوقات نمازهای واجب و سایر برنامه های هفتگی تداخل نداشته باشد.
برنامه ریزی برای حضور به موقع زائران کاروان در نمازهای واجب مسجدالحرام و مسجدالنبی صلی الله علیه و آله.
برنامه ریزی برای برگزاری زیارت های دوره مکّه مکرمه و مدینه منوره و کمک به روحانی محترم کاروان در زمینه بیان مسایل تاریخی اماکن مکّه و مدینه و معرفی و شناخت این اماکن.
برنامه ریزی برای برگزاری جلسات ختم قرآن در مسجدالحرام و مسجدالنبی صلی الله علیه و آله و محل های استقرار زائران در مکّه و مدینه و نیز برگزاری آیین های
معنوی شبی با قرآن با حضور قاریان بعثه و کاروان.
برگزاری مسابقات فرهنگی در درون کاروان براساس برنامه های اعلام شده از سوی نشریه زایر.
برگزاری مناسبت های (اعیاد و وفیات) ویژه حج مطابق تقویم اعلام شده از سوی بعثه مقام معظم رهبری.
ترغیب و تشویق مستمر زائران نسبت به رعایت حقوق همسفران و بویژه افراد سالخورده و ناتوان و همکاری آنان با عوامل کاروان ها.
تذکر مستمر به زائران در مورد ضرورت درک موقعیت سفر و اماکن متبرکه و مشاهد شریفه.
پیش بینی نوارهای صوتی یا تصویری مناسب برای استفاده زائران در مقاطع سفرهای برون شهری (جده، جحفه، مکّه به مدینه، مدینه به مکّه و ...).
توجه دادن زائران به مسائل مربوط به مناسک و ضرورت مراعات حالت احرام و ...
مهیّا نمودن زائران برای انجام عمره تمتع در زمان مناسب و بسیج اعضای کاروان برای همکاری با روحانیون به گونه ای که آنان (زائران) در یک حرکت جمعی این مرحله را انجام دهند.
مهیّا سازی امکانات لازم برای حضور مؤثر زائران در جلسات آموزشی کاروان ها (مسائل پذیرایی، امکانات صوتی تصویری و ...)
هماهنگی با روحانیون محترم کاروان برای انجام مناسک پس از عید قربان زائران و فراهم نمودن امکانات لازم.
تذکر مستمر به زائران در زمینه نحوه حضور در مسجدالحرام و مسجدالنبی صلی الله علیه و آله و بقیع و استفاده از فرصت ها و ارشاد زائران در جهت انجام طواف های مستحبی پس از اعمال حج تمتع و همکاری و همراهی با کسانی که توان ادای مناسک عمره مفرده را دارند.
برنامه ریزی فوق العاده برای زائرانی که تمایل دارند علاوه بر زیارت دوره با برخی دیگر از اماکن مکّه و مدینه (جبل النور، جبل ثور، حدیبیه، جعرانه، بدر، شهدای فخ، موزه مکّه، پرده بافی کعبه، مرکز چاپ قرآن مدینه و ...) آشنا شوند. (در این گونه موارد هماهنگی با مسؤولین محترم مناطق الزامی است).
شناساندن و معرفی دقیق اماکن و موقعیت های تاریخی درون مسجدالحرام و مسجدالنبی صلی الله علیه و آله (استوانه های مسجدالنبی، روضه، فرازها، ارکان کعبه، حجر و زمزم، صفا و مروه و ...)
برنامه ریزی در زمینه شرکت جدی و استفاده بهینه زائران از آیین های اعلام شده از سوی بعثه مقام معظم رهبری در مکّه و مدینه (سخنرانی های عمومی، دعاهای کمیل و ندبه، همایش برائت، شبی با قرآن و ...) و زمینه سازی برای حضور شخصیت های فکری و فرهنگی بعثه در درون کاروان.
برنامه ریزی برای برقراری رابطه قوی و مستمر زباندانان کاروان با واحد مربوط در بعثه مقام معظم رهبری و کمک به انجام بهینه مأموریت آنان.
فراهم آوردن زمینه زیارت و طواف وداع در مدینه منوره و مکّه مکرمه به گونه ای که این خاطره دل انگیز در طول زندگی زائران همواره در اذهان آنها بماند.
همکاری ویژه مدیر و عوامل با روحانی محترم کاروان در زمینه اقامت و بیتوته زائران در عرفه، مشعر و منی و بیان فلسفه و اسرار این مشاعر و انجام اعمال واجب و مستحب ایام تشریق (دعای عرفه، نمازهای جماعت، وقوف، رمی، قربانی، حلق، شب زنده داری، دعای کمیل و ...) و تذکر به زائران در جهت ضرورت درک مواقف کریمه (حتی الامکان همه اعمال به صورت جمعی انجام شود).
مهیّا نمودن زائران وقوف اضطراری و توجیه دقیق آنها بریا استفاده بهینه از فرصت رمی و انجام قربانی در ساعات اولیه صبح عید قربان.
برنامه ریزی برای استفاده بموقع و مستمر مردان از حضور در بقیع و زنان از حضور در کنار مضجع شریف نبوی صلی الله علیه و آله و هدایت و راهنمایی آنان.
تذکر مستمر به زائران در جهت قوانین و مقررات کشور میزبان و رعایت بایدها و نبایدهای مقاطع مختلف سفر (مکّه، مدینه، مشاعر، فرودگاهها و ...).
آشنا نمودن زائران با اخلاق و سیره پیامبر صلی الله علیه و آله و ائمه معصومین علیهم السلام و نحوه حضور آن بزرگواران در مکّه و مدینه.
ترغیب زائران به ثبت خاطرات سفر معنوی حج (خاطره نویسی، سفرنامه نویسی) و یادداشت برداشت های ویژه آنان از سفر.
همکاری با روحانی محترم کاروان در هر مقطع، به منظور کنترل اعمال زائران و کمک به کسانی که در صحّت اعمال تردید دارند.
تذکر مستمر به زائران که در طول این سفر روحانی، حضرت ولی عصر «عج» ارواحنا فداه حضور دارند و نباید با انجام اعمال خلاف، قلب مقدس آن بزرگوار را به درد آورند.
به منظور استفاده بیشتر زائران از معنویت سفر حج، آنان به خرید سوغاتی از فروشگاههای شاهد که در مبادی خروجی کالاهای خود را عرضه کرده اند، تشویق شوند.
تذکر مستمر به زائران در جهت رعایت نظم و انضباط ویژه شهروند ایرانی و برنامه ریزی، کنترل و هدایت آنان در جهت استفاده بهینه از اتوبوسهای درون شهری.
زمینه سازی برای مشارکت سمبلیک زائران در امور اجرائی کاروان و مساعدت به عوامل در خدمت رسانی بهتر.
تذکر مستمر به پرسنل زحمت کش کاروان در رعایت اعمال رفات فردی و توجه دادن آنان به انجام مأموریت به صورت شایسته و ضرورت حسن تعامل با مهمانان خدا.
برنامه ریزی لازم برای تشکیل به موقع جلسات شورای فرهنگی و گروه ارشاد کاروان و اجرای دقیق مصوبات.
شناسایی توانایی ها و استعدادهای زائران در حوزه فرهنگی و استفاده از آنان
در این گونه برنامه ها با هماهنگی کامل روحانیون محترم کاروان ها.
اجرکم عنداللَّه
بخش دوّم: مقدّمات حج 27
بخش دوّم: مقدّمات حج 27
برگزاری اوّلین جلسه شورای عالی حج با حضور رییس جمهور
بخش دوم: مقدّمات حج 27
برگزاری اوّلین جلسه شورای عالی حج با حضور رییس جمهور
شورای عالی حج، یکی از مهم ترین بخش های تصمیم گیری در سیاست های کلان و کلّیات اجرایی و فرهنگی حج است که می تواند سیر رو به رشد حج گزاری ایرانیان را به سمت اهداف بلند جمهوری اسلامی، سامان دهی و راهبری کند. حضور رییس جمهور در جایگاه ریاست شورای عالی، موقعیّت و قدرتی به این شورا بخشیده که شاید در کمتر کشوری نظیر داشته باشد.
دغدغه های رییس جمهور در زمینه رویکرد فرهنگی حج، مشارکت دادن گسترده تر دانشجویان، دانش آموزان و معلّمان در عمره، جلوگیری از سفرهای مکرّر مسؤولان دولتی برای انجام حج و عمره مستحبی، کاهش طول سفر و هزینه ها، رفع مشکلات موجود در زمینه برخورد با زائران ایرانی و اهانت به تشیّع در عربستان، افزایش خدمات و تسهیلات برای حجاج و عمره گزاران، توسعه امکانات رفاهی زوّار در فرودگاه ها، اهتمام بیشتر به هواپیمایی جمهوری اسلامی و تقلیل قراردادها با شرکت های سعودی در زمینه حمل و نقل زائران و سایر خدمات و بررسی راهکارهایی در جهت منع سفرهای حج مستحبی برای کاهش فاصله اعزام وثبت نام افراد مستطیع به ویژه سالمندان، از مهم ترین محورهایی است که در دو سخنرانی دکتر احمدی نژاد مورد تأکید قرار گرفته
و خوشبختانه با توافق اعضای محترم شورای عالی حج، اکثراً به تصویب نهایی رسیده است.
اوّلین جلسه شورای عالی حج سال 1385- که سومین جلسه این شورا با ریاست دکتر احمدی نژاد بود- در تیرماه امسال و دومین جلسه با حدود پنج ماه فاصله، در آذرماه و در آستانه آغاز سفرهای زائران بیت اللَّه الحرام صورت گرفت که در اینجا خلاصه صورتجلسه ها ارائه می شود:
جلسه شورای عالی حج در ساعت 30/ 15 روز دوشنبه 19/ 4/ 85 به ریاست جناب آقای دکتر احمدی نژاد، رییس جمهور و رییس شورای عالی حج و با حضور سایر اعضای شورا در دفتر کار رییس جمهور تشکیل شد.
در ابتدای این جلسه نماینده ولی فقیه در امور حج و زیارت و رییس سازمان حج و زیارت گزارش هایی درباره برنامه های حج و عمره و زیارت عتبات عالیات بیان کردند.
پس از آن، شورای عالی به بررسی دستور جلسه پرداخت و موارد ذیل را تصویب کرد:
الف) وزارت کشور، نیروی انتظامی و سازمان حج و زیارت در جهت رفع مشکلات احتمالی اهتمام کنند.
ب) وزارت امور خارجه مراتب تبدیل گذرنامه زیارتی به گذرنامه بین المللی را به وزارت خارجه عربستان منعکس نموده، هماهنگی لازم را صورت دهد.
سازمان حج و زیارت بررسی نماید که از سال 1370 تا کنون چند نفر به صورت مکرّر حج تمتّع به جای آورده اند و آمار آن را جهت ارائه به شورای عالی حج استخراج نماید.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی آیین نامه اداری و مالی سازمان حج و زیارت و هزینه های حج تمتّع و عمره مفرده را بررسی و تصویب کند و بازرس و حسابرس سازمان حج و زیارت را انتخاب نماید.
تصویب آیین نامه های مربوط به مرکز آموزش و پژوهش حج و زیارت و امور مربوط به احداث آن نیز بر عهده وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی است.
هواپیمایی جمهوری اسلامی ایران با رعایت توافقنامه های امضا شده میان جمهوری اسلامی ایران و عربستان سعودی برای انتقال زائران ایرانی حج تمتّع، با هواپیمایی سعودی قراردادی مناسب امضا کند و از حقوق زائران ایرانی حمایت به عمل آورد. در این زمینه وزارت امور خارجه نیز تسهیلات لازم را فراهم آورد.
هواپیمایی جمهوری اسلامی ایران «هُما» ضمن استفاده از هواپیماهای مطمئن از بروز تأخیر در پروازها جلوگیری کند و همواره آسایش، احترام و کرامت زائران را مدّ نظر داشته باشد.
اعزام زائر به حج تمتّع و عمره مفرده فقط از طریق سازمان حج و زیارت و براساس نوبت های از پیش تعیین شده انجام پذیرد و هیچ دستگاه دولتی و غیر دولتی دیگر مجاز به اعزام زائر به عربستان نباشد. وزارت امور خارجه مراتب را به سفارت عربستان اعلام کند تا این سفارت صدور روادید را فقط از مجرای سازمان حج و زیارت صورت دهد و از صدور روادیدهای انفرادی (در تهران و مشهد) نیز خودداری کند.
نیروی انتظامی مراقبت کند که فقط افراد واجد شرایط و مورد تأیید سازمان حج و زیارت از همه مبادی خروجی کشور برای انجام مناسک حج تمتّع به عربستان عزیمت کنند و تدبیری اتخاذ کند که از روز اوّل ذیقعده تا پایان مراسم حج از سفرهای غیر مجاز به عربستان جلوگیری شود.
استاندار، شهردار، فرماندار و مدیر کل به بالا مجاز به انجام حج تمتّع مکرّر (غیر واجب) نباشند. بعثه مقام معظّم رهبری با اطلاع دفتر رییس جمهور، نیروهای مورد نیاز را از بین مدیران انتخاب کند؛ در موارد خاص موافقت بالاترین مقام دستگاه، شرط سفر مدیران مذکور باشد.
در حج تمتّع سال جاری افزون بر مصوبات شورای برنامه ریزی حوزه نمایندگی ولی فقیه در امور حج و زیارت، 50 سهمیه در اختیار وزارت فرهنگ و ارشاد
اسلامی برای استفاده اهالی فرهنگ و هنر و 500 نفر نیز در اختیار ستاد کلّ نیروهای مسلح قرار گیرد.
الف) پنج هزار سهمیه در اختیار ستاد کلّ نیروهای مسلح قرار گیرد.
ب) دو هزار سهمیه در اختیار معاون اجرایی رییس جمهور قرار گیرد.
ج) یک هزار سهمیه برای استفاده بازنشستگان در اختیار وزارت رفاه قرار گیرد.
د) 50 سهمیه در اختیار وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی قرار گیرد.
ه) تا سقف یکهزار و پانصد نفر سهمیه برای استفاده زوج های جوان و افراد همراه ناتوان، در اختیار دفاتر حج و زیارت استان ها قرار گیرد.
چگونگی اعزام زائران به عتبات عالیات با صلاحدید شورای عالی امنیت ملی انجام پذیرد.
سازمان حج و زیارت نظر کارشناسی خود در مورد ادامه صدور مجوز راه اندازی دفاتر زیارتی بند (پ) و یا توقف آن را تهیّه و برای تصمیم گیری در اختیار وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی قرار دهد.
تشکیلات پیشنهادی سازمان حج و زیارت برای تصمیم گیری نهایی در اختیار رییس جمهور و رییس شورای عالی حج قرار گیرد.
در این جلسه رییس جمهور و رییس شورای عالی حج اظهار داشتند:
«فصل جدیدی آغاز شده است. موضوع اسلام و انقلاب اسلامی در محافل مردمی و دانشگاهی از نو مطرح گردیده است. ظرفیت فرهنگی و اعتقادی حج و عمره بالاست. اسلام نشان داده است که قدرت دارد جهان را اداره کند. متفکران کشورهای اسلامی باید در جهت معرفی اسلام اهتمام کنند و بعثه مقام معظّم رهبری باید در این زمینه برنامه ریزی کند.»
در این جلسه همچنین نماینده ولی فقیه در امور حج و زیارت گزارشی از آغاز عملیات احداث مرکز آموزش حج امام خمینی قدس سره و عملکرد حج سال گذشته و عمره سال جاری و رضایت مندی زائران را ارائه داده، خواستار رفع تأخیر در پروازهای عمره شد.
دومین جلسه شورای عالی حج در سال 85
این جلسه که چهارمین جلسه شورای عالی حج در دولت نهم به شمار می آمد، در ساعت 20 روز یکشنبه 12/ 9/ 85 به ریاست جناب آقای دکتر احمدی نژاد، رییس جمهور و رییس شورای عالی حج و با حضور سایر اعضای شورا در دفتر کار رییس جمهور تشکیل شد.
در ابتدای جلسه رییس سازمان حج و زیارت گزارش مبسوطی درباره اقدامات صورت گرفته برای حج سال 1385، برگزاری عمره سال جاری و برنامه های عمره آینده ارائه کرد. پس از آن شورای عالی به بررسی دستور جلسه پرداخت و موارد ذیل را تصویب کرد:
کلیه کارهای مربوط به عمره مفرده باید به صورت متمرکز در سازمان حج و زیارت صورت گیرد. اصل برگزاری عمره یک کار فرهنگی است و نباید از آن غفلت شود.
در زمینه پروازهای عمره آینده باید مسؤولیت پروازها با هواپیمایی جمهوری اسلامی ایران باشد و هُما اختیار داشته باشد که با هر شرکتی از جمله خطوط هوایی سعودی قرارداد ببندد. لیکن چنانچه مذاکرات تا 15 بهمن به نتیجه نرسد، سازمان حج و زیارت می تواند مانند سال های گذشته عمل نماید. سفیر جدید جمهوری اسلامی ایران در ریاض، در این زمینه با مقامات ذیربط عربستان مذاکره کند.
با توجّه به تعیین 12% از کلّ ظرفیت عمره به سهمیه ها، (نظر به احتمال افزایش عمره در سال آینده تا سقف 700 هزار نفر) شورای عالی به نماینده ولی فقیه در امور حج
و زیارت و رییس سازمان حج و زیارت اختیار داد که با تعیین کمیته ای سهمیه هر بخش از دستگاه هایی را که در ردیف گیرندگان سهمیه بوده اند، مشخص نماید. نگرش فرهنگی به تعیین سهمیه ها باید مورد توجّه قرار گیرد.
حجاج و عمره گزاران باید در فرودگاه ها و داخل هواپیماها بهترین خدمات را دریافت کنند. بر این اساس وزیر راه، رییس سازمان حج و زیارت و مدیر عامل هواپیمایی جمهوری اسلامی ایران و رییس سازمان هواپیمایی کشوری در نشستی مشکلات فرودگاه ها را بررسی و نحوه خدمت رسانی به زائران را تعیین کنند.
شورای عالی حج با بررسی و تحلیل دلایل افزایش ثبت نام متقاضیان حج و پیدا کردن راهکار برای کنترل سرعت و در نظر گرفتن اولویت های لازم برای تشرف و طرح آن در اولین جلسه پس از حج 85 موافقت کرد و جلوگیری از تشرف کسانی که حج واجب خود را انجام داده اند را تصویب نمود.
شورای عالی با کاهش 5 روز از طول سفر زائران همراه با افزایش قیمت مخالفت کرد و مقرر داشت که طرح کاهش طول سفر حج تمتّع با کارشناسی بیشتر در جلسه آینده بررسی شود.
در موضوع ساماندهی امور مربوط به سفر زائران به سوریّه مقرر شد رفع مشکلات مرزی توسط وزارت کشور و داخل کشور سوریه هم توسط وزارت امور خارجه بررسی شود. آقای احمدی نژاد در پایان جلسه اظهار امیدواری کرد که مراسم برائت از مشرکین در حج امسال بسیار باشکوهتر و آگاهی بخش تر از سال گذشته باشد و کارهای جانبی دیگر نیز از رونق افزونتری برخوردار شود و در مسلمانان عزم و همّت بیشتری ایجاد گردد. و همچنین اخبار خوبی از رسانه ها شنیده شود و افرادی که از سفر برمی گردند، نورانیت پیدا کنند و پس از حج موجی در دنیای اسلام و در جهت انقلاب اسلامی به راه افتد.
همایش روحانیون کاروان های حج 85
در این همایش یک روزه که در شهر ری، در مصلّای بزرگ حرم مطهّر حضرت عبدالعظیم حسنی علیه السلام برگزار گردید، ابتدا پس از تلاوت آیات نورانی قرآن، حجةالاسلام و المسلمین قاضی عسکر، معاون محترم آموزش و پژوهش بعثه مقام معظّم رهبری با شرح تفصیلی اقدامات معاونت، به انتشار حدود 550 اثر در مورد حج اشاره کرد و با برشمردن برنامه های فرهنگی در موسم حج، بر نقش ویژه شورای فرهنگی کاروان ها، در ایجاد فضای معنوی و انجام فعّالیت های فرهنگی تأکید کرد.
وی با اشاره به اختصاص یافتن 200 ریال سعودی برای خرید هدایای مسابقات و فعالیت های فرهنگی هر کاروان توسّط ریاست محترم سازمان گفت: «باید کاری کنیم که تحوّلی در امور فرهنگی حاصل شود. باید سیره پیامبر صلی الله علیه و آله را پیاده کنیم. با سلام کردن، تبسّم کردن، با تعاون با دیگران باید بکوشیم تا الگوی رفتاری پیامبر را پیاده کنیم».
معاون آموزش و پژوهش بعثه در ادامه با تأکید بر نقش روحانی کاروان گفت:
«برای بهره وری بیشتر، می توانیم کاروان را 10 نفر 10 نفر تقسیم کنیم و در اتاقها جلسات مختلف تشکیل شود. و قرائت قرآن و احکام و غیره به آنان آموزش داده شود.
او طرح جدید کتابخانه کاروان را هم دستاورد نظرات و پیشنهادهای روحانیان و
مدیران خواند و افزود: «تهیّه 10 کتاب برای کتابخانه کوچک کاروان توسط معاونت صورت گرفته و در اختیار مدیران قرار گرفته تا طی ایام حج بین زوار بچرخد».
سپس آیةاللَّه ری شهری در این همایش سخنرانی کرده، روی دو موضوع اساسی تأکید کردند:
یکی نقش روحانیون در تحوّل فرهنگی جامعه است. با یک محاسبه کوتاه می توانیم به نتیجه برسیم که مهم ترین پایگاه روحانیّت برای تبلیغ، موسم حج و عمره است. نزدیک به 700 هزار نفر در طول سال برای زیارت بیت اللَّه مشرّف می شوند. اگر در کنار این آمار، زوّار عتبات عالیات عراق و سوریه را حدود 500 هزار نفر در نظر بگیریم، مجموعاً یک میلیون و 200 هزار نفر می شود. از هر خانوار اگر 4 نفر تحت تأثیر حاجی و زائر قرار گیرند، جمعیت زیادی می شود. سهم عمده حج و زیارت در حضور جوانان در مراسم مذهبی را با همین دیدگاه می توان به خاطر حضور هزاران دانشجو در عمره دانشجویی دانست که در دانشگاه ها تأثیر گذاشته اند.
نماینده ولی فقیه در امور حج و زیارت با اشاره به سال پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله گفت:
امسال محور تبلیغات حج، سیره اخلاقی رسول اکرم صلی الله علیه و آله است. باید برنامه ریزی کنیم تا هر کس در حوزه مسؤولیت خود بهره بیشتری برای زوّار داشته باشد. متأسفانه مردم، شناخت قابل قبولی از پیامبر عظیم الشأن ندارند. برخی مردم امام زاده دهشان را بیشتر از رسول خدا صلی الله علیه و آله می شناسند و مسؤولیت این امر با من و شماست.
سرپرست حجاج با بیان چند نکته درباره سیره پیامبر صلی الله علیه و آله، در باب سخنرانی توضیحاتی در مورد کوتاهی سخنرانی، جامعیّت، وضوح، همه فهم بودن، مطابق نیاز مردم بودن، به اندازه ظرفیت مخاطبین بودن سخنانی ارائه داد و گفت:
پیامبر علاوه بر اینها، سخن گفتنش همراه با لبخند بود. با روی عبوس و گرفته با مردم سخن نمی گفت. امّا مهمتر از همه اینها، آنچه که هر سخندان باید از پیامبر بیاموزد، این است که به خاطر خدا سخن بگوید. با قصد
قربت سخنرانی کند و این از همه آنچه گفته شد مهم تر، مشکل تر و تأثیرگذارتر است.
نکته دیگر راجع به مسؤولیت مدیران کاروان ها در پیشبرد اهداف فرهنگی است. شاید جدا کردن بخش اجرایی و فرهنگی به یک معنا دقیق نباشد؛ بله، تقسیم کار می شود امّا در حقیقت هر دو هم فرهنگی است، و هم اجرایی.
مدیران کاروان ها کار فرهنگی انجام می دهند. در همان کار اجرایی هر چه با سوادتر و وظیفه شناس تر باشند، اثر فرهنگی بیشتر دارند.
مسئله توجیه زائران و اطلاع رسانی به زائران درباره حقوق و وظایف آنان از وظایف مدیران است و رعایت عزّت زوّار، خاصّه سالخوردگان وظیفه مدیران و روحانیان است. با عنایت به فرمایشات مقام معظّم رهبری مسئله برائت و دعای کمیل که به طور حضوری هم بارها تأکید کرده اند، باید از دغدغه های روحانی ها و مدیران کاروان ها تلقی شود.
سخنران بعدی این همایش رییس محترم سازمان حج و زیارت آقای خاکسار قهرودی بود که در آغاز، تقارن هفته بسیج و هفته حج را تبریک گفت و در بیان ارتباط این دو مناسبت مهم، مراسم حج را از منظر سیاسی یکی از مصادیق بسیج جهان اسلام برشمرد و گفت:
در این بسیج جهانی توانمندی های جهان اسلام به نمایش گذاشته می شود و پیامی که در آن برای همه انسان ها عرضه می شود، این است که هیچ قدرتی در دنیا به جز خدا رسمیّت ندارد و هر عقیده ای جز عقیده الهی باطل است.
حج دعوتی است برای توجّه به نظام خدامحور هستی، بسیجی است برای اثبات بیهوده بودن هر سعی و کوششی که در مسیر خداست.
اجتماع شما روحانیون و مدیران حج یکی از مصادیق بزرگترین اجتماع بسیجی است؛ چون شایسته وارد شدن به صحنه مبارزه فرهنگی و پیروز خارج شدن از آن، نیازمند کسب آمادگی و دارا بودن آموزش های لازم
است که مسؤولیت آن به عهده شما حاضران است.
او با تأکید بر فرهنگی بودن تمام فعالیت ها در حج گفت:
تقسیم کار و آرایش اجرایی باید به گونه ای باشد که همه آنها اجرای مسؤولیت های فرهنگی را تسهیل کند؛ بنابراین اگر مدیر با روحانی هماهنگی داشت، کار مهمّی نکرده، بلکه وظیفه ابتدایی و اولیّه اوست که مورد توجّه قرار گرفته. وظیفه مهم مدیر آن است که هیچ کار اجرایی بدون توجّه و ایجاد زمینه لازم برای اجرای کار فرهنگی، اساساً نباید تنظیم شود. البته آنچه می تواند برای زائران کاروان اساسی و تعیین کننده باشد، عامل بودن شخص دعوت کننده است و از این رو همه باید خود را خدمتگزار زائر بدانند.
رییس سازمان حج در ادامه به شرح برخی اجرائیات انجام شده در سازمان در خصوص حج آینده پرداخت و در مورد گوشت و مواد غذایی ارسال شده از ایران به عربستان، گوسفندهای قربانی، وضعیت جمرات پس از انجام پروژه بازسازی آن توضیحاتی داد و افزود: به فعّالیت کشیدن بخش خصوصی اراده جدّی ما در سازمان است. در مورد عمره مناقصه هایی صورت گرفته و خدمات حج از جمله آشپزخانه های متمرکز در مکّه و مدینه در اختیار بخش خصوصی گذاشته خواهد شد.
آقای خاکسار قهرودی با تأکید مجدد بر ضرورت توجّه به امور فرهنگی گفت:
اقدامات خوبی در حوزه کار فرهنگی صورت گرفته که امسال و سال آینده آثارش روشن می شود. ما از حیث بودجه، محدودیتی برای کار فرهنگی نداریم، مشروط بر اینکه در مراجع ذیصلاح مورد تصویب قرار گرفته باشد.
آخرین سخنران این اجتماع آقای دکتر صفّار هرندی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی بود که موضوع سخن خود را «فریضه حج و فرهنگ عمومی» اعلام کرد و با بیان تعریف مورد قبول صاحبنظران، فرهنگ را مجموعه سنن، اعتقادات، علایق، زبان ها، تاریخ و وجدان های تاریخ یک ملّت برشمرد، و آن را اساس تفکیک و تمایز اقوام و ملل
دنیا دانست و گفت: «آن چه در موسم 40 تا 45 روزه حج تمتّع خیلی مهم است، اختلاط و امتزاج ملل مختلف با فرهنگ های مختلف است که باعث ارزیابی فرهنگ ها می شود».
او با تأکید بر نقش مدیران و روحانیان در تأمین بخش معیشت روزمره زائر و تبیین ابعاد اعتقادی و فرهنگی حج برای او افزود:
مدیران و روحانیون عنایت داشته باشند که باید علاوه بر صحّت انجام مناسک- که اندکی غفلت در آن موجب زحمت بسیار زائر می شود- التزام دیگری را هم در نظر داشته باشند و آن اینکه آیا این قافله در شأن ملّت ایران ظاهر می شود یا نه؟
اینجاست که بحث فرهنگ عمومی در حج تمتع مطرح می شود و موجب تأمل در مسائلی می شود که اگرچه به ظاهر کوچک و بی اهمیّت است، امّا در باطن نشان می دهد که این ملّت در چه جایگاهی از حیث فرهنگ عمومی قرار دارد. هویّت ملّت ها به همین اعمال و مناسک است که فرهنگ آنها را تشکیل می دهد.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در ادامه بحث به مشارکت در نماز جماعت حرمین، وضعیت پوشش زائران، خرید و فروش اجناس و نوع برخوردها اشاره کرد و اظهار امیدواری کرد که در کنار آموزش مناسک، روی آموزش فرهنگ عمومی هم کار شود.
سخنران دیگر این همایش حجة الاسلام والمسلمین عرب مسؤول معاونت امور روحانیون بعثه بود که از فعّالیت امور روحانیون در آستانه حج سالجاری گزارشی ارائه داد.
او درباره آزمون غیرحضوری روحانیون و کیفیت امتیازبندی و نفرات برتر آن، فرم های نظرسنجی و نتایج اجمالی آن، جزوه وظایف روحانیون و معین و معینه ها توضیحاتی داده، نسبت به مندرجات برخی منشورات امور روحانیون تذکراتی داد و سپس با ذکر جزئیاتی از محتویات سایت امور روحانیون به شرح گزینه های مختلف آن پرداخت و افزود:
در بخش آموزش امور روحانیون کارهایی انجام شده. شورای آموزش تشکیل
گردیده و در رابطه با برنامه آموزش ابتدایی نسبت به روحانیون تازه جذب شده، دو سال کار شده و متون آن در دفتر تبلیغات تدوین گردیده، آموزش مستمر برای 3700 روحانی و معین و معینه داریم و باید عدد را به 5500 نفر برسانیم. همچنین تدوین جزوات آموزشی به عهده کمیته تخصّصی گذاشته شده. از کسانی که می توانند در تدوین کتب آموزشی همکاری کنند دعوت می شود با کمیته ارتباط برقرار کنند.
در تطبیق فرمایش مقام معظّم رهبری که فرمودند از وسایل روز استفاده شود، مناسک از طریق تلفن همراه در اختیار روحانیون گذاشته می شود. نسبت به همکاری با نشریه صفا که ویژه نامه زائر مخصوص روحانیون است، به همه شما توصیه دارم.
سخنران بعدی همایش روحانیون کاروان های حج 85، حجة الاسلام و المسلمین مهدوی بود که روی چند موضوع مختلف، توضیحاتی داد و گفت:
اولین بحث ما تشریح آخرین وضعیّت در روابط بین جمهوری اسلامی ایران و عربستان سعودی است که همواره رو به بهبود است. دومین بحث ما بررسی سیاست های بعثه در طول مدّت حج و عمره است. سومین مبحث سیاست های تبلیغی بعثه است و چهارمین مبحث نیز وظایفی است که همه ما باید در طول حج و عمره آن ها را رعایت کنیم. آخرین نکته، همکاری بین دو معاونت امور روحانیون و بین الملل است.
معاون امور بین الملل بعثه سپس به تشریح هریک از مباحث مذکور پرداخت و با تأکید بر لزوم همکاری سیاسی با عربستان سعودی در مقابله با دشمن های مشترک، نقش روحانیون کاروان ها را در پیگیری و انجام کلیه سیاست های بعثه جمهوری اسلامی ایران به ویژه تبلیغ ارزش های اسلام و انقلاب، حسّاس و اساسی توصیف کرد؛ او در پایان، فعالیت روحانیون زباندان را یکی از مهم ترین بخش های عملکرد بعثه در راستای بین المللی کردن حج بر شمرد.
همایش مدیران کاروان های حج 85
سالن اجتماعات شیخ صدوق در شهرری در جوار حرم مطّهر حضرت عبدالعظیم حسنی علیه السلام، در غروب و شامگاه آخرین روز ماه شوّال، شاهد اجتماع بزرگ کلیه مدیران حج امسال بود.
مراسم از ساعت 4 بعد از ظهر آغاز شد و تا ساعتی پس از غروب ادامه یافت. در این مراسم که پس از تلاوت آیاتی از کلام اللَّه مجید با سخنرانی رییس محترم سازمان حج آغاز شد، سید مصطفی خاکسار قهرودی با تأکید بر اهمّیت حج و ویژگی های منحصر به فرد این سفر روحانی و معنوی و نقش تأثیرگذار آن در زندگانی فرد و جامعه و اینکه چه بسا برای اکثر زائران بیت اللَّه یک تجربه منحصر به فرد و غیر قابل تکرار در تمامی عمرشان است، فرمایش رهبر معظّم انقلاب را برای همه مسؤولان و دست اندرکاران حج راهگشا دانست. (1)
او با تأکید دوباره بر فرهنگی بودن کلیه عملیّات اجرایی در حج، مدیران کاروان ها را مسؤول زمینه سازی و تسهیل و اجرای برنامه های فرهنگی دانست که به ظاهر
1) 1. رهبر فرزانه انقلاب فرمودند: حج اهمیّتی دارد که اگر یک بار حاجی آن را به طور شایسته انجام دهد برای بهره برداری در تمام طول عمرش کافی است.
مأموریّت دیگر عوامل شمرده می شود. امّا بدون همکاری و مسؤولیت پذیری مدیر ممکن نیست به نتیجه مطلوب برسد.
همایش مدیران در جوّی پرنشاط و با مشارکت فعّالانه مدیران در بخش بعدی که به صورت پرسش و پاسخ انجام می شد، ادامه یافت.
در این بخش از برنامه که بسیار طولانی تر از بخش اول بود، مدیر پشتیبانی سازمان حج آقای رضوی و مدیر امور مالی سازمان، آقای مرادیان نیز در کنار مدیر سازمان حج و زیارت قرار گرفتند تا بارِ کارشناسی پاسخ ها افزایش یابد و ابهامی در وضعیت مالی و پشتیبانی کاروان ها باقی نماند.
همایش علما و روحانیون کاروان های اهل سنت
تالار اندیشه جوان واقع در صحن شرقی حرم مطهّر حضرت عبدالعظیم علیه السلام، محل برگزاری همایش علمای اهل سنّت بود که از حدود ساعت 30/ 3 بعدازظهر چهارشنبه آغاز شد و سه ساعت به طول انجامید.
در این برنامه علاوه بر تلاوت قرآن و شعر خوانی، سخنرانی های مختلفی نیز صورت گرفت. اولین سخنران این همایش حجة الاسلام و المسلمین علم الهدی، قائم مقام معاونت امور اهل سنت بعثه بود که در مورد وظیفه روحانیون و مدیران کاروان ها در حج مطالبی را بیان داشت و بر لزوم هماهنگی بین بعثه و ستاد با کاروان ها و همکاری بین مدیر و روحانی در هر کاروان تأکید کرد.
سخنران دیگر برنامه حجة الاسلام و المسلمین محمد حسن زمانی مسؤول محترم واحد اهل سنّت بعثه بود که با بررسی نقش روحانیّت در سلامت جامعه و برگزاری صحیح و بدون تنش حج، اهمیّت بعد بین المللی حج را مورد تأکید قرار داد و مسؤولیت روحانیون اهل سنّت را در ترسیم تصویری درست و واقعی از اوضاع اجتماعی و همزیستی مذاهب مختلف در جمهوری اسلامی، اساسی و مهم دانست.
وی با اشاره به شرایط موجود جامعه جهانی در عصر حاضر، صدور ارزش های
انقلاب را راه حل مشکلات جوامع مختلف برشمرد و وظایف روحانیّت به ویژه روحانیّون و علمای اهل تسنّن را کلیدی و موثّر خواند.
او با استناد به آیات و روایاتی در فضایل مکّه و مدینه و ایّام حج و با ذکر اقوالی از رهبر معظم انقلاب اسلامی، اجتماع میلیونی مسلمانان دنیا در حرمین شریفین و مناسک حج را بهترین فرصت برای تحکیم اتّحاد بین امّت مسلمان و مقابله با توطئه های استعمار دانست.
سخنرانانی از اهل سنّت نیز در این همایش، سخنرانی یا قرائت شعر و مقاله داشتند.
مشاور رییس جمهور در امور اهل سنّت، مولوی اسحاق مدنی نیز در زمینه اتحاد مسلمانان و لزوم همدلی در رفع نابسامانی های جوامع اسلامی مطالبی ایراد کرد و بر بهره گیری از فرصت موسم حج در ادای رسالت تبلیغی روحانیون معظّم تأکید نمود.
همایش معاونت بین الملل
تالار شیخ مفید در دانشکده علوم حدیث محل برگزاری همایش معاونت بین الملل بعثه بود که عصر چهارشنبه 1/ 9/ 85 با حضور معاون بین الملل بعثه و سایر دست اندرکاران این معاونت، برگزار گردید.
در این همایش مسؤولان اداره کل پژوهش و مبلغان به تشریح فعّالیت های انجام شده و برنامه های مورد نظر برای حج سال جاری پرداختند و با ارائه آمار و اطلاعات لازم در هریک از بخش ها، وضعیّت حج امسال را در همه زمینه ها بهتر و حساب شده تر از سال های گذشته ترسیم کردند.
در این سخنرانی ها به معیارهای ارزیابی مبلّغان و کیفیت تاثیر گذاری دوره های آموزشی انجام شده اشاره شد و سیاست های معاونت در انجام هرچه بهتر مأموریت های برادران و خواهران مبلّغ در حج 85 تشریح گردید.
حجة الاسلام و المسلمین آقای هادوی، مسؤول هیئت علمی نیز به حسّاسیّت و اهمیّت این جایگاه و لزوم همکاری و هماهنگی هرچه بیشتر بین اعضای کمیته های هیئت علمی با کلیّه افراد زباندان اعزامی به حج پرداخت.
سخنران بعدی حجة الاسلام و المسلمین محمد شریف مهدوی، معاون بین الملل
بعثه بود که با تأکید بر ضرورت رعایت کلیه بندهای شرح وظایف اعضای گروه ها، عملی شدن نیّات و اهداف و رهنمودهای مقام معظم رهبری در بند بین المللی حج را مشروط به دقّت، انضباط و تلاش مخلصانه مبلغان دانست.
نماینده مقام معظّم رهبری به عنوان سخنران پایانی این همایش، رعایت اخلاص و طلب توفیق از خداوند را شرط اصلی تأثیرگذاری و ثمر بخش بودن کلیه فعالیت ها دانست و با شاره به شرایط سیاسی کنونی دنیا و وضعیّت رو به رشد اسلام خواهی در بین ملّت های مختلف، به توطئه های استکبار و صهیونیزم بین الملل در مقابله با جمهوری اسلامی و ارزش های اصیل اسلام پرداخت و پیروزی حزب اللَّه را نقطه عطفی برای رویکرد به اهل بیت و تشیّع در همه کشورهای تحت ستم برشمرد.
سرپرست حجاج ایرانی در این همایش، خاطره ای از دیدار خود با سید حسن نصراللَّه، دبیرکل حزب اللَّه لبنان بازگو کرد که طیّ آن ایشان از قول فرمانده عملیات منطقه جنوب، عنایت حضرت زهرا علیها السلام در بیست و نهمین روز جنگ سی و سه روزه حزب اللَّه با صهیونیست ها را عامل دفع شرّ و پیروزی بر دشمنان برشمرده بود.
مراسم مختلف در مراکز استان ها و شهرستانها در هفته حج
هفته حج که امسال با هفته بسیج نیز مصادف شده بود، فرصتی کم نظیر برای مسؤولان ادارات کلّ حج و زیارت استان ها پیش آورده بود تا توانمندی های مختلف خود را برای آشنا ساختن مردم با اهداف و سیاست های سازمان در امور حج و زیارت به نمایش گذارند.
برگزاری نمایشگاه های مختلف عکس، پوستر، کتاب و طرح و نقّاشی با محوریّت حج و زیارت و اماکن مقدسه، در کنار ماکت های کعبه مکرّمه که گاه در ابعاد چهار- پنج متری جلوه ای ملکوتی به نمایشگاه می بخشید و در کنار صحنه هایی بدیع که با الگوگیری از محلّه قدیم بنی هاشم، دیدارکنندگان از نمایشگاه را باگذر از کوچه هایی با دیوارهای کاه گلی به ماکتی بزرگ از بقیع و قبور ائمّه اطهار راهبری می کرد، معنویتی فراوان به ارمغان می آورد. به طور مثال در استان فارس نمایشگاه «از حرم عشق تا حرم دل» مجموعه ای بدیع از فضاهای مقدّس و نورانی عتبات عالیات و مکّه و مدینه بود.
برگزاری همایش بزرگ حج با شرکت زائران بیت اللَّه الحرام از سطح استان، یکی دیگر از مراسم با شکوه و بیاد ماندنی برای حجّاج هر استان بود که علاوه بر ایراد سخنرانی های مختلف توسط شخصیّت های استان و برگزاری انجام نمادین عملیّات و
مناسک حج از احرام پوشیدن تا طواف، سعی و نماز پشت مقام ابراهیم علیه السلام می شد که در برخی استان ها با شکوه و دقّتی چشمگیر در همه زمینه ها همراه بود.
در بسیاری از استان ها به برگزاری همایش عمومی حج و نمایشگاه حج اکتفا نشده، برنامه هفته حج طیّ جدولی برای کلیه ایّام این هفته، اعلام و اجرا می شد که شامل برنامه های متنوّع و جذّابی بود.
برگزاری شب شعر با شرکت شاعران سرشناس استان و در برخی استانها با دعوت از شاعران نام آشنای کشور، برنامه ای بود که می توانست اهل ذوق و ادب را طی ساعاتی سرشار از معنویت، در فضای عشق و شور دیدار بیت اللَّه و حرم مطهر پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و بقیع پررمز و راز قرار دهد. مراسم شعرخوانی در بعضی استان ها، همراه با قصّه خوانی و تعریف خاطرات حج بود و نمایش قطعه فیلم هایی از برگزاری مناسک مختلف حج، برطراوت و جذابیت آن می افزود.
پایان اولین روز هفته حج، در بسیاری استان ها، با شور مناجات و نوای عاشقانه دعای کمیل در مساجد و حسینیه ها همراه بود که زائران مدینه را به یاد دعاهای کمیل کنار بقیع و حرم پیامبر صلی الله علیه و آله می انداخت که خاطره فراموش نشدنی آن را از زبان زائران سال های گذشته بارها شنیده بودند.
دومین روز هفته حج، روز جمعه دوم ذیقعده، در همه استان ها، سخنرانی پیش از خطبه ها به یکی از مسؤولان سازمان حج یا روحانیّونی اختصاص داشت که شرکت کنندگان نماز جمعه را در فضای حج و برنامه های مختلف این سفر ملکوتی قرار دهند.
در برخی استان ها مسابقات مختلف طرّاحی، نقّاشی، مقاله نویسی، شعر و قصه، یا حدّاقل یکی از این رشته ها که از قبل اعلام شده بود، طی هفته حج به برندگان این مسابقات هدایا و جوایزی تقدیم گردید. برخی مسابقات انجام شده به صورت سراسری در سطح کل کشور اعلام و برگزار گردید.
در دو- سه استان کشور، مسابقه نقاشی همگانی برگزار شد که در یکی از روزهای هفته، دانش آموزان و دانشجویانی که تجربه هنر نقّاشی داشتند، در نگارخانه یا سالن
مشخّصی به نقاشی هایی از مراحل مختلف مناسک حج پرداختند و با مشارکت یکدیگر جلوه ای چشم نواز از این مراسم الهی ارائه دادند.
مرکزیّت سازمان حج و زیارت نیز با پخش پوسترهایی زیبا با تصویری از خانه خدا و حرم پیامبر صلی الله علیه و آله در گرامی داشت هفته حج سهیم بود. این پوسترهای رنگی به همه مراکز استان ها ارسال و در غالب شهرها، خیابان ها و اماکن عمومی به نمایش گذاشته شد. علاوه بر این، تابلوهای بزرگ تبلیغاتی با عنوان هفته حج در نقاط حساس تهران و مراکز استان ها توزیع و نصب گردید.
برنامه های اعلام شده سازمان حج و زیارت برای هفته حج، دیدار کارگزاران و مسؤولان حج با مقام معظم رهبری، شرکت در نماز جمعه و سخنرانی پیش از خطبه های نماز جمعه تهران توسط نماینده ولی فقیه در امور حج و زیارت، افتتاح نمایشگاه ها و موزه حج، توزیع جوایز برندگان مسابقات فرهنگی حج، مشارکت در برنامه ها و همایش های اعلام شده استان ها، جلسه ویژه تواصی به حق و اهدای جوایز مسابقه حدیث تواصی، عرضه محصولات فرهنگی و برگزاری همایش های تخصصّی روحانیان، مدیران و هیئت پزشکی و امور بین الملل بود.
فعّالیت های صداوسیما به مناسبت هفته حج
یکی از تأثیرگذارترین جایگاه ها برای ارائه فرهنگ حج و ایجاد شوق و رغبت برای آموزه های معرفتی و اخلاقی حج، صدا و سیماست که امسال به حق با کمیّت و کیفیّتی قابل قبول در هفته حج برنامه هایی متنوّع ارائه داد.
پخش سخنرانی های مربوط به حج، انجام مصاحبه ها و برگزاری نشست های ویژه، پخش نماهنگ ها و کلیپ های مخصوص حج و زیارت و اماکن مقدسه مکّه و مدینه، ارائه اخبار مراسم و همایش های مختلف از تهران و مراکز استان ها، تصویربرداری مناسب از نمایشگاه ها و پخش متناوب آنها، گزینش و پخش قسمت هایی از فرمایشات امام راحل و مقام معظم رهبری و شهدایی همچون شهید مطهری و شهید بهشتی در مورد حج و ابعاد معنوی، فرهنگی و سیاسی آن، تهیه و پخش ویژه برنامه هایی با حضور برخی مسؤولان حج یا روحانیان مرتبط با سازمان و برنامه های پرسش و پاسخ فقهی مربوط به احکام و مناسک حج، از جمله برنامه هایی بود که حجم زیادی از شبکه های مختلف رادیو و تلویزیون را در ساعات مختلف روز و شب به خود اختصاص داده بود.
گفتنی است که عزیزان دست اندرکار صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران با درک درست از تأثیرگذاری فرهنگی و معنوی حج در طی سال برنامه های متعددّی را به امر
حج تمتع و عمره مفرده اختصاص داده اند و در طیّ موسم حج نیز در خبر رسانی به موقع و پخش مستقیم برنامه هایی همچون دعای کمیل بین الحرمین، ارائه تذکّرات مختلف و زنده نگه داشتن شور حج در مردم کوتاهی نمی کنند.
سخنرانی سرپرست حجّاج ایرانی قبل از خطبه های نماز جمعه تهران
در دومین روز از هفته حج و به عنوان یکی از برنامه های پیش بینی شده در این هفته، نماینده ولیّ فقیه در امور حج، با حضور در نماز جمعه تهران و سخنرانی در جمع پرشور نمازگزاران جمعه، «برکات حج از منظر پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله» را برشمرد که به خلاصه این سخنان طی چند نکته اشاره می شود:
امسال هفته حج مصادف با هفته بسیج است که اتفاقاً ارتباط نزدیکی با یکدیگر دارند و طی این گفتار به عنوان حج و بسیج جهان اسلام به آن اشاره خواهد شد.
با الهام از رهنمود رهبر معظّم انقلاب که امسال را «سال پیامبر اعظم صلی الله علیه و آله» نامیدند، محور تبلیغات حج سیره اخلاقی و عملی پیامبر خواهد بود و کوشش می شود تا زائران خانه خدا با بهره گیری از سیره پیامبر، عطر اخلاق نبوی را برای خانواده، محیط کار و کشور خود به ارمغان بیاورند.
اهمیت، آثار و برکات حج و نقش آن در زندگی فردی و اجتماعی نیز در کلام نورانی پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله مطرح شده که همگان باید در تحقّق آن بکوشند.
طهارت نفس و پاکی روح یکی از مهم ترین برکات حج است که پیامبر صلی الله علیه و آله درباره اش می فرماید: «حج به جا آورید که حج تمام گناهان را می شوید؛ چنانکه آب همه آلودگی ها را می زداید».
حصول طهارت جان در اثر آمرزش گناهان شرطش این است که زائر در این سفر جز خدا را در نظر نداشته باشد. کسی که به حج می رود تا به او «حاجی» بگویند، یا حج را سفر تفریحی و سیاحتی می داند، یا برای حلّ مشکلی به سفر حج می رود، آمرزیده نمی شود، چون پیامبر صلی الله علیه و آله فرمودند: «کسی که از خانه و وطن خود تنها با نیّت
خالص، به خاطر خدا خارج شود، خداوند گناهان قدیم و جدید او را می آمرزد.»
اثر دیگر حج، «اجابت دعا» ست، بنا به فرمایش پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله خدا نه فقط دعاهای زائر خانه اش را مستجاب می کند، بلکه شفاعت او را برای اجابت دعای دیگران نیز می پذیرد؛ بنا به صریح روایات، حج گزاران و عمره گزاران مهمان های خدا هستند، خدا آنان را دعوت کرده و آنان اجابت کرده اند. پس هرچه از او بخواهند اجابت خواهد کرد؛ حتی اگر در مورد دیگران باشد.
سومین برکت و اثر حج، غنا و بی نیازی است. بنابر فرمایش پیامبر صلی الله علیه و آله کسی که توفیق حج یافت، در آینده زندگی دچار فقر و مسکنت نمی شود، بلکه به برکت زیارت خانه خدا غنی و بی نیاز خواهد شد. در مقابل، اگر کسی مستطیع باشد و حج نرود، گرفتار فقر خواهد شد.
چهارمین برکت حج آن است که زائر خانه خدا از خیر دنیا و آخرت بهره مند خواهد شد و این سخن پیامبر صلی الله علیه و آله ریشه در آیه شریفه دارد که فرمود ی لِیَشْهَدُوا مَنافِعَ لَهُمْ ی (1)
یعنی اصولًا فلسفه و حکمت حج، تأمین منافع جامعه اسلامی است. وقتی از امام صادق علیه السلام می پرسند که منافع دنیوی مراد است یا اخروی؟ می فرماید: هردو.
برکات و آثار حج منحصر به منافع فردی نیست؛ حج می تواند مشکلات امّت اسلامی را حل کند. انواع مشکلات سیاسی، اقتصادی، فرهنگی امّت، در حج حل می شود.
مقام معظّم رهبری در دیدار چهارشنبه گذشته با کارگزاران حج، بخشی از برکات اجتماعی و سیاسی حج را ذکر کردند که باید مورد توجّه همه مسؤولان و دست اندرکاران حج و همه زائران بیت اللَّه الحرام قرار گیرد.
از نگاه رهبر انقلاب، یکی از برکات مهم حج، هوشیاری جهان اسلام است؛ یعنی وقتی مسلمانان کشورهای مختلف، با یک مناسک مشخّص، در یک مکان و در
1) 1. سوره الحج/ 28.
یک وقت معیّن در کنار هم قرار می گیرند، باید تلاش کنند تا به منافع مورد نیاز جهان اسلام دست پیدا کنند. باید همگی در برابر فتنه هایی که اسلام و قرآن را تهدید می کند، هشیار باشند. باید مشکلات مسلمانان مورد بررسی قرار گیرد. باید مسئله تلاش استکبار جهانی برای سلطه روز افزون بر جهان و خصوصاً ممالک اسلامی در حج مورد بحث و بررسی مسلمانان و نخبگان جهان اسلام قرار گیرد.
از دیدگاه امام راحل که احیاگر حج ابراهیمی بود و از دیدگاه خلف صالح او، مسئله تفاهم و وحدت کلمه امّت اسلامی، یکی دیگر از آثار اجتماعی و برکات مهم حج است. همه دیدند که حزب اللَّه لبنان با یک جمع محدود چگونه اسرائیل را- که ابرقدرتی مانند آمریکا آن را پشتیبانی می کرد- از پا درآورد. حالا اگر همه امّت اسلامی و دولت های اسلامی در کنار هم قرار بگیرند، چه نیروی عظیم و لایزالی ایجاد خواهد شد! در حقیقت غفلت از همین وحدت همگانی است که باعث شده دشمنان اسلام و غارتگران ثروت های مسلمین بر سرنوشت ملّت های مسلمان مسلّط شوند.
یکی دیگر از نکات مورد تأکید در فرمایشات مقام معظّم رهبری که باید همه کارگزاران حج و زائران به آن توجه داشته باشند، وجود دست های مرموز در بین مسلمانان برای ایجاد اختلاف و تفرقه است. عدّه ای مزدور هستند و عدّه ای بی مزد و مواجب به دشمن خدمت می کنند. از این رو لذا همه زائران خانه خدا باید از هر حرکتی که موجب اختلاف است اجتناب کنند.
شرک زدایی در مراسم حج هم از آثار مهم حج است؛ «لبیک لا شریک لک لبّیک» شعار مهّم شرک زدایی است. امروزه «لات و هبل» در کعبه وجود ندارد، امّا بت های نوین جهان امروز خطرناک تر از آن «لات» و «هبل» دیروز هستند. امروز آمریکای جنایتکار و اسرائیل غاصب، بت بزرگ هستند و کسانی که دنباله روی آنها هستند، بت پرستند. شعار مرگ بر آمریکا و مرگ بر اسرائیل، شعار برائت از مشرکان و مراسم برائت در حج، مراسم شرک زدایی در جهان امروز است. که بحمداللَّه این شعار در حال تحقق است.
وظیفه برائت از مشرکان همانطور که رهبر معظم انقلاب بر آن تأکید دارند، یک اعلام موضع است. کسی قصد لشکرکشی برای مبارزه با آمریکا و اسرائیل، از مکّه را ندارد، بلکه باید در آنجا مردم با آگاهی، موضع خودشان را علیه دشمنان اسلام اعلام کنند.
آنچه در تناسب بین هفته حج با هفته بسیج بسیار مهّم است، فرمایش امام راحل است که می فرمودند: «بسیجیان جهان اسلام باید در فکر حکومت بزرگ اسلامی باشند».
بسیج منحصر به ایران اسلامی نیست، بلکه باید هسته های مقاومت در تمام جهان به وجود آید و در مقابل شرق و غرب ایستادگی کنند. از نگاه امام و خلف صالح او بسیجیان باید مقدمه حکومت جهانی اسلام به رهبری مهدی آل محمد (ارواحنا له الفدا) را فراهم کنند؛ شعار برائت از مشرکان در حج یک شعار اصلی برای پدید آمدن بسیج جهان اسلام است.
بخش سوم: روز شمار حج 27
بخش سوم: روز شمار حج 27
گزارش های روزانه موسم حج 1385
چهارشنبه 15/ 9/ 85
استقبال مسؤولان بعثه و ستاد مدینه از اوّلین گروه زائران
بخش سوم: روز شمار حج 27
گزارش های روزانه موسم حج 1385
چهارشنبه 15/ 9/ 85
پانزدهم ذیقعده 1427
استقبال مسؤولان بعثه و ستاد مدینه از اوّلین گروه زائران
456 زائر از هموطنان تهرانی، کرجی و همدانی، با اوّلین پرواز هواپیمایی جمهوری اسلامی ایران، در سحرگاه پانزدهم آذرماه وارد فرودگاه مدینه منوّره شدند. این گروه از زائران بیت اللَّه الحرام و حرم قدس نبوی به محض ورود، مورد استقبال جمعی از مسؤولان ستاد مدینه قرار گرفته، با نقل و شیرینی و شکلات پذیرایی شدند.
یکی از مسؤولان ستاد مدینه گفت: «به یاری خدا همین امروز 17 پرواز دیگر هم برای انتقال حجاج محترم به مدینه منوره صورت می گیرد و این پروازها تا تاریخ 27 آذرماه- که آخرین پرواز مدینه قبلی هاست- ادامه خواهد یافت».
وی افزود: «امسال ترتیبی فراهم شده است که زائران پس از رسیدن به فرودگاه کمترین مشکل را برای دریافت بارهای خودشان داشته باشند».
وی با اشاره به هماهنگی های انجام شده با دولت سعودی اظهار امیدواری کرد که امسال سعودی ها با تعامل بهتری زمینه حضور زائران ایرانی در عربستان را فراهم نمایند، تا کلیه امور اداری و گمرکی با سرعت بیشتری صورت پذیرد.
پرواز مشترک کارکنان بعثه مقام معظم رهبری و نمایندگان محترم مراجع تقلید
پرواز شماره 1017 هواپیمایی جمهوری اسلامی ایران، با 50 دقیقه تأخیر، ساعت 10 و ده دقیقه صبح امروز، فرودگاه مهرآباد را به مقصد مدینه منوره ترک گفت. این هواپیما که حامل اغلب کارکنان بعثه مقام معظم رهبری، تیم پزشکی حج، قاریان بین المللی و کلیه نمایندگان بعثه های مراجع عظام تقلید بود، پس از دو ساعت و نیم در فرودگاه مدینه به زمین نشست. امور گمرکی زیاد طول نکشید، اما بیش از یک ساعت و نیم سرگشتگی و انتظار بیهوده در داخل اتوبوس ها، امری غیرعادی، خسته کننده و سئوال برانگیز بود. گفته می شد مأموران سعودی، در این اولین روزهای پرواز، نسبت به مقررات مربوطه، خیلی توجیه نیستند و ترتیبات لازمه طول می کشد. یکی از برادران که پیگیر قضیه بود، می گفت: رییس مأموران سعودی خارج از فرودگاه که باید برگه تردد رانندگان اتوبوس ها را امضا کند، برای نهار رفته و آمدنش طول خواهد کشید!
اما واقعیت امر چنان که بعد کشف شد، این بود که مأموران سعودی دستور داشتند که به هر اتوبوس پس از قطعی شدن محل اسکان زائران، اجازه حرکت از فرودگاه بدهند؛ در حالی که نیروهای بعثه کارت های مربوطه را که دربردارنده نام و نشانی و شماره تلفن های هتل محل اقامت بود، همراه نداشتند و طبق مقررات تا روشن شدن تکلیف از طرف مسؤولان نمی توانستند اجازه حرکت به سمت مدینه را دریافت کنند.
عاقبت پس از پیگیری های فراوان، سعودی ها قرار گذاشتند که مأموری را همراه اتوبوس کنند تا کارگزاران بعثه را تا محل هتل نجوم المدینه که طبق ادعای اشخاص پیگیری کننده محل اسکان آنان بود، برساند و این، تازه آغازِ مشکلی دیگر بود؛ زیرا محل واقعی اسکان «قصرالدخیل» بود و مأموری که نامش محمد بود، به غیر پیاده کردن افراد در هتل «نجوم المدینه» رضایت نمی داد.
آغاز به کار «کمیته مرکزی حج عربستان»
این کمیته که با هدف ایجاد هماهنگی میان کلیه ادارات دولتی و مؤسسات رسمی در امر خدمت رسانی به حج تأسیس شده، مقر اصلی آن در مکّه است و نمایندگانی از
وزارت حج، وزارت کشور و سایر وزارت خانه ها و نهادهای مرتبط با حج در آن عضویت دارند.
محمد بن علی الشافعی، دبیر کمیته مرکزی حج گفت:
این کمیته علاوه بر ایجاد هماهنگی بین وزارت خانه ها و ادارات دولتی در امر حج، نظارت بر حسن اجرای سیاست ها و مقررات دولت در خدمت رسانی به حجاج را نیز به عهده دارد و در رفع نارسایی های احتمالی هم با قدرت و سرعت عمل خواهد کرد.
او از کلیه دست اندرکاران اجرایی در بخش های مختلف دولتی و غیردولتی خواست تا هرگونه کمبود و نقصی در زمینه های مختلف را به این کمیته گزارش دهند و از هر قصور و تقصیری در خدمت رسانی به حجاج برحذر باشند.
جزئیات بیمه حجاج سال 85
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی حج، شیبانی مدیر کل حج و زیارت استان تهران که مسؤولیت ستاد مدینه را نیز در حج امسال عهده دار خواهد بود، اعلام کرد:
براساس قراردادی که بین بیمه البرز و سازمان حج و زیارت منعقد شده، تمام زائران تحت پوشش انواع بیمه ها قرار می گیرند. خدمات بیمه که در سال 85 به زائران حج تمتع ارائه می شود، شامل بیمه عمر، حادثه و درمان، بیمه نامه حوادث انفرادی تکمیلی، بیمه بار زائران و بیمه تأمین هزینه مجدد حج تمتع است.
مدیر کل حج و زیارت استان تهران درباره بیمه عمر، حادثه و درمان گفت:
بازماندگان کلیه زائران حج تمتع در مقابل خطر فوت به هر علت، تا مبلغ 4 میلیون تومان و در مقابل خطر فوت به علت حادثه، تا مبلغ 8 میلیون تومان با نظر پزشک مورد اطمینان، دریافت خواهند کرد.
هزینه های بیمارستانی ناشی از بیماری یا حادثه در صورتی که بیمه شده نیاز به معالجه در ایران داشته باشد، تا سقف 3 میلیون تومان قابل
پرداخت است.
هزینه مراجعت بیمه شده بیمار یا مصدوم به شهر مبدأ، پس از ترخیص از بیمارستان تا مبلغ 150 هزار تومان با ارائه رسید معتبر قابل پرداخت است.
چنانچه بیمه شده در اثر حادثه، دچار نقص عضو یا از کارافتادگی شود، تا سقف مبلغ فوق، غرامت دریافت خواهد کرد و هزینه پزشکی ناشی از حادثه در این قرارداد 250 هزار تومان است.
چنانچه بار همراه زائر، هنگام عزیمت به عربستان و یا موقع بازگشت دچار آتش سوزی، پرت شدن بار از روی وسیله نقلیه حامل کالا، عدم تعدیل، جاماندن بار، مفقود شدن بار، سقوط از هواپیما، سرقت، شکستگی و آسیب دیدگی کالا شود، شرکت بیمه کننده خسارت آن را به موجب قرارداد منعقد شده با سازمان حج و زیارت جبران می کند. سقف خسارت پرداختی به هر زائر در سفر رفت، حداکثر 200 هزار تومان و در سفر برگشت، حداکثر 800 هزار تومان است.
چنانچه زائر اعزام شده قبل از انجام مناسک حج تمتع به علل شرعی یا پزشکی، به تشخیص هیئت پزشکی یا حوزه روحانیون قادر به انجام اعمال حج نباشد و ناچار به مراجعت به کشور باشد، شرکت بیمه در سال بعد و پس از بهبودی، چنانچه زائر قصد انجام اعمال تمتع را داشته باشد، هزینه اعزام مجدد زائر را پرداخت می کند.
تعهد شرکت بیمه، جهت پرداخت هزینه هر سفر، حداکثر یک میلیون و 700 هزار تومان و برای حداکثر 20 زائر است.
مدیر کل حج و زیارت استان تهران، مدارک لازم جهت پرداخت خسارات را، فاکتور کالای خریداری شده، گزارش واحد اشیای گمشده، تأییدیه شرکت هواپیمایی در مبادی ورودی و خروجی فرودگاه مبنی بر عدم تحویل یا آسیب دیدگی بار، استشهاد همراهان مستقر در محل، گزارش و تأییدیه رییس کاروان، روحانی کاروان و بازرس
کاروان و تأییدیه دفاتر سازمان حج و زیارت یا اداره کل پشتیبانی اعلام کرد. زائران موظف هستند در صورت وقوع خسارت، مراتب را کتباً و حداکثر ظرف 3 ماه پس از مراجعت به کشور، به شرکت بیمه اعلام کنند.
گفتنی است که کلیه زائران حج از 48 ساعت قبل از اعزام تا یک هفته پس از مراجعت، تحت پوشش بیمه هستند.
تعیین سقف 160 دلار برای ارزش کالاهای مجاز همراه حجاج
مدیر کل گمرک فرودگاه بین المللی مهرآباد گفت: ارزش کالاهای مجاز همراه حجاج هنگام بازگشت 160 دلار است.
جهرمی با بیان این که از این رقم 80 دلار شامل معافیت گمرکی و بقیه مشمول حقوق و عوارض است، افزود:
به زائران حج امسال دو ساک در مجموع با ظرفیت 40 کیلوگرم تحویل شده است که این میزان، معادل حجم کالای مجاز همراه مسافر است. وی ضمن توصیه به زائران حج امسال برای پرهیز از خرید اضافی از عربستان گفت: فرهنگ خرید هدیه و سوغات از آداب خوب ایرانیان و به ویژه حجاج است، اما حجاج سقف کالای همراه مسافر را رعایت کنند تا در بازگشت با مشکلی روبه رو نشوند و کالاهای آنها تجاری محسوب نشود.
مدیر کل گمرک فرودگاه بین المللی مهرآباد همچنین درباره داروی همراه مسافر گفت: «زائران فقط مجازند به میزان داروی مصرفی هنگام بازگشت، دارو همراه داشته باشند».
گفتنی است ورود گوشی های تلفن همراه به کشور ممنوع نیست؛ اما از آن جا که شرکت مخابرات اعلام کرده که اینها را فعال نخواهد کرد، زائران ایرانی از خرید و همراه آوردن هرگونه گوشی تلفن همراه به کشور اکیداً خودداری کنند.
استقرار واحد امداد گمشدگان در بعثه رهبری
همزمان با ورود اولین گروه های زائران ایرانی به مدینه منوره، واحد امدادگمشدگان در بعثه مقام معظم رهبری مستقر شد.
این واحد به طور شبانه روزی در خدمت زائران بوده، تا آخرین روز اقامت حجاج ایرانی در مدینه، راهنمایی گمشدگان و نیز پیدا کردن اشیای مفقوده زوار ایرانی را عهده دار خواهد بود.
نرخ مکالمات تلفن همراه در تماس حجاج با ایران
براساس گزارش خبرنگار زائر در مدینه، نرخ مکالمه با تلفن همراه از عربستان به ایران هر دقیقه 13346 ریال است.
همچنین نرخ مکالمه با تلفن همراه از ایران به عربستان 1670 ریال تعیین شده است.
گفتنی است نرخ ارسال پیام کوتاه از عربستان به ایران 1953 ریال و ارسال پیام از ایران به عربستان 134 ریال است.
خاطرنشان می شود که نرخ های ارائه شده به واحد پول ایران محاسبه می شود.
پنجشنبه 16/ 9/ 85
اعلام برنامه ها و همایش های بعثه مقام معظم رهبری در مقطع مدینه قبل
پنجشنبه 16/ 9/ 85
شانزدهم ذیقعده 1427
اعلام برنامه ها و همایش های بعثه مقام معظم رهبری در مقطع مدینه قبل
روابط عمومی بعثه مقام معظم رهبری طی اطلاعیه ای برنامه های عمومی مقطع مدینه قبل از تاریخ 17 آذرماه مطابق با هفدهم ذیقعده تا اول دی ماه، (یکم ذیحجه) را اعلام کرد. طبق این اطلاعیه، هر روز حداقل دو یا سه برنامه عمومی در سالن اجتماعات بعثه برگزار خواهد شد. یکی از برنامه ها، مراسم قرآن صبحگاهی است که طی آن قاریان ممتاز و بین المللی ایرانی برای زائران خانه خدا، قرآن قرائت خواهند کرد. این برنامه از روز یکشنبه 19 آذرماه شروع می شود و به مدت دو هفته ادامه می یابد. همین قاریان به همراه گروه تواشیح اعزامی از ایران، شب ها در دو محفل انس با قرآن مشام جان زائران حرم قدس نبوی را معطر خواهند ساخت.
آموزش مناسک حج، طی یک هفته شب ها ساعت 9 و سخنرانی عمومی طی دوازده روز، صبح ها ساعت 10 برگزار خواهد شد.
دو برنامه عمومی دعای ندبه در سالن اجتماعات بعثه، دو مراسم دعای کمیل در جوار بقیع و دو همایش عمومی «منزلت زن» و «حضرت محمد صلی الله علیه و آله، پیامبر رحمت» از سایر برنامه های اعلام شده در این اطلاعیه است.
چنین برنامه هایی، همه ساله افزون بر برنامه های جاری و ویژه هر کاروان، در محل بعثه مقام معظم رهبری به طور عمومی و به منظور بهره وری بیشتر زائران برگزار می شود.
توضیحات مدیر مسؤول و سردبیر نشریه زائر
امسال شانزدهمین سال انتشار این نشریه است.
این نشریه 12 صفحه دارد و تأکید اصلی آن بر انتقال اخبار حج و خبرهای داخلی ایران به زائران ایرانی است.
طبق مصوبه، قرار است نشریه زائر مخصوص عتبات عالیات نیز به زودی منتشر شود. اغلب مطالب نشریه در ایران نگارش و آماده می شود و در این جا تمرکز روی خبرها و گزارش هاست. رویکرد نشر معارف در این نشریه آن را از حالت یک خبرنامه درآورده، به عنوان ابزاری در خدمت معاونت آموزش و پژوهش بعثه مقام معظم رهبری، البته با اشراف روزانه دفتر آیةاللَّه ری شهری بر محتویات آن، قرار داده است.
کادر نشریه مسؤولیت تهیه، تدوین و تنظیم مطالب و اخبار و صفحه آرایی و آماده سازی آن را به عهده دارند و تکثیر و انتشار و توزیع به عهده معاونت اجرایی است.
البته برادران اجازه چاپ رنگی و حتی استفاده از چاپخانه را ندارند و تنها از دستگاه تکثیر استفاده می شود.
اولین شماره نشریه، روز شنبه (یک روز پس از ورود نماینده مقام معظم رهبری به مدینه) منتشر می شود و طبق معمول سال های گذشته، بنا داریم 39 تا 40 شماره منتشر کنیم. در دوره عمره هم یک شماره نشریه زائر البته با صفحات زیادتر و در قالب مجله به عمره گزاران داده می شود.
سال گذشته سه ویژه نامه هم داشتیم که چند شماره از هرکدام به پیوست زائر تقدیم حجاج محترم گردید که عبارت بودند از: نشریه صفا (ویژه روحانیان کاروان ها)، مروه (ویژه بانوان)، دلیل (ویژه مسؤولان و مدیران کاروانها).
امسال برآنیم که تهیه و نشر این سه ویژه نامه را ادامه دهیم و به طور یک روز در
میان در هفته، یک شماره از آنها را ضمیمه زائر کنیم. البته ویژه نامه عید غدیر و عید قربان را هم امسال مانند سال گذشته خواهیم داشت. امسال علاوه بر چهار خبرنگار که دو نفرشان در کاروان ها، یک نفر در بعثه پزشکی، و یک نفر در ستاد فعالیت می کنند، ویراستار مخصوص هم داریم. یکی از برادران کار ترجمه اخبار و گزارشات گزینش شده از روزنامه های عربستان (المدینه و عکاظ) را به عهده دارد. منابع خبری ما، غیر از مطالب و گزارش های خبرنگاران و روزنامه های سعودی، واحد ارتباطات خبری بعثه، سایت های مختلف خبری و گزارشات واصله از ستاد و معاونت های مختلف بعثه است.
آغاز انتشار ویژه نامه فارسی «البلاد»
روزنامه «البلاد» که به ادعای مؤسسان آن نخستین روزنامه سعودی است، در آوریل سال 1932. م مطابق با 1311 ش. تأسیس شده، ابتدا با نام صوت الحجاز و بعدها به اسم البلاد السعودیه و طی حدود نیم قرن اخیر تحت عنوان البلاد انتشار یافته است.
«سازمان انتشارات البلاد» که مرکز آن در جده است، سازمانی دولتی است که ظاهراً تحت پوشش مؤسسه ای خصوصی اداره می شود و برای انتشار یک ماهه ویژه نامه هشت صفحه ای «البلاد به زبان فارسی» به عنوان ضمیمه روزنامه البلاد مبالغ هنگفتی از دولت عربستان دریافت می کند.
در این ویژه نامه فارسی به طور معمول، صفحه اول به اخبار دیدارها، بازدیدها و سخنرانی های شخصیت های سعودی، صفحه دوم به گزارش های مربوط به جهان اسلام، اعم از ایران و غیر ایران، صفحه سوم به گزارش ها و اخبار عربستان، صفحه 4 و 5 به مؤسسات و خدمات سعودی در حج، صفحه 6 به مقالاتی راجع به حج و اخلاقیات به سبکی تعدیل شده، صفحه 7 به تصاویری از اماکن مختلف سعودی و برخی کشورهای اسلامی تبلیغات، اوقات شرعی و تلفن های ضروری و صفحه 8 به گزارش های علمی- فرهنگی اختصاص دارد.
جالب است که هر روز صبح بسته ای از این ویژه نامه ها، احتمالًا حاوی تعدادی
برابر زائران فارسی زبان مستقر در هر ساختمان، به مدیر مستقر یا مسؤول بخش اطلاعات آن ساختمان تحویل می شود که غالباً حاجیان ایرانی رغبتی برای گرفتن و مطالعه آن نشان نمی دهند.
برنامه های حج و زیارت صدا و سیما در حج سال جاری
گروه تولید حج و زیارت صدا و سیما، در سال جاری به منظور ایجاد تحول و نشاط در محتوای برنامه های معارف تلاش ویژه ای را آغاز کرده است.
به نقل از روابط عمومی حج و زیارت، امسال در ایام حج، برنامه های مختلف و متنوعی تولید می شود. یکی از این برنامه ها، مستندی است که به کارگردانی کمال تبریزی و با حضور رضا کیانیان در مقام بازیگر و محمّد ابراهیمیان به عنوان مدیر تصویربرداری در دو قسمت 30 دقیقه ای تولید خواهد شد.
از برنامه های دیگری که در طول ایام حج امسال تولید خواهد شد، می توان برنامه مستندی به نام «سفر عشق»، به کارگردانی محمود غلامی و با حضور حسن پورشیرازی در مقام بازیگر و راوی اشاره کرد که مسعود مسجدی آرانی هم تصویربرداری این برنامه را به عهده خواهد داشت؛ در این برنامه تمامی مراحل سفر حج تمتّع از ابتدا تا انتها به تصویر کشیده خواهد شد. «همگام با پیامبر در حجة الوداع» برنامه دیگری است که در شش قسمت 20 دقیقه ای به کارگردانی محمّدعلی زارع شریفی ساخته می شود. «سیر الی اللَّه» مستند دیگری است که به چهره های شاخص حج در خارج از کشور و تازه مسلمان شده ها می پردازد. این برنامه در 13 قسمت 20 دقیقه ای به کارگردانی نوید کاوین ساخته خواهد شد.
سفر خانواده شهدا و جانبازان به حج، دستمایه ساخت برنامه ای دیگر قرار گرفت که رضا ابراهیم پور در شش قسمت 10 دقیقه ای آن را می سازد. احمدرضا داوری، امسال مستند «کوچ» را کارگردانی می کند. یک برنامه مستند نمایشی با نام «حدیث شبلی» درباره معارف حج هم به کارگردانی سعید امیرکاوه ساخته خواهد شد. «حج ابراهیمی»
برنامه دیگری است که به کارگردانی عبدالرسول گلبن حقیقی و با تصویربرداری ایرج عاشوری ساخته خواهد شد تا ریشه های تاریخی آداب و مناسک حج در آن بررسی شود. این برنامه در 2 قسمت 30 دقیقه ای ساخته می شود.
امسال شبکه های تلویزیونی، رادیویی، برون مرزی و استانی برنامه های فاخری را برای ایام حج تدارک دیده اند که جزئیات این برنامه ها روی پایگاه اطلاع رسانی این امور به نشانی www. Labbaik. ir قابل دسترسی است.
علاقه مندان به زمان پخش مستقیم دعای کمیل از مدینه، پخش مستقیم مراسم برائت از مشرکان و دیگر جزئیات برنامه های معارف در این زمینه را می توانند روی پایگاه اطلاع رسانی مربوطه مشاهده کنند. (1)
جمعه 17/ 9/ 85
مراسم بدرقه نماینده مقام معظم رهبری پیش از عزیمت به عربستان
1) 1. روزنامه رسالت، 23/ 9/ 1385.
جمعه 17/ 9/ 85
هفدهم ذیقعده 1427
مراسم بدرقه نماینده مقام معظم رهبری پیش از عزیمت به عربستان
نماینده ولی فقیه و سرپرست حجاج ایرانی که همراه با رییس محترم سازمان حج و زیارت و تعدادی از معاونان و مسؤولان بخش های مختلف بعثه و ستاد حج بعد از ظهر امروز عازم سفر به عربستان بود، در فرودگاه مهرآباد گفت:
در چنین شرایطی که جهان اسلام با چالش های گوناگون، به ویژه در کشورهای فلسطین، لبنان، افغانستان و عراق مواجه است، حج باید صحنه وحدت و تفاهم مسلمانان باشد. زائران ایرانی نیز باید همچون سال های گذشته منادی صلح، دوستی، مودت و وحدت جهان اسلام باشند.
وی با توجه به روابط خوب میان دو کشور ایران و عربستان اظهار امیدواری کرد که مراسم امسال با همکاری دولت عربستان، همچون گذشته آرام، منظم و باشکوه برگزار گردد.
سرپرست حجاج ایرانی با اشاره به سخنان رهبر انقلاب- که امسال را سال «پیامبر اعظم صلی الله علیه و آله» نامیدند- گفت: «کارگزاران حج در سال جاری تلاش خواهند کرد تا زائران خانه خدا را با سیره نبوی آشنا کنند».
او در همین راستا به زائران خانه خدا و حرم پیامبر صلی الله علیه و آله توصیه کرد که از ظرفیت های حج برای خودسازی و فراگیری اخلاق و سیره نبوی استفاده کنند و همراه با عطر اخلاق پیامبر صلی الله علیه و آله به وطن اسلامی بازگردند و این عطر را به خانواده، فرزندان، دوستان و محیط کار انتقال دهند.
نماینده ولی فقیه در امور حج و زیارت در مورد برنامه های پیش بینی شده در مراسم حج امسال گفت:
دعای کمیل در هفته آینده با همکاری دولت عربستان در کنار بقیع و حرم نبوی برگزار می شود. همچنین مراسم برائت از مشرکان نیز مانند سال های گذشته در عرفات، با شکوه هرچه تمام تر برگزار می شود.
در مراسم بدرقه آیةاللَّه ری شهری و هیأت همراه، حجةالاسلام والمسلمین «محمدی گلپایگانی»، رییس دفتر رهبر معظم انقلاب و جمعی از شخصیت های روحانی، لشکری و کشوری حضور داشتند.
ورود نماینده محترم ولی فقیه به مدینه منوره
آیةاللَّه محمدی ری شهری، نماینده ولی فقیه و سرپرست حجاج ایرانی ساعت 30/ 6 بعد از ظهر به وقت عربستان وارد مدینه شد. او و همراهانش در فرودگاه مدینه مورد استقبال «آقای سید محمد حسینی»، سفیر ایران در عربستان، «آقای سیدکاظم خوانساری» سفیر ایران در سازمان کنفرانس اسلامی، جمعی از مسؤولان حج و سایر نهادهای ایرانی و عربستانی قرار گرفتند.
سرپرست زائران ایرانی در بدو ورود در جمع خبرنگاران گفت: «حج امسال نخستین حجی است که در تاریخ جمهوری اسلامی ایران، در سال پیامبر اعظم صلی الله علیه و آله واقع شده است و این وجه تمایز آن با مراسم حج در سال های گذشته است».
وی در پاسخ خبرنگاری که پرسید: «در این لحظه چه احساسی دارید؟» گفت: «در این لحظه که وارد این سرزمین الهی شده ام، احساس مسؤولیت سنگینی می کنم؛ برای
این که بتوانم آن چه مدّنظر مقام معظم رهبری است در عرصه اجرایی و فرهنگی به نحو احسن اجرا کنم.
آیةاللَّه ری شهری در پاسخ به این سئوال که: بعثه رهبری در سال پیامبر اعظم صلی الله علیه و آله چه برنامه هایی دارد، اظهار داشت: همه برنامه های فرهنگی امسال بعثه بر محور تبیین و گسترش سیره عملی و اخلاقی پیامبر اعظم صلی الله علیه و آله خواهد بود. همه رهنمودهای رهبر انقلاب مدّنظر ماست و تلاش ما بر این است که هر سال بیش از سال های گذشته بتوانیم از ظرفیت های حج استفاده کنیم.
روزنامه البلاد در دومین صفحه از سومین ویژه نامه فارسی خود ضمن نقل این خبر آورده است: «ری شهری در پاسخ به سئوال خبرنگاری مبنی بر این که آیا امسال آخرین سال مسؤولیت وی به عنوان سرپرست حجاج ایران است، گفت: «با خداست؛ پیشگویی بلد نیستم».
مکّه، شهر امنیت مادی و اخلاقی
دکتر سعود الشریم امام و خطیب مسجدالحرام با ذکر تاریخچه مختصر پیدایش مکّه گفت:
یک خانواده کوچک متشکل از یک مادر و نوزادی شیرخوار در این درّه استقرار یافت که تمامی دارایی اش، کیسه ای خرما و کوزه ای آب بود؛ در زمانی که هیچ کس در آن نبود و کشت و زرعی هم یافت نمی شد. اما آن زن بی تابی نکرد و این واقعیت را پذیرفت که خداوند برای او و نوزادش [زندگی در] این سرزمین را مقرر کرده است. او به شوهر خود ابراهیم علیه السلام گفت: آیا خداوند به تو امر کرده که ما را این جا ساکن کنی؟ فرمود: آری.
گفت: پس هرگز نافرمانی نمی کنیم.
این خانواده با همین روحیه تسلیم در برابر اراده خدا، هسته و اصل آبادانی و عمران در این مکان گردید؛ این خانواده شرف پیامبری را به این
سرزمین آورد. بیت اللَّه الحرام خانه آنان شد و آب زمزم سرچشمه نوشیدن آنان! لطف خدا شامل حالشان بود تا آن جا که به حضرت ابراهیم علیه السلام اجازه داد به کمک فرزندش اسماعیل علیه السلام پایه و اساس کعبه مشرفه را بنا نهد.
امام جمعه مسجدالحرام با اشاره به فرمان الهی که پیامبرش را مأمور ندا دردادن و دعوت حج گزاران از گوشه و کنار دنیا فرمود، گفت:
خداوند اراده کرد که این مکان قبله گاه دل و جان مؤمنان جهان شود و مردم از راه های دور و نزدیک به سوی آن بیایند و با شکل و رنگ و زبان های مختلف در کنار هم به عبادت خدا بپردازند.
خداوند با لطف و عنایت فراوان مکّه مکرمه را «ام القری قرار داد؛ مکانی که تمامی مردم از سراسر جهان در هنگام نماز و عبادت باید رو به آن بایستند و آن قدر به آن اهمیت داد که در دو جای قرآن به قداست آن سوگند خورد: ی وَهَذا الْبَلَدِ الأمینِ ی (1)
و ی لا أُقْسِمُ بِهذا الْبَلَدِی (2).
دکتر الشریم امام و خطیب این جمعه مسجدالحرام گفت:
خداوند سرزمین مقدس مکه مکرمه را «مکان امن مسلمانان» اعلام کرد که جان و مال و ناموس هیچ کس نباید در آن مورد تعرض قرار گیرد. او در تکمیل همین امنیت مقرر فرمود که در هنگام حج در این سرزمین، نباید سخنی ناپسند بر زبان جاری شود و عملی ناپسند از کسی صادر گردد.
خداوند فرمود: ی الحَجُّ أَشْهُرٌ مَعْلُوماتٌ فَمَنْ فَرَضَ فیهِنَّ الحَجَّ فَلا رَفَثَ وَلا فُسُوقَ وَلا جِدالَ فی الحَجّ ی (3)
و پیامبر اکرم در ذیل همین آیه فرمود: کسی که حج به جا آورد و مرتکب فسق و خطایی نشود، در حالی باز می گردد که از گناه و آلودگی پاک شده؛ همچون زمانی که از مادر متولد گردید.
حضور بیش از یک پنجم حج گزاران امسال در مدینه منوره
با گذشت تنها سه روز از آغاز پروازهای حجاج، جمعیتی افزون بر هفده هزار نفر از زائران بیت اللَّه الحرام طی 53 پرواز به مدینه منوره منتقل شدند که با احتساب عناصر ستادی و اجرایی حج- که پیش از آنان در مدینه مستقر شده اند- بیشتر از یک پنجم مجموع یکصدهزار نفری ایرانیان حج گزار امسال را تشکیل می دهند.
به گزارش ستاد حج مستقر در مدینه، کار انتقال زائران ایرانی به مدینه منوره که از روز چهارشنبه 15 آذرماه آغاز شده است، تا دوشنبه 27 آذرماه ادامه خواهد یافت.
گفتنی است که به منظور تسریع در اعزام حجاج ایرانی به عربستان، از روز یکشنبه 19 آذرماه، دو فرودگاه مدینه و جده به طور همزمان، پذیرای ورود ایرانیان خواهند بود.
اهانت و جسارت به معاون آموزش و پژوهش بعثه
برخی از مأموران امر به معروف و نهی از منکر سعودی، به ویژه مأموران دایره توجیه وارشاد مدینه که دارای تعصّب، تکبّر و حقد و کینه نسبت به شیعه و جسارت و بی ادبی نسبت به زائران محترم رسول اللَّه صلی الله علیه و آله و اهلبیت علیهم السلام هستند، در همه ایّام حج و عمره و نسبت به بسیاری از زائران مرد و زن از کشورهای مختلف اسلامی به خصوص جمهوری اسلامی ایران، اهانت کرده، ستم های آشکاری را روا داشته اند، امّا تاکنون کمتر سابقه داشته است که یکی از مسؤولان رده بالای بعثه جمهوری اسلامی ایران گرفتار چنین جسارت ها و اهانت هایی گردد.
معاون محترم آموزش و پژوهش بعثه مقام معظم رهبری، در ساعات پایانی شب شنبه در حالی که در بین الحرمین به زیارت اهلبیت مدفون در بقیع علیهم السلام مشغول بود، توسط یکی از این مأموران مورد اعتراض قرار گرفته، کتاب زیارت نامه اش گرفته شد و علاوه براین با تعبیری بسیار زشت مورد اهانت قرار گرفت.
اگرچه خود حجة الاسلام و المسلمین قاضی عسکر در گفتگو با مسؤول اداره توجیه و ارشاد مستقر در مسجدالنبی صلی الله علیه و آله، محکومیّت آن مأمور را در تصرّف خارج از
ادب و شریعتش اثبات می کند، امّا به نظر می رسد برای جلوگیری از تصرّفات مشابه و حتّی جلوگیری از تکرار این نوع حرکات مغرضانه و عناد آلود نسبت به هرکس دیگر، پیگیری هایی از طرف مسؤولان لازم است تا مقامات عالی رتبه حج سعودی با عنایت به عواقب وخیم اینگونه رفتارها، در تنبیه آن فرد و تأییدکنندگانش عملکردی جدّی داشته باشند.
جلوگیری از ورود شهروندان عربستان به مکّه
مدیر اداره کل گذرنامه سعودی اعلام کرد: «دستورالعمل ممنوعیت ورود اتباع عربستان به شهر مکّه در ایام موسم حج صادر شده است و ورود به این شهر منوط به داشتن گذرنامه است».
روزنامه «المدینه» دراین باره نوشت: «همه اتباع عربستان سعودی موظف به رعایت این دستورالعمل خواهند بود ودر ورودی های شهر مکّه از ورود آنان به این شهر ممانعت خواهد شد؛ مگر آن که اجازه انجام مناسک حج را از دوایر رسمی کسب کرده باشند».
سرتیپ «سالم البلیهد» از شرکت ها و مؤسسات مختلف خواست که در این زمینه برای ارائه خدمات به حجاج هماهنگی لازم را با وزارت حج داشته باشند.
وی همچنین از رانندگان وسایل نقلیه عمومی خواست تا در این زمینه دقت لازم را داشته باشند و از سوار کردن مسافران بدون گذرنامه خودداری کنند؛ تا مشمول اجرای قانون ممنوعیت که شامل زندان رفتن و پرداخت جریمه است، نشوند.
لزوم رعایت استانداردهای لازم در ساختمان های مسکونی
رییس کمیته مرکزی خدمات رسانی حج عربستان اعلام کرد: ساختمان های مسکونی که در اختیار حجاج قرار می گیرند باید در زمینه های بهداشت، شهرسازی و سرویس های مختلف، از استانداردهای لازم برخوردار باشند. محمد الشافی افزود:
این کمیته که متشکل از چند نهاد دولتی است، تنها برای واحدهای مسکونی
که از لحاظ مهندسی و فنی و رعایت مسایل بهداشتی از استانداردهای پیش بینی شده برخوردار باشند، مجوز صادر می کند. این ساختمان ها هرسال مورد بازدید نمایندگان کمیته قرار می گیرد و اگر نقصی در ساختمان یا سرویس های مختلف آن ایجاد شده باشد، مجوز سال قبل باطل خواهد شد.
رییس کمیته مذکور با تقدیر از صاحبان هتل ها و ساختمان های مسکونی نسبت به رعایت استانداردهای اعلام شده گفت:
صاحبان هتل ها در صورت تأیید نشدن واحدهای مسکونی و عدم دریافت مجوز، حق اجاره دادن آنها را به حجاج ندارند و در صورت تخلف با آنها به شدت برخورد خواهد شد.
او گفت:
همه تلاش ما این است که به هدف واحد یعنی ایجاد زمینه آسایش و رفاه حجاج دست یابیم، تا هرکس، از هر کشوری که هست، بتواند بدون اضطراب و در کمال راحتی مناسک خود را انجام دهد.
گفتنی است که اتخاذ تدابیر لازم در رعایت ایمنی ساختمان های مسکونی، در پی فروریختن یک ساختمان قدیمی در منطقه غزّه- که سال گذشته اتفاق افتاد- صورت گرفته است.
آغاز پخش برنامه های رادیو راهنمای حج
وزارت فرهنگ و اطلاع رسانی عربستان اعلام کرد: «با نزدیک شدن به ایام برگزاری مراسم بین المللی حج و در جهت آگاهی بخشی به حجاج کشورهای مختلف که در روزهای آینده مهمان این کشور خواهند بود، رادیو راهنمای حج، طبق معمول سال های گذشته از امروز به پنج زبان دنیا، به طور شبانه روزی پخش برنامه های خود را آغاز می کند».
معاون وزارت فرهنگ و اطلاع رسانی، «عبدالرحمن بن عبدالعزیز هزّاع» گفت:
این رادیو فعالیت خود را در طول ایام حج با برنامه های زنده، گفت وگوها و مصاحبه با مسؤولان، تهیه گزارش از دستگاه ها و مؤسسات مرتبط با خدمات حج، به پنج زبان عربی، انگلیسی، فرانسوی، اندونزیایی و اردو ارائه خواهد داد.
این رادیو در سال های گذشته، پخش برنامه به زبان فارسی را نیز در دستور کار داشت که گویا به علت ناموفق بودن در جذب حداقل مخاطبان و عدم دسترسی به کادری مجرب و توانمند و قابل قبول، تعطیل کردن این بخش را آبرومندانه تر یافت.
جلوگیری از ثبت نام مجدد پس از انجام حج واجب
رییس سازمان حج و زیارت، سید مصطفی خاکسار قهرودی، پیش از عزیمت به مدینه منوره اعلام کرد: «شورای عالی حج به ریاست دکتر احمدی نژاد مقرر نمود به افرادی که فریضه حج تمتع واجب را انجام داده اند، اجازه تشرف برای بار دوم یا چندمین بار داده نشود».
وی در توضیح علت این تصمیم شورای عالی حج گفت که نباید اعمال مستحبی یک عده قلیل، مانع و مزاحم انجام اعمال فریضه واجب تعداد کثیری از مسلمانان شود.
به گفته خاکسار قهرودی، این موضوع برای اولین بار توسط رییس جمهور مطرح شد که مورد تصویب اعضای شورای عالی حج نیز قرار گرفت.
در این مصاحبه، رییس سازمان حج و زیارت به ثبت نام 930 هزار نفر برای حج تمتع و در نوبت قرار گرفتن آنان با احتساب سقف صدهزار حاجی در هر سال اشاره کرد و افزود: «آنهایی که قبلًا فریضه واجب حج را به جا آورده اند، خوب این فرصت را در اختیار کسانی قرار دهند که باید هفت یا هشت سال به انتظار نوبت خود بمانند».
وی در بیان کیفیت تطبیق این مصوبه و تعیین وضعیت کسانی که قبل از تصویب آن برای بار دوم یا بیشتر ثبت نام کرده اند، گفت:
«پس از انجام موسم حج امسال، آیین نامه مشخصی برای بیان چگونگی اجرای این مصوبه، تدوین و اعلام می شود».
شنبه 18/ 9/ 85
تأکید سرپرست حجاج بر فرهنگی بودن امور حج
شنبه 18/ 9/ 85
هجدهم ذیقعده 1427
تأکید سرپرست حجاج بر فرهنگی بودن امور حج
آیةاللَّه محمدی ری شهری در اجتماع مسؤولان و کارگزاران بعثه مقام معظم رهبری و تعدادی از مدیران کاروان های حجاج ایرانی گفت:
همان طور که مقام معظم رهبری در هفته حج فرمودند، خدمت به زائران خانه خدا حقیقتاً یک افتخار بزرگ و بی بدیل است. برای حفظ این موقعیت و این افتخار، از همین روز اول حضوردر جایگاه خدمتگزاری باید برنامه ریزی صورت گیرد. اولویّت اول برنامه ریزی برای خدمت بهتر، کامل تر و عمیق تر و اولویّت بعدی، برنامه ریزی برای بهره برداری بهتر از این فضای نورانی است.
اولین نکته ای که در هردو جهت، یعنی خدمت بهتر و بهره گیری بیشتر، مفید و مؤثر است، توجه به صاحب خانه و صاحب کار است. ما همگی در محضر صاحب خانه؛ یعنی خداوند متعال هستیم و با میزبانی رسول اکرم صلی الله علیه و آله در محضر ارواح طیبه و تحت نظارت و اشراف حضرت بقیةاللَّه الأعظم به سر می بریم. او در خلوت و جلوت ناظر ماست و این بعثه و این تشکیلات متعلق به اوست و مقام معظم رهبری هم نایب اوست. این توجه
باعث می شود تا از همه ظرفیت های خود برای تحقق اهداف این تشکیلات استفاده کنیم.
نکته دوم، نظم و انضباط کافی در کارهاست؛ در این زمینه باید از رسول اللَّه صلی الله علیه و آله در این سال پیامبر الگو بگیریم که برای هر ساعات از روز و شبش برنامه داشت و براساس همین برنامه امور اجتماعی، سیاسی و عبادی خود را به طور منظم انجام می داد. ما هم طبق برنامه ها چه در ستاد، چه در بعثه و چه در کاروان ها باید نظم و انظباطمان بیشتر از سال های گذشته باشد.
نکته سوم، رعایت اخلاق نبوی در برخوردها و انجام مأموریت هاست. این اخلاق باید در همه ما نمود داشته باشد. در محضر پیامبر صلی الله علیه و آله کاری نکنیم که خدای ناخواسته پیش آن بزرگوار شرمنده باشیم.
حسن خلق دو معنی دارد؛ یکی این که ویژگی های اخلاقی خوب داشته باشیم و در کارها صبر، زهد، یقین و توکل را مراعات کنیم و دیگری داشتن برخوردی نیکوست.
اولین نکته در این برخورد نیکو متبسم بودن است. کمتر می شد کسی رسول اللَّه صلی الله علیه و آله را ببیند و بر چهره اش لبخند نباشد. عبداللَّه حارث می گوید: «ما رأیتُ أحداً أکثر تبسّماً من رسولِ اللَّه».
نکته دیگر، پیشی گرفتن در سلام است. پیامبر اکرم به همه و حتی بچه ها در سلام کردن پیشی می گرفت.
نکته دیگر این که پیامبر هرکس را که می دید، با او دست می داد و مصافحه می کرد و دستش را هم نمی کشید. امیرالمؤمنین علیه السلام بهترین شاگرد رسول اللَّه صلی الله علیه و آله می فرماید: «صافِحْ عَدُوَّکَ وَإِنْ کَرَه، فَإنَّهُ مِمَّا أَمَرَ اللَّهُ عزّوجلّ بِهِ» (1)
؛ اسلام می خواهد چنین صلح و صفایی در جامعه باشد.
1) 1. با دشمنت دست بده، اگر چه برایش ناخوشایند باشد؛ زیرا این کار از اموری است که خدا به آن فرمان داده است؛ وسائل الشیعة، ج 12، ص 225.
در سال نبوی باید کاری کنیم که زائران خانه خدا این گونه شوند. اگر ما در بعثه و ستاد چنین بودیم، زائران تأثیر می گیرند و جامعه هم از این صدهزار حاجی تأثیر می پذیرد. بنابراین باید سعی کنیم تا فضای بعثه، فضای معنویت و اخلاق رسول اللَّه صلی الله علیه و آله باشد.
نکته آخر این که امیرمؤمنان علی علیه السلام به یکی از اصحاب مورد علاقه خود، صعصعة بن صوحان فرمودند: «أَنْتَ لَخَفِیفُ المَؤُنَةِ، کَثِیرُ المَعُونَةِ» امام زمان علیه السلام هم چنین یاورانی می خواهند؛ کم توقع و پرکار. همه باید این گونه باشیم. اگر می خواهیم امام زمان علیه السلام در بعثه اش ما را بپذیرد، باید با کمترین امکانات، بیشترین کار و خدمت را ارائه دهیم.
این مراسم با قرائت قرآن و مداحی آغاز شد و پیش از سخنرانی نماینده ولی فقیه و سرپرست حجاج ایرانی، حجةالاسلام و المسلمین خوانساری نماینده جمهوری اسلامی ایران در سازمان کنفرانس اسلامی، به ایشان و همراهان خیر مقدم گفت و افزود: «با وجود افزایش سالانه تعداد حجاج ایرانی، خدمات به حجاج هر سال بهتر می شود و این نتیجه برنامه ریزی و بهره گیری از تجربیات سال های گذشته و تلاش بیشتر کارگزاران حج است.»
وی برگزاری دعای کمیل به طرزی با شکوه و با نظمی چشمگیر در مدینه و انجام مراسم عبادی- سیاسی اعلان برائت در عرفات را دو جلوه مهم حج ابراهیمی دانست.
خدمات و تسهیلات حج تمتع 85
رییس سازمان حج و زیارت، سید مصطفی خاکسار طی مصاحبه ای، خدمات و تسهیلات حج سال 85 را اعلام کرد. او درباره اسکان حجاج در عربستان گفت:
منازل اجاره شده در مدینه 67 عدد و در مکه مکرمه 247 عدد؛ یعنی مجموعاً 314 باب هتل یا ساختمان مجهز است که نزدیک به 83 درصد آنها با کیفیت و امکانات خوب در اختیار حجاج محترم ایرانی قرار دارد و به لحاظ منطقه نیز اکثراً نزدیک به حرم است.
رییس سازمان درباره تغذیه حجاج گفت:
غذای زائران بیت اللَّه الحرام در مکّه و مدینه به صورت متمرکز در آشپزخانه های مجهز و بهداشتی و زیرنظر متخصصان گوناگون آماده و میان کاروان ها با برنامه ای یکسان و کیفیتی یکنواخت توزیع می شود.
امسال برای نخستین بار گوشت مصرفی آشپزخانه ها، عسل، کره و مربای مورد استفاده حجاج از ایران وارد عربستان می شود.
خاکسار قهرودی با اشاره به قرار داد بین سازمان حج و شرکت بیمه گفت که تمامی حجاج از 48 ساعت پیش از اعزام به عربستان تا یک هفته پس از بازگشت به ایران، به طور کامل تحت پوشش بیمه بوده، از تسهیلات آن برخوردارند.
او درباره ارائه تسهیلات وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات به حاجیان ایرانی در عربستان نیز اظهار داشت که تمام اطلاعات لازم و پیام های ضروری حجاج طی سفر به صورت رایگان به تلفن های همراه آنان ارسال خواهد شد.
رییس سازمان حج و زیارت و معاون وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی درباره تسهیلات خرید هدایا و سوغات افزود:
با هماهنگی های انجام شده بین سازمان و فروشگاه های شاهد، امسال در 17 نقطه خروجی ایستگاه های پروازی، اکثر اقلام مورد نیاز حجاج ایرانی، به ویژه وسایل الکترونیکی با قیمت های مناسب و در مواردی پایین تر از قیمت عربستان به آنان عرضه می شود.
او نسبت به نقل و انتقال فیش حجاج گفت:
هرکس بدون دلیل فیش خود را به کس دیگری واگذار کند، امکان اعزام او به مکّه در همان سال وجود ندارد و نوبتش به تعویق می افتد. براساس تصمیم شورای برنامه ریزی بعثه رهبر معظم انقلاب، مقرر شده افرادی که بالای 65 سال سن دارند و فیش دریافت می کنند، بتوانند در همان سال به حج تمتع اعزام شوند. اما اگر افرادی که زیر 65 سال سن دارند، بدون مجوز سازمان حج و زیارت اقدام به نقل و انتقال فیش کنند، اعزام آنها به
پنج سال بعد موکول خواهد شد.
رییس سازمان در مورد زمان بازگشت حجاج از عربستان اعلام کرد که این پروازها از پانزدهم دی ماه شروع می شود و تا چهارم بهمن ماه ادامه خواهد یافت.
بازرسان بعثه مقام معظم رهبری در خدمت زائران
همزمان با استقرار نخستین کاروان های زائران ایرانی خانه خدا در عربستان، کار بازرسان بعثه مقام معظم رهبری نیز شروع شد. معاونت بازرسی بعثه با هدف نظارت بر حسن اجرای کلیه مقررات اجرایی و فرهنگی، با تقسیم شهر مقدس مدینه منوره به چند منطقه، مأمورانی را در هر منطقه دارد که هر دو روز یک بار، با حضور در محل کاروان های مستقر در آن منطقه، کیفیت انجام امور مختلف در خدمات رسانی به زوار هر کاروان را از نزدیک بررسی نموده، با گفت وگو با مدیر و عوامل اجرایی و تعدادی از زائران در جریان مشکلات احتمالی آنان قرار می گیرند.
هدف اصلی معاونت از این اقدام، علاوه بر ارزیابی وضعیت کاروان ها، اطلاع به موقع از هرگونه خلل اجرایی یا فرهنگی، بررسی و تلاش در جهت مرتفع ساختن آن است. مدیران و مسؤولان کاروان ها نیز به طور متقابل از این طریق می توانند در جریان مقررات جدید، دستورالعمل های ویژه و دیدگاه های بعثه و ستاد قرار گیرند.
معاونت بازرسی بعثه از زائران بیت اللَّه الحرام و مرقد مطهر نبوی خواسته است تا در صورت مشاهده هرنوع مشکلی در طول سفر یا اقامت در مدینه منوره و مکه مکرمه، مراتب را به بازرسان بعثه مقام معظم رهبری اطلاع داده، یا با مراجعه به معاونت بازرسی در بعثه رهبری، مسؤولان امر را در جریان قرار دهند.
بنابر آمار موجود و اقدامات صورت گرفته، پیش بینی می شود که روند شکایات در شهر مدینه نسبت به چند سال گذشته کاهش چشمگیری داشته باشد که دلیل این امر می تواند استقرار 80 درصدی زائران در هتل های منطقه مرکزی مدینه و نیز سیستم تغذیه متمرکز باشد.
دیدار معاون و رابطین امور روحانیون بعثه با سرپرست حجاج ایرانی
در این دیدار که در فضایی صمیمی برگزار شد، موضوعات متعددی بحث شد.
اختلاف نظر بر سر چگونگی برخورد با بی ادبی های برخی مأموران سعودی یا عاملان امر به معروف و نهی از منکر آنان، یکی از این موارد بود.
موضوع دیگر، مشکلات ایجاد شده نسبت به محل اسکان بعثه های مراجع بود و این که مأمورانی که از استقرار بعضی بعثه ها در ساختمان های پیش بینی شده جلوگیری می کنند، گفته اند که این ساختمان ها فاقد مجوز هستند و به خاطر قدیمی بودن و نداشتن استانداردهای لازم نمی توانند مورد اجاره و اسکان قرار گیرند. در این زمینه نیز یکی از مسؤولان پیگیری کننده گفت: «جالب است که گفته اند: ما فکر می کردیم زوار می خواهند در چنین ساختمان هایی مستقر شوند، لذا طبق قانون جلوگیری می کرده ایم. اما حالا که نمایندگان مراجع هستند اشکالی ندارد».
مشروح واقعه شب گذشته که طی آن معاون آموزش و پژوهش بعثه مقام معظم رهبری مورد اهانت مأمورالدعوة والإرشاد قرار گرفت، یکی دیگر از موضوعات مورد بحث بود و این که باید از طریق نهادهای ذیربط، اقدامات لازم در جهت مجازات فرد خاطی و جلوگیری از تکرار این گونه جسارت ها و اهانت ها صورت گیرد.
آیةاللَّه ری شهری در این دیدار، با عنایت به سختی کار روحانیون کاروان ها و مشکلاتی که در اثر تعدد فتاوا و احتیاطات مختلف مراجع محترم تقلید در مناسک حج برای آنان پیش می آید، بر لزوم ارتباط مستمر با روحانیون و رسیدگی سریع به مشکلات احتمالی آنان در هر باب تأکید کرد و گفت:
ما گاهی صبح ها زودتر از آقایان [با] خبر می شویم که فلان مشکل در فلان کاروان وجود داشته، در حالی که مناسب است شما به ما خبر دهید و قبل از این که زوار در این زمینه تحرکی داشته باشند، ما را در جریان امور قرار دهید تا تدبیر لازم پیش بینی شود.
سرپرست حجاج ایرانی از حضور روحانیون ایرانی در داخل مسجدالحرام و مسعی که به صورت نوبتی و به منظور پاسخگویی به اشکالات طواف و سعی زائران در کلیه ساعات شبانه روز برنامه ریزی و اجرا خواهد شد، قدردانی کرد و افزود:
با این که حاجیان ایرانی 120 حجاج سایر کشورهاست، اما این خدمات رسانی [به گونه ای شایسته صورت می گیرد که هم اثر عملی در رفع مشکل حجاج دارد و هم اثر تبلیغی و بیرونی دارد که می تواند الگویی برای دست اندرکاران امور شرعی سایر حجاج باشد.
جالب است که روزنامه فارسی «البلاد» روز یکشنبه 19 ذیقعده، خبر این دیدار را با همین عنوان به نقل از خبرگزاری حج و به شرح ذیل چاپ کرده است:
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی حج در این دیدار ابتدا حجةالاسلام والمسلمین عرب نیا معاون امور روحانیون حج ایران گزارشی از برنامه های ارزیابی روحانیون کاروان ها ارائه دادند و ضمن ارائه برنامه های ارزیابی به نماینده ولی فقیه و سرپرست حجاج، تأکید کردند که در راه تحقق و اجرای ارزیابی روحانیون کاروان ها عزم جدی دارند.
معاون امور روحانیون بعثه حج ایران بر عزم جدی در اجرای برنامه های متنوع پیش بینی شده و مساعدت رابطین با روحانیان در انجام باشکوه حج ابراهیمی اشاره [کرده ، از برنامه ریزی و تدارک انجام گرفته برای استفاده از مبلغان مذهبی در ارائه سخنرانی در مراسم بعثه مقام معظم رهبری و کاروان های حج خبر دادند.
در این دیدار آیةاللَّه محمدی ری شهری با تشکر از زحمات و تلاش های انجام گرفته در تدارک برنامه ها، برای برگزاری هرچه بهتر مناسک حج، بر همدلی و همگرایی تأکید کردند و خواهان حل و فصل دوستانه مسائل و پرهیز از هر نوع تنش در کاروان ها شدند. همچنین بر اطلاع رسانی بهنگام و صحیح از رخدادها و مسائل کاروان ها تأکید نمودند.
انتشار اولین شماره نشریه «زائر»
امروز در اولین روز حضور رسمی نماینده محترم ولی فقیه و معاونان ایشان در مدینه منوّره، اولین شماره نشریه داخلی بعثه مقام معظّم رهبری، ویژه حج گزاران جمهوری اسلامی ایران، در 12 صفحه انتشار یافت.
تصویری از امام راحل قدس سره همراه با یکی از سخنان ایشان در مورد حج، زینت بخش بالای سمت چپ اولین صفحه است؛ چنانکه در سمت چپ نیز تصویری کوچک از مناره مسجدالنبی همراه با اوقات شرعی مدینه به چشم می خورد.
در صفحه اول علاوه بر یادداشت روز که «نصیحتی برای همین امروز» است، تصویری از سرپرست حجاج ایرانی در هنگام ورود به مدینه، همراه با عناوین اخبار، گزیده هایی از اهمّ مطالب و مندرجات صفحات داخلی را در خود جای داده است.
دومین صفحه به اخبار ایران و سومین صفحه اخبار و گزارش های حج اختصاص یافته است. در صفحات 5 تا 7 مطالب فرهنگی متنوعی مانند تجلّی وحدت، همگام با پیامبر، آشنایی با تاریخ مدینه و برکات سرزمین وحی به چاپ رسیده که غالباً تناسب آشکاری با حال و هوای حج و زیارت دارند. هشتمین صفحه به مصاحبه و گزارش در مورد حج، و نهمین صفحه به اخبار حج با تأکید بر اخبار جراید عربستان اختصاص دارد.
دو صفحه یازدهم و دوازدهم باز هم اخباری عمومی و متنوّع از ایران دارد که شرح مناسبت های روز و سخنان برگزیده اخلاقی از امامان معصوم علیهم السلام در کنار آنها موجب غنای بیشتر نشریه شده است.
آخرین صفحه علاوه بر کلام نور که به نقل کلام پیامبر صلی الله علیه و آله و معصومین علیهم السلام درباره حج می پردازد، اخباری مهم از دنیای اسلام و سراسر جهان را در معرض مطالعه علاقه مندان قرار می دهد.
با آرزوی توفیق برای دست اندرکاران پرتلاش این نشریه و آرزوی قبولی اعمال برای همه زائران بیت اللَّه الحرام.
یکشنبه 19/ 9/ 85
زائران بیت اللَّه، دعوت شدگان از سوی پیامبر!
یکشنبه 19/ 9/ 85
نوزدهم ذیقعده 1427
زائران بیت اللَّه، دعوت شدگان از سوی پیامبر!
امروز اولین روز برگزاری سخنرانی عمومی در سالن اجتماعات بعثه رهبری در مدینه منوره است. دعوت شدگان از کاروان های: خوزستان، تهران، همدان، سمنان، فارس و اصفهان هستند و همگی سراپاشور و احساس، به نوای گرم یکی از مداحان اهل بیت علیهم السلام دل سپرده و عاشقانه به یاد رسول اللَّه صلی الله علیه و آله اشک شوق می بارند.
ای امید همه سلام، سلام پدر فاطمه سلام، سلام
این سفر را تو قسمتم کردی هرکه هستم تو دعوتم کردی
سائلم، سائل قدیم توأم زائرم، زائر حریم توأم
ای به قربان لطف و احسانت سالها سوختم زهجرانت
بعد یک عمر پاسخم گفتی در حریمت مرا پذیرفتی
ای به قربان اشک زینب تو من مسکین کجا و تربت تو
من مزار تو در بغل دارم خواب بینم و یا که بیدارم
کیستم؟ عبد روسیاهم من پای تا سر همه گناهم من
گرچه ای سرورم گنهکارم گرد صحن رضا به رخ دارم
گر تو از مرحمت کنی نگهم پاک گردد تمامی گنهم
سخنران جلسه حجةالاسلام والمسلمین راشد یزدی است که سخنش را با آیه ای از آیات کریمه قرآن در مورد پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله اینچنین آغاز می کند:.
ی فَبِما رَحْمَةٍ مِنَ اللَّه لِنْتَ لَهُمْ وَلَوْ کُنْتَ فَظّاً غَلیظَ الْقَلْبِ لانْفَضّوا مِنْ حَوْلِک ی. (1)
برخی موجودات خلقتشان در مرتبه کمال است و بعد از خلق رو به نقص می روند؛ مانند خورشید که حرارت و حجمش بعد از خلق کم و کمتر می شود؛ تا برسد به ی إذا الشَّمْسُ کُوّرَتْ ی. (2)
برخی دیگر از موجودات خلقتشان برای کمال است، یعنی ناقص خلق می شوند و بعد از خلق در مسیر کمال قرار می گیرند؛ مانند انسان که رفته رفته رو به کمال می رود تا برسد به مقام قرب الهی. و پیامبر ما تنها موجودی است که به بالاترین حدّ تکامل و به مقام ی قابَ قَوْسَیْنِ أو أدنی ی (3)
رسیده تا آن جا که «براق از روش خویش به عجز آمد و جبرئیل فروماند».
ما مسلمان ها کارمان از همه آسان تر است. پیامبری که همه مراتب کمال را طی کرده و به همه راه های کمال آشناست، دعوتمان کرده: ی یا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا اسْتَجِیبُوا لِلَّهِ وَ لِلرَّسُولِ إِذا دَعاکُمْ لِما یُحْیِیکُمْ ی. (4)
دعوتمان کرده تا ما را به حیات ابدی زنده سازد. دعوتمان کرده تا غل و زنجیر از دست و پای ما بردارد و کمکمان کند تا بالا برویم و به کمال برسیم. حالا چگونه؟ ی وَ ما آتاکُمُ الرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَ ما نَهاکُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوای (5)
راهش این است که هرچه را امر کرده انجام دهیم و از آن چه نهی کرده، اجتناب کنیم.
راهش این است که ببینیم اخلاق پیامبر- که خدا آن را عظیم خوانده- چطور بوده و سعی کنیم در برخورد با بچه هایمان، با همسرمان، با همسفرهایمان با اخلاق خوش و با مهربانی رفتار کنیم ....
استفاده از بیشترین ظرفیت ها در خدمت به حجاج
آیةاللَّه ری شهری در دیدار با دست اندرکاران ستاد و مسؤولان بخش های مختلف اجرایی آن، اهتمام به شاد کردن دیگران و خدمت رسانی به مردم را گرامی ترین کارها و محبوب ترین اعمال نزد خداوند شمرده، در این زمینه به حدیثی که حضرت امام محمد باقر علیه السلام از پیامبر صلی الله علیه و آله نقل فرموده، استناد کرد و گفت:
از پیغمبر پرسیدند: «أیُّ الأَعمالِ أَحَبُّ إِلَی اللَّهِ؟ (1)
» برخی گمان می کنند محبوب ترین کارها نماز خواندن، نماز شب خواندن، ذکر گفتن و مانند آن است. اما رسول اللَّه صلی الله علیه و آله جواب دادند: «إِتِّباعُ سُرورِ المُسلم»؛ یعنی پی درپی کار می کند که دل مؤمن شاد شود. از حضرت پرسیدند: «مَا اتّباعُ سُرُورِ المُؤْمِنِ؟ قالَ: شَبعُ جَوْعَتِهِ وَتَنْفِیسُ کُربَتِهِ وَقَضاءُ دَیْنِهِ (2)
»؛ چه کند تا دل مؤمن را شاد کند؟ پیامبر فرمودند: گرسنگی اش را برطرف کند، ناراحتی و گرفتاری اش را از بین ببرد و بدهکاری او را بپردازد.
نماینده مقام معظم رهبری با قدردانی و تشکر از برادران ستاد، خدمات آنان به زائران را عبادت شمرد و تأکید کرد:
باید کاری کرد که مشکلی برای زائران پیش نیاید، اما اگر احیاناً پیش آمد همه باید سعی در برطرف کردنش داشته باشند.
وی با یادآوری مسؤولیت ها در سال پیامبر صلی الله علیه و آله گفت:
پیامبر شخصاً پیشگام حلّ مشکلات مسلمانان بود، ما هم باید در این
مسیر تلاش کنیم و از پیامبر الگو بگیریم.
کلیه برادران بخش اجرایی کار و مسؤولیت سنگینی دارند؛ اما چون در راه خدمت به زائران خانه خداست، اجرش زیاد است. باید همه بکوشیم تا از بیشترین ظرفیت ها در خدمت به حجاج استفاده کنیم.
پیش از سخنان آیةاللَّه ری شهری، آقای نظافتی مسؤول تغذیه متمرکز، گزارشی از کیفیت رفع نواقص آشپزخانه های متمرکز و چگونگی تهیه غذا در آنها ارائه داد و تأکید کرد که برنامه غذایی حجاج با مشورت اساتید دانشگاه تنظیم شده، خاصّه برنامه غذای رژیمی که قبلًا فقط مرغ آب پز بوده، امسال با مشورت آنان دارای تنوع است.
کسالت رییس سازمان حج و زیارت در اثر فشار کار
حجم زیاد هماهنگی ها و پیگیری ها و کثرت جلسات در اولین روزهای استقرار رییس سازمان حج و زیارت در عربستان، باعث شد که شب گذشته خود او جزو مراجعان بیمارستان هیأت پزشکی حج در مدینه قرار گیرد و برای مدتی کوتاه بستری شده، تحت آزمایش و مراقبت های مختلف قرار گیرد.
پزشک معالج، تنها با گرفتن نوار قلب و اطمینان از سلامت قلب و عروق ایشان اجازه ترک بیمارستان داد. نماینده ولی فقیه از همان ابتدا پیگیر این موضوع بوده و در جلسات امروز که بدون حضور آقای خاکسار قهرودی برگزار می شد، برای سلامتی ایشان دعا می کرد.
آغاز پروازهای حجاج ایرانی به مقصد جدّه
به گزارش واحد ارتباطات خبری بعثه مقام معظم رهبری، از امروز افزون بر فرودگاه مدینه، تعدادی از کاروان های زوار ایرانی بیت اللَّه الحرام از طریق فرودگاه جده وارد عربستان می شوند. این پروازها تا 4/ 10/ 85؛ یعنی به مدت 16 روز ادامه خواهد یافت و در هر روز حداقل یک و حداکثر 21 پرواز از هواپیماهای ایرانی و سعودی حمل
و نقل زوار را برعهده خواهند داشت. براساس این گزارش، با ورود سه هزار و 125 زائر ایرانی به مدینه منوره و جده در صبح امروز، تعداد کل ایرانیان مستقر در عربستان به 25 هزار و 666 نفر رسید.
وضعیت عمومی کلیه زائران خانه خدا خوب گزارش شده و مشکل خاصی وجود ندارد.
دیدار هیئت پزشکی حج با نماینده محترم ولی فقیه
دکتر رجایی رییس هیأت پزشکی و دکتر مصطفی نادری رییس بیمارستان ایرانی در مدینه، به همراه جمعی از مسؤولان بخش های مختلف بیمارستان، در محل بعثه حج جمهوری اسلامی ایران با نماینده ولی فقیه دیدار کردند. در این دیدار که با حضور کاردار سفارت ایران در عربستان و مسؤول ستاد مدینه برگزار شد، ابتدا گزارشی توسط رییس هیأت ارائه شد:
بیمارستان در 15/ 9/ 85 آماده بهره برداری و ارائه خدمات به زوار گردید.
ما مجموعاً 150 پزشک در مدینه خواهیم داشت که تاکنون 129 نفر آنان رسیده اند. از بین این عده 35 پزشک با تخصص های مختلف حضور دارند.
بیمارستان مدینه دارای 25 تخت در بخش داخلی، 15 تخت معاینه و 15 تخت برای بیماران تحت نظر می باشد و آزمایشگاه و قسمت رادیولوژی آن از امکانات خوبی برخوردار است و ...
آیةاللَّه ری شهری با اشاره به سال پیامبر اعظم صلی الله علیه و آله و این که هریک از زائران باید سعی کنند دست کم یک ویژگی آن حضرت را در خود ایجاد کنند گفت:
یکی از چیزهایی که حضرت در دعاهایش از خدا می خواست، عشق و محبت حضرت حق بود.
در این دعا آمده: «اللّهمَّ اجْعلْ حُبَّکَ أحَبَّ الأَشْیاء إلَیَّ» (1)
یعنی خدایا کاری
1) 1. بحار الأنوار، ج 88، ص 69.
کن که عطش نسبت به عشق تو در دلم افزوده شود و محبوب تر از هرکس و هر چیز نزد من باشد. [؛ الهی سینه ای ده آتش افروز] هرچه محبت خدا در دل انسان بیشتر شود، درواقع زمینه برای رسیدن به مقصد نهایی انسانیت در او فراهم تر است.
«وَاقْطَعْ عَنّی حوائج الدُّنْیا بِالشَّوقِ إلی لِقائِکَ» (1)
وقتی انسان شوق لقای خدا را داشته باشد، نیازهای مادی در وجودش کم می شود، تا آن جا که دیگر نیازی به غیر خدا احساس نمی کند.
آنکس که تو را شناخت جان را چه کند؟ فرزند و عیال و خانمان را چه کند؟
دیوانه کنی هر دو جهانش بخشی دیوانه تو هر دو جهان را چه کند؟
خیلی ها این جا می آیند و خانه خدا را می بینند. اما خوشا به حال آنها که صاحب خانه را می بینند. «وَإِذا أَقْرَرْتَ عُیون أَهْلِ الدُّنْیا فاجعل قُرّة عَیْنی فی طاعتک» (2)
. مردم دنیا خوشحال می شوند که فلان زمینشان گران شد، فلان معامله شان چقدر سودآور شد، این روشنی چشم برای آنهاست؛ اما خدایا کاری کن که چشم روشنی من عبادت تو باشد، از نماز، از طواف، از ذکر تو و نزدیکی به تو چشمم روشن شود.
این سفری که ما و شما و زائران در پیش داریم، بیشترین برکتش رسیدن به همین نقطه یا مراتبی از آن است.
مناسک حج و ادعیه حرمین شریفین از طریق تلفن همراه
بعثه رهبر معظم انقلاب، با کمک و همکاری شرکت تلفن همراه، اقدام به تهیه نرم افزاری کرده که به وسیله آن هموطنان عازم سفر حج بیت اللَّه الحرام و کلیه
علاقه مندان می توانند «مناسک حضرت امام خمینی قدس سره» با حاشیه مراجع کنونی تقلید و کتاب «جامع الفتاوا» و مجموعه ادعیه حرمین شریفین را از طریق «پایگاه اطلاع رسانی حج» روی تلفن همراه نوکیا سری 60 خود نصب کنند و از آن در طول سفر بهره مند شوند.
برخی صاحب نظران بر این عقیده اند که این اقدام اگرچه حرکتی جدید در مسیر بهره گیری از وسایل ارتباطی و سهل الوصول تلقی می شود، تنها برای روحانیان کاروان ها، آن هم به طور محدود قابل استفاده است، غالب کاربران تلفن همراه که با زبان عربی و اصطلاحات فقهی اینگونه کتب آشنایی لازم را ندارند، توانایی بهره گیری از این طرح را نخواهند داشت.
گزارشی از فعالیت ها و امکانات بیمارستان حجاج ایرانی در مدینه منوره
هیئت پزشکی در اقدامی جدید تلاش کرده تا نقش پزشکان را در ارائه خدمات به حجاج ارتقای کمی و کیفی بخشد.
این سخن در گفت وگوی خبرنگار زائر با دکتر مصطفی نادری، رییس بیمارستان هیئت پزشکی حج در مدینه عنوان شد. وی خاطرنشان ساخت:
باتوجه به معایناتی که از زائران در ابتدای ثبت نام در کاروان ها توسط پزشک کاروان صورت گرفته است، پزشکان از آگاهی مناسبی درباره وضعیت سلامت و نوع بیماری های حجاج برخوردارند. از این رو در برنامه امسال تلاش شده که با اجرای «طرح ارجاع» از توان پزشکان کاروان و امکانات تخصصی، استفاده بهینه صورت پذیرد. بر اساس این طرح ابتدا بیمار توسط پزشک کاروان معاینه می گردد و در صورت تشخیص نیاز به اقدامات تخصصی یا فوق تخصصی، بیمار به مرکز تخصصی و بیمارستان مدینه معرفی می گردد. این طرح باعث می گردد تا از یک سو بیماران از مراجعه بی مورد به بیمارستان خودداری کرده، دچار سردرگمی و اتلاف وقت نشوند و از سوی دیگر، امکانات بیمارستان و مرکز تخصصی به زائرانی اختصاص یابد که نیازمند اقدامات تخصصی می باشند و با این عمل از سرویس دهی مناسبی برخوردار باشند.
شبیه این طرح در بسیاری از کشورهای جهان تحت عنوان «پزشک خانواده» اجرا می گردد و طرح موفقی بوده است.
رییس بیمارستان حجاج ایرانی در مدینه در پاسخ به این پرسش که آیا بیماران می توانند مستقیماً به بیمارستان مراجعه کنند، گفت:
هر بیماری می تواند مستقیماً به بیمارستان مراجعه کند، ولی معاینه ابتدایی توسط پزشک عمومی صورت می گیرد؛ از این رو مناسب تر آن است که برای جلوگیری از اتلاف وقت، ابتدا به پزشک کاروان مراجعه نمایند.
البته برخی قسمت ها که پزشک مستقل ندارند، می توانند مستقیماً به بیمارستان مراجعه کنند.
دکتر نادری در پاسخ به پرسش دیگری مبنی بر این که آیا پزشکان کاروان ها از امکانات دارویی مناسب برخوردارند، گفت:
همه پزشکان کاروان در ابتدای ورود به مدینه به این جا مراجعه می کنند و داروهای لازم در اختیار آنان قرار می گیرد. کلیه داروها از ایران آمده و لیست داروهایی که مورد استفاده پزشکان عمومی قرار می گیرد، از قبل مشخص بوده و به آنان تحویل داده می شود.
رییس بیمارستان ایرانیان در مدینه منوره در توضیح بخش های مختلف بیمارستان گفت:
کلیه بخش های درمانی که وجود آن ضروری بوده؛ مانند: بخش چشم پزشکی، دندان پزشکی، گوش و حلق و بینی، ارتوپدی، زنان و زایمان، داخلی، قلب و C. C. U درنظر گرفته شده است.
علاوه بر این، تدبیری اتخاذ شده که درصورت نیاز، بیماران در بیمارستان های مدینه بستری گردند.
وی با اشاره به توصیه های ضروری به زائران گفت:
به دلیل سردی هوا باید مواظب سرماخوردگی باشیم. اگر مواظبت نکنیم در طول سفر با مشکل مواجه می شویم؛ پوشیدن لباس گرم را توصیه می کنم.
در صورتی که [زائران کوچک ترین علائم سرماخوردگی را مشاهده کردند، برخی پرهیزها و استفاده از برخی خوراکی ها را رعایت کنند، از مصرف ادویه زیاد و مکمل های غذایی تند بپرهیزند.
استفاده از مایعات گرم و نیمه گرم و شیر، خیلی مناسب است. استفاده از آب نمک و شست وشوی گلو را از یاد نبرند. در هنگام کسالت و بیماری، استفاده از ماسک های تنفسی می تواند از انتشار بیماری به افراد دیگر جلوگیری کند.
وی به بیمارانی که زمینه قبلی بیماری در آنان وجود دارد، تأکید کرد:
آن دسته از بیمارانی که رژیم غذایی آنان نسبت به ایران تغییر می کند، باید رعایت استفاده از نمک و مواد قندی را داشته باشند تا بیماری آنان تشدید نشود؛ متأسفانه هرساله تعدادی از زائران و پرسنل خدمتگزار متوجه می شوند که مرض قند پیدا کرده اند و فشار خون آنان بالاست. علت این امر آن است که برنامه غذایی آنان به هم خورده است. اگر کمی دقت به عمل آید، این مشکلات به وجود نمی آید.
آقای دکتر نادری در پاسخ به این پرسش که آیا بیماری خاصی حجاج را تهدید می کند، گفت:
یکی از بیماری های شایع در موسم حج، مننژیت است که خوشبختانه در ایران به حجاج توصیه شده خود را واکسینه کنند. کسانی که واکسینه نشدند، تعداد کمی واکسن در این جا وجود دارد.
وی در خصوص ساعات کار بیمارستان و نحوه ارائه خدمات اعلام کرد:
143 نفر پرسنل بیمارستان مدینه، در اورژانس و بخش های مختلف به صورت شبانه روزی به خدمات رسانی مشغول اند؛ اما در درمانگاه از 8 صبح تا 12 ظهر و از 4 بعد از ظهر تا 8 شب با پزشکان متخصص در خدمت زائران بیت اللَّه الحرام هستیم. البته برخی بخش ها مثل مراقبت های ویژه به صورت شبانه روزی خدمات رسانی می کنند.
چهار ماه پیاده روی به شوق زیارت کعبه
حاجی آذربایجانی «شهید قربان اف» پس از طی مسافتی بیش از 4 هزار کیلومتر، امروز با ورود به میقات «السیل الکبیر» در طائف، مورد استقبال برخی از مسؤولان سعودی قرار گرفت. او برای رسیدن به شهر مقدس مکّه و انجام حج امسال، حدود 4 ماه پیش، از کشور آذربایجان، تنها و پیاده حرکت خود را آغاز کرده، پس از عبور از کشورهای ایران و کویت، وارد عربستان شده است.
او در مصاحبه ای اظهار داشت:
در طول این سفر با مشقت های زیادی در مناطق مختلف مواجه بودم و سختی ها و مرارت های فراوانی را در راه رسیدن به سرزمین پیامبر صلی الله علیه و آله و دیار وحی الهی، تحمل کردم.
من به کمک و صدای خدا اطمینان دارم. می دانم که خدا خودش مرا خوانده است و برای تحمل این همه مشکلات سفر، مرا یاری کرده است.
او این حج پیاده را شیرین ترین خاطره زندگی خود شمرد و تأکید کرد که در طول سفر با استقبال خوب و فراموش ناشدنی مردم شهرهای مختلف ایران و کویت روبه رو شده که خستگی راه را از تنش به در کرده است.
دوشنبه 20/ 9/ 85
دیدار و نشست آیةاللَّه ری شهری با اعضای هیأت استفتا
دوشنبه 20/ 9/ 85
بیستم ذیقعده 1427
دیدار و نشست آیةاللَّه ری شهری با اعضای هیأت استفتا
این دیدار که بدون برنامه ریزی قبلی و در جوّی کاملًا صمیمانه و دور از تشریفات برگزار شد، از نظر محتوایی و اهمیت موضوعات محل بحث، قابل توجه بود.
دایره اختیارات ولی فقیه، مبحث مالیات های حکومتی و نسبت آن با خمس و زکات، نقش امام خمینی قدس سره در ایجاد زمینه جهت روشن کردن مبانی حکومت اسلامی، رابطه ولایت فقیه با ولایت اداری در سطوح مختلف دوایر و ادارات دولتی، لزوم بازنگری برخی مقرّرات تثبیت شده قضایی از منظر فقهی، عنوان هایی انتزاعی برای مباحث فشرده و ... در این جلسه مطرح گردید.
به نظر می رسد اینگونه جلسات می تواند آغازی امیدبخش برای حرکتی حیاتی در جامعه اسلامی ما باشد که با گردهم آیی و همفکری کارشناسان فقهی حوزه و متخصصان امور مختلف اداری، اقتصادی و اجتماعی دولت، ابهامات زدوده شده، و راه کارهای حل مشکلات دولت و مردم تبیین گردد.
منزل پادگان نظامی نیست
حجة الاسلام والمسلمین راشد یزدی، خطیب مراسم عمومی بعثه رهبری در دومین جلسه که با حضور نماینده محترم مقام معظم رهبری و روحانیون و مسؤولان بعثه برگزار شده بود، با اشاره به توفیقات الهی در رشد و کمال انسان ها، پنج مرحله از این توفیقات را «نعم توفیقیة ربّ الأرباب» برشمرد: هدایت، رشد، تسدید، تأیید و عصمت.
وی با تشریح اولین نعمت یعنی توفیق هدایت، راه های وصول به آن را منحصر در پیامبر درون (وجدان)، پیامبران برون (رسولان الهی) و ریاضت های شرعی دانست و گفت:
انسان وقتی توفیق زیارت رسول اللَّه صلی الله علیه و آله و اهل بیت علیهم السلام را پیدا می کند، زمینه برای هدایتش فراهم است. اول باید در مورد خودش قضاوت درست داشته باشد؛ اعتراف کند که مقصّر است و حق تبعیت از پیغمبر را به جا نیاورده است. دوم این که پیغمبر را خوب بشناسد و اراده اطاعت از او پیدا کند. انس بن مالک گوید: 9 سال در خدمت پیغمبر بودم، یک بار هم عصبانی نشد و چین بر ابرو نینداخت.
این جا که آمده ایم باید تحت تأثیر اخلاق ملکوتی پیامبر باشیم، مجاهدت کنیم، تمرین کنیم که اخلاق محمدی داشته باشیم. ما گاهی در منزل رفتارمان خوب نیست، فکر می کنیم پادگان نظامی است و باید ژست فرماندهی بگیریم. در حالی که روش تربیتی پیامبر و سفارش پیامبر در برخورد با کودکان «تصبّی» است؛ یعنی آدم مثل بچه ها رفتار کند. کسی که می خواهد روش پیامبر را داشته باشد، باید تلاش کند که در هیچ شرایطی ژست قدرت نگیرد. رهایشان هم نکند. بچه های ما در خانه های ما دارند یتیم وار بزرگ می شوند؛ کامپیوتر و اسباب بازی پدر و مادر نمی شود.
پنج طرح خدماتی عربستان برای حجاج
«دکتر محمد آل خضیم» نایب رییس امور حرمین شریفین گفت:
این طرح شامل بخش اطلاع رسانی به حجاج در جهت انجام صحیح حج، از طریق دفترچه راهنما و نوار کاست است. شش هزار کارمند جدید برای اجرای این طرح ها در مسجدالحرام و مسجدالنبی صلی الله علیه و آله ما را یاری می دهند.
برای نخستین بار در موسم حج امسال، وزارت بهداشت اوضاع بهداشتی حجاج را از طریق ماهواره زیرنظر می گیرد. این عمل توسط بی سیم های مرتبط با ماهواره صورت می گیرد که بدین وسیله می توان محل استقرار مأموران بهداشتی مراقب حجاج را تعیین کرد. مسؤول این طرح در جمع 30 نفر از مسؤولان اکیپ های بهداشتی گفت: علاوه بر انجام واکسیناسیون حجاج همه کشورها علیه بیماری های مسری، مراقبت از حجاج در هتل ها، چادرها و راه ها نیز صورت می گیرد.
مدیر کل امور بهداشتی مکّه مکرمه اعلام کرد:
در سال جاری 9 مرکز بهداشتی سیار برای معالجه آسان تر و سریع تر بیماران راه اندازی شده است.
از این تعداد 5 مرکز بهداشتی سیار در بزرگراه مکه مکرمه به مدینه منوره استقرار یافته که از تاریخ 15 ذیقعده فعالیت خود را آغاز کرده اند.
این واحدها در جهت تسهیل خدمت رسانی به حجاج، شبانه روزی فعال خواهند بود.
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی حج، دولت عربستان در پی بهره گیری از امکانات پیشرفته برای خدمات رسانی به حجاج امسال- که تعداد آنان بیش از دومیلیون خواهد بود- سامانه الکترونیکی جدیدی راه اندازی کرده که در نخستین مرحله، ثبت نام از حجاج عربستانی برای گرفتن مجوز انجام حج را ساماندهی می کند. پیش بینی می شود شرکت های داخلی حدود 200 هزار نفر از شهروندان عربستانی و افراد مقیم در عربستان را ثبت نام و برای انجام اعمال حج اعزام کنند.
مسؤول اداره نظافت و بهداشت شهرداری مکّه گفت:
جهت مقابله با انواع بیماری های واگیردار و ویروس های احتمالی با وزارت خانه های بهداشت و ارگان های مربوطه هماهنگی لازم صورت گرفته است. کلیه خیابان ها، کوچه ها و محله های مکّه و تمام هتل ها و ساختمان های محل اسکان حجاج، طیّ یک حمله بهداشتی مورد نظافت و سمپاشی مستمر قرار می گیرند. در این حمله که هدف نابودی کلیه حشرات موذی و ناقل میکروب است، 250 مأمور با 60 ماشین و 150 دستگاه سمپاشی مشغول فعالیت هستند.
اهل سنت ایرانی در کنار شیعیان
مسؤول واحد اهل سنت بعثه مقام معظم رهبری در مدینه منوره اعلام کرد که امسال حدود پنج هزار نفر از برادران و خواهران اهل سنت ایرانی در کنار دیگر برادران و خواهران شیعه خود مناسک حج ابراهیمی را به جای می آورند.
مسؤولان کاروان های زیارتی خواهران و برادران شیعه و اهل سنت ایرانی همه روزه در محل بعثه مقام معظم رهبری برای ارائه خدمات بهتر و تسهیلات بیشتر
به منظور سفر بدون دغدغه زائران، تلاش می کنند.
کاروان های مستقل زائران شیعه و اهل سنت در مدینه منوره ضمن برگزاری آیین های ویژه خود، برای حل مشکلات احتمالی و تسهیلات سفر روحانی، در نشست های مختلف شرکت دارند.
مسؤول واحد اهل سنت بعثه رهبری همچنین در این باره گفت: «شرایط و امکانات برخورداری از سفر معنوی حج برای تمام شیفتگان و خداجویان شیعه و اهل سنت ایرانی یکسان است».
حجةالاسلام والمسلمین «محمد حسن زمانی»، روز دوشنبه در گفت و گو با خبرنگاران افزود: «زائران ایرانی اهل سنت در سفرهای حج به هر تعداد که مایل باشند می توانند از امکانات سفر حج بهره مند شوند».
به گفته وی، خواهران و برادران اهل سنت امسال با 32 کاروان از استان های کردستان، کرمانشاه، آذربایجان غربی، هرمزگان، گلستان، سیستان و بلوچستان و خراسان به عربستان اعزام می شوند. همچنین 65 نفر از روحانیون اهل سنت برای پاسخ گویی به مسائل فقهی و مناسک حج، کاروانیان را همراهی می کنند.
زمانی اضافه کرد: «سالانه حدود 15 نفر از برادران و خواهران اهل سنت با هزینه بعثه مقام معظم رهبری به سفر معنوی حج اعزام می شوند که در بین آنان از علما و روحانیون، همچنین ائمه جمعه و جماعات، نمایندگان مجلس شورای اسلامی و قشرهای دیگر اهل سنت حضور دارند.
به بیان وی، حضور زائران شیعه و اهل سنت ایرانی در کنار هم در موسم حج ابراهیمی و سفرهای عمره در طول سال، تمام تبلیغات و جوسازی های دشمنان مبنی بر وجود اختلاف بین شیعه و اهل سنت را در ایران نقش بر آب کرده است.
روزنامه فارسی البلاد و سیاست های مشکوک
هرگز کسی توقع ندارد که روزنامه ای مثل «البلاد» با سیاستگذاری های مؤسسه ای
وهابی و وابسته به دولت سعودی، در طرفداری از مواضع جمهوری اسلامی بنویسد و حتی در ویژه نامه ای فارسی که تنها در موسم حج و تنها برای فارسی زبانان تدوین و منتشر می شود، عقاید و احساسات مذهبی و ملی آنان را کاملًا رعایت کند. اما از طرف دیگر هم متوقع نیست که تریبون مخالفان نظام شود و با نادیده گرفتن روابط حسنه دو دولت عربستان و جمهوری اسلامی ایران، تبلیغ کننده اندیشه ها و آرای تفرقه گرایانه باشد!
آن چه امروز در شماره 5 ویژه نامه فارسی «البلاد» تحت عنوان «ایران و مسابقه تسلیحاتی» چاپ شده است، قضاوت غیرمنصفانه ای است که اعتبار این روزنامه را به شدت زیر سئوال می برد؛ در این مقاله آمده است:
مسابقه تسلیحاتی ایران جهت حصول به یک زرادخانه اتمی برای کشورهای عربی منطقه که فاقد سلاح هسته ای هستند، یک زنگ خطر به حساب می آید. متأسفانه جامعه بین المللی در حالی عاجز از ایجاد راه حلی برای مسئله اتمی ایران شده که ایران هر روز گام های بلندی در جهت دستیابی به تکنولوژی هسته ای برمی دارد.
البته دلایل ادعای اعلان شده ایران برای دسترسی به سلاح اتمی قانع کننده نیست؛ زیرا ایران به اندازه کافی دارای انبارهای اسلحه سنتی است و جمعیت آن نیز می تواند ضامن دفاع از کشور شود. برای همین است که تصور می شود ایران به شعار اولی انقلاب می خواهد جامه عمل بپوشاند که صادر کردن انقلاب است. هرگاه ایران نخواهد با کشورهای منطقه جهت مهار مسابقه تسلیحاتی خود همکاری کند، بدون تعارف کشورهای منطقه ناگزیر وارد یک مسابقه تسلیحاتی بحران زا خواهند شد. در هرصورت هرگاه ایران تصور کند که سلاح هسته ای باعث برتری آن در منطقه خلیج می شود، حقیقت این است که عامل و باعث حرکت کشورهای منطقه به سوی دست یابی به تکنولوژی و سلاح های اتمی خواهد شد.
تسلیحات اتمی ایران هرگز علیه اسرائیل نیست؛ زیرا ایران می داند که اسرائیل خود دارای زرادخانه اتمی است. افزون بر این که از کشورهای
غربی و اقمار آمریکا مورد حمایت قرار خواهد گرفت؛ از این رو دو احتمال می ماند: یکی تمایل ایران نسبت به ایجاد توازن تسلیحاتی با پاکستان، و دوم آن که می خواهد به طرح ها و چشم داشت های قبلی خود در منطقه خلیج جامه عمل بپوشاند. و به نظر می رسد که احتمال دوم به حقیقت نزدیک تر باشد. امری که باعث می شود تا کشورهای منطقه باید یک فکر اساسی برای آن بکنند.
جالب توجه این که دو روز پیش نیز همین ویژه نامه در صفحه دوم از شماره 3 طی خبری با عنوان «طرفداران خاتمی خواهان استعفای احمدی نژاد شده اند»، از تظاهرات دوهزار نفری علیه رییس جمهور کشورمان سخن می گوید و بهانه عوامانه مخالفان دولت را نقل می کند که: «آقای احمدی نژاد قول داد که درآمد نفت را میان خانواده ها توزیع کند، در حالی که این کار صورت نگرفت و ایشان خلف وعده کرد».
به نظر می رسد باید تدوین کنندگان این نشریه روش معقول تری برای انعکاس خبرها و دیدگاه های خود پیش گیرند تا بیش از این خود را مفتضح نسازند.
گلگشتی مصفّا در ویژه نامه «صفا»
اولین شماره ویژه نامه صفا، ویژه روحانیون محترم کاروان ها در موسم حج سال 1385 امروز در 8 صفحه به پیوست نشریه زائر شماره 3، منتشر گردید.
امسال دومین سال انتشار این ویژه نامه است و طیّ برنامه اعلام شده توسط مسؤولان نشریه زائر، قرار است تا پایان موسم حج هفته ای یک بار یعنی مجموعاً سه و حداکثر 4 شماره از آن به دست روحانیون محترم برسد.
این شماره که در اولین صفحه با تصویری گرافیکی از مسجدالنبی زینت یافته، حاوی یک خبر، یک مقاله نسبتاً طولانی درباره سیره و اخلاقیات پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله با عنوان «اسوه ای برای همیشه»، یک توصیه نامه فقهی و اجرایی خطاب به روحانیون کاروان ها، یک زندگینامه مختصر درباره مرحوم شیخ عباس قمی با عنوان «آیینه فروتنی»، یک نکته
حکمت آمیز عرفانی، یک گفت وگو درباره «راه کارهای کاهش اضطراب زائران در موسم حج»، یک دستورالعمل با عنوان «بایدها و نبایدهای مناسک» و یک لیست 24 بندی ویژه روحانی کاروان تحت عنوان عوامل موفقیت روحانی، معین و معینه است که براساس تجارب روحانیون اعزامی سال های پیشین تدوین گردیده است.
انتشار چنین ویژه نامه ای می تواند روحانیون محترم کاروان ها را در زمینه های مختلف اجرایی، فقهی و مراقبت های اخلاقی و معنوی به گونه ای مختصر، واقع بینانه و کاربردی یاری رساند.
با آرزوی توفیق روزافزون برای تهیه کنندگان محترم این ویژه نامه، عناوین سفارش های مرحوم شیخ عباس قمی، صاحب مفاتیح الجنان، خطاب به روحانیون و اهل منبر را که در پی شرح مختصر زندگی و فعالیت های علمی آن بزرگ مرد در این ویژه نامه نقل شده، با حذف تفاصیل برمی شماریم:
اخلاص و دوری از ریا؛ از پیامبر صلی الله علیه و آله روایت شده است که فرمود: ترسناک ترین چیزی که از آن بر شما بیم دارم، شرک کوچک است. گفته شد: ای پیامبر خدا شرک کوچک چیست؟ فرمود: ریا.
راستی و راستگویی؛ راوی گوید: به امام صادق علیه السلام عرض کردم: عبداللَّه بن أبی یعفور شما را سلام می رساند. فرمود: بر تو و بر او سلام. وقتی نزد عبداللَّه رفتی سلام مرا به او برسان و بگو: جعفر بن محمد گفت: بنگر چه عاملی علی علیه السلام را نزد پیامبر به این مقام رساند، همو را مراعات کند و پاس دارد. همانا علی علیه السلام، با راستی در سخن و ادای امانت، آن جایگاه بلند را نزد پیامبر کسب کرده است.
اباطیل را ترویج نکنید و فاجر و فاسق را مدح ننمایید.
بزرگان دین را سبک مشمارید.
اسرار آل محمد صلی الله علیه و آله را در منبر فاش نکنید.
سخنان شما باعث اختلاف مردم نشود.
اعانت و یاری ظالمان نکنید. خدا در قرآن فرمود: ی وَ لا تَرْکَنُوا إِلَی الَّذِینَ
ظَلَمُوا فَتَمَسَّکُمُ النَّارُی (1)
؛ و به کسانی که ستم کرده اند، متمایل نشوید که آتش دوزخ به شما نرسد.
گناهکاران را مغرور نسازید و مطلبی نگویید که به فاسقان جرأت در کارشان دهد؛ زیرا فقیه کامل آن است که مردم را از رحمت خدا مأیوس نگرداند و از مکر الهی در امانشان ندارد.
گناهان را در انظار مردم سبک و کوچک نشمارید.
قرآن را با رأی خود تفسیر نکنید.
برای سخنان معصومین علیهم السلام توجیهات ناسالم و باطل نکنید و در آنها تصرّفات و تحلیل های سبک و رکیک ننمایید.
به هنگام بیان فضائل و مقامات پیامبران و امامان معصوم علیهم السلام مطالبی را نگویید که نزد خردمندان مایه نقص آنان گردد.
اگر توان پاسخ گویی نیکو و علمی به شبهه های عقیدتی را ندارید، وارد آن نشوید و اساس دین و عقیده مردم را ویران نسازید.
با نرمی و مدارا رفتار کنید که رعایت نرمش در همه کارها اصل اساسی است.
سخن را برای هدف های باطل و غیرالهی، طولانی نکنید و در وعظ خویش منظور شخصی نداشته باشید.
سزاوار است به ویژه در ایام غیر عاشورا، حالت های روحی مردم را مراعات نمایید. مثلًا به اندازه ای ذکر مصیبت نمایید که دل ها رمیده نشود و گفته ها سست نگردد.
به همین خاطر مصیبت های بسیار فجیع و دلخراش را بر زبان نیاورید.
امر به معروف و نهی از منکر کنید. پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله فرمود: وقتی بدعت ها پیدا شد وظیفه عالم است آن چه را که حق است به مردم بگوید و علمش را آشکار کند.
مطلبی که ذلّت امام حسین علیه السلام و اهل بیت گرانقدرش از آن برداشت شود،
1) 1. سوره هود/ 113.
نگویید؛ زیرا آن جناب، آقا و سرور سرفرازان و غیرتمندان بود. جان دادن زیر شمشیر را بر خواری و ذلت برگزید و با ندای بلند روز عاشورا فریاد کرد: «هیهات منّا الذّلة».
برای آسایش مردم
کاروان های زائران ایرانی در منی و عرفات، از برگزاری مراسم دسته جمعی دعا در ساعات پایانی شب، خودداری کنند.
براساس آخرین مصوبه شورای برنامه ریزی حج و زیارت، کاروان های حج موظف هستند به منظور رعایت حال زائران، برنامه های گروهی و مراسم دسته جمعی دعا و نیایش را در عرفات و منی تا پیش از ساعت 11 شب خاتمه دهند. این تصمیم در پی شکایات متعدد واصله از سوی زائران بیت اللَّه الحرام در زمینه مزاحمت های صوتی در شب عرفه و هنگام بیتوته در منی و به منظور رعایت حال زائران و رفاه و آسایش کاروان های مجاور اتخاذ شده است.
همه ساله برگزاری مراسم دسته جمعی بعضی کاروان ها در ساعات پایانی شب، در منی و عرفات، موجب سلب آرامش و اخلال در استراحت کاروان های مجاور می شد، که لزوماً تنها کاروان های ایرانی هم نبودند و چه بسا صوت بلندگوهای چادرهای محل استقرار حجاج غیر ایرانی در جنب منطقه ایرانی ها را پوشش می داد و اسباب شکایت مکرّر آنان را فراهم می کرد.
افتتاح پل جمرات پس از توسعه
بهره برداری از دو مرحله اول طرح ساخت و توسعه پل جمرات، امروز بیستم آذرماه افتتاح گردید. براساس گزارش منابع خبری عربستان، در این مراسم که دوهفته جلوتر از موعد حج تمتع برگزار می شود، اعضای کمیته مرکزی حج حضور دارند. معاون شهرسازی وزیر امور شهرداری عربستان دراین باره گفت:
این طرح با هدف تسهیل رمی جمرات و جلوگیری از ازدحام و تلفات جانی
اجرا شده و تاکنون طبقه زیرزمین (ویژه خودروها و تأسیسات)، طبقه همکف و اولین پل آماده بهره برداری شده که طی همین مرحله 30 متر بر عرض پل افزوده شده تا تعداد بیشتری از حجاج امکان استفاده از پل را داشته باشند.
به گفته وی مرحله دوم و سوم این طرح که مشتمل بر دو طبقه پل دیگر است، سال آینده آماده می شود که کار آماده سازی آنها بلافاصله بعد از موسم حج امسال آغاز می شود.
وی افزود:
برخلاف گذشته، زائران باید طی برنامه زمان بندی شده به سمت منی و جمرات حرکت کنند و تابلوهای الکترونیکی بزرگ، مسیر زائران را مشخص خواهد کرد. براساس این برنامه از ازدحام و هجوم یکباره حجاج به سوی جمرات جلوگیری می شود و محوطه های اطراف پل جمرات نیز به گونه ای سازماندهی شده که مسیر ورود و خروج کنترل شده، رفت و آمد حجاج در مسیرهای جداگانه صورت می گیرد و هیچ کس حق نشستن، فرش پهن کردن و تجمع کردن در محوطه و مسیرها را ندارد.
طبق این برنامه هریک از کاروان ها و گروه های حجاج از ملیت های مختلف، صرفاً در زمان ها و ساعات تعیین شده می توانند برای رمی جمرات در محوطه حضور یابند.
سه شنبه 21/ 9/ 85
پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله بهترین الگوی اهمیت دادن به مردم
سه شنبه 21/ 9/ 85
بیست و یکم ذیقعده 1427
پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله بهترین الگوی اهمیت دادن به مردم
خطیب امروز جلسه سخنرانی عمومی بعثه، با عنوان «اهمیت مردم از دیدگاه قرآن و پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله» به آیه شریفه سوره توبه درباره پیامبر صلی الله علیه و آله استناد کرد و گفت:
در این آیه کوتاه دقت کنید: ی لَقَدْ جاءَکُمْ رَسُولٌ مِنْ أَنْفُسِکُمْ عَزِیزٌ عَلَیْهِ ما عَنِتُّمْ حَرِیصٌ عَلَیْکُمْ بِالْمُؤْمِنِینَ رَؤُفٌ رَحِیمٌ ی؛ این آیه با این که در شأن پیامبر است، پنج بار نام و ضمیر مردم تکرار شده، تا نشان دهد که خدا چقدر به مردم اهمیت می دهد. در این مورد مثالی بزنم؛ خاک بر فرق من و تمثیلم، اگر رییسی بخواهد وزیری را معرفی کند همه توجهش به اوست، در جلسه معارفه او را تعریف می کند، اوصاف او را ذکر می کند و او را مهم می شمارد. اما در مورد خدا، ببینید چگونه دارد پیامبرش را معرفی می کند، تمام توجهش گویا به مردم است؛ رسولی که از بین شما مردم است، به سوی شما آمده، آن چه شما مردم را به رنج می اندازد برایش سخت است، برای هدایت شما مردم حرص می ورزد، نسبت به شما مردمِ با ایمان، رأفت و رحمت فراوان دارد.
خدا آن قدر به مردم اهمیت می دهد که وقتی برای پیروزی پیامبر آیه نازل
می کند، می فرماید: خدا بود که تو را به نصرت خویش و به وسیله مؤمنین تأیید کرد. خودش و مؤمنین را کنار هم ذکر می کند.
پیامبر صلی الله علیه و آله نسبت به مردم مبادی آداب بود. حصیری داشت یک متر در دو متر، کسی که می آمد روی همان حصیر کنار پیامبر می نشست. گاهی نیز عده ای می آمدند و حضرت عبایش را برایشان پهن می کرد، اگر عبا هم کفایت نمی کرد، اولین کسی که بیرون از حصیر روی خاک می نشست، آن حضرت بود. هیچ کس حضرت را لمیده ندید، مگر خانواده اش! حتی اگر بچه ممیزی می آمد و تکیه داده بود، به احترام آن بچه راست می نشست و تکیه نمی داد. این قدر مردم را احترام می کرد.
روزی جوانی وارد شد، هیبت پیامبر او را گرفت و رنگش تغییر کرد.
دست هایش را به هم می مالید. حضرت تا او را چنین دیدند، سریع رفتند به گونه ای که عبایشان افتاد. سُرعَةُ المَشْیِ تَذْهَبُ بِبَهاءِ المُؤْمِنِ؛ عمداً دوید، عبا را انداخت تا بیشتر هیبتش کم شود. جلو رفت، با جوان معانقه کرد.
کنار گوشش گفت: ای برادر! من که شاه نیستم تا هیبتم تو را بگیرد. من هم مثل تو بنده خدایم!
دیگر مباد که کسی از ما به خاطر مقامش، به خاطر ریاستش به فکر این باشد که هیبتی برای خودش فرض کند. مبادا که یک حاجی بعد از برگشت از حج انتظار القاب داشته باشد، مبادا کسی از ما به مردم بی توجهی کند یا بی حرمتی و بی احترامی نسبت به کسی داشته باشد.
محکم کاری و اتقان، شرط قبول و دوام عمل
آیةاللَّه ری شهری در دیدار با برادران صدا و سیما که با مأموریت های مختلف و در راستای تهیه گزارشات و آماده سازی برنامه های مختلف به سفر حج اعزام شده اند، اظهار امیدواری کرد که دست اندرکاران حج با همکاری جدی و صمیمی آنان بتوانند حج کامل تر و زیباتری را به ایران اسلامی و سراسر جهان معرفی کنند. وی گفت: «صدا و
سیما درواقع بازوی قوی و کارساز بعثه مقام معظم رهبری برای انتقال مفاهیم بلند حج است و طی سال های اخیر جهش چشمگیری داشته است».
نماینده رهبری در امور حج با عنایت به سال پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و با تأکید بر این که همگان باید سیره اخلاقی و عملی آن بزرگوار را به عنوان سرمشق و الگوی کار خود قرار دهند، گفت:
یکی از نکات برجسته در سیره رفتاری پیامبر صلی الله علیه و آله توجه به حسن عمل و اتقان و کمال کار است. انسان کارها را می تواند دوگونه انجام دهد، نوع اول این که به گونه ای انجام دهد که مسؤولیت را از گردن خود ساقط کند. و نوع دوم این که کار را با انگیزه قوی و به گونه ای محکم و متقن انجام دهد که از هر جهت قابل قبول باشد.
ما وقتی به سیره نبوی نگاه می کنیم، می بینیم آن حضرت به کیفیت عمل فوق العاده عنایت داشته، هرچه کیفیت قوی تر باشد، از نظر رسول خدا صلی الله علیه و آله اهمیت بیشتری دارد و در نزد خدا مورد قبول تر است.
شیخ صدوق از امام صادق علیه السلام نقل می کند که فرمود: شخصی به نام «سعد بن معاذ» که از اصحاب خوب و بزرگوار پیامبر بوده، در دوران پیامبر فوت می کند. حضرت پس از غسل و تکفین او شخصاً در تشییع جنازه اش شرکت کرده، زیر جنازه او را گرفت و وقتی خواستند در همین بقیع او را دفن کنند، پیامبر برخلاف سایر موارد، خود وارد قبر شد و جنازه را با دست مبارک خود در قبر گذاشت و شروع به چیدن خشت های لحد کرد.
اصحاب دیدند که پیامبر خیلی دقت می کند که خشت ها را منظم و با دقت بچیند. تعجب کرده بودند که این همه دقت و محکم کاری چه ضرورت دارد؟ پیامبر خواست درسی به همه بیاموزد، لذا پس از اتمام تدفین فرمودند:
«إنِّی لأَعْلَمُ أَنَّهُ سَیُبلی ویَصِلُ إلَیْهِ البَلاءُ ولکنَّ اللَّهَ یُحِبُّ عبداً إذا عَمِلَ عَملًا
أحْکَمَهُ» (1)
؛ می دانم که این جسد می پوسد و از بین می رود، اما خداوند آن بنده ای را دوست دارد که وقتی کاری را انجام می دهد، محکم کاری کند. و این جاست همان درسی که اگر در نظام و کشور ما مورد عنایت قرار بگیرد، همه نظام تحت تأثیر واقع می شود، کمبودها اصلاح می شود و مشکلات از بین می رود.
چند سال قبل در سفری به فرانسه، ما را به ساختمانی قدیمی بردند که به عنوان مهمانخانه سفارت از آن استفاده می شود. از عمر ساختمان پرسیدم، گفتند: مال 300- 400 سال قبل است. تعجب مرا که دیدند، گفتند:
در این بخش قدیمی پاریس همه ساختمان ها همین طور است. یاد همین حدیث افتادم. می بینیم کسانی که مسلمان نیستند، همان گونه عمل می کنند که پیامبر صلی الله علیه و آله 1400 سال پیش سفارش فرموده است.
شما هم سفارش پیامبر را مراعات کنید، بکوشید هر کاری که تولید می کنید با اتقان باشد. دقت بیشتر شما باعث می شود که صد سال دیگر هم کارتان قابل بهره برداری باشد.
اما دنباله حدیث یک درس خانوادگی دارد. مادر سعد بن معاذ در مراسم تدفین حضور داشت، وقتی چنین احترامی را از پیامبر دید، خطاب به فرزندش گفت: «هنیئاً لَکَ الجَنَّةَ»؛ این جا باز پیامبر صلی الله علیه و آله درس دیگری داد.
فرمود: ای مادر سعد! مطمئن مباش! چون همین که از قبر بیرون آمدم، قبر او را فشار داد. همه تعجب کردند که فشار قبر برای چه؟ فرمود: «کانَ سَیِّیّ ءَ الْخُلُقِ مَعَ أَهْلِهِ»؛ چون با خانواده اش بداخلاق بود.
دیدار اعضای بعثه مراجع عظام تقلید با نماینده مقام معظّم رهبری
از مجموع 16 دفتر مربوط به مراجع عظام تقلید در مدینه منوّره، امروز سه شنبه، 11 مجموعه متشکل از نماینده محترم و اعضای هر دفتر با حضور در بعثه رهبری با
1) 1. وسائل الشیعه، ج 3، ص 230.
سرپرست حجاج دیدار کردند.
این دیدارها از ساعت 30/ 8 بامداد شروع شد و در دو نوبت صبح و بعدازظهر تا ساعت 4 بعد از ظهر ادامه یافت.
برنامه ریزی دیدارها به گونه ای تنظیم شده بود که اعضای محترم هر دفتر در وقتی محدود و از پیش تعیین شده، بین 10 دقیقه تا بیست دقیقه، در محل برگزاری این دیدارها حضور می یافتند.
مباحث مطرح شده در این جلسات که گاه بین چند بعثه مشترک بود، عبارت بودند از:
رفتار مأموران سعودی در فرودگاه، گشتن چمدان های برخی کاروان ها و نگشتن برخی دیگر، زن های سعودی داخل حرم مسلّط به زبان فارسی، نمازهای جماعت حرم و ضرورت مشارکت در آنها، برنامه های هفته حج، مباحث فقهی مبتلا به در حج، ضبط و مصادره کتب برخی بعثه ها، رفت و آمد زن های ایرانی در بقیع، مقایسه سال های اوّل انقلاب ایران با اوضاع کنونی عراق، وضعیت لبنان و اعتصاب ها، مشکل محل اسکان برخی بعثه ها، بحث انتخابات مجلس خبرگان، کیفیت تعامل با سعودی ها، جمرات جدید ووضعیت برنامه ریزی سعودی ها، پیشنهاد اسکان کلیه بعثه ها در ساختمانی مشترک برای سال های آینده، تحرکات آمریکایی ها و عملکرد سعودی ها، مزاحمت صدای زنگ تلفن های همراه در حرم و لزوم چاره اندیشی، وضعیّت شیعیان در عربستان، مانع تراشی های سعودی ها در جهت محدود یا تعطیل کردن دعای کمیل بین الحرمین، لزوم برخورد مسالمت آمیز در مقابل مزاحمت ها و بهانه تراشی های مأموران امر به معروف و نهی از منکر سعودی، لزوم دقّت بیشتر نسبت به اوقات شرعی مذکور در نشریه زائر و ...
کودک معجزه؛ عبدالفتاح محمد از مصر نه محمد حسین، از ایران!
هنوز هیچ یک از علمای سنی یا وهابی حاضر در جلسات امتحان حفظ کل قرآن کریم از کودک معجزه ایرانی، سید محمد حسین طباطبایی، خاطره آن روزها را از یاد نبرده اند. آنان با گذشت بیش از ده سال از آن واقعه، هنوز چهره ملیح و معصومانه، صوت لطیف و کودکانه، لهجه عربی و قرائت صحیح و جواب های قاطعانه آن کودک شش ساله قمی را به یاد دارند که چگونه از هرکجای قرآن و از هر واژه قرآنی که پرسیدند، جواب درست داد و در مقابل اشارت های پدرش که پرسش های علما را با زبان اشاره به او می فهماند، آیه هایی متناسب ارائه داد و علاوه بر آن، با ارائه نمونه هایی از خطبه های نهج البلاغه و اشعاری عربی آنان را به شگفتی واداشت.
به نوشته «البلاد» (1)
، این بار یک کودک مصری باعث شگفتی علما و محققان حاضر در دومین اجلاس اوقاف در مکه مکرمه شد. در حالی که حاضران آماده شنیدن گزارش چهارمین جلسه بودند، ناگهان دکتر سعید قحطانی که یک مبلغ مذهبی است، با آوردن این کودک معجزه، همگان را به تحسین واداشت.
نامبرده با این کودک در حضور همه گفت وگو کرد و او را از نظر حفظ قرآن کریم آزمود؛ به نحوی که باعث تعجب همه حضار شد. نام این کودک مصری عبدالفتاح محمد الأورش است، از روستای شویر که در 6 کیلومتری شهر «طنطای» مصر واقع است.
پدربزرگ، پدر و مادر و خواهر و برادر وی نیز حافظ قرآن هستند. او از سن چهار و نیم
1) 1. ویژه نامه فارسی البلاد، ش 6.
سالگی حفظ قرآن را شروع و طی یک سال آن را کامل کرد.
دکتر قحطانی گفت: این کودک روزانه 5 جزء و در هفته کل قرآن کریم را مرور و حفظ آن را تقویت می کند. در حال حاضر 1050 بیت از دیوان شعر شاطبیه و 240 بیت از الفیه ابن مالک را نیز حفظ است.
می بینید که محمدحسین طباطبایی طفل معجزه ایرانی نه فقط در ایران، بلکه در مصر هم اقتداکننده دارد!
خرید کوپن های قربانی حج با کارت های عابر بانک یا سایت قربانی
رییس بانک توسعه اسلامی اعلام کرد که این بانک یک سایت اینترنتی مخصوص برای انجام قربانی حجاج بیت اللَّه الحرام را راه اندازی کرده است.
نامبرده گفت:
کسانی که می خواهند، برای حج امسال اقدام به خرید کوپن های قربانی نمایند، هم می توانند از کارت های عابربانک استفاده کنند و هم می توانند از طریق سایت اینترنتی www. adahi. com و حواله کردن مبلغ مورد نظر به حساب بانک اهلی تجاری، کوپن لازم را دریافت دارند.
رییس بانک توسعه اسلامی افزود:
دولت عربستان سعودی، طرح قربانی را با وکالت دادن به نام «مَشروعُ الهَدْیِ والأَضْاحی» در اختیار بانک توسعه اسلامی قرار داد و بانک در جهت ایجاد تسهیلات برای حجاج، با فروش کوپن به مشتریان خود، وکالت برای ذبح قربانی از طرف آنان را به عهده می گیرد و در روز عید قربان انجام عمل ذبح را بلافاصله به آنان اعلام می کند.
قابل ذکر است که بانک توسعه اسلامی برای موسم حج سال جاری 700 هزار رأس گوسفند وارد کرده که با قیمت 405 ریال سعودی (معادل یکصد و یک هزار تومان) در اختیار حجاج قرار می دهد.
درس اخلاق برای رانندگان اتوبوس
بنابه گزارش روزنامه البلاد، اتحادیه اتوبوس رانی با همکاری شرکت های حمل و نقل و مؤسسات دست اندرکار حمل و نقل حجاج از روز شنبه گذشته دوره ای جهت آموزش چگونگی برخورد رانندگان با زائران بیت اللَّه آغاز کردند. در این دوره علاوه بر ارائه آموزش های اخلاقی، آشناسازی مجدد رانندگان با قوانین عربستان نیز صورت می گیرد که افسران وزارت راه آن را به عهده دارند.
کارشناسانی از وزارت کشور نیز عهده دار بیان زیان های مواد مخدر و اثرات منفی آن بر رانندگان و سایر افراد جامعه هستند.
این دوره تحت عنوان «رفتارشناسی رانندگان و اثرات آن» برگزار می شود و طیّ آن علمای دین، رعایت اصول اخلاق اسلامی را به رانندگان آموزش می دهند. مسؤولیت ها و حقوق رانندگان نیز بخشی دیگر از این آموزش هاست.
چهارشنبه 22/ 9/ 85
رعایت منزلت طرف مقابل، در رفتار پیامبر صلی الله علیه و آله
چهارشنبه 22/ 9/ 85
بیست و دوم ذیقعده 1427
رعایت منزلت طرف مقابل، در رفتار پیامبر صلی الله علیه و آله
خطیب جلسه سخنرانی عمومی بعثه، حجةالاسلام والمسلمین راشد یزدی، در بیان آداب تعلیم و تربیت از دیدگاه قرآن و سنت نبوی گفت:
درک منزلت مخاطب از فنون معلمی است؛ این که با جوان، نوجوان، بچه و بزرگ سال چگونه باید برخورد کرد. معلم بزرگ انسان ها، خداوند متعال که بالاتر از او معلمی تصور نمی شود، فرمایشی دارد که اگر می خواهید به فرزندانتان یا به هرکس دیگر نماز و اخلاق و دینداری بیاموزید، باید مرتبه مخاطب را درک کنید: ی ادْعُ إِلی سَبِیلِ رَبِّکَ بِالْحِکْمَةِ وَ الْمَوْعِظَةِ الْحَسَنَةِ وَ جادِلْهُمْ بِالَّتِی هِیَ أَحْسَنُ ی حکمت یعنی براساس استدلال و منطق؛ موعظه حسنه یعنی براساس احساس و تأثیرگذاری اخلاقی؛ جدال یعنی گفت وگو و مناظره و سعی بر غلبه.
پیامبر صلی الله علیه و آله فرمود: «نحن مَعاشِرَ الأنبیاء أُمِرنا أَنْ نکلّمَ النّاسَ عَلی قدرِ عُقُولهم». بادیه نشینی خدمت پیامبر صلی الله علیه و آله آمد و گفت: خدا را به من بشناسان.
پیامبر صلی الله علیه و آله پرسید: شترداری؟ گفت: آری. فرمود: بعرة الإبل (پهن شتر)، بدون شتر ممکن است؟ گفت: نه. فرمود: اثر پا بدون پا می شود؟ گفت: نه.
فرمود: این آسمان وزمین بدون خدامی شود؟ گفت: أشهد أن لا إله إلّااللَّه و ...
حالا اگر یک عالم تحصیل کرده پیش پیامبر صلی الله علیه و آله آمده بود، باز هم پیامبر به «بَعْرَةُ الإِبِلِ تَدُلُّ عَلی البَعیر» استدلال می کرد؟
پیامبر صلی الله علیه و آله «معاذ بن جبل» را به یمن فرستاد و در کیفیت معامله با مردم به او وصیت کرد؛ از جمله فرمود: «صَلّ فیهم صَلاةَ أَضْعَفِهِمْ وکن رؤوفاً بهم»؛ نماز هم که می خوانی، مراعات حال ضعیف ترین مأموم ها را بکن و با آنان مهربان باش.
پیامبر در نماز بود و سجده را طولانی کرد. بعد از نماز یکی علت را پرسید.
فرمود: بچه روی پشتم سوار شده بود. در نماز دیگر رکوع و سجود را خیلی سریع انجام داد. پرسیدند: چرا؟ فرمود: مگر نمی شنیدید بچه ای داشت گریه و بی تابی می کرد؟
بچه ای تازه به دنیا آمده بود، او را پیش پیامبر آوردند. در آغوش پیامبر بود که شروع کرد به ادرار. شرمنده شدند و عجله کردند او را بگیرند.
حضرت طفل نگه داشتند تا آسوده شد. بعد فرمودند: می خواستید چه کنید؟ این که نگهش داشتم، لباسم را نجس کرد، خدا آب داده می شویم. اما اگر شما یکباره او را می گرفتید ناراحت می شد و دامن جانش آلوده می شد که به آب دوعالم پاک نمی شد!
حالا این که می گویند خواندن یک نماز در مسجدالنبی، بهتر است از هزار نماز در مسجد دیگر، فقط به خاطر در و دیوار مسجد نیست، به خاطر نزدیکی به پیغمبر و ایجاد انگیزه در اقتدای به اوست. این جا ارزان می فروشند، اما گرانبهاترین چیز را می دهند.
بازدید نماینده ولی فقیه وهیئت همراه ازبیمارستان هیئت پزشکی حج در مدینه
این بیمارستان که در یکی از خیابان های فرعی شارع العوالی، با فاصله ای کوتاه از بعثه مقام معظم رهبری واقع شده، ساختمانی چهارطبقه است که رادیولوژی و
آزمایشگاه آن در طبقه زیرزمین، بخش عمومی و داروخانه در طبقه همکف، درمانگاه تخصصی شامل بخش های تخصصی زنان و زایمان، ارتوپدی، چشم پزشکی، روانپزشکی، گوش و حلق و بینی و جراحی عمومی در طبقه اول، ccu و بخش های ویژه در طبقه دوم و بخش داخلی مشتمل بر 25 تخت بیمارستانی در طبقه سوم واقع شده است. بخش اورژانس، تخصصی قلب و داخلی نیز از دیگر بخش های این بیمارستان است.
در این بازدید، کلیه قسمت های بیمارستان مورد بازدید قرار گرفت و مسؤولان هر قسمت توضیحاتی را خدمت نماینده محترم ولی فقیه ارائه دادند.
رییس بیمارستان جناب دکتر رجایی، ضمن همراهی هیئت، گزارش مختصری پیرامون عملکرد بیمارستان بیان داشت و گفت:
به هر مراجعه کننده در همان ابتدای پذیرش، برگه نظرخواهی هم داده می شود که روی آنها کار می شود و اگر نقصی یا شکایتی مطرح شده باشد، رسیدگی می شود.
امسال تعداد مراجعان به بیمارستان کم شده و علت این کاهش، اجرای کامل «طرح ارجاع» بوده که بیمار ابتدا باید به پزشک کاروان مراجعه کند و در صورت لزوم توسط خود پزشک، به بخش خاصی از بیمارستان معرفی شود؛ به عبارت دیگر سعی شده تا بیماری به طور مستقیم و بدون برگه معرفی پزشک کاروان، پذیرش نشود.
در سال جاری 4 پزشک رابط هم داریم که بر عملکرد پزشکان کاروان ها و فضا و امکانات کار آنان نظارت می کنند. خوشبختانه امسال پزشک سال اول که بخواهد حج تمتع به جا آورد، نداریم. یعنی همه حج واجبشان را انجام داده اند و علاوه بر تجربه ای که دارند، می توانند بدون دغدغه اعمال و مناسک خود، به خدمت حجاج محترم بپردازند.
امسال روی فرهنگ بهداشت و درمان هم کار شده و 10 تا 15 دقیقه از جلسات کاروان ها به فرهنگسازی بهداشتی و تذکرات پزشکی موجود در
جزوه، اختصاص یافته است.
تعداد کل پرسنل بیمارستان در مدینه اعم از پزشکان، پرستاران و غیره 145 نفر است که خوشبختانه دو نفر از برادران روحانی هم جزو این مجموعه هستند.
انتخاب پزشکان توسط هلال احمر در ایران و براساس امتیازات ثبت نام کنندگان صورت می گیرد.
دومین نشست شورای برنامه ریزی بعثه رهبری
در این جلسه که با حضور نماینده مقام معظم رهبری، معاونین بعثه، کاردار سفارت ایران در عربستان و رییس ستاد مدینه برگزار شد، آخرین هماهنگی های انجام شده بین مسؤولان ایرانی و مقامات عربستانی در مدینه منوره مورد بررسی قرار گرفت.
ملاقات های انجام شده با نمایندگانی از امارت مدینه منوره و رییس پلیس این شهر جهت هماهنگی های لازم برای برگزاری 4 نوبت مراسم دعای کمیل که دو مراسم در مدینه قبل و دو مراسم در مدینه بعد اجرا خواهد شد، از موضوعات مورد بحث در جلسه بود.
تشکر سعودی ها از نظم مراسم دعای کمیل، گلایه از بلند بودن صدای بلندگوها، هشدار نسبت به درگیر نشدن با روحانیون سعودی، تأکید بر عدم دعوت از خارجی ها و همکاری با مأموران امنیتی سعودی، از مسائل طرح شده توسط پلیس مدینه بوده که هیئت دیدارکننده، متقابلًا از همکاری سال گذشته مسؤولان و نیروهای انتظامی مدینه تشکر کرده، نسبت به برگزاری بدون هرگونه مشکل مراسم امسال اظهار امیدواری کرد.
آیةاللَّه ری شهری با تقدیر از اقدامات انجام شده نسبت به حسن اجرای برنامه دعای کمیل و قسمت های مختلف آن و نیز مراقبت بر حفظ نظم در جایگاه و کیفیت استقرار روحانیون تذکراتی داده، از دست اندرکاران اجرایی برگزاری مراسم دعای کمیل خواست که تمام تلاش خود را به کار گیرند تا این مراسم با آرامش و شکوه لازم برگزار
گردد و بهانه ای به دست بهانه جویان برای تعطیل کردن آن داده نشود.
در ادامه جلسه آیةاللَّه ری شهری با تأکید بر ضرورت همفکری و همکاری کلیه معاونت ها و مدیریت های مختلف بعثه با شورای راهبردی بعثه، گفت:
شورای راهبردی که برای تدوین سیاست های کلان بعثه تشکیل شده، امسال هم چند نفر روی آن کار می کنند. اطلاعات لازمه از کلیه فعالیت های بعثه باید جمع آوری و در اختیار برادران قرار گیرد. مسؤولیت شورای راهبردی با آقای محمد شریعتمداری است؛ ایشان آقای عابد جعفری را این جا تعیین کردند. آقای ناظمی هم مسؤول دبیرخانه شورا هستند و قرار شده جلساتی دراین جا برگزار شود. دیشب هم یک جلسه بود.
بحث پایانی جلسه، عزیمت نماینده ولی فقیه به مکّه مکرمه در اوایل هفته آینده و تعیین وضعیت اداره امور کاروان های باقیمانده در مدینه و بخش های مختلف بعثه تا آخرین روز مقطع مدینه قبل بود که طی آن سرپرست حجاج، بر ضرورت توجه کامل به ارائه تسهیلات مناسب برای انجام برنامه های از پیش تعیین شده و دعای کمیل هفته آینده تأکید کرد.
دیدار مسؤول و رییس بعثه حج اردن با نماینده مقام معظم رهبری
مسؤول بعثه حج اردن، «دکتر سمیح احمد عثامنه»- که استاد فقه و اصول دانشگاه اسلامی اردن است- در این دیدار گزارشی مختصر از کیفیت خدمات رسانی به حجاج اردنی ارائه داد و گفت:
کارهای حج، تحت اشراف وزارت حج اردن صورت می گیرد. گزینش حجاج براساس ثبت نام، با رعایت سقف یک هزار نفر از یک میلیون صورت می گیرد که با احتساب کلّ جمعیت کشور که 6 میلیون است، حق اعزام شش هزار حاجی را داریم که در همه آنها شرط سنی رعایت می شود؛ به طوری که حجاج امسال همگی متولد 1943 میلادی و پایین تر از آن هستند. یعنی به جز همراهان ضروری و اشخاص محرم بانوان تنها، که
شرط سنی ندارند، عمر همگی حاجی های ما بالاتر از 63 سال است.
مجموع مدت سفر 21 روز است و حدود هزار نفر حاجی از طریق هوایی و بقیه از طریق زمینی به عربستان سفر می کنند.
در مورد مسکن حجاج تا سال گذشته، ساختمانی با فاصله حداکثر 5/ 1 کیلومتر تا مسجدالنبی در مدینه و 5/ 2 کیلومتر تا مسجدالحرام در مکّه اجاره می کردیم، اما امسال با گرفتن 100 دلار بیشتر از هر حاجی، همه را در منطقه مرکزی اسکان داده ایم. ما براساس قانون متعارف بین حجاج اردنی، زنان و مردان را در طبقات مجزّا اسکان می دهیم و زن و شوهر را با هم نمی گذاریم. هزینه سفر هر حاجی اردنی شامل مسکن و حمل و نقل از راه زمینی 1400 دلار است. البته ثروتمندانی هستند که تعدادشان بیش از 70 نفر نیست؛ آنها در هتل های پنج ستاره اقامت می کنند. هر خانواده اتاق و سرویس مخصوص دارد و از غذا و خدمات ویژه هتل استفاده می کند که مخارج هرکدام حدود پانزده هزار دلار می شود.
دکتر سمیح که علاوه بر ریاست هرساله بعثه اردن، مسؤولیت مؤسسه دارالحفظ قرآن کریم در اردن را نیز برعهده دارد، درباره مسابقات بین المللی حفظ و قرائت قرآن کریم که هرساله در اردن برگزار می شود، گفت:
در این مسابقات که امسال چهاردهمین دوره آن برگزار شد، از 33 تا 40 کشور دنیا شرکت می کنند و تنها در مسابقات حفظ کل، 20 جزء و 10 جزء قرآن کریم ویژه خواهران 2300 شرکت کننده از کشورهای مختلف داشتیم.
او که در سال 1975 میلادی درس فقه و اصول را در دانشگاه مدینه شروع کرده و دکترای خود را نیز از همین دانشگاه دریافت داشته، نسبت به جمهوری اسلامی علاقه فراوان دارد و احترامی کامل برای علمای ایران قائل است و متواضعانه ضمن دعوت نماینده مقام معظم رهبری و سایر همکاران ایشان برای دیدار از اردن می گوید: «نَکْتَحِلْ عُیُونَنا بِتُرابِ اقْدامِکُمُ»؛ شما به اردن تشریف بیاورید و ما خاک قدم های شما را سرمه
دیدگانمان می سازیم.
آیةاللَّه ری شهری با ابراز خرسندی از این دیدار، ایام حج را بهترین فرصت برای نزدیک تر ساختن صفوف امت اسلام دانست و افزود:
در شرایط کنونی که به دلیل تفرقه مسلمانان، دشمنان اسلام بر بعضی مناطق اسلامی سلطه دارند و افکار خود را بر مسلمانان تحمیل می کنند، وحدت امت اسلامی بیش از هر زمان دیگر ضروری است.
سرپرست حجاج ایرانی وضعیت اسفبار مردم فلسطین و خطرات پیش روی ملت عراق را نتیجه تفرقه امت مسلمان دنیا دانست و بر ضرورت حمایت جهان اسلام از مردم تحت ستم فلسطین و عراق تأکید کرد.
در این دیدار هر دو طرف، بر ضرورت تحکیم روابط برادرانه بین دو کشور و گسترش ارتباطات فرهنگی دو ملت مسلمان ایران و اردن تأکید کردند.
لذت در کنار هم نشستن
سال پیامبر، شهر پیامبر، سخن درباره پیامبر، با زائران پیامبر، همه شرایط برای بهره گیری از اخلاق پیامبر آماده است. یکی از چیزهایی که هیچ کس از آن حضرت ندیده، سنگدلی، تعدی و خشونت در اخلاق بود.
خطیب امروز جلسه عمومی بعثه مقام معظّم رهبری، با بیان مقدمه مذکور، به ذکر یکی دیگر از ویژگی های اخلاقی پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله پرداخت و گفت:
خدا در حدیث قدسی فرمود: «لا یَسَعُنی أرضی ولا سَمائی، ولکن یَسَعُنی قَلبُ عَبدِیَ المُؤْمِنِ (1)
». تنها قلب نرم و با ظرفیت بنده مؤمن خداست که جایگاه خداست. حالا چه جوری باید فهمید که قلب نرم و ملایم است یا سخت و خشن؟ میخ را بر دیوار می کوبی سال آینده هم اثرش هست. اما دستت را تا مرفق در آب می کنی، بیرون که می آوری جایش از بین می رود.
1) 1. عوالی اللآلی، ج 4، ص 7.
به تو می گویند: فلانی غیبتت را کرد، اگر به دل گرفتی و تا مدت ها از او دل آزرده بودی، قلبت مثل همان دیوار سخت و کم ظرفیت است.
امیرمؤمنان علیه السلام فرمود: اگر کسی کنار گوش راست من سخن ناروا و حرف درشتی بگوید و بلافاصله بغل گوش چپم عذرخواهی کند، او را می بخشم.
مالک اشتر نخعی، سپهسالار لشکر علی علیه السلام بود؛ در بازار کسی به او اهانت کرد و مالک به مسجد رفت تا برایش دعا کند و از خدا بخواهد که او را به خاطر این جسارت و اهانت مؤاخذه نکند.
با روزگار در زد و خوردیم و می زنیم او سنگ را به شیشه و ما شیشه را به سنگ
این ناراحتی ها که بین ماست، این عصبانیت هایی که از همدیگر پیدا می کنیم، این درگیری هایی که در خانه و کوچه و بازار و سرکار داریم، از بین برنده عمر و نابودکننده صفا و معنویت هاست. بیایید از پیامبر صلی الله علیه و آله خوش خلقی و مهربانی با دیگران را بیاموزیم و از هیچ کس کینه به دل نگیریم:
روبه رو بودن ندارد لذّتی در کنار هم نشستن لذت است
توصیه هایی برای برپایی باشکوه تر مراسم دعای کمیل
روابط عمومی بعثه مقام معظم رهبری با صدور اعلامیه ای، ضمن دعوت از زائران ایرانی بیت اللَّه الحرام به منظور شرکت در مراسم دعای کمیل که در جوار حرم شریف نبوی و قبرستان مظلوم بقیع برگزار می گردد، با آرزوی قبولی طاعات و عبادات برادران و خواهران گرامی هموطن، بر موارد زیر تأکید کرد:
حداکثر تا ساعت 30/ 21 با هدایت روحانیون محترم و نظارت مدیران محترم کاروان ها، در محل برگزاری مراسم حضور یافته و استقرار زائران پایان پذیرفته باشد.
در مسیر حرکت به سوی بقیع و هنگام مراجعت به کاروان ها، به منظور ارائه تصویری شایسته از رشد و نظم و متانت ملت مسلمان ایران و با هدف رعایت مقررات و موازین، از سر دادن هرگونه شعار و حتی ذکر صلوات با صدای بلند خودداری نمایند.
در طول مسیر رفت و برگشت، به منظور حفظ سلامتی و تندرستی خود، مقررات راهنمایی و رانندگی را کاملًا رعایت نموده، حرکت در مسیر به نحوی باشد که مطلقاً موجب ایجاد ترافیک نشده، هنگام استقرار در محل برگزاری دعا، به تذکرات نیروهای راهنما و انتظامات کاملًا توجه نمایند.
مدیران محترم کاروان ها با تهیه حداقل دو تابلوی راهنما، به منظور راهنمایی زائران محترم، به آنان توصیه نمایند تا با توجه به شرایط جوی و هوای متغیر مدینه، ملبس به پوشش مناسب باشند و زیرانداز مناسب نیز با خود به همراه آورند.
زائران محترم، از برگزاری مراسم جداگانه در مقابل قبرستان شریف بقیع اجتناب نموده، صرفاً به دعایی که از طریق تریبون اجرا و پخش می شود توجه فرمایند.
بعد از استقرار در محل برگزاری مراسم، تابلوهای راهنمای کاروان را به نحوی در کنار خود و بر روی سطح زمین قرار دهند که عظمت و یکپارچگی حضور ملت بزرگ ایران اسلامی را تحت الشعاع قرار نداده، امکان تصویربرداری مناسب از مراسم فراهم گردد.
در طول برگزاری مراسم دعا، ضمن رعایت نظم و سکوت شایسته، شرایطی را فراهم سازند تا این مراسم عرفانی و معنوی باشکوه تمام برگزار گردد.
پس از پایان مراسم دعا، به احترام حرم شریف نبوی، کلیه وسایل اضافی و زاید را از محل استقرار خود جمع آوری و زیراندازها را نیز از محل خارج نمایند.
باتوجه به این که مراسم یادشده به صورت کامل و از زوایای مختلف فیلمبرداری خواهد شد و زائران محترم ایرانی می توانند فیلم کامل مراسم را دریافت نمایند، به منظور حفظ نظم مراسم و جلوگیری از اخلال در برگزاری آن، توصیه می شود از عکسبرداری و فیلمبرداری جداگانه خودداری فرمایند.
رجای واثق دارد، بذل عنایات ویژه حجاج ایرانی بیت اللَّه الحرام و توجه به تذکرات روحانیان محترم و مدیران محترم کاروان های حج و نیروهای انتظامات مردمی موجب آن خواهد شد تا از رهگذر تعهد و هوشیاری زائران ایرانی، مراسمی باشکوه و
به یادماندنی برگزار شود و آنان پاداش خود را در قالب استجابت دعاهای خویش از خداوند بزرگ و قاضی الحاجات دریافت نمایند.
سفر کوتاه رییس سازمان حج و زیارت به مکه مکرمه
سید مصطفی خاکسار، رییس سازمان حج و زیارت برای اطمینان از وضعیت اجرایی برنامه های پیش بینی شده در استقبال و پذیرایی «ضیوف الرحمان»، پس از اقامتی چندروزه در مدینه منوره، امروز این شهر را به مقصد مکه مکرمه ترک گفت. وی در این سفر کوتاه علاوه به بررسی وضعیت امور ستادی و خدماتی و اطمینان از روند اجرائیات حج در مکه مکرمه با مسؤولان ذیربط سعودی نیز گفت وگو خواهد کرد.
طبق برنامه مقرر، رییس سازمان و مسؤولان ستاد مکّه همچنین از مراحل پیشرفت عملیات احداث پروژه جدید پل جمرات نیز بازدید به عمل خواهند آورد و از کیفیت تغییرات ایجادشده در محل و برنامه رمی جمرات حجاج ایرانی مطلع خواهند گشت.
اعزام اولین گروه زائران مدینه قبل به مکه مکرمه
اولین گروه زائران ایرانی مدینه قبل، امروز چهارشنبه، پس از یک هفته اقامت در جوار مرقد نورانی رسول اللَّه صلی الله علیه و آله در مدینه منوره، عازم مسجد شجره شدند تا پس از احرام در این میقات، به مکه مکرمه عزیمت نمایند.
گفتنی است که سفر این زائران از مدینه منوره به مکّه، همزمان با اولین پرواز حجاج به جده، یعنی مصادف با سفر اولین کاروان های مدینه بعد از ایران به مکه مکرمه است.
زائران ایرانی که از جده به مکّه منتقل می شوند در میقات جحفه، مراسم با معنویت احرام بستن را به جا می آورند.
رییس ستاد مدینه اعلام کرده که انتقال تدریجی کاروان های مدینه قبل به مکه مکرمه تا دوشنبه 4/ 10/ 85 ادامه خواهد یافت که در این تاریخ آخرین کاروان های
زائران ایرانی مدینه بعد نیز با پروازهای جده به عربستان انتقال یافته و در مکه مکرمه مستقر خواهند شد.
توصیه هایی به زائران بیت اللَّه الحرام پیش از عزیمت به مکه مکرمه
سازمان حج و زیارت امروز با انتشار اطلاعیه ای، خطاب به زائرانی که هم اکنون در مدینه منوره حضور دارند و طی روزهای آینده به مکه مکرمه عزیمت خواهند نمود، توصیه هایی را برای بهره گیری بیشتر از برکات این سرزمین در این سفر معنوی ارائه کرد.
در این اطلاعیه آمده است:
اینک که توفیق تشرف به آستان نبی اکرم صلی الله علیه و آله و زیارت مراقد شریف بقیع یارتان شده و آماده می شوید تا به زودی جهت انجام اعمال واجب خود راهی سرزمین مکّه مکرمه و مشاعر مقدس شوید، رعایت نکات ذیل برای رفاه حال شما مفید خواهد بود:
مطلع باشید که شرایط محیطی شهر مکّه و وضعیت ساختمان ها و به طور کلی زیستن در مکّه نسبت به اوضاع موجود در مدینه متفاوت است؛ در مکّه ساختمان های محل استقرار شما به نسبت مدینه از حرم دورتر است و باید از وسیله نقلیه ای که شبانه روزی در خدمت شماست استفاده کنید.
همچنین ازدحام جمعیت نیز فراوان تر است. ترافیک و فشردگی خودروها فوق العاده است و به همین دلیل رساندن غذا به کاروان ها از مراکز پخت به سختی انجام می گیرد و بعضاً غذا را در داخل ساختمان می پزند. اسکان در اتاق ها فشرده تر از مدینه است. به طور کلی خدمات رسانی به زائران دشوار است. ضمن این که اعمال واجب حج را در پیش دارید و حفظ انرژی و سلامتی برای انجام مناسک و دقت در صحت آن اهمیت دارد؛ بنابراین لازم است بیش از هرچیز به فکر برنامه ریزی به منظور حضور و بهره گیری بیشتر و عمیق تر از فضای معنوی سفر باشید تا خدای ناخواسته در بازگشت به کشور در حسرت عدم بهره برداری از این
فرصت گرانبها نمانیم.
همچنین مراقب سلامتی و حفظ انرژی خود باشید و از انجام کارهای غیرضروری- که موجب صدمه دیدن و به هم خوردن برنامه های زیارتی و عبادی و معنوی است- بپرهیزید. اموری مانند خرید سوغات را که معمولًا فکر و جسم انسان را می آزارد و بسیار وقت گیر است، ساده برگزار کنید تا به اصل سفر شما لطمه نخورد.
حیف است که اوقات عزیز معنوی به این راحتی از دست برود. با توجه به این که در حال حاضر یک ایرانی متقاضی باید تقریباً ده سال بعد از ثبت نام در انتظار تشرف بماند.
ضمن این که برای تهیه سوغات، فروشگاه های شاهد اقلامی را فراهم کرده اند که دفترچه راهنمای مشخصات و قیمت آنها قبلًا در اختیار شما قرار گرفته است.
سید رحیم، مهمان پیامبر رحمت
زائران حرم پیامبر صلی الله علیه و آله در «روضةالنبی» گرد آمده بودند. از کشورهای مختلف دنیا بودند، ولی اکثریت آنان که حال خوشی داشتند و عاشقانه به دیار پیامبر صلی الله علیه و آله و خاطرات پرمرارت پس از وفات پیامبر در کنار محراب و منبر گریه می کردند، ایرانی ها بودند؛ یکی نماز می خواند و می گریست، یکی قرآن می خواند و به یاد قرآن خواندن های پیامبر در همین مکان اشک می ریخت، یکی زیارتنامه می خواند و با یاد رنج های پیامبر صلی الله علیه و آله و خانه نشینی های علی علیه السلام و مظلومیت های زهرای اطهر علیها السلام آهسته می نالید.
در اطراف من یکی دو عرب مصری و یک مالزیایی و در سمت چپم چند ایرانی بودند. ناگهان مردی با عجله به یکی از آن چند ایرانی نزدیک شد و با نگرانی گفت:
آقای دکتر! زود بیایید یکی از افراد کاروان حالش خیلی بد شده. دکتر که جوانی 35 ساله به نظر می رسید، بی درنگ کتاب دعایش را بست، بلند شد و پرسید: کی؟ کجا؟ مرد گفت:
سید رحیم، آقا، می شناسیدش. هردو راه افتاده بودند و شنیدم که مرد به دکتر می گفت:
یکهو افتاد! با خودم گفتم: خوش به حالش! و بعد در نظرم مجسم کردم یک نفر سید را که در داخل مسجدالنبی کنار روضه پیامبر که باغی از باغ های بهشت است، افتاده. شاید وقتی دکتر به بالین او می رسد، زنده باشد. شاید هم به آرزویش رسیده باشد. آرزویی که خیلی ها دارند.
امروز که دارم این ماجرا را می نویسم، سه روز از آن قضیه می گذرد. سومین صفحه از پنجمین شماره زائر را پیش رو دارم که نوشته است: «شامگاه نوزدهم ذیقعده، برابر با نوزدهم دی ماه سال 1385 یکی از زائران ایرانی در مسجدالنبی صلی الله علیه و آله دارفانی را وداع گفت. «سید رحیم خاتمی» که از اهالی اراک بود و با کاروان 13217 از این شهرستان عازم مدینه منوره شده بود، پس از حضور در روضةالنبی دعوت حق را لبیک گفت. این زائر ایرانی 65 بهار از عمرش گذشته بود. نشریه زائر درگذشت این حاجی عاشق را به خانواده و همسفرانش تسلیت می گوید.»
برایم تعبیر «حاجی عاشق» جالب بود. این هم یک جور پاداش عاشقی است. و چه پاداش ارزشمندی؛ جان دادن در خانه معشوق! سید باشی از نسل پیامبر، رحیم باشی هم وصف پیامبر و خاتمی، منسوب به خاتمیت او. و به مهمانی او آمده باشی و در روضه او بر سر سفره رحمت او نشسته باشی که یک باره خدای رحمان و رحیم تو را به سوی خویش بخواند!
خبرهایی کوتاه از مدینةالنبی صلی الله علیه و آله
نشریه زائر امروز برای اولین بار، نیمی از یک ستون در صفحه اخبار حج را به عنوان «اخبار کوتاه مدینه» اختصاص داده که حاوی چند خبر است:
مسؤول واحد اهل سنت بعثه رهبری همچنین در این باره گفت: «شرایط و امکانات برخورداری از سفر معنوی حج در همه زمینه های خدماتی و فرهنگی برای تمام شیفتگان و خداجویان شیعه و اهل سنت یکسان است».
عموپورنگ چهره مورد علاقه کودکان ایران، عصر دوشنبه برای عزیمت به سفر حج با بینندگان برنامه کودک و نوجوان شبکه اول سیما خداحافظی کرد و عصر دیروز وارد مدینه شد.
اولین نشست عمومی خواهران معینه کاروان ها به منظور بررسی راه های وحدت رویه و خدمت رسانی فرهنگی و مراقبت های فقهی ویژه خواهران زائر، ساعت 10 صبح دیروز در بعثه رهبر معظم انقلاب برگزار شد.
تأکیدی دوباره بر رعایت کامل بهداشت
روزانه بیش از 15 نفر از نیروهای خدماتی و آشپز کاروان ها مورد آزمایش قرار می گیرند. خبرنگار زائر در مدینه ضمن حضور در یکی از مراکز آزمایشگاهی در شارع السلطان مدینه در جریان چگونگی آزمایش نیروهای خدماتی قرار گرفت.
براساس این گزارش، این نیروها که در هنگام گزینش و اعزام به عربستان، همه مراحل تست آزمایشگاهی را در ایران گذرانده بودند، با این حال برای افزایش ضریب اطمینان موظف شده اند یک بار دیگر این آزمایش ها را تکرار کنند. تاکنون هیچ موردی از مشکل دار بودن نیروهای خدماتی مشاهده نشده است.
قابل ذکر است که این دقت و اصرار در سلامت و صحت نیروهای آشپزخانه و خدمات و سخت گیری در رعایت بهداشت، چه از طرف هیئت پزشکی و بهداشت حج جمهوری اسلامی ایران و چه از طرف سعودی ها، به خاطر تجمع زوار ملیت های مختلف
در اماکن محدود و تماس های مکرر در موارد ازدحام صورت می گیرد که با آگاهی از بیماری های واگیردار در بسیاری از کشورها، خطر ابتلا در این نیروها را افزایش می دهد.
چاپ و نشر بیش از 550 اثر درباره حج توسط نشر مشعر
مدینه خبرنگار زائر: مدیرعامل مؤسسه فرهنگی مشعر در گفت و گوی اختصاصی با خبرنگار ما گفت: تاکنون بیش از 550 اثر مربوط به حج و زیارت توسط این مؤسسه چاپ و توزیع شده است.
مجید آخوندزاده افزود: کلیه مراسم مکّه و مدینه در ایام موسم و کلیه برنامه هایی که در کاروان ها برگزار می شود، توسط این مؤسسه ضبط می شود و بی درنگ در اختیار زائران قرار می گیرد. وی خاطرنشان کرد: «امسال برای اولین بار بلافاصله پس از مراسم دعای عرفه، سی دی و نوار ویدیویی مراسم در محل آماده تحویل و توزیع بین علاقه مندان است».
به گفته آخوندزاده، در حال حاضر، مؤسسه مشعر علاوه بر عربستان، در کشور سوریه هم فعال است و امیدواریم به زودی بااستقرار در مشاهد مشرفه عراق بتوانیم به زائران عتبات عالیات نیز سرویس مناسب ارائه دهیم.
پخش برنامه «مناسک حج گام به گام» از کانال ماهواره ای «إقرأ»
بنا به گزارش روزنامه البلاد، در چارچوب تلاش های وزارت امور اسلامی و اوقاف و دعوت و ارشاد عربستان، از روز سه شنبه 21/ ذیقعده/ 1427 ساعت 30/ 9 شب، برنامه تلویزیونی و تبلیغی «مناسک گام به گام حج» از کانال ماهواره ای «إقرأ» پخش می شود. این کانال یکی از چندین کانال ماهواره ای سعودی است که به ادعای گردانندگانش 30 میلیون بیننده در سراسر جهان دارد.
هدف از این برنامه شرح مناسک حج به شیوه مدرن و معاصر اعلام شده است. از طرفی مشاور وزیر امور اسلامی و رییس کمیته تبلیغات اسلامی در همین رابطه اعلام کرد
که همه روزه ساعت 9 تا 10 شب فیلمی از استقبال از کاروان های حج توسط مردم عربستان از تلویزیون پخش می شود. در این فیلم ها علاوه بر ارائه گزارش هایی تصویری از امکانات و خدمات دولت، بخش هایی در توضیح امور عقاید و ارکان اسلام و انجام مناسک حج نیز وجود دارد.
در این برنامه ها، تماس تلفنی با نمایندگان وزارت اسلامی نیز برقرار خواهد شد که طی آن، گزارش ها و توضیحات آنان درباره موضوعات مختلف پخش می شود.
فیلم مستندی از چگونگی احرام، محرمات احرام، اعمال مکّه، احکام عرفه و مزدلفه، قربانی و رمی جمرات و نیز آداب زیارت مسجدالنبی هم تهیه شده که طی این برنامه های ویژه ایام حج نمایش داده خواهد شد.
خدمات ویژه حجاج کشورهای عربی
مؤسسه اهلی مطوّفان کشورهای عربی، 10 دفتر را به استقبال حجاج کشورهای عربی اختصاص داد که 4 دفتر آن در فرودگاه مدینةالحجاج جده، 2 دفتر در بندر اسلامی جده، 3 دفتر در مدینه منوره و 1 دفتر در مشاعر مقدسه قرار دارد.
این دفاتر مجهز به سیستم رایانه است و علاوه بر 60 دستگاه کامپیوتر، 500 کارمند نیز آموزش های لازم را دیده، تنها در موسم حج در خدمت این دفاتر خواهند بود.
گفتنی است که در سال جاری 350 هزار حاجی از 22 کشور عربی به عربستان می آیند که 30 هزار نفر از حجاج، عراقی هستند که نخستین گروه آنان روز دوشنبه از طریق فرودگاه جده به عربستان وارد و رهسپار مدینه شدند.
طبق خبری دیگر که در تاریخ 19/ 9/ 85 در همین روزنامه چاپ شد، تعداد 111 نفر از کاروان داران حجاج کشورهای عربی فعالیت خود را رسماً آغاز کردند.
رییس جمعیت کاروان داران کشورهای عربی دراین باره گفت: «تعداد 2300 نفر از جوانان سعودی را که آمادگی لازم را داشته اند، از مناطق مختلف جهت راهنمایی حجاج کشورهای عربی انتخاب کردیم».
آغاز بهره برداری از پل جمرات پس از توسعه دومرحله ای
کار بهره برداری از دو مرحله طرح توسعه پل «جمرات» در حومه شهر مکه مکرمه آغاز شد.
روزنامه «عرب نیوز» چاپ عربستان به نقل از «حبیب زین العابدین» معاون وزیر امور شهری سعودی، هدف از این طرح را تسهیل در مراسم رمی جمرات و جلوگیری از بروز حادثه احتمالی عنوان کرد.
به گزارش واحد ارتباطات خبری بعثه رهبر معظم انقلاب، زین العابدین گفت: با اجرای این طرح به پهنای مرحله اول پل جمرات 30 متر اضافه شده و تعداد بیشتری از زائران می توانند از این پل رفت و آمد کنند.
وی افزود: کارهای تکمیلی پل، بعد از ایام مناسک حج شروع می شود و مرحله دوم و سوم طرح در سال آینده آماده خواهد شد.
دولت عربستان امسال برای جلوگیری از ازدحام زائران خانه خدا در منطقه جمرات برنامه ریزی کرده است که براساس آن زائران کشورهای مختلف طبق زمان بندی به جمرات وارد می شوند.
پنج شنبه 23/ 9/ 85
«شبی با قرآن» در جوار حرم پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله
پنج شنبه 23/ 9/ 85
بیست و سوم ذیقعده 1427
«شبی با قرآن» در جوار حرم پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله
«کاروانیان نور» جمهوری اسلامی ایران، متشکّل از قاریان و تواشیح خوانان بین المللی ایران، چهارشنبه شب در بعثه مقام معظّم رهبری در مدینه منوّره گردهم آمدند و با برگزاری آیین «شبی با قرآن»، آیاتی از کتاب الهی و آسمانی را به گوش جان زائران شیفته و تشنه معنویّت رساندند.
در این مراسم که در سالن اجتماعات بعثه برگزار شد، علاوه بر جمع کثیری از زائران مرد و زن ایرانی، روحانیون و مدیران کاروان ها، تعدادی از شخصیّت های خارجی شرکت کننده در حج سال جاری نیز حضور داشتند.
این برنامه با همّت «کاروان نور» و «رادیو قرآن» برگزار شد و جمعی از استادان، قاریان و حافظان بین المللی قرآن از چند کشور دیگر، میهمانان ویژه مراسم بودند.
گروهی از زائران اهل سنّت ایرانی نیز در کنار خیل خواهران و برادران شیعه خود، با حضور در این آیین، عشق و ارادت خویش رابه قرآن مجید به نمایش گذاشتند.
اجرای این برنامه را استاد عباس سلیمی به عهده داشت و چند تن از قاریان بین المللی از جمله: سید حسن موسوی، مرتضی آقایی و سید کریم موسوی به تلاوت
آیات روحبخش قرآن کریم و انجام نیایش پرداختند.
گروه هایی از زائران کاروانهای قم، اصفهان و تهران نیز در این مراسم شرکت داشتند. قرار است مراسم مشابهی با عنوان «محفل انس با قرآن» در هفته آینده سه شنبه 28/ 9/ 85 در همین سالن برگزار گردد.
دیدار آیةاللَّه ری شهری از آشپزخانه مرکزی
بعد از ظهر امروز نماینده مقام معظم رهبری و هیئت همراه، در میان شور و نشاط کارکنان و دست اندرکاران آشپزخانه مرکزی «الدخیل»، در مدینه منوره از قسمت های مختلف آشپزخانه بازدید کردند.
طارق الدخیل به همراه دو برادر خود مالک آشپزخانه است و علاوه بر آن چندین هتل از جمله هتل محل استقرار بعثه رهبری نیز تحت ملکیت اوست. صفوت عباسی که مصری الأصل و مقیم سعودی است، از طرف مالک آشپزخانه «الدخیل» مدیریت آن را به عهده دارد. علاوه بر او آقای نظافتی از طرف بعثه مسئولیت اشراف اداری بر این آشپزخانه و آشپزخانه مرکزی دیگر در مدینه را دارد. 110 کارمند طبّاخ و دستیار طبّاخ ایرانی و 220 نفر غیر ایرانی کارهای مختلف تأمین مواد، آماده سازی مواد، نظافت، پخت و پز، حمل و نقل و ... را به عهده دارند.
مسؤولان آزمایشگاه آشپزخانه موظّفند انواع مواد غذایی به ویژه گوشت مرغ، ماهی و ... را در هنگام تحویل و قبل از طبخ، مورد آزمایش قرار دهند و از بهداشت آن مطمئن شوند.
در سالن آماده سازی گوشت، مرغ و ماهی، یک سالن مخصوص آماده سازی سبزیجات، یک سالن مخصوص دستگاه های کباب پزی دارای سه دستگاه اتوماتیک- که هرکدام 5000 سیخ کباب را در هر ساعت می پزند- و 10 دستگاه کباب پزی عادی با ظرفیت 40 سیخ در هر نوبت، یک سالن بزرگ انبار، یک سالن بزرگ جهت شستن و در آب نمک گذاشتن برنج، یک سالن برای شستشوی دیگ ها و دو سالن محل استقرار
هیترها که غذاهای پخته شده تا زمان حمل به هتل ها و استفاده زوار در آنها گرم نگه داشته می شود، از دیگر بخش های این آشپزخانه بزرگ است.
در گاراژ اختصاصی آشپزخانه 10 دستگاه کامیون ویژه پارک شده اند که هرکدام با نقل 24 هیتر غذای زوّار ایرانی را رأس ساعات مقرّر در هر ظهر و شب به هتل های محل استقرار آنان می رسانند.
آیةاللَّه ری شهری پس از بازدید مراحل مختلف تهیه و آماده سازی مواد غذایی و آگاهی بر کیفیت اقدامات شبانه روزی در پخت و توزیع غذا، از تلاش کارکنان و مسؤولان آشپزخانه مرکزی قدردانی کرده، از نوع غذاها و کیفیت پخت آنها اظهار رضایت نمود.
طرح پخت متمرکز غذا در مدینه منوره و مکه مکرمه برای پنجمین سال متوالی زیر نظر کمیته تدارکات و تغذیه سازمان حج و زیارت انجام می شود که در این بازدید نیز حضور داشتند.
آقای نظافتی مسؤول آشپزخانه های متمرکز مدینه در گزارشی مختصر برای بازدیدکنندگان گفت: «آشپزخانه های سازمان در هر ظهر و شب 26000 وعده غذا را طبق برنامه مصوّب، با روش مکانیزه و مطابق استاندارد، آماده و در اختیار کاروان ها قرار می دهند».
او افزود: «از ویژگی های پخت متمرکز غذا در حج سال 85، افزایش تجهیزات نگهداری مواد غذایی و پخت غذا، افزایش کیفیت مواد غذایی، آموزش کادر اجرایی آشپزخانه ها و مراقبت بیشتر نسبت به بهداشت آشپزخانه و صحت کارکنان ایرانی و غیر ایرانی است».
نماینده سازمان در مدیریت آشپزخانه، نسبت به میزان استفاده زوّار از پخت متمرکز گفت:
در مدینه منوره پخت کلیه غذای مورد نیاز کاروان ها متمرکز است. اما در مکّه امسال 60% از پخت متمرکز و 40% از غذای آشپزخانه کاروان ها
استفاده می کنند که این 40% هم به تدریج از غذای آشپزخانه متمرکز استفاده خواهند کرد.
یک مقام مسؤول تغذیه در بعثه مقام معظم رهبری گفت:
نتایج نظرسنجی های انجام شده از زائران ایرانی نشان می دهد که رضایت نسبی از بهبود کیفیت پخت غذا در سیستم پخت متمرکز در مدینه منوره و مکه مکرمه وجود دارد و رضایت زائران هر سال نسبت به سال قبل افزایش داشته است.
این مسؤول در مقایسه بین وضعیت غذایی زائران ایرانی و سایر کشورها گفت:
روش جمهوری اسلامی ایران در پخت متمرکز غذای حجاج برای بسیاری از کشورهای اسلامی الگو قرار گرفته و کشورهای مختلف در مذاکرات خود با مسؤولان ستاد حج جمهوری اسلامی ایران خواستار بهره گیری از تجارب سازمان حج ایران در این زمینه هستند.
وی در پاسخ سئوالی درباره مقایسه ایران با سایر کشورها از حیث درصد استفاده از پخت متمرکز گفت:
در بین چند کشور مانند اندونزی، مالزی و عراق که از روش پخت متمرکز غذا استفاده می کنند، بهترین، متنوع ترین و گسترده ترین طرح و برنامه غذایی را ایرانی ها دارند و هیچ کشوری مانند ایران حجم زیاد پخت متمرکز و درصد بالای استفاده کنندگان از آن را ندارد.
در طرح پخت متمرکز، اصول و استانداردهای مختلف پخت و توزیع غذا در شرایط متفاوت حج رعایت می شود و بازرسانی از طرف بعثه مقام معظم رهبری به طور مستمر، با نظم و برنامه ای معّین نسبت به مراحل مختلف، تأمین، نگهداری، تنظیف، آماده سازی، پخت و توزیع غذاها بازدید و نظارت می کنند.
در ایام حج در عربستان، بسیاری از زائران کشورهای مختلف از جمله ترکیه، بخشی از وقت خود را در ایام حج صرف پختن غذا می کنند و یا غذای مورد نیاز خود را به صورت آزاد و شخصی از اغذیه فروشی های مکّه و مدینه تأمین می کنند که فاقد
استانداردهای بهداشتی و کیفیت علمی لازم است. از نظر بسیاری از کارشناسان تغذیه در کشور عربستان، زائران ایرانی در مقایسه با زائران دیگر کشورها در ایام حج از بهترین و مناسب ترین تغذیه برخوردارند.
اظهارات «آیةاللَّه مکارم شیرازی» در اعتراض به وضعیّت جدید رمی جمرات
آیة اللَّه مکارم شیرازی از مراجع عظام تقلید، نسبت به اقدامات سعودی ها در تغییر وضعیّت رمی جمرات انتقاد کرد.
بنابه گزارش برخی خبرگزاری ها، مسؤولان عربستان در پی کشته شدن مسلمانان در اثر ازدحام جمعیّت هنگام رمی جمرات، طی چند سال اخیر، تصمیم به بازسازی جمرات و افزایش تعداد طبقات پل جمرات و زمان بندی رمی و تقسیم حجّاج در راهروهای هفتگانه ای گرفته اند که هر راهرو به بخشی از جمره منتهی می شود و از مخلوط شدن جمعیّت و ازدحام بی مورد جلوگیری می کند.
آیة اللَّه مکارم با استنداد به مندرجات پایگاه اینترنتی سعودی «الجمرات» (1)و تصاویر مربوطه، که موهم تقسیم بندی اصل هر جمره به هفت قسمت است (2)، مطالبی توضیحی و اعتراض آمیز را در ابتدای درس خارج فقه اظهار داشتند که متن آن به شرح ذیل است:
جمرات در امسال با سالهای قبل تفاوت کرده و عربستان تغییرات عظیمی در جمرات ایجاد کرده و به جای هر جمره، هفت جمره درست کرده که طول هر کدام 125 متر و در مجموع حدود هزار متر است. در زیر این جمرات مکانی به صورت قیف است که ریگ های جمره به مرکز آن و همان جای سابق اصلی می ریزد.
مطابق فتوای ما مشکل حل است، ولی فقهای دیگر این مبتنا را نپذیرفته اند، مشکل
بزرگی دارند.
ما معتقدیم «جمرة» به معنی «مجتمع الحصی» (محل جمع شدن سنگریزه ها) است، و ستونها علامت و شاخص هستند. در رساله ای که در این زمینه نوشته ایم، حدود پنجاه مدرک برای این معنا از شیعه و اهل سنّت نقل کرده ایم. مطابق فتوای ما، هرجا بزنند به جای اصلی می افتد و این کافی است، چون در روایات داریم که اگر سنگ به راحله و انسان دیگر و یا جای دیگر بخورد و به «جمره» بیفتد، کافی است. ولی آنها که می گویند باید به ستون بخورد، الآن ستونی در کار نیست؛ به جای یک ستون، هفت ستون است.
اینجا یک سئوال مطرح است: آیا عربستان سعودی و علمای حجاز حق دارند هرگونه که دلشان بخواهد، اعمال و مناسک را تغییر دهند؟ آیا نباید شورایی تشکیل شود و از همه علما نظرخواهی شود؟ اینها چه ولایتی بر مشاهد مشرّفه دارند؟ چرا علمای اسلام اعتراض نمی کنند؟ آن ها باید با مشورت با علمای بلاد دیگر این کارها را انجام دهند و نباید علما ساکت بنشینند، باید اعتراض کنند، چون متعلّق به تمام مسلمین است.
پیگیری ویژه جمرات در پی موضع گیری آیةاللَّه مکارم شیرازی
امروز پس از انتشار خبر موضع گیری آیةاللَّه مکارم در سایت های خبری، تحرک بی سابقه ای در بعثه به وجود آمد؛ تقریباً در همه جلسات به گونه ای در این باره سخنی به میان می آمد و هرکس به اقتضای دانسته های خویش نظری داد. معاونت آموزش و پژوهش بعثه طی تماس هایی با دفتر آیةاللَّه مکارم و مسؤولان بعثه ایشان به دنبال جزئیات خبر و متن دقیق سخنان ایشان بود و از طرفی در مذاکره با رییس سازمان که به تازگی از جمرات دیدن کرده و حامل تازه ترین خبرها بود درصدد روشن تر کردن سرنوشت جمرات و اطلاع دادن به آیةاللَّه و تدارک و جمع و جور کردن موضوع بود. به گونه ای که درصورت اشتباه بودن اطلاعات دریافت شده، موضع گیری ایشان به نحوی توجیه شود.
تحرک خبرنگاران شبکه العالم و برخی خبرگزاری ها هم برای مصاحبه با آگاهان و مخابره درست و سنجیده خبر نیز در بعثه مشهود بود.
این واقعه به درستی جایگاه مرجعیت شیعه و میزان حساسیت سردمداران امور فقاهت نسبت به مناسک حج و صحت عمل حج گزاران را نشان داد و ثابت کرد که مسؤولان و تصمیم گیران حج و مشاعر و مناسک آن، تنها علما یا حکام سعودی نیستند و هرگاه تغییری در یکی از مشاعر یا اماکن انجام مناسک حج لازم باشد، باید خود را موظّف به گرفتن آراء مراجع سایر مذاهب، خصوصاً شیعیان بدانند و یا پیش از هرگونه اقدام، دست کم اطلاع رسانی لازم را به آنان داشته باشند. وگرنه هرگونه اشتباه احتمالی یا اعمال نظر نسنجیده خودمحورانه در این امر خطیر، ارکان مدیریت و مباشرت آنان را در خدمت به حرمین و حجاج متزلزل خواهد ساخت.
اعلام برنامه های فرهنگی بعثه در ایام حج
روابط عمومی بعثه مقام معظم رهبری مستقر در مکّه مکرمه، اهم برنامه های بعثه را طیّ ایام حج اعلام کرد.
مسؤول روابط عمومی بعثه مقام معظم رهبری با اشاره به جزئیات برنامه های بعثه مقام معظم رهبری گفت:
برنامه ها همه روزه در محل سالن اجتماعات بعثه در ساعت 10 صبح با اجرای برنامه های عمومی شامل تلاوت آیاتی از قرآن مجید توسط قاریان ممتاز، اجرای مرثیه سرایی و مدیحه سرایی آغاز می شود و به تناسب ایام یکی از سخنرانان و خطیبان برجسته مانند آقایان: راشد یزدی، صدیقی، نقویان، ادبی و فرحزاد سخنرانی می کند.
وی تصریح کرد: «درصدد هستیم با استفاده از فرصت های کاروان ها از آنان دعوت کنیم تا در برنامه های بعثه شرکت کنند. همچنین با سرپرست محترم حجاج ایرانی دیدار و گفت وگو داشته باشند».
سلیمی، برگزاری مراسم دعای کمیل را از دیگر برنامه های بعثه عنوان کرد و اظهار داشت که در برنامه مراسم دعای کمیل، همه سال حدود 24 هزار زائر ایرانی شرکت می کنند. این برنامه در کمتر از یک ساعت با نظم خاصی برگزار می گردد.
وی خاطرنشان کرد که در بامداد هر آدینه که مصادف ایام تشریق نباشد، دعای ندبه را به یاد امام عصر علیه السلام در محل بعثه برگزار می کنیم. وی با اشاره به این که برنامه های مکّه از اول ذیحجه آغاز خواهد شد گفت:
روابط عمومی درنظر دارد یک گروه پیش رو را از همین جمعه به مکه مکرمه اعزام کند تا ضمن فراهم ساختن مقدمات کار، ترتیبی اتخاذ کنند تا اولین دعای ندبه در مکه مکرمه برگزار شود.
مسؤول روابط عمومی بعثه مقام معظم رهبری، برگزاری همایش های مختلف در مکّه از جمله همایش تقریب بین مذاهب، همایش اهل بیت علیهم السلام، همایش فرهیختگان و همایش ایرانیان را از دیگر برنامه های بعثه عنوان کرد و گفت:
امیدواریم با تدابیر لازم بتوانیم برنامه های ویژه مشاعر مقدسه و ایام را به نحو شایسته اجرا کنیم. اهم این برنامه ها مراسم باشکوه برائت از مشرکین، قرائت زیارت آل یاسین و دعای عرفه است. همچنین در منی ضمن اقامه نماز جماعت در اوقات شرعی، از سخنرانی چند تن از خطبای برجسته بهره مند خواهیم شد.
وی افزود: «این برنامه ها پس از بازگشت از منی بلافاصله به صورت همزمان در مکّه و مدینه تا آستانه ماه محرم ادامه خواهد یافت».
سلیمی افزود: «برنامه جشن عید غدیر خم و مراسم شکر و نیایش نیز در مکّه برگزار خواهد شد».
وی در پایان از حضور اصحاب رسانه در اطلاع رسانی و پوشش خبری تشکر و قدردانی کرد و گفت که امیدوار است ذیل توجهات حضرت بقیةاللَّه الاعظم- که امیرالحاج حقیقی است، برنامه ها بدون هیچ مشکلی برگزار شود.
دو خبر از واحد خواهران بعثه رهبری
بنا بر اعلام مسؤولان واحد خواهران بعثه رهبر معظم انقلاب روز گذشته خواهران معینه برای بازدید از مسجد شجره و آشنایی با کم و کیف کار به این مسجد اعزام شدند. خاطرنشان می شود آشنایی خواهران معینه با اماکن حساسی مثل مسجد شجره، می تواند در هنگام حضور زائران، بسیاری از کارها را آسان کند و امر مهمی همچون محرم شدن خواهران به طور صحیح و مطابق با شرایط خاص فقهی صورت گیرد و آرامش خاطر بیشتری برای خود خواهران معینه و نیز خواهران حج گزار فراهم آورد.
بنابر اعلام یکی از خواهران معینه از کاروان 20165، روحانی و معینه کاروان در یک اقدام ابتکاری، با خرید تسبیح هزاردانه از بازار کوه احد، زائران را برای فرستادن هزار صلوات جهت سلامتی امام زمان علیه السلام تشویق می کردند. این خانم معینه افزود: «در هر سفر زیارتی در حدود 25 هزار تومان اختصاص به خرید تسبیح هزاردانه می دهیم تا بدین وسیله، انگیزه بهره مندی از برکت تعداد بیشتری صلوات بر محمد و آل محمد را در همسفرانمان ایجاد کنیم».
آتش سوزی در اثر بی احتیاطی در اتاق 427
عصر امروز هرکس وارد راهروهای طبقه چهارم بعثه می شد و دود حاصله از آتش سوزی و رفت و آمد و دویدن های خدمه هتل و تجمع برادران را می دید، تصور می کرد خطر خیلی جدی است و حداقل اتاق های سالن شرقی در معرض سرایت آتش سوزی قرار گرفته اند. اما زیاد طول نکشید و تقریباً همه مطمئن شدند که به لطف خدا، آتش در همان اتاق مهار شده و حتی بسیاری از وسایل شخصی برادران ساکن در اتاق هم سالم مانده اند.
بی احتیاطی یکی از افراد مستقر در بعثه در روشن گذاشتن بخاری برقی پس از ترک اتاق و نامناسب بودن جای آن در روی کمد چوبی، اگرچه این بار با توجه به پررفت و آمد بودن سالن و وقت حادثه، آتش سوزی وسیعی ایجاد نکرد و در همان لحظات اول با
تلاش عزیزان آتش سوزی مهار شد، لکن زنگ خطری بود که درصورت تکرار، خدای ناخواسته ممکن است خساراتی جبران ناپذیر پدید آورد.
مراسم با شکوه دعای کمیل در مدینه
امروز، از صبح حال و هوای غریبی در مدینه حکمفرما بود. هزاران هزار زائر دلباخته که زمزمه دعای کمیل در جوار مسجدالنبی صلی الله علیه و آله و قبرستان غریب بقیع را در رویاهای خود جستجو می کردند، خود را برای حضور در این مراسم آسمانی آماده می کردند. شور و اشتیاق و انتظار، سکه رایج کاروان های ایرانی بود. پروانه دل همه زائران ایرانی، پرتوافشانی شمع کمیل در بین الحرمین را انتظار می کشید.
با فرا رسیدن زمان مقرر، سیل خروشان مشتاقان منتظر از هر سو به حرکت در آمد و در جوار بقیع به دریا تبدیل شد و آرام گرفت. همه در جوار خانه پیامبر صلی الله علیه و آله و فاطمه علیها السلام میهمان خدا بودند.
امشب بار دیگر، عطر مناجات علی، در مدینه پیچید و امشب علی علیه السلام در مدینه تنها نبود. همه مدینه با علی زمزمه می کرد: الهی و ربی من لی غیرک!
امشب، زائران مشتاق دل خود را با مشبک های آسمانی بقیع گره زدند و در بیت الاحزان مدینه بر غربت و مظلومیت تبار آفتاب اشک ریختند.
شب جمعه، آرزو و رویایی که سالیان سال در انتظارش بودیم و تحققش را در خواب هم نمی دیدیم، جامه تحقق گرفت:
ما، مدینه، بین الحرمین و دعای کمیل!
در حاشیه مراسم
چند روز قبل از انجام مراسم اوّلین دعای کمیل، ده ها نفر از زائران ایرانی جهت تشکیل گروه انتظامات مراسم و تعدادی کمتر از آنها جهت برقراری سیستم صوتی در منطقه بین الحرمین توسط کاروان ها انتخاب و به بعثه معرفی می شوند تا طی جلساتی آموزش های لازم را دریافت کنند.
تبلیغات قابل توجهی نسبت به برگزاری دعای کمیل صورت می گیرد. روحانیون و مدیران کاروان ها، مسؤولان بعثه، دست اندرکاران امور فرهنگی و نشریه زائر به شکل های مختلف در ایجاد شوق فراوان زائران در مراسم فعالند؛ به طور مثال تیتر درشت نشریه زائر در روز چهارشنبه، «فردا شب، اولین دعای باشکوه کمیل در مدینه»، همراه تصویری نسبتاً بزرگ از دعای کمیل سال قبل مدینه، نیمی از صفحه اول را به خود اختصاص داده بود.
سعودی ها هربار به بهانه هایی همچون افزایش خطر گروه های افراطی و احتمال بروز مشکلات امنیتی تأمّلاتی دارند، اما عاقبت به برگزاری دعا طی چند شب جمعه رضایت می دهند و همکاری هایی هم دارند.
از ساعات اولیه صبح پنج شنبه، در کاروان ها، ستاد و بعثه ایران، افراد و گروه ها خود را برای برگزاری منظم، بی خطر و با شکوه مراسم آماده می سازند.
جمع شدن و استقرار مردم در منطقه بین بقیع و نرده های دور مسجدالنبی صلی الله علیه و آله بلافاصه بعد از پایان نماز عشا (حدود ساعت 30/ 7 بعد از ظهر) آغاز می شود و استقرار کاروان ها بیشتر از ساعت 9 تا 45/ 9 صورت می گیرد.
مأموران داخل مسجدالنبی صلی الله علیه و آله از ساعت 9 نسبت به بسته شدن زودتر درها در شب برگزاری اعلان مکرّر دارند و از ساعت 30/ 9 شروع به بستن درهای حرم می کنند و قبل از ساعت 10 کلیه درهای حرم و صحن های اطراف بسته است.
نیروهای امنیتی و انتظاماتی سعودی همراه با لباس و تجهیزات ویژه در کنار پلیس ضدشورش که هیکل و هیبتی نسبتاً رعب انگیز دارند، از حدود ساعت 8 از اطراف محل برگزاری و در طول خیابان های منتهی به بین الحرمین مستقر می شوند و از ساعتی قبل از
شروع مراسم سخت گیری خود را نسبت به کنترل رفت و آمدها و منع غیر ایرانیان به محوطه افزایش می دهند.
پشت نرده های صحن مطهر، بالای پله های بقیع و راهروهای غربی آن، روی پشت بام های مسجدالنبی صلی الله علیه و آله در قسمت مشرف بر بقیع، علاوه بر نیروهای انتظامی افرادی در حال رفت و آمدند که تعداد فیلم برداران در بین آنها کم نیست.
نیروهای انتظاماتی که سن اغلب آنها بین 30 تا 40 سال نشان می دهد، در حالی که دست های یکدیگر را گرفته اند دور منطقه محل برگزاری مراسم را احاطه کرده و بر باز بودن مسیر رفت وآمد کنترل کامل دارند. تعدادی از آنان نیز در مسیرهای منتهی به محوطه در کنار مأموران پلیس سعودی، راهنمایی حجاج به مکان مراسم را برعهده گرفته اند.
بخشی از مکان برگزاری دعا که تقریباً مقابل درِ بزرگ ورودی بقیع قرار دارد، برای شخصیت ها، نمایندگان بعثه های مراجع، روحانیون و مسؤولان بعثه و قسمت های مربوطه درنظر گرفته شده که آن هم تا حدود بیست دقیقه قبل از ساعت 10 کاملًا پر شده بود.
چند دقیقه قبل از ساعت 10، نماینده ولی فقیه و سرپرست حجاج ایرانی، با تعدادی از همراهان در کنار رییس سازمان و معاونان بعثه و ستاد در محل برگزاری مستقر شدند.
رأس ساعت 10 شب، مراسم دعای کمیل در فضایی کاملًا روحانی و معنوی، با مقدمه کوتاه مجری و قرائت دل انگیز آیات قرآن توسط یکی از قاریان ممتاز ایرانی شروع شد. پنج دقیقه قرائت قرآن، ده دقیقه مداحی با زمان بندی دقیق و شروع دعا رأس ساعت 15/ 9 و پایان آن در 45/ 9 دقیقاً نیم ساعت و باز هم مداحی ده دقیقه ای و ختم مراسم با تکرار آیه شریفه ی أَمَّنْ یُجِیبُ ... ی و دعاهای آیةاللَّه ری شهری و تذکرات پایانی مسؤول روابط عمومی بعثه، همه در پنج دقیقه، نظم چشمگیر این مراسم را رقم می زد که از دیدگاه خیلی از شرکت کنندگان و نیز مسؤولان سعودی، شاخص ترین ویژگی آن به شمار می رود.
سرپرست حجاج در دعای پایانی که به زبان عربی و با آمین های شورانگیز زائران
ایرانی همراه بود، برای نابودی دشمنان اسلام و اتحاد مسلمانان دنیا دعا کرد و پیروزی برادران مسلمان در کشورهای فلسطین، لبنان، عراق و افغانستان را خواستار گردید. او همچنین برای انجام شدن هرچه باشکوه تر انتخابات فردا در ایران و انتخاب نمایندگانی اصلح دعا کرد.
در تذکرات پایانی از مردم خواسته شد که در کمال آرامش به سمت محل اسکان خود حرکت کنند و از هرگونه شعاری، حتی فرستادن صلوات خودداری کنند. مسؤول روابط عمومی در همین تذکرات پایانی مراسم از همکاری مسؤولان سعودی و مأموران انتظاماتی آنان نیز تشکر کرد.
نیروهای صدا و سیما با استقرار در محل و فیلم برداری از کلیه مراحل برنامه و ارسال به ایران و پخش کامل مراسم از شبکه 3 صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران با تأخیری حدود یک ربع، فعالیتی چشمگیر و تحسین برانگیز داشتند.
به خاطر توجه بیشتر به دعا، رعایت نظم و آرامش جلسه و نیز به خاطر این که تمام برنامه توسط مؤسسه فرهنگی مشعر ضبط و در اختیار زائران قرار می گیرد، از آنان خواسته شده بود که از عکاسی و فیلم برداری در طول مراسم خودداری کنند که متأسفانه برخی زوّار این درخواست را نادیده گرفتند.
صدای سرفه ها و آوای موزیک تلفن های همراه، تنها صداهایی بود که هر از چند گاه با نوای روحبخش دعا درهم می آمیخت و شاید برای برخی ها حساسیت می آفرید.
قاری دعای کمیل که، هم باید سقف دقیق نیم ساعت را رعایت کند و هم باید به ملاحظه سعودی ها و عرب های حاضر در مراسم، لهجه ای عربی در قرائتش داشته باشد، احتمالًا از این که چنین مراسمی باید شور و حال معنوی مناسب تر و حزن و سوز بیشتری داشته باشد، غافل می ماند وگرنه با چنین دعایی، در چنین مکانی، با چنین مردم دلسوخته و آماده ای، چه گریه و ناله ای و چه انقلاب دل هایی را می توانست باعث شود.
پس از پایان مراسم، تعدادی از درهای اطراف صحن پیرامون مسجدالنبی صلی الله علیه و آله باز
شد و زائرانی که در سمت شرق و شمال مسجدالنبی سکونت داشتند با عبور از صحن مسیر کوتاه تری را پیمودند.
هیچ مزاحمتی پس از پایان دعا برای زیارت خوانان و گریه کنندگان اطراف محل برگزاری، ایجاد نشد. یکی دو کاروان به صورت دسته جمعی و بقیه یا به همراه خانواده یا به تنهایی، در همان فضای بین الحرمین دعا می خواندند یا به زیارت مشغول بودند و گریه و زمزمه داشتند.
حدود ساعت 30/ 11 شب، نظافتچی ها که اکثراً هندی و بنگلادشی بودند و لباس نارنجی رنگ با نوار فسفری شب تاب بر تن داشتند، از سمت جنوب محوطه، با کمک ماشین های آب پاش به نظافت اطراف حرم و محل برگزاری دعا مشغول شدند.
یکی از مسؤولان بعثه می گفت: «قبل از برگزاری دعا، تعدادی خانم به من مراجعه کردند و پرسیدند: کجا می توانیم نماز بخوانیم؟ با تعجب پرسیدم: مگر تا حالا نمازتان را نخوانده اید؟ گفتند: ما همین حالا یکسره از فرودگاه آمده ایم، برای این که مبادا فرصت شرکت در دعای کمیل بین الحرمین را از دست بدهیم، هتل نرفته ایم. گفتیم حتماً یک جایی برای نماز خواندن قبل از دعا پیدا می کنیم.
آیةاللَّه ری شهری در جلسه ای پیرامون شوق فراوان زائران برای شرکت در دعای کمیل مدینه اظهار داشت:
برخی از زائران که روز پنج شنبه زمان حرکت کاروانشان برای سفر به مکّه است، به ما مراجعه می کنند و با گریه و زاری درخواست می کنند که سفر کاروان جوری تنظیم شود که بتوانند قبل از حرکت به مکّه، در دعای کمیل شرکت کنند.
اماکن تخریب شده در اطراف مسجدالنبی صلی الله علیه و آله
آنان که این روزها در مدینه منوره، مهمان پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و اهل بیت عصمت و طهارت علیهم السلام هستند، کما بیش در جریان هستند که در حوالی مسجدالنبی، قبلًا اماکن
تاریخی و مقدسی وجود داشت که اگرچه ممکن است بازسازی شده باشند، لکن یادآور همان بافت قدیمی شهر مدینه در صدر اسلام و ساخت باستانی مساجد کوچک ولی با معنویت و ساده آن زمان بودند.
زائران شهر پیامبر صلی الله علیه و آله این روزها دیگر نشانی از مسجد حضرت علی علیه السلام و مسجد حضرت زهرا علیها السلام در اطراف مسجدالنبی نمی یابند. امروزه ساختمان های ده پانزده طبقه هتل ها و مهمانپذیرها که به برکت زائران پیامبر صلی الله علیه و آله به محل کسب میلیونی و میلیاردی سرمایه داران خوشگذران سعودی تبدیل شده است، دیگر حتی اندیشه آن ساختمان های قدیمی و اماکن مقدس تاریخی را از ذهن ها زدوده است.
امروزه حتی برای دیدن گنبدهای مسجد غمامه که منظره چشم نوازش از کنار مسجدالنبی هوای رفتن و نماز خواندن در آن را در دل زنده می کرد، باید از لابه لای ساختمان های بی روح سرمایه پرستان گذر کرد. و حتی برای وارد شدن و دو رکعت نمازخواندن در مسجد بلال، باید از بین مغازه های لوکس که عرضه کننده لوازم آرایش و لباس زنانه و وسایل الکتریکی و الکترونیکی ساخت شرق و غرب بی خبر از خداست، عبور کرد و بر بام همین بازارهای وسوسه انگیز که جولانگاه شیطان است، در طبقه دوم، در زیر گنبدی که هیچ تناسبی با بلال و مسجدش ندارد، خدای بلال را عبادت کرد!
آن چه در پی می آید، مقاله ای است با همین عنوان که گویا در پاسخ به جست وجو برخی زوّار مدینةالنبی صلی الله علیه و آله برای یافتن اثری از آن اماکن تخریب شده به دست سعودی ها، در نشریه زائر چاپ شده است:
اماکن تخریب شده در اطراف مسجدالنبی صلی الله علیه و آله
خانه امام جعفر صادق علیه السلام؛
خانه ابوایوب انصاری (اقامتگاه پیامبر)؛
خانه ابوبکر و عثمان.
مرقد آن بزرگوار در جنوب غربی مسجدالنبی و در شرق مسجد علی بن ابی طالب بود.
احداث خیابان زیرگذر در آن محدوده باعث شد تا محل قبر به کنار مسجدالنبی منتقل شود که در طرح توسعه و بازسازی مسجدالنبی و اطراف آن، هم اکنون محل قبر در مدخل درِ شماره 5 مسجدالنبی به نام «باب قبا» قرار دارد.
مساجد اطراف مسجدالنبی صلی الله علیه و آله
غیر از مسجدالنبی و مسجد قبا که تاریخ آن به طور مختصر گذشت، تعداد هفت مسجد دیگر در محل هایی که نماز عید فطر و قربان توسط پیامبر صلی الله علیه و آله اقامه می شد، ساخته شد که در حال حاضر سه مسجد موجود است و سایر مساجد در جریان طرح توسعه و نوسازی مسجدالنبی و اطراف آن تخریب گردید.
مساجد موجود- که در فاصله پانصدمتری مسجدالنبی و در سمت جنوب غربی آن قرار دارند- عبارتند از:
مسجد غَمامه؛ یکی از روزها در آفتاب گرم و سوزان، رسول خدا صلی الله علیه و آله در این محل نماز عید می خواندند. از طرف خداوند ابری در آسمان ظاهر شد و بر سر پیامبر صلی الله علیه و آله سایه افکند تا نماز به پایان رسید. چون ابر را به عربی «غَمامه» می گویند، از این رو این مسجد به «مسجد غمامه» معروف است.
مسجد ابوبکر؛ پس از پیامبر صلی الله علیه و آله ابوبکر نیز در این جا نماز عید اقامه می کرده است.
مسجد علی بن ابی طالب علیه السلام؛ آن حضرت نیز در این مکان نماز عید اقامه کرده است.
مسجد الإجابة
نجران، نقطه مرزی حجاز و یمن، سرزمینی مسیحی نشین بود. رسول خدا صلی الله علیه و آله مسیحیان آن جا را به اسلام فراخواند. آنها مشورت کردند و قرار شد گروهی از سران نجران به مدینه رفته، دلایل نبوت پیامبر را بررسی کنند. هیئت نمایندگی که در رأس آن سه تن از بزرگان آنها بودند، خدمت پیامبر صلی الله علیه و آله رسیدند و درباره حضرت عیسی گفت و گو کردند. آنها عیسی علیه السلام را پسر خدا می دانستند، ولی پیامبر صلی الله علیه و آله می فرمود: او بنده خداست. طرفین حاضر نبودند نظر یکدیگر را بپذیرند. فرشته وحی بر آن حضرت نازل شد و فرمود:
ی فَمَنْ حَاجَّکَ فِیهِ مِنْ بَعْدِ ما جاءَکَ مِنَ الْعِلْمِ فَقُلْ تَعالَوْا نَدْعُ أَبْناءَنا وَ أَبْناءَکُمْ وَنِساءَنا وَ نِساءَکُمْ وَ أَنْفُسَنا وَ أَنْفُسَکُمْ ثُمَّ نَبْتَهِلْ فَنَجْعَلْ لَعْنَتَ اللَّهِ عَلَی الْکاذِبِینَ ی (1).
بنا بر این شد که در موعد معینی، در خارج از شهر (محدوده فعلی مسجد مباهله) به مباهله بروند. سران نجران از قبل گفته بودند اگر دیدید پیامبر با ساز و برگ نظامی به میدان آمد، بدانید وی به نبوت خود اعتماد ندارد؛ ولی اگر بدون تشریفات و با عزیزان خود آمد، بدانید پیامبر واقعی است و در این صورت حاضر به مباهله نشوید.
مسیحیان ناگهان دیدند که پیامبر صلی الله علیه و آله همراه حضرت علی علیه السلام و فاطمه علیها السلام در حالی که حسین علیه السلام را در آغوش و دست حسن علیه السلام را در دست داشت، گام به میدان مباهله نهاد و به آنها فرمود: «هرگاه من دعا کردم، شما آمین بگویید».
در آن لحظه اسقف نجران گفت: «من چهره هایی را می بینم که هرگاه دست به دعا بردارند تا بزرگ ترین کوه ها از جای کنده شود، بی درنگ کنده می شود. اگر ما با این ها مباهله کنیم، همه نابود می شویم؛ از این رو حاضر به مباهله نشدند و قرار شد، هرساله مبلغی به عنوان مالیات به حکومت اسلامی بپردازند و در قبال آن تحت سرپرستی حکومت اسلامی زندگی کنند.
1) 1. سوره آل عمران/ 61.
داستان مباهله در بیست و چهارم ذیحجه سال نهم هجرت رخ داد.
یک روز پس از نماز در این محل، دعای پیامبر صلی الله علیه و آله بسیار طولانی شد. وقتی از ایشان علت را جویا شدند، فرمود: از خداوند سه چیز خواستم که دو خواسته ام اجابت شد. به این سبب آن مسجد را «مسجدالإجابة» نیز می نامند. آن دو خواسته این بود که خدایا! امت مرا به فقر و گرسنگی و غرق شدن نابود مکن.
چون قبیله بنی معاویه در این محل سکونت داشتند، در بازسازی جدید، آن را «مسجد بنی معاویه» نام نهادند.
مسجد ابوذر غفاری
این مسجد در انتهای خیابان ابوذر است. پیامبر صلی الله علیه و آله در این مکان وضو گرفتند و پس از نماز، سجده های طولانی داشتند. برای یادبود، این مسجد را در آن مکان ساختند.
بعضی ها گفته اند که مکان مسجد، منزل ابوذر غفاری بوده است.
حمله جوان متعصّب وهّابی به دو زن ایرانی
دو زائر ایرانی هنگام مشرّف شدن به حرم نبوی صلی الله علیه و آله، مورد حمله یک جوان دیوانه قرار گرفته، مضروب و مجروه شدند.
این جوان که به شهادت مأموران و کسبه اطراف حرم، دارای اختلال روانی است، بدون هیچ گونه دلیل و مقدّمه ای، ناگهان به سمت دو بانوی ایرانی حمله می برد و آنان را به شدّت مورد ضرب و شتم قرار می دهد، به طوری که بی درنگ آنان را به بیمارستان منتقل می کنند و تحت درمان قرار می دهند.
یکی از مسؤولان ستاد مدینه در پی این حادثه گفت: «به زائران و به خصوص خانم ها توصیه می کنیم حتّی الامکان به صورت گروهی به حرم مشرّف شوند و در مسیر حرکت از توجّه به افراد یا مسائل مشکوک بپرهیزند.
«توصیه دیگر اینکه خانم ها، به جهت اینکه در یک کشور خارجی هستیم، حتی
الامکان با یک همراه مرد از محل اسکان خارج شوند».
گفتنی است که این جوان 16 ساله توسط مأموران سعودی دستگیر شده و مسؤولان ستاد مدینه در حال پیگیری مراحل قانونی این قضیّه هستند.
جمعه 24/ 9/ 85
بازدید نماینده مقام معظم رهبری و هیئت همراه از بعثه مراجع عظام تقلید
جمعه 24/ 9/ 85
بیست و چهارم ذیقعده 1427
بازدید نماینده مقام معظم رهبری و هیئت همراه از بعثه مراجع عظام تقلید
از اولین ساعات بامداد امروز بازدید آیةاللَّه ری شهری و جمعی از مسؤولان و روحانیون بعثه رهبری از بعثه مراجع عظام تقلید شروع شد و دفاتر آیات عظام: فاضل لنکرانی، سیستانی، شاهرودی، طباطبایی، حکیم، مکارم شیرازی، وحید خراسانی، صافی گلپایگانی، موسوی اردبیلی، عزالدین حسین زنجانی، بهجت، شبیری زنجانی، فیّاض، نوری همدانی و حائری به ترتیب مورد بازدید قرار گرفت.
در این دیدارها انواع مختلف بحث های فقهی مربوط به جمرات، خروج از مکّه در موسم، فاصله دو عمره، سعی از طبقه دوم مسعی وقوف اضطراری و غیره و انواع مباحث اجتماعی و سیاسی حج و پاره ای کشورهای اسلامی مطرح گردید.
این دیدارها تا اندکی پیش از اذان ظهر ادامه یافت و هر کدام در جوّی آکنده از صمیمیّت و در فضایی سرشار از احترام متقابل برگزار شد. اگرچه زمان این دیدارها کوتاه بود امّا مباحث مطرح شده در آنها قابلیّت بررسی ها و پیگیری هایی طولانی را داشت که امید است با اختصاص کمیته هایی تخصّصی در آینده ای نزدیک تحقّق یابد.
دیدار بعثه حج عراق با نماینده مقام معظم رهبری
آیةاللَّه ری شهری در این دیدار ضمن ناگوار و نگران کننده شمردن حوادث کنونی عراق، اظهار امیدواری کرد که به برکت سرزمین وحی و خانه توحید، همه مسؤولان عراق، همدل و همیار هم باشند. او گفت: «امیدواریم اختلافات موجود در عراق هرچه زودتر به پایان برسد و دشمنان خارجی و در رأس آنها آمریکا از عراق خارج شوند و سرنوشت مردم عراق را به دست خودشان بسپارند».
او با اشاره به فرمایش رهبر معظم انقلاب در پشتیبانی دولت و مردم ایران از مردم عراق افزود:
همه مسؤولان و مردم ایران آمادگی دارند که در کنار مردم عراق و دولت منبعث از آرای آنان بایستند تا دولت عراق بتواند سیادت عراق را حاکم گرداند و مشکلات موجود در عراق را حل کند.
سرپرست حجاج ایرانی به روند قضایی پیگیری پرونده جنایات بی شمار صدام اشاره کرد و گفت: «سقوط صدام برای همه ما و همه کسانی که دوستان مردم عراق هستند، خوشحال کننده بود و امیدواریم هرچه زودتر به جزای اعمالش برسد؛ اگرچه هرنوع مکافاتی برای این سفّاک کم است و کیفر اصلی او در قیامت در پیشگاه دادگاه عدل الهی خواهد بود».
وی با زیاد دانستن مشکلات عراق گفت که آن چه می تواند این همه مشکل را حل کند، وحدت مردم عراق است.
محمد تقی المولا رییس هیئت عالی حج و عمره و رییس بعثه حج عراق با اظهار خوشنودی از حضور در بعثه حج جمهوری اسلامی ایران در شهر رسول اللَّه اظهار امیدواری کرد که این دیدارها زمینه بهره گیری از سیره و اخلاق پیامبر بزرگوار باشد که محبت، برادری، یگانگی و وحدت گرایی را به همه انسانها آموخت.
او که در رأس هیئتی متشکّل از روحانیون شیعه و سنی و کارگزاران فرهنگی و اجرایی حج کشور عراق در بعثه مقام معظم رهبری حضور یافته بود، گفت:
ما مراتب تقدیر و تشکر خود را به شما و مسؤولان جمهوری اسلامی تقدیم می کنیم که همواره آغوش خود را برای پذیرایی مردم کرد، عرب و ترک عراقی باز کردید و در زمانی که صدام با حمایت اربابانش ما را می کشت، دل های خود را کانون محبت و حمایت ما قرار دادید؛ هیچ کس و هیچ دولتی مانند ملت، دولت و رهبری ایران غمخوار و کمک کار ما نشد.
رییس بعثه حج عراق با اشاره به خطر درگیری های طائفه ای که امنیت عراق را به شدت تهدید می کند، گفت:
ما در گذشته دور از هر گونه جنگ و نزاع بین طوائف بودیم، بین کرد و عرب، عرب و فارس و هر طائفه با طائفه دیگر وصلت می کرد، حتی در تجارت و صنعت شراکت با هم داشتند. آن چه که حالت جبهه گیری طائفه ای را بین مردم عراق ایجاد کرد، نظام بعثی، خاصّه صدام بود که تعداد کثیری از شیعیان را می کشت و در روزنامه های بعثی آنان را سبب فتنه و مشکلات معرفی می کرد. همچنان که از اهل تسنن هم تعداد زیادی را می کشت و آن را به گردن شیعیان می انداخت. از کردها هم می کشت و خانه هایشان را ویران می کرد. اوفقط 18000 نفر از کردها را در جریان «انفال» کشت. هدف او تضعیف کل طوائف عراق بود. آمریکایی ها آمدند، صدام دستگیر شد، اما جماعت او، با همان طرز فکر آزاد ماندند.
باقیمانده های صدام و تکفیری ها هستند که شیعه کشی راه انداخته اند. البته وجود اجنبی ها نیز پشت این ناامنی هاست.
در این جلسه نماینده رسمی اهل تسنن و مسؤول امور تبلیغاتی بعثه عراق نیز سخنانی ایراد کردند.
گفتنی است که بنا به اظهارات مسؤولان عراقی حاضر در این دیدار، در حج سال جاری 32000 زن و مرد عراقی شرکت دارند که از بین 343000 ثبت نام کننده، از طریق قرعه انتخاب شده اند. البته ثبت نام کنندگانی که بین 80 تا 100 سال سن داشته اند، بدون قرعه کشی اعزام شده اند. همچنین تعدادی از خانواده شهدا نیز بدون قرعه در زمره
حجاج امسال قرار گرفته اند.
هزینه سفر حج هر عراقی یک هزار دلار است و بقیه هزینه از طرف دولت اختصاص داده می شود. در ایام وقوف در عرفات و منی غذای آماده در اختیار حجاج قرار می گیرد و در بقیه ایام کمک هزینه غذا داده می شود و خودشان غذا تهیه می کنند.
البته مسکن و نقل و انتقالات را بعثه عهده دار می شود. نیمی از حجاج عراقی از طریق هوایی و بقیه از راه های زمینی به عربستان سفر می کنند.
در پایان این دیدار صمیمانه، برای معرفی 15 نفر از افراد بعثه عراق به سازمان حج و زیارت جمهوری اسلامی ایران، جهت دریافت آموزش های لازم در زمینه اداره امور حج طی یک دوره کوتاه مدت، توافق گردید. همچنین مقرر شد مسؤول محترم ستاد مدینه، پیگیری های لازم را در امر زمانبندی و برنامه ریزی و مقدمات اجرایی عهده دار باشد.
آمادگی شرایط مکّه برای برگزاری حج تمتع
رییس سازمان حج و زیارت ایران اعلام کرد: «همه چیز در مکه مکرمه برای انجام اعمال حج تمتع زائران ایرانی فراهم شده است».
او شامگاه امروز در گفت وگو با خبرنگاران گفت: «سیستم حمل و نقل، امکانات پزشکی، امور تغذیه و مسکن زائران ایرانی در مکه مکرمه در مقایسه با سال گذشته در وضعیت مطلوب تری قرار دارد».
سید مصطفی خاکسار که به تازگی از امکانات زائران ایرانی و فعالیت های ستاد حج در مکه مکرمه بازدید کرده، افزود: تا پایان شب گذشته حدود 7500 نفر از جده و مدینه وارد مکّه شده اند و این تعداد امروز به 10 هزار نفر می رسد.
خاکسار قهرودی درخصوص هماهنگی با مسؤولان سعودی گفت: «در مذاکراتی که با مسؤولان ذیربط عربستان انجام شد، آنان درخصوص ارائه خدمات لازم به زائران ایرانی در سه روز اقامت آنان در مشاعر مقدسه اعلام آمادگی کردند تا تمام امکانات
بهداشتی مربوط به دستشویی ها، وضوخانه ها، نظافت گذرگاه های بین چادرها، محل های خاص تراشیدن سر و غیره را برای زائران ایرانی فراهم کنند.
وی در رابطه با وضعیت حمل و نقل افزود: «درخصوص تأمین اتوبوس برای عزیمت به عرفات نیز بحث شد و مقرر گردید طبق برنامه زمان بندی شده، کاروان های ایرانی، با 2000 دستگاه اتوبوس حرکت کنند.
رییس سازمان حج جمهوری اسلامی ایران با اشاره به حضور جانبازان در برخی کاروان ها گفت: دراین خصوص نیز تسهیلات بیشتری برای جانبازان تدارک و فرصت و امکانات مناسب تری برای تردد آنان به حرم درنظر گرفته شده و همچنین از لحاظ تأمین وسایل مورد نیاز و مسکن متناسب، در مقایسه با سال های گذشته، از تسهیلات بهتر و بیشتری برخوردارند.
سخنان خطیب مسجدالحرام
خطیب جمعه مسجدالحرام، دکتر شیخ صالح بن حُمیّد از مسلمین خواست تا دربرابر تجاوز و تهاجم دشمنان، به اوضاع و احوال خود بپردازند و راه سازندگی را با خوب گوش دادن به حرف های دیگران و ایجاد رابطه با طرف مقابل طی کنند! او گفت:
امروز مسلمانان به خوبی احساس می کنند که دین آنان شدیداً مورد تجاوز و تهاجم قرار گرفته است. درباره علل این تهاجم بی رحمانه تاکنون کنفرانس ها و اجلاس های بسیار تشکیل شده و مقالات و کتاب هایی نیز به چاپ رسیده است. آن چه اهمیت دارد این است که مسلمانان باید به اوضاع و احوال خود بپردازند و راه سازندگی و تعالی را طی کنند و اجازه ندهند که گفتار ناهنجار دیگران در دل آنان تأثیر بگذارد. گفته معروفی است که می گوید: هرگاه مردم از پشت سر به سوی شما سنگ پرتاب کردند، نشانه آن است که شما از آنان پیشی گرفته اید.
خطیب جمعه مسجدالحرام افزود:
ما باید عادت کنیم تا اظهارات طرف مقابل را گوش دهیم و با طرف مقابل رابطه ایجاد کنیم و همین امر کلید موفقیت ما خواهد بود. ما برای قانع کردن دیگران نسبت به حقانیت دین اسلام باید برخوردار از اخلاق پسندیده و نرمش لازم باشیم؛ به طوری که الگوی دیگران شویم. زیرا استفاده تنها از عقل و منطق هرگز کافی نیست. ما برای این که بتوانیم موضع مناسبی اتخاذ کنیم، مجبوریم به خوبی و با اخلاق حسنه به سخنان مخالفان گوش دهیم. بهترین نوع گوش دادن آن است که با آرامش سخنان کسی را بشنویم که با غیظ و غضب با ما سخن می گوید.
آغاز فعالیت اتوبوس رانی جمهوری اسلامی ایران در مکه مکرمه
با ورود تدریجی زائران ایرانی به شهر مکه مکرمه، شبکه حمل و نقل درون شهری متعلق به جمهوری اسلامی ایران در این شهر به طور شبانه روزی با ظرفیت کامل فعال شد.
به گزارش واحد ارتباطات خبری بعثه مقام معظم رهبری، ایرانیان زائر در بیت اللَّه الحرام می توانند به طور رایگان در طول شبانه روز از مقابل هتل کاروان خود از اتوبوس ها و مینی بوس های این شبکه حمل و نقل درون شهری استفاده کنند.
به موجب این گزارش، شبکه حمل و نقل ایرانی دارای خطوط متعددی است که زائران را از محل مسکونی شان واقع در 18 منطقه شهری مکّه مستقیماً به حرم مطهر انتقال می دهد.
برای سهولت تشخیص اتوبوس ها و مینی بوس های ویژه حمل زائران ایرانی تمامی آنها مزین به پرچم بزرگ جمهوری اسلامی و نصب پاره خط هستند.
براساس اطلاعیه ای که از سوی معاونت حمل و نقل درون شهری نمایندگی حج و زیارت جمهوری اسلامی ایران در عربستان صادر شده از تاریخ ششم تا چهاردهم ذیحجه به دلیل محدودیت های ترافیکی در مکه مکرمه و اعزام اتوبوس ها برای انتقال زائران به مشاعر مقدس، خدمات رسانی حمل و نقل درون شهری در این فاصله زمانی موقتاً تعطیل خواهد بود.
همسران و دختران مطوّفان، در خدمت بانوان حجاج ایرانی
مؤسسه مطوّفان حجاج ایرانی در سال جاری، با رهنمود رییس هیئت مدیره آن دکتر طلال قطب، دست به ابتکار عملی تازه زده و آن، استفاده از همسران و دختران مطوّفان، جهت پذیرایی و خدمت رسانی به بانوان حج گزار ایرانی است.
در این عمل کاملًا تبلیغاتی، قرار است از این زنان در کمک رسانی به زنان بیمار در کاروان های حجاج ایرانی استفاده شود. مؤسسه درنظر دارد ضمن رسیدگی به بیماران زن ایرانی، هدیه هایی را هم به آنان تقدیم کنند!
مهندس طلال مکی نایب رییس هیئت مدیره مطوفان ایرانی گفت: «در سال جاری جمعی از این زنان به استقبال از بانوان ایرانی در سالن فرودگاه ها رفتندواکنون نیز به خدمت وپرستاری از زنان باردار ایرانی که احتمال وضع حمل در مدینه و مکّه را دارند، مشغولند».
این مؤسسه چنان که از نامش پیداست، از دیرباز جهت همراهی و راهنمایی حجاج در امر طواف و سایر مناسک حج تشکیل شده و برای تأمین چادر و برخی ضروریات و توقف در عرفات و منی هم اقداماتی انجام می داده است؛ اینک سال های طولانی است که با وجود گرفتن صدها میلیون دلار از حجاج به طور هرساله، کم ترین خدمات را آن هم فقط در عرفات و منی انجام می دهند و تنها اسمی بی مسمّا و عنوانی رسمی برای کسب درآمدهای کلان از حج است.
به نظر می رسد مؤسسه مطوّفان به جای تبلیغاتی از این دست، لازم است به رفع کاستی های مختلف، خصوصاً در مشاعر مقدّسه همت گمارد و در هماهنگی با مسؤولان ستادی حج هر منطقه، به ویژه ایرانی، در بالا بردن سطح بهداشت، حمل و نقل، اسکان و سایر خدمات وارد عمل شوند.
توصیف آشپزخانه های مرکزی حجاج ایرانی در روزنامه «البلاد»
در ویژه نامه فارسی البلاد شماره 9، گزارشی از وضعیت طرح تغذیه متمرکز حجاج ایرانی چاپ شده که به نوعی مکمل گزارش روز پنجشنبه 23/ 9/ 85 دراین باره محسوب
می شود. در این گزارش آمده است: دو آشپزخانه بزرگ و مرکزی عربستان در شهر مدینه منوره روزانه غذای حدود 30 هزار زائر ایرانی را آماده و طبخ می کنند.
بخش های اصلی این دو آشپزخانه مجهّز که برای طبخ غذاهای ایرانی استفاده می شود، به سفارش سازمان حج و زیارت و توسط کارخانه های صنعتی ایران تولید و در این دو مرکز نصب شده است.
کارشناس مواد غذایی و بازرسی وزارت بهداشت و درمان و آموزش پزشکی در این آشپزخانه ها گفت: «طرح آشپزخانه های مرکزی شهرهای مقدس مکّه و مدینه، توسط دولت عربستان در سال 1381 مورد توجه قرار گرفت».
«محمود احساسی» افزود:
این آشپزخانه ها به تمام امکانات آزمایشگاهی و کنترل کیفیت، سردخانه های متعدد، انبار مکانیزه و سالن های مدرن آماده سازی و طبخ جداگانه انواع غذاهای ایرانی، مجهز هستند. طرح بخش های مختلفی از این آشپزخانه را کارشناسان ایرانی تهیه و تولید کرده اند.
به گفته وی، بخش عمده مواد غذایی مورد نیاز این آشپزخانه ها از ایران، و از بین بهترین تولیدات داخلی، تأمین می شود و برخی مواد غذایی نیز با ملاحظه شرایط و ضوابط شرعی، از چند کشور خارجی وارد می شود.
او گفت: «95 نفر از کارکنان و آشپزهای باتجربه این مرکز از هموطنان ایرانی هستند و 75 نفر از اتباع عربستان و چند کشور مسلمان نیز با این مجموعه همکاری دارند».
این کارشناس در بیان آمار انواع غذاها گفت:
در حال حاضر، روزانه یک میلیون و یکصدهزار عدد از انواع غذاهای مورد مصرف زائران ایرانی، شامل چند نوع غذا برای سه وعده صبحانه، نهار و شامِ حدود 30 هزار زائر ایرانی مستقر در مدینه آماده و طبخ می شود. و ساعتی قبل از صرف آن، با حفظ حرارت لازم در هیترها، با استفاده از وسایل مدرن حمل و نقل به محل اسکان زائران تحویل می شود.
مسجدالنبی صلی الله علیه و آله و معضل تلفن همراه برخی از زائران
موضوع زنگ تلفن های همراه در نماز جماعت مسجدالنبی صلی الله علیه و آله و دیگر مساجد مدینه منوره باعث آزار نمازگزاران شده است.
بی اعتنایی برخی از زائران خانه خدا در خاموش نکردن تلفن های همراه خود به هنگام حضور در مسجدالنبی صلی الله علیه و آله، نمازگزاران این مکان مقدس را دچار ناراحتی کرده است.
در ایام حج که مسجدالنبی صلی الله علیه و آله در تمام ساعات روز مملوّ از نمازگزار است، روشن بودن تلفن همراه تعداد کمی از زائران نیز موجب آزار دیگران شده، حرمت این مکان را که طبق روایات نبوی صلی الله علیه و آله نماز خواندن در آن معادل هزار رکعت نماز در دیگر مساجد است، می شکند و باعث بهره کم مسلمانان از آن می شود.
«اسماعیل محمد»، زائر اهل مالزی با ابراز تأسف از شنیدن صدای زنگ تلفن همراه در مسجد نبوی صلی الله علیه و آله می گوید: «زائران باید ارزش این مکان را درک کنند و تلفن های خود را به هنگام حضور در آن خاموش کنند؛ چرا که شنیدن موسیقی های متنوع تمرکز مؤمنان را برهم می زند».
او ادامه می دهد: «از این بدتر آن که برخی در این مکان با گوشی های خود بلندبلند حرف می زنند و به هیچ وجه تقدس مسجد را درنظر نمی گیرند».
پیش بینی های لازم جهت مقابله با حوادث غیرمترقبه در مشاعر مقدسه
مدیریت دفاع مدنی یا به تعبیر دیگر مدیریت امداد و کمک رسانی در حوادث غیرمترقبه خود را برای مقابله با حوادث احتمالی مانند: آتش سوزی، انفجار و جاری شدن سیل آماده کرده، اعلام نمود که سه مرکز مجهّز را در مشاعر مقدسه راه اندازی کرده تا حجاج درصورت نزول باران های شدید و جاری شدن سیلاب به آن پناهگاه ها بروند.
مسؤول مراکز مزبور در مشاعر مقدسه گفت: «کلیه امکانات از قبیل: مرکز اطلاعات و ثبت حوادث، خدمات پزشکی و هلال احمر در این مراکز وجود دارد».
از طرفی این مدیریت از مؤسسه ها و شرکت های حج خواست تا از پرداختن به دکوراسیون اضافی در چادرهای حجاج خودداری کنند و تا می توانند از مواد قابل اشتعال استفاده نکنند.
وی گفت: «اکیپ های گشتی ما در بعضی چادرها، پرده ها، تابلوها و تزییناتی یافته اند که از مواد قابل اشتعال ساخته شده و این از مواردی است که سلامت و امنیت حجاج را به مخاطره می اندازد.»
خرید سوغات و بار مجاز در بازگشت به ایران
رییس ستاد مدینه منوره سازمان حج و زیارت با انتشار اطلاعیه ای نکات قانونی چندی را برای توجه زائران ایرانی در خرید سوغات یادآوری کرد. به گزارش خبرنگار زائر در مدینه، سعید شیبانی در این اطلاعیه آورده است:
باتوجه به اعلام دو شرکت هواپیمایی جمهوری اسلامی ایران و هواپیمایی سعودی، بار مجاز قابل حمل برای هر زائر به میزان حداکثر 40 کیلوگرم و شامل دو عدد ساک استاندارد است و درصورت عدم رعایت سقف تعیین شده، شرکت های هواپیمایی مذکور در ازای هر کیلوگرم بار اضافی معادل 20 ریال سعودی از مسافران جریمه دریافت می کنند.
این اطلاعیه می افزاید: شرکت های هواپیمایی از پذیرش بار حجیم و خارج از استاندارد خودداری کرده، آنها را به عنوان اضافه بار تلقی می کنند.
شیبانی با اعلام این که شرکت های هواپیمایی بار اضافی احتمالی زائران را پس از دریافت هزینه ها، با پروازهای بعدی ارسال می کنند و این بارها همراه ساک های معمولی و همزمان با حضور زائر در فرودگاه ایران بر روی غلطک ها نخواهد آمد، آورده است: با توجه به این نکته که در مجموع با احتساب هزینه های حمل و نقل، مخاطرات فوق، دردسرها و مشقت های جابه جایی بار اضافی و نیز محرومیت استفاده کافی از نعمت زیارت حرم شریف و از دست دادن این فرصت ارزنده، به نظر می رسد خرید کالا افزون