مشخصات مقاله

مشروح رویداد غدیر

مقالات ›

پیامبر و اهل بیت ›

امام علی علیه السلام

نویسنده:

میرزا جواد ملکی تبریزی

خیراندیش دیجیتالی : جناب آقای سید علی بحرینی به نیابت از مرحومه حاجیه خانم کسایی _گروه هم پیمانان موعود غدیر.

مشروح رویداد غدیر

نقل از المراقبات

مرحوم آیت الله حاج میرزا جواد ملکی تبریزی

درباره اعلام جانشینی امیر المؤمنین علی بن ابی طالب (علیه السلام) از طرف پیامبر (صلی الله علیه و آله) روایات مجمل ومفصلی، با اندکی اختلاف در بعضی از الفاظ وارد شده است. ولی روایات متواتر و بالاتر از متواتری که همه علمای اهل سنت برصحت آن اتفاق دارند، این است که هنگامی که این آیه «پیامبر به مؤمنین سزاوارتر از خود آنهاست. همسران پیامبر مادران آنها بوده و درکتاب خدا، عده ای از مؤمنین نسبت به بعض دیگر سزاوارتر هستند» ⁽¹⁾نازل شد، مردم گفتند: رسول خدا! این چه ولایتی (سزاواری) است که شما با آن نسبت به ما سزاوارتر از خود ما هستید؟ رسول خدا (صلی الله علیه وآله) فرمودند: ولایت این است که از من حرف شنوی داشته و مرا اطاعت کنید، خواه سخن من مطابق میل شما باشد یا نه.

پیامبر (صلی الله علیه وآله) درروز غدیر فرمودند: ای مردم ! آیا من نسبت به مؤمنین سزاواتر از خودشان نیستم؟ گفتند: بله (سزاوارتری) فرمودند: هرکس من به او سزاوارتر هستم، علی نیز به اوسزاوارتر است. اهل سنت برصحت و اعتبار این حدیث با این الفاظ که تصریح به جانشینی دارد، اتفاق دارند ⁽²⁾- بخصوص با ملاحظه قرائن روشن و قطعی و روایات مفصل - برای توضیح بیشتر می توانید به کتاب هایی که در این زمینه تألیف شده مراجعه نمایید.

یکی از روایات مفصلی که اهل سنت آن را نقل کرده

اند، روایتی است که درکتاب «الخالص» از احمد بن محمد با مستند کردن آن به «حذیفه بن یمان» نقل شده است. او می گوید: از او در مورد روز غدیر و پیامبر پرسیدم. گفت: خداوند این آیه را بر پیامبرش (صلی الله علیه وآله) نازل فرمود: «پیامبر نسبت به مؤمنین سزاوارتر ازخود آنها ست.» ⁽¹⁾درپی آن مردم پرسیدند: ای رسول خدا! ولایتی که شما با آن نسبت به ما از خود ما سزاوارتر می باشید چیست؟ فرمود: حرف شنوی و اطاعت خواه مورد پسند شما باشد یا نه. آنان گفتند: شنیدیم و اطاعت کردیم.در پی آن خداوند این آیه را نازل فرمود: و نعمت خدا را برخود و پیمانی را که - وقتی گفتید شنیدیم و اطاعت کردیم - ازشما گرفت بیاد آورید. ⁽²⁾

پس از آن با پیامبر(صلی الله علیه وآله) به حجه الوداع رفتیم. جبرئیل فرود آمد وگفت: محمد! پروردگار به توسلام رسانده و می گوید: علی را به رهبری مردم منصوب کن. پیامبر گریست، بگونه ای که محاسنش تر شد. آنگاه به جبرییل گفت: جبرییل! مردم من تازه مسلمان شده و برای دین خدا با آنان مبارزه کرده ام تا تسلیم شده اند. اکنون چگونه می توانم کسی غیر از خود را برآنان مسلط نمایم. پس از این جبرییل (علیه السلام) بالا رفت.

صاحب «کتاب النشر و الطی» از «حذیفه» نقل می کند: پیامبر، علی را به یمن فرستاد بعد از مدتی به مکه آمد - دراین حال ما بارسول خدا (صلی الله وعلیه وآله) بودیم - روزی علی بسوی کعبه نماز می گزارد ودرحال رکوع بود کسی از اوچیزی خواست، او نیز انگشتر

خود را به او داد. درپی آن خداوند این آیه را نازل فرمود: «ولی شما فقط خداست و پیامبرش وکسانی که ایمان آورده، نمازگزارده و درحال رکوع زکات می پردازند» ⁽¹⁾بعد از نزول این آیه رسول خدا تکبیرگفته و این آیه را برما خواند.

آنگاه فرمود: برخیزید برویم چنین کسی را که خداوند فرموده است پیدا کنیم. وقتی رسول خدا (صلی الله علیه وآله) وارد مسجد شد با شخصی روبرو شد از او پرسید کجا بودی؟ گفت: پیش این نمازگزار بودم که در حال رکوع این انگشتری را به من داد. رسول خدا (صلی الله علیه وآله) تکبیرگفته، بسوی علی رفت وفرمود: علی! امروزچه کار خیری انجام داده ای؟ علی نیز جریان را تعریف کرد. دراین حال پیامبر (صلی الله علیه وآله) برای سومین بارتکبیرگفت.

منافقین به یکدیگر نگاه کردند و گفتند: ما تحمل ولایت و اطاعت او را نداریم. به همین جهت از رسول خدا (صلی الله علیه وآله) می خواهیم کس دیگری را بجای او انتخاب کند و همین عمل را هم انجام دادند. این جا بود که آیه نازل شد: «بگو نمی توانم کس دیگری را بجای او انتخاب کنم.» ⁽²⁾آنگاه جبرییل گفت: کار را تمام کن. پیامبر (صلی الله علیه وآله) فرمود: حبیب من، جبرییل! توطئه های آنان را که شنیدی.

آنگاه صاحب کتاب «النشرو الطی» بنقل قول از غیر «حذیفه» می گوید: یکی از فرمایشات پیامبر (صلی الله علیه وآله) در «منی» این بود: «دو چیز گرانبها و دو ثقل درمیان شما باقی می گذارم که اگر به آنها عمل کنید گمراه نخواهید شد، کتاب خدا و دودمان خودم، اهل