جلسه 1389/12/22

بسم الله الرحمن الرحیم


دجال


آيا دجال شخص است يا جريان؟
هردو
نظريه طرفداراني دارد، بعضي از معاصرين مدعي هستند که دجال يک جريان است و اشاره
به تمدن اروپاست. از جمله طرفداران اين نظريه مرحوم آقاي صدر است که در 2 جلد از
موسوعه که راجع به امام زمان (عجل الله) است بحث را مطرح کردند و ظاهرا به استناد
روايتي از روايات مفصل اهل سنت نظريه خويش را تثبيت مي کنند. براي بنده جاي سوال
است که ايشان مي گويد مراد از دجال، فرهنگ و تمدن اروپائي است که چشمگير است و
مردم تحت تاثير آن قرار مي گيرند، و از طرفي با رواياتي که مي فرمايد: دجال خروجش
ار سجستان و مرو و خله بين شام و عراق و... است، چگونه سازگاري و تطبيق برقرار مي کند؟
کجاي سجستان چنين تمدني است؟ آيا تمدني که همه را مبهوت خود قرار مي دهد منشا آن
سجستان و يا روستائي از اصفهان ويا مرو طبق نقل خود اهل سنت است؟ چه کسي فرهنگ غرب
را به سجستان و يا اصفهان و... ربط داده است. اتفاقا روايتي که مورد استناد ايشان
است در آن خروج دجال از سجستان و... است.
بيان مرحوم صدر:
« و إن اهم و أعم ما يواجهنا في هذاالصدد مفهوم الدجال الذي
يمثل الحرکة أو الحرکات المعادية للاسلام في عصر الغيبة عصر الفتن و الانحراف...
(آنچه که براي ما در اين زمينه مهم است مفهوم دجالي است که نماد حرکت يا حرکات
دشمني با اسلام در عصر غيبت که عصر فتنه ها و و انحرافات است، مي باشد) بادئا
بالاسباب الرئيسيه و هي الحضارة الاوربية بما فيها من بهارج و هيبة و هيمنة علي
الراي العام العالمي و مخططات واسعة... (دجال همان تمدن اروپائي است که داراي زرق
و برق ها و هيبت و هيمنه اي است که مردم را تحت تاثير خود قرار داده و برنامه هاي
فراگيري دارد) و منتهيا الي النتائج و هو خروج عدد من المسلمين عن الاسلام و
اعتناقهم المذاهب المنحرفه[1] (که نتيجه اين
فرهنگ، خروج تعدادي از مسلمين از اسلام و گرايش به مذاهب منحرفه است.) و ما يعم
الافراد و المجتمعات من ظلم و فساد.
فليس هناک ما بين خلق آدم الي يوم القيامه خلق منحرف اکبر
من الدجال (از زمان خلقت آدم تا روز قيامت مخلوقي منحرف تر از دجال نيست،که دجال
همان فرهنگ غرب است) باعتبار هيبة الحضارة الاوربية و عظمتها المادية و مخترعاتها
و أسلحتها الفتاکه، و تطرفها الکبير نحو سيطرة الانسان و الالحاد بالقدرة
الالهية... (چون فرهنگ غرب هيبت و ابهت و بزرگنمائي مادي و اختراعات و اسلحه هاي
جديده اي دارد که بدين طريق بر انسان مسلط مي شود و اورا به سوي کفر و شرک مي کشاند)
بشکل
لم يعهد له مثيل في التاريخ و لن يکون له مثيل في المستقبل ايضا (مسير فرهنگ غرب
به سوي کفر و شرک به گونه اي است که نمونه اي براي آن در تاريخ نمي باشد و حتي در
آينده هم نمونه و نظيري ندارد. خدا را شاکر هستيم که خداوند به برکت انقلاب هيبت و
ابهت غرب را شکست و ان شاء الله به زودي بساط اين تمدن مادي برچيده شود. ما هم با
مرحوم صدر در انحراف و خطرناک بودن فرهنگ غرب هم عقيده ايم، ولي آن که مهم و مورد
بحث ماست تطبيق اين واقعيات بر دجال است.)
لان
المستقبل سيکون في مصلحة نصرة الحق و العدل (چون آينده متصل به حکومت حق و عدل
امام زمان (عجل الله) مي شود. و يويد هذا الفهم قوله في الخبر الاخر: « ليس ما بين
خلق آدم إلي يوم القيامة أمر آکبر من الدجال» و التعبير بالامر واضح في أن الدجال
ليس رجلا بعينه و إنما هو اتجاه حضاري معاد للاسلام (و آنچه تاييد مي کند برداشت
مارا که دجال يک جريان است، خبر ديگري است که مي فرمايد: مابين خلقت آدم عليه السلام
تا روز قيامت، امري بزرگتر از دجال نمي باشد. و از آن جا که در روايت تعبير به امر
شده، معلوم مي شود که دجال يک شخص نيست، بلکه يک جريان و فرهنگي است که با اسلام
دشمن مي باشد.)
و
إن من فتنته أن يامر السماء أن تمطر فتمطر و أن يامر الارض آن تنبت فتنبت ». (واز
فتنه دجال اين است که اشاره و امر به آسمان براي باريدن مي کند پس باران مي بارد و
امر به زمين براي روئيدن مي کند، پس زمين مي رويد. [2])
و کل هذا و غيره مما هو أهم منه من أنحاء السيطره علي المرافق
الطبيعية مما أنتجته الحضارة الاوربية(وهمه
اين موارد و غير اين ها از انواع سيطره و غلبه بر مراکز طبيعت،از نتايج فرهنگ و
تمدن اروپائي است) و لا يخفي ما في ذلک من الفتنة فان أعدادا مهمة من أبناء
الاسلام حين يجدون جمال المدنية الاوربية فانهم سوف يتخيلون صدق عقائدها و أفکارها
و تکوينها الحضاري بشکل عام (و مخفي نيست که آن چه در اين تمدن و فرهنگ است مايه
آزمايش و امتحان است، عده اي از فرزندان اسلام هنگامي که زيبائي فرهنگ اروپائي را
مي بينند، گمان بر درستي عقائد و افکار اروپائيان در مسلمانان رسوخ مي کند،
مسلمانان وقتي عملکرد ها و زيبائي فرهنگ آن ها را مي بينند، به درستي عقيده و فکر
آن ها هم معتقد مي شوند و فکر مي کنند که دين مانع پيشرفت است و بايد دين را کنار
گذاشت) و هذا من أعظم الفتن و الاوهام التي يعيشها الافراد في العصور الحاضرة...
(و اين از بزرگترين فتنه ها و اوهامي است که انسان ها در عصر حاضر با آن مواجه
هستند،[3])
و إن من فتنته أن يمر
بالحي فيکذبونه فلا تبقي لهم سائمة إلا هلکت(و از
فتنه هاي دجال اين است که به جمعيتي گذر مي کند پس اورا تکذيب مي کنند، پس ايشان
با اشاره اي به گله اي از گوسفند، همه را هلاک مي کند) و إن من فتننته أن يمر
بالحي فيصدقونه فيامر السماء أن تمطر فتمطر و يامر الارض أن تنبت فتنبت (و از فتنه
ديگر او اين است که به عده اي وارد مي شود، پس آن ها دجال را تاييد مي کنند و دجال
امر به باريدن آسمان مي کند پس باران مي بارد و امر به روئيدن زمين، پس زمين مي رويد.)
حتي
تروح مواشيهم من يومهم ذلک اسمن ما کانت و اعظمه، و أمده خواصرا و أدره ضروعا (با
اشاره اي به بيابان خشک و بي آب و علف، بيابان تبديل به کشت و علفزار مي شود به
گونه اي که گله گوسفندها هنگام بازگشت از چراگاه ها، همه چاق و فربه بر مي گردند و
پستان گوسفندها پر از شير است) هذا يعني علي وجه التعيين: أن المکذب للمد المادي
الاوربي و الواقف أمام تياره يمني بمصاعب و عقبات و يکون المال و القوة الي جانب
السائرين في رکابها المتملقين لها المتعاونين معها. (اين مسائل معنايش اين است: که
تکذيب و نپذيرفتن جريان تمدن مادي اروپائي به معناي روبرو شدن با سختيها و مشکلات
است. ارزش پول و اعتبار اقتصادي در همراه بودن با جريان مادي غربي است و الا بازار
اقتصادي و ارزش پول شان رو به رکود مي رود.)
مرحوم
صدر اين گونه مسائل را تطبيق بر فرهنگ غرب مي دهد که حرف شان اين است: يا با ما
باشيد و يا حق حيات نداريد مثل آنچه که امروز دول اروپائي مي گويند که دولت هاي
ديگر يا بايد در برنامه هاي اقتصادي ما شرکت نمايند و يا تحريم را بپذيرند، و
معناي عدم تحريم و شرکت در برنامه شان اين است که کشورهاي ديگر، لوازم و مسائل و
افکار آن ها را در کشورهاي خود پياده کنند و در واقع فرهنگ و عقايد آن ها را
بپذيرند، پس دجال يعني فرهنگ اروپائي و تمدن غربي که بازار اقتصادي دنيا به دست آن
هاست.
و التعبير بالحي يعني النظر الي المجتمع علي العموم و هذا
هو الصحيح بالنسبة الي المجتمع المومن في التيار المادي، (وتعبير حي در روايت،
منظور جامعه اي است که آن ها را بپذيرد وفرهنگ و تمدن شان (که مخالف فرهنگ اسلام)
را قبول کند که در اين صورت، چنين جامعه اي اقتصادش رونق مي گيرد و بازارشان
سودآور خواهد شد.) إذ لو نظرنا الي المستوي الفردي فقد يکون في إمکان الفرد
المعارض أن ينال تحت ظرف معينه قسطا من القوة و المال (ممکن است شخص يا افرادي زير
بار آن ها نروند، ولي اين جريان مادي را بايد اقوام و دولت ها بپذيرند، پس مراد از
دجال يک جريان است.) والدجال ايضا يدعي الربوبية إذ ينادي باعلي صوته يسمع ما بين
الخافقين... يقول « إلي أوليائي، أنا الذي خلق فسوي و قدر فهدي أنا ربکم الاعلي»
(دجالي
که ادعاي خدائي مي کند هنگامي که با صداي بلند به گونه اي که همه مي شنوند، مي گويد: اي
پيروان وبندگان من به سوي من آئيد من همان کسي هستم که آفريد و درست اندام آفريد.
و آن كه اندازه معين كرد.، من پروردگار برتر شما هستم) و کل ذلک واضح جدا من سير
الحضارة الاروبية و اسلوبها (همه اين مسائل تطبيق بر فرهنگ و تمدن غربي دارد)
فانها
ملات الخافقين بوسائل الاعلام الحديثه بماديتها (در روايت دارد که صداي دجال را
مابين زمين و آسمان مي شنوند)
امروزه
هم صداي فرهنگ غرب، با وسايل جديد مادي به گوش همه مي رسد. امروزه هم رسانه ها و
ماهواره ها و تبليغات آن ها اين گونه است، يک تحرک جزئي در گوشه اي از اين کشورها
و يا يک مد لباس آن ها، بلافاصله به کشورهاي مسلمان سرايت مي کند.
و
عزلت البشر عن المصدر الالهي و العالم العلوي الميتافيزيقي... (و در اين هنگام
انسان از خداشناسي و توحيد فاصله مي گيرد) علي رغم تبليغات اين ها، موج اسلام
خواهي در همه کشورها راه افتاده و شمارش معکوس تمدن ماديگري شروع شده است.
«
و لا يبقي شيء من الارض إلا وطئه و ظهر عليه» (قسمتي از روايت است که در کتب اهل
سنت آمده است که دجال بر هر نقطه اي از زمين پا مي گذارد و غالب مي شود) و هو ما
حدث فعلا بالنسبة الي شمل التفکير الاوربي في کل البسيطة. (و مصداق روايت، همين
فرهنگ و تمدن غربي است که همه جا را فرا گرفته است)
در
روايات آمده است که دجال به همه جا، جز مکه و مدينه وارد مي شود پس طبق بيان مرحوم
صدر، فرهنگ غرب به همه نقاط عالم جز مکه و مدينه سرايت مي کند و موحدين فقط در مکه
و مدينه هستند، امروزه وهابيون هم حرفشان همين است که تنها خودشان را موحد مي دانند
و ديگران را غير موحد.
فليس
هناک دولة في العالم اليوم لا تعترف بالاتجاهات العامة للفکر و القانون الاوربي.
(امروز کمتر کشوري پيدا مي شود که تحت سيطره فرهنگ غرب نباشد) و نريد بأوربا کِلَي
قسميها الرءسمالي و الشيوعي. (مراد ما از اروپا هردو قسم سرمايه داري و سوسياليستي
است) فان کليهما معاد للاسلام و ممثل للدجال بأوضح صوره. (پس همانا هر دو قسم اين
ها دشمن اسلام هستند که در نماد دجال بروز کرده اند.) و أما استثناء مکه و المدينه
من ذلک، فقد يکون محمولا علي الصراحة (واما اين که مکه و مدينه طبق روايت از دسترس
دجال دور است، چه بسا مراد همان معناي لفظ باشد) و قد يکون محمولا علي الرمز (و چه
بسا منظور روايت، کنايه و رمز باشد) أما حملها علي الصراحة فيعني أن اسکان هاتين
المدينتين المقدستين سوف لن يعمّها الفکر الاوربي و المد الحضاري المادي بل يبقي
سکانها متمسکين بالاسلام بمقدار ما يفهمونه، صامدين تجاه الاغراء الاوربي الي حين
ظهور المهدي عليه السلام
(اما
حمل روايت بر صراحت، بدين معناست که در مکه و مدينه، فکر اروپائي و تمدن مادي غربي
نفوذ نمي کند و ساکنين اين دو مکان بر اسلام باقي مي مانند، به مقداري که مي فهمند
[ هيچ نمي فهمند!] و اين ها مقابل فرهنگ اروپائي تا ظهور امام مهدي عليه السلام
ايستادگي مي کنند.)
اگر منظور مرحوم صدر شيعيان مدينه باشند، کلام شان مقبول
است ولي اين 100000 نفر شيعيان مدينه که حقّ بناي يک مسجد را هم ندارند، حق
استفاده از بلندگو ندارند، و اگر شيعيان مکه باشند که حق هيچ گونه اعتراضي ندارند،
ولي اگر مراد غير شيعيان باشند آيا در آن ها فکر اروپائي نفوذ نکرده است، گمان نمي
کنم در مکه و مدينه، خانه اي باشد که ماهواره در آن نباشد، بنده نمي خواهم نسبت به
اين دو سرزمين مقدس حرف هاي ناراحت کننده اي بزنم، چون اين دوسرزمين مخصوص آل سعود
نيست « سواء العاکف فيه و الباد» ولي گرفتاري ها و مفاسد و قضايائي که در آن جا
است، کمتر از جاهاي ديگر نيست، پس اگر مرحوم صدر مي خواهد دجال را بر فرهنگ غرب
تطبيق دهد و مکه و مدينه را از نفوذ چنين فرهنگي استثناء كند. اين گونه نمي باشد
بلکه آن ها پيشقدم در تاثر تمدن غربي از ديگران هستند، هر چند تظاهر به مسلماني مي کنند،
ولي چه مسلماني ! وهابيوني که به راحتي زنان زائر را مورد آزار و اذيت و شکنجه و
زندان قرار مي دهند و...ديروز شخصي ا ز مدينه آمده بود و بيان مي داشت که امام
جمعه اشان در نماز جمعه به صراحت به شيعه جسارت و اهانت مي کرد و از شيعيان تعبير
به فساق مي کرد.
و اما حملها علي الرمزية: فهو يعني أن الفکرة الالهية
المتمثله بمکه، و الفکرة الاسلاميه المتمثله بالمدينة المنورة لا تنحرف بتاثير
المد الاوربي بل تبقي صامدة، محفوظة في أذهان اهلها و إيمانهم [4]»

(و
اما در صورت حمل روايت بر کنايه و رمز: اين که مکه، نماد تفکر الهي و مدينه نماد
تفکر و مذهب اسلامي مي باشند که متاثر از تمدن غربي نمي شوند بلکه سالم در اذهان و
افکار اهل ايمان باقي مي مانند.)
امروزه
خود وهابيت پيشقدم در از بين بردن نمادهاي اسلامي هستند، هر سالي که شما وارد
مدينه مي شويد، متوجه از بين بردن آثاري از اهل بيت و اسلام مي شويد هرچند آثار
يهوديت را حفظ مي کنند، الان در خود مدينه کاخ کعب بن اشرف که به دستور پيامبر
کشته شد، وجوددارد ولي آثار اسلامي را از بين مي برند، به هرحال مرحوم صدر دجال را
به استناد روايت اهل سنت، بر فرهنگ و تمدن غربي تطبيق مي دهد که إن شاء الله در
جلسه بعد روايت را مرور مي کنيم






[1]. يادم
نمي رود، هنگامي که مي خواستم براي دهه محرم به سوئد بروم، براي خداحافظي خدمت
استادمان که يکي از مراجع است، رفتم، ايشان فرمودند سلام مرا به شيعيان اروپا
برسانيد و به آن ها بگوييد که مثال شما مثال ماه شب چهارده اي است که در ظلمات مي
درخشد، آن جا ظلمات است و حفظ ديانت درآن مناطق واقعا مشکل است، وآن چه بنده از شيعيان
در آن مناطق ديدم، اين است که آن ها در امر دينشان کوتاهي نکردند، گاهي برف تا
زانو نشسته و راه رفتن مشکل و مسير بعضي براي رسيدن به جلسه عزاداري طولاني بود،
ولي با اين حال با هر زحمتي خود را به جلسات مي رساندند، شخصي به من مي گفت براي
حضور در جلسه 4 ساعت مسير را مي پيمايم، گاهي ده مجلس هم زمان برپا مي شد، در مجلس
گاهي 3000 نفر شرکت مي کردند، همه اين ها به خاطر عشقشان به اهل بيت است. در آن
مناطق همه چيز است جز 2 چيز 1- عيب 2 .– حرام ( نه چيزي عيب و نه
چيزي حرام ) با اين اوضاع باز مجالس تا پاسي از شب را به عزاداري مي گذراندند
خصوصا اين که اکثر شرکت کنند ه ها جوانان بودند. شب عاشورا را تا صبح عزاداري مي
کردند.



[2].
الان هم ابر را بارور مي کنند و باران مي بارد و اين مساله اختصاصي به اروپا
ندارد، هرچندکم و زياد دارد. و همچنين در مورد زمين، يکي از مسئولين مي گويد در
يكي از كشور هاي بزرگ بودم آن ها براي توليد سبزيجات، از لحظه بارور تا لحظه توليد
بيشتر از نيم ساعت طول نمي کشد، آيا احتمال نمي دهيد که امر همين امور باشد؟ در
حالي که موارد مذکور در همه جا است و اختصاص به اروپا ندارد. .



[3].
ولي بنده به شما بشارت مي دهم که به رغم زرق و برق اين فرهنگ و تمدن مادي، اسلام
در اروپا در حال پيشرفت و توسعه است، الان کشورهائي که مسلمانان هستند در ماه
مبارک رمضان يک ساعت به افطار بازار آن جا تعطيل است و در عيد هم تعطيل است.



[4].
تاريخ الغيبة الکبري، شهيد سيد محمد صدر، ص532 .– 534