مشخصات کتاب

سرشناسه: کتابخانه ملی ایران

عنوان و نام پدیدآور: فهرست نسخ خطی کتابخانه ملی ایران/ فراهم آورنده هایده چیذری... [و دیگران].

مشخصات نشر: تهران: کتابخانه ملی ایران. 1365-

مشخصات ظاهری: ج

شابک: دوره: 0-047-446-964-978

جلد39: 4-461-446-964-978

یادداشت: ص. ع. به انگلیسی: .National Library of Iran. A catalogue of the manuscripts in the national library of Iran

یادداشت: جلدهایی از کتاب حاضر عنوان «فهرست نسخ خطی کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران» و «فهرست نسخه های خطی کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران» نیز منتشر شده است.

یادداشت: چاپ اول جلد نخست از کتاب حاضر در سال 1343 تحت عنوان «فهرست نسخ خطی کتابخانه ملی» توسط وزارت فرهنگ و هنر منتشر شده است.

یادداشت: کتابخانه ملی ایران از سال 1369 به کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران و از سال 1381 به سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران تغییر نام یافته است.

یادداشت: ج. 39. (چاپ اول: 1394) (فیپا)

مندرجات: ج. 39. از شماره 14101تا 14400/ تألیف هایده چیذری

موضوع: نسخه های خطی فارسی - فهرست ها

موضوع: نسخه های خطی عربی - فهرست ها

موضوع: نسخه های خطی- ایران- تهران- فهرست ها

شناسه افزوده: انوار، سیدعبدالله، 1303- ، گردآورنده

شناسه افزوده: کتابخانه ملی ایران

شناسه افزوده: سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران

رده بندی کنگره: 1365 9 ف 72م/ Z6621

رده بندی دیویی: 011/31

شماره کتابشناسی ملی: 11-65م

اشاره

فهرست نسخ خطی

سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران

جلد 39

از شماره 14101تا14400

تألیف: هایده چیذری

با نظارت

معاونت کتابخانه ملی

اداره کل کتاب های خطی و نادر

فهرست نویسی پیش از انتشار کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران

سرشناسه: کتابخانه ملی ایران

عنوان و نام پدیدآور: فهرست نسخ خطی کتابخانه ملی ایران/ فراهم آورنده عبدالله انوار... [و دیگران].

مشخصات نشر: تهران: کتابخانه ملی ایران. 1365-

مشخصات ظاهری: ج

شابک: دوره: 0-047-446-964-978

جلد39: 4-461-446-964-978

یادداشت: ص. ع. به انگلیسی: .National Library of Iran. A catalogue of the manuscripts in the national library of Iran

یادداشت: جلدهایی از کتاب حاضر عنوان «فهرست نسخ خطی کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران» و «فهرست نسخه های خطی کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران» نیز منتشر شده است.

یادداشت: چاپ اول جلد نخست از کتاب حاضر در سال 1343 تحت عنوان «فهرست نسخ خطی کتابخانه ملی» توسط وزارت فرهنگ و هنر منتشر شده است.

یادداشت: کتابخانه ملی ایران از سال 1369 به کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران و از سال 1381 به سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران تغییر نام یافته است.

یادداشت: ج. 39. (چاپ اول: 1394) (فیپا)

مندرجات: ج. 39. از شماره 14101تا 14400/ تألیف هایده چیذری

موضوع: نسخه های خطی فارسی - فهرست ها

موضوع: نسخه های خطی عربی - فهرست ها

موضوع: نسخه های خطی- ایران- تهران- فهرست ها

شناسه افزوده: انوار، سیدعبدالله، 1303- ، گردآورنده

شناسه افزوده: کتابخانه ملی ایران

شناسه افزوده: سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران

رده بندی کنگره: 1365 9 ف 72م/ Z6621

رده بندی دیویی: 011/31

شماره کتابشناسی ملی: 11-65م

شابک: 4-461-446-964-978

فهرست نسخ خطی کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران (جلد 39)

تألیف: هایده چیذری

نمایه ساز: صالحه سادات میرحسینی

ناشر: سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران

شمارگان: 500 نسخه/ چاپ اول 1395

چاپ و صحافی: سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران

سیدآصف آصفی

صفحه آرایی: پروین دالوند

ناظر فنی: پرویز بختیاری

بها: 340000 ریال

نشانی: تهران، بزرگراه شهید حقانی (غرب به شرق)، بعد از ایستگاه مترو، بلوار کتابخانه ملی

تلفن فروشگاه: 81623277- 81623315

دورنگار: 81623301

وب گاه: www.nlai.ir

پست الکترونیک: publication@nlai.ir

خیراندیش دیجیتالی: کانون فرهنگی اندیشه اصفهان

ویراستار کتاب: لیلا کریمی

فهرست نسخ خطی

سازمان اسناد و کتابخانه ملّی جمهوری اسلامی ایران

سخن نخست

الحمد لله الذی انزل علی عبده الکتاب و لم یجعل له عوجا

نسخه های خطی واسطه علوم جدید و قدیم و پلی میان معارف بشری در گذشته و حال است که اهمّیت آن ها در پژوهش های مختلف- به ویژه تاریخ علم- بر اهل تحقیق پوشیده نیست. آگاهی از محتوای هر نسخه خطی با توجه به تکثّر مؤلف و گوناگونی موضوع در نقاط مختلف، نیاز مبرم پژوهشگران است.

فهرست نویسان نسخه های خطی در ایران از سال 1305 ش، گام در مسیر تدوین فهرست ها گذارده اند. هر فهرست نویس با تکیه بر تجربه و دانش خود در زمینه نسخه شناسی و کتاب شناسی، به تدوین فهرست خود پرداخته است. به همین دلیل نحوه تدوین مشخصات کتاب شناسی و نسخه شناسی در این فهرست ها یکسان نیست. برای رسیدن به وحدت رویه در فهرست نویسی نسخه های خطی، بازنگری در شیوه فهرست نویسان نسخه های خطی با رعایت تمام جوانب ضروری است. همچنین شایسته است تا فهرست نگاران خبره به تدوین استاندارد موجود در زمینه فهرست نویسی نسخه های خطی و رفع نواقص آن، همت گمارند.

کتابخانه ملی در مقام کتابخانه مادر، از جمله نخستین کتابخانه هایی بود که اقدام به انتشار فهرست مدون و استانداردی از مجموعه نسخ دستنویس خود کرد. این اقدام ارزشمند با همت کتاب شناس و عارف برجسته شادروان میرجلال الدین محدث ارموی آغاز شد و با پشتکار دانشمند والای زمان ما، استاد سید عبدالله انوار، لباس نشر پوشید و با تلاش دیگر فهرست نگاران ادامه یافت. از مقطعی با احساس نیاز به بازنگری شیوه های ارائه اطلاعات و فهرست نگاری که با قواعد و استاندارد های فهرست نویسی و نرم افزاری متناسب باشد، کاربرگه جدیدی طراحی شد و فهرست نسخه ها از جلّد پانزده به بعد بر اساس این کاربرگه تدوین گردید.

فهرست نسخه های خطی کتابخانه ملی، که بر اساس همین کاربرگه منتشر شده است، به اعتقاد اکثر صاحب نظران از بهترین فهرست های منتشر شده در ایران است. اگر چه در مقابل، برخی از کارشناسان با تغییر شیوه متداول فهرست های نسخه های خطی و بالطبع با این شیوه جدید نیز مخالفت کرده اند.

امید است با استفاده از نظرات و انتقادات مفید و سازنده استادان و با همفکری و تبادل نظر بتوان در جهت رسیدن به وحدت رویه در فهرست نویسی نسخه های خطی گام های مؤثّرتری برداشت.

و الحمد لله الذی ارسل الینا رسولا حامل کتاب و کتابه ام الکتاب و السلام علی من اتبع سبیله و کتابه

سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران

اداره کل کتاب های خطی و نادر

بسم الله الرحمن الرحیم

با یاری خداوند متعال، مجلدی دیگر از فهارس کتابخانه ملی ایران به زیور طبع آراسته و به پژوهشگران محترم تقدیم می گردد. این فهرست جلد 39 و حاوی کتاب ها و رسایل گوناگونی به زبان فارسی از شماره 14101- 14400 است.

فهرست حاضر همچون فهرست های پیشین در دو بخش کتاب شناسی و نسخه شناسی تدوین شده که بخش کتاب شناسی نیز شامل دو قسمت توصیفی و تحلیلی است. ترتیب تنظیم فهرست به ترتیب شماره بازیابی مندرج بر عطف نسخه که برابر با شماره ردیف نسخه در قفسه مخزن نسخ خطی است.

در تهیه این فهرست از قواعد استاندارد فهرست نویسی برای یکدست سازی اطلاعات نسخه های خطی و بازیابی آسان تر آن ها استفاده و سنت کتابخانه ملی، یعنی مستند سازی اعلام و موضوع ها در این فهرست رعایت شده است.

در معرفی نسخه ها ابتدا کتاب شناسی توصیفی شامل سرشناسه مؤلف، عنوان، تکرار نام مؤلف و سایر پدیدآورندگان، زبان، آغاز و انجام و انجامه، منابع مورد استفاده در شناسایی و معرفی نسخه نوشته شده است.

بخش نسخه شناسی، جهت تفکیک از بخش کتاب شناسی، با فونت کوچک تر و اندازه سطر کوتاه تر و عناوینی درشت تر طراحی شده و اطلاعات تکراری در بخش نسخه شناسی مجموعه ها حذف و اطلاعات کامل در مدخل نخست مجموعه ذکر شده است. اعداد مربوط به ابعاد نسخه به میلی متر نوشته شده است. عدد پس از تعداد سطر، ابعاد متن یا همان اندازه سطر های نسخه است. حرف «ب» پس از شماره برگ، نشان دهنده پشت برگ است.

در بخش کتاب شناسی، عنوان هر کتاب با استناد به متن کتاب و یا مراجعه به منابع انتخاب شده است. مستند نام مولفان در قسمت سرشناسه، و برخی اعلام و اسامی مرتبط در قسمت شناسه افزوده بر اساس مستند مشاهیر نوشته شده است. موضوع نسخه ها بر اساس سر عنوان های موضوعی کتابخانه ملی آمده است. هر کتاب تنها یک بار معرفی شده، و کتاب های مشابه به نخستین شماره همان کتاب در فهرست ارجاع داده شده است. شماره وسط چین صدر هر عنوان، شماره بازیابی نسخه و شماره اصلی برای درخواست نسخه است.

شماره رکورد، عبارت از شماره اختصاصی منابع و مواد کتابخانه ملی در بانک اطلاعات رسا است. شماره های پیشین، اشاره به شماره مالکان قبلی نسخه دارد. نمایه ها و تصاویر برخی نسخه های ارزشمند، پایان بخش این فهرست است.

از جمله روش های مورد استفاده در این فهرست حذف اطلاعات تکراری در بخش نسخه شناسی مجموعه هاست. اطلاعات کامل در عنوان نخست هر مجموعه آمده و مراجعین می توانند جهت اطلاعات نسخه شناسی کتاب های یک مجموعه به عنوان نخست آن مجموعه رجوع نمایند.

در شناسایی و معرفی نسخه ها از منابع معتبری مانند الذریعة، کشف الظنون، فهرست مشترک، فهرست کتابخانه های مرعشی، آستان قدس، ملک و مجلس استفاده شده است.

در پایان برخود فرض می دانم مراتب سپاس خود را از تمامی همکاران و اشخاصی که مرا در آماده سازی این فهرست یاری کردند، قدردانی می کنم. از ناظران این فهرست تقاضا دارم که به چشم عیب در آن نظر نکنند و اگر غلط لفظی و معنوی در آن یابند با تذکار کاستی های این فهرست مرا در جهت غنای فهارس در دست نگارش یاری نمایند.

هایده چیذری

آبان 1395

14101/1

جامی، عبدالرحمن بن احمد، 817- 898ق.

منشات جامی/ عبدالرحمن جامی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: چندین رقعه که در خطاب به ارباب جاه و جلال و جواب اصحاب فضل و کمال اتفاق افتاده جمع آوری شده، بعضی از آن ها عرفانی و بعضی از آن ها مکتوباتی است که به بزرگان زمان ارسال شده است.

آغاز: بسمله. و به نستعین بعد از انشاء صحایف ثنا و محمدت لله الذی انزل علی عبده الکتاب و پس از ادای وظایف درود و تحیت علی افضل من...

انجام: افتاده: ... شک دستان بیت الاحزان هجران تواند بود مرقوم و معروض می گردد از حضرت معبود سعادت بهبود اولیاء آن خلاصه...

منابع : الذریعة 23: 26

خط نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده و حواشی با نشان «2»؛ یادداشت ها: در برگ 41 یک قطعه شعر عرفانی با عنوان «ابیات مناسب در سلوک» و معانی برخی از عبارات در بین سطور نوشته شده است. مهرها: یک مهر بیضی بزرگ «کاتب کتاب محمد بن ؟ ملاشقالی» (برگ 1ب، 9، 40ب، 41ب، 56ب، 64ب، 72ب، 8ب)، مهر بیضی کوچک ناخوانا (برگ 10ب)؛ آسیب ها: دارای اوراق الحاقی بین برگ های (25 و 26) و (26 و 27) است. کاغذ: فرنگی نخودی؛جلد: تیماج تریاکی مقوایی، مجدول، ترنج و سرترنج و لچک با گل و بوته، عطف تیماج قهوه ای.

برگ اب- 41 (80 برگ)، 13 سطر: 110×180؛ قطع: 173×222

موضوع: 1. نامه های فارسی-- قرن 9ق؛ 2. نثر فارسی-- قرن 9ق؛ 3. شعر عرفانی

شماره های پیشین: 1400-761

شماره رکورد: 816291

14101/2

قرباغی، محمدرفیع بن دوست محمد، قرن 11ق.

مشرب العطشان/ نویسنده متن: عبد الرحمن الجامی؛ شارح: محمد رفیع ناتمام متخلص باللق بن دوست محمد قرباغی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: شرح منشات جامی که توسط محمد رفیع در زمان شاه عباس دوم برای شاگردان خود و به نام قاضی محمود انجام شده است. منشات جامی در همین مجموع معرفی شده است.

آغاز: یا رب تمم بالخیر برحمتک یا بسمله. و به نستعین غنچه شکر و ثنا که در گلستان فکر شکفته و شکوفه حمد و تحایا که از شاخسار بوستان دل پر ذکر...

انجام: افتاده: ... یعنی اختیار از دست داده گان که رعایا است زیاد کرد نام و السلام و الاکرام...

منابع: نشریه نسخه های خطی کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران دفتر: 7

امتیاز: نسخه کمیاب است. حواشی: دارای حواشی توضیحی است.

برگ 41ب- 73 (80 برگ)، 16 سطر: 127×185؛ قطع: 173×222

عنوان های دیگر: شرح منشات جامی

موضوع: 1. جامی، عبدالرحمن بن احمد، 817- 898ق. منشات-- نقد و تفسیر؛ 2. شعر عرفانی فارسی

شماره های پیشین: 1400-761

شماره رکورد: 816292

14101/3

فرشته، محمد قاسم بن غلامعلی، 960-1023؟ق.

برگزیده دیوان فرشته/ محمد قاسم هندوشاه گجراتی استرآبادی ملقب به فرشته

زبان: فارسی

معرفی کتاب: منتخبی از اشعار شاعر متخلص به فرشته جمع آوری شده است.

آغاز: بسمله. ای کرده کمند دلما زلف دو تارا * افکنده سر زلف تو صد دام بلا را

انجام: یابی از لعلش فرشته کام می * گر دهد شاه عمر عزیزت یاری یاری

منابع: الذریعة9/3: 824؛ دانشگاه 17: 320؛ مجلس 37: 527

73 ب- 80ب (80 برگ)، 12 سطر: 110×167؛ قطع: 173×222

موضوع: 1. شعر فارسی-- قرن 10ق.

شماره های پیشین: 1400-761

شماره رکورد: 816295

14102

سبزواری، هادی بن مهدی 1212-1290ق.

اسرار الحکم/ هادی بن مهدی سبزواری

زبان: فارسی

معرفی کتاب: کتابی است در حکمت عملی و نظری که در آن اسرار احکام فقهی و عبادی را با دیدی عارفانه توضیح می دهد نسخه حاضر جلد دوم از کتاب اسرار الحکم در حکمت عملیه می باشد که در سال 1286ق. تالیف شده است. برای توضیحات بیش تر بنگرید به شماره بازیابی 10236 در فهرست همین کتابخانه.

آغاز: بسمله. نخستین آفرین جهان آفرین را که همه دم گاه و بیگاه از سپیده دم روز ازل تا بسواد اعظم شبانگاه ابد مواقیت ذکر و ستایش او است...

انجام: ... این بود برخی از اسرار و حکم و علل الشرایع که خواستیم در اسرار الحکم منضد و منتظم نمائیم بحول الله و قوته و بعض اسرار دیگر در ابواب دیگر فقه مثل حج و غیره در کتاب نبراس منظوم مرتسم ساخته ایم هر که خواهد بانجا نظر کند و بعضی از فقها رضوان الله تعالی علیهم در اسرار العبادات نوشته اند... و اختتام پذیرفت این تالیف در سال متمم هزار و دویست و هشتاد و شش هجری سنه 1286... حررها العبد المذنب الاحقر الحاج شیخ محمد حسین ابن... محمد جعفر قاسانی الاصل طهرانی... استنساخه و مقابله مع اصله... فی سنه 1303

انجامه: ... و قد فرغ من استنساخ هذه النسخه الفقیر الی الله الغنی علی بن محمد علی الدولابی الطهرانی فی لیله الاربعاء الثامن و العشرین من شهر ذی الحجه الحرام من شهور سنه 1326

منابع: الذریعة 2: 44؛ مشار 2: 284؛ مجلس 346:10/1

خط: نستعلیق، کاتب علی بن محمد دولابی طهرانی، تاریخ کتابت: ذیحجه 1326ق؛ حواشی: حواشی با نشان «منه قدس سره، ص، منه رحمه اله»؛ یادداشت ها: بنابر یادداشتی که در حاشیه برگ آخر نوشته شده این نسخه در سال 1323ق. توسط حاج میرزا علی صراف و به اهتمام محمدتقی کتاب فروش به چاپ رسیده است (حاشیه برگ 43ب). کاتب این نسخه را از روی نسخه ای که به خط محمد حسین بن محمدجعفر قاسانی بوده استنساخ کرده است. مهرها: مهر بیضی «الواثق بالله عبد الرزاق علیرضا» (برگ 2، 43ب)؛ کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج مشکی، یک لا، اندرون جلد آستر کاغذی.

45برگ، 25 سطر: 120×220؛ قطع: 163×247

موضوع: 1. عبادات؛ 2. عرفان

شماره های پیشین: 1449-810

شماره رکورد: 816296

14103

یزدی، حسن بن محمد علی، قرن 13ق.

مهیج الاحزان و موقد النیران فی قلوب اهل الایمان/ حسن بن محمد علی یزدی حائری

زبان: فارسی

معرفی کتاب: کتابی است در مراثی خاندان رسالت و وقایع کربلا و شام و آداب تعزیت و روضه خوانی مرتب بر مقدمه در آداب تعزیه و چهارده مجلس از اول خروج سیدالشهدا از مکه تا آخر ورود به مدینه. این رساله در سال 1237ق. تالیف شده است.

آغاز: بسمله. الحمد لله المتفرد بالقدم و البقاء المتوحد بالعظمة و الکبریاء الحاکم بما یرید و الفاعل لما یشاء... اما بعد چنین گوید اقل خلیفه حسن بن محمد علی الیزدی اصلا و الحائری مسکنا و مدفنا چون توسل بائمه طاهرین که عروة الوثقای...

انجام: ... یا رب کن عوفا له و مویدا و ازل به جور المعاند و اقمع تمام شد رساله شریفه علی سبیل العجالة مرجوا از ناظرین در آن که مولف عاصیش را در حیوة و ممات بطلب مغفرت یاد و بذکر خیر او را شاد نمایند... و ارزقنا التقوی و اجعلنا من المتمسکین بولایة محمد و اله سادات الوری و کان الختام فی یوم الخمیس الرابع و العشرین من ربیع المولود من شهور سنه سبع و ثلثین و ماتین بعد الالف من الهجرة الشریفة فی القصبة المقدسة الحسینیة علی ساکنها آلاف ثناء و تحیة و صلوة

انجامه: ... تمت الکتاب بعون الملک الوهاب علی ید اقل خلق الله تراب اقدام المومنین محمد بن علی بابا علی بکلوی فی یوم الخمیس الثانی من محرم الحرام فی سنة تسع و خمسین و ماتین بعد الالف من الهجرة الشریفة فی البلدة العلویة علی ساکنها الاف ثناء وتحیة

منابع: ملی 60:1؛ الذریعة 23: 299؛ مشار 5074:4

خط: نسخ، کاتب: محمد بن علی بابا علی بکلوی، تاریخ کتابت: محرم 1259ق، محل کتابت: بلده علویه، آرایه ها: عناوین در حاشیه و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ حواشی: حواشی با نشان «ق، ص»؛ مهرها: مهر بیضی «بویک آقا 1330» (برگ 3ب، 210ب)؛ آسیب ها: برخی از اوراق از عطف جدا شده است. کاغذ: فرنگی نخودی، جلد: تیماج قهوه ای، مقوایی، ترنج و سرترنج با نقش گل و مرغ، مجدول، زنجیره های ضربی، اندرون جلد آستر کاغذی، عطف با جلد یکی است و با تیماج قهوه ای روشن وصالی شده است.

211، برگ، 21 سطر: 97×158؛ قطع: 155×215

موضوع: 1. مرثیه و مرثیه سرایی؛ 2. روضه خوانی؛ 3. واقعه کربلا، 61ق؛ 4. عاشورا

شماره های پیشین: 1225-587

شماره رکورد: 816298

14104

احکام، فرامین و نامه ها

زبان: فارسی

معرفی کتاب: مجموعه ای از نامه ها و فرمان ها است که متعلق به دوره قاجار و مربوط به مسائل مملکتی و امور دیوانی لرستان و فارس می باشد که پاره ای از آن ها به بزرگان دولتی نوشته شده است. عناوین برخی از نامه ها بدین تفصیل است: یادداشت [حسینعلی خان مافی] نظام السلطنه خطاب به حاکم ایالت لرستان جهت سفارش میرزا حسین خان پسر میرزا علی، مستوفی لرستان و بکارگیری آنان در امور این ایالت (برگ 2)، سواد حکمی مبنی بر واگذاری تیول ابدی دو بلوک به سه تن: عبدالحسین میرزا فرمانفرما، امیربهادر در جنگ و رضا قلی خان سالار معظم به تصویب صدر اعظم امین الدوله (برگ 3)، واگذاری مالیات دو قریه در دشتستان فارس به رضا قلی خان مخبرالسلطنه به تصویب میرزا علی خان صدراعظم در سال 1322ق. (برگ 4)، تلگراف محمد علی شاه به تمام ولایات (برگ 76،75)، تلگراف مجلس به حضور محمدعلی شاه به مناسبت قتل اتابک اعظم (برگ 80)، فرمان نایب السلطنه به حکام ولایات (برگ 85). برگ 86ب به بعد متن چند وصیت نامه، وقف نامه و قباله نکاح است.

آغاز: معتمد السلطانا پاکت شما محتوی عریضه محمدرضا خان [ناخوانا] رسید در مسئله ماموریت اکبرخان اگر چه این کار خیلی اسباب زحمت شده است...

انجام: ... واقع و مجری و ملفوظ گردید بنحویکه من فضل اله تبارک و تعالی تحریم به تحلیل و بیگانگی بیگانگی [ناخوانا] اللهم الف بینهما و طلب نسلهما و وسع رزقهما و کثر اولادهما بحق محمد و آله الطاهرین وقع ذالک فی شهر ذی حجه الحرام 1322

خط: نستعلیق؛ آسیب ها: شیرازه از هم گسیخته و اوراق پراکنده و از عطف جدا شده است.

کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: مقوا رویه کاغذ قرمز، گوشه ها تیماج قهوه ای، عطف تیماج قهوه ای تیره، اندرون جلد آستر کاغذی.

94 برگ، سطر متغیر، اندازه سطرها متغیر؛ قطع: 165×210

موضوع: 1. نامه های فارسی-- قرن 14ق.

شماره های پیشین: 1382-744

شماره رکورد: 816299

14105

موسوی فندرسکی، ابوطالب بن میرزابیک، قرن 12 ق.

توضیح المطالب/ نویسنده متن: بهاء الدین محمد عاملی؛ مترجم و شارح: ابوطالب بن میرزا بیک موسوی فندرسکی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: ترجمه و شرحی است بر کتاب خلاصة الحساب شیخ بهاءالدین عاملی که در هر موضوع اول چند سطر از خلاصة الحساب را با عنوان «مطلب» ترجمه کرده پس از آن به شرح مطالب با عنوان «توضیح» می پردازد. این کتاب به نام شاه سلیمان صفوی نگاشته شده است.

آغاز: بسمله. حمد و سپاس بی حساب و عد جناب مقدس اسرع الحاسبین را سزد که جهت حصول اعداد منتهای کائنات...

انجام: افتاده: ... با نقصان کرده شود از و جذر او دو درهم را بوده باشد مجتمع یا باقی را جذر اخذ کن این را و فکر کن درین

منابع: مرعشی 15: 335؛ مجلس 19: 160؛ الذریعة 4: 498

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین و جداول ریاضی به سرخی؛ مهرها: مهر بیضی «المتوکل علی الله... » (برگ 1)؛ آسیب ها: آثار آب افتادگی و مرکب پاشیدگی در اوراق مشاهده و أوراق 70 تا 74 سفید و بدون نوشته مانده است. کاغذ فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج عنابی، مقوایی، مجدول، اندرون تیماج قهوه ای، عطف تیماج آجری.

142 برگ، 15 سطر: 110×166؛ قطع: 155×210

عنوان های دیگر: شرح خلاصة الحساب

موضوع: 1. شیخ بهایی، محمد بن حسن، 953-1031ق. خلاصة الحساب -- نقد و تفسیر؛ 2. حساب

شماره های پیشین: 1270-632

شماره رکورد: 816300

14106

کاشفی، حسین بن علی، -910ق.

مواهب علیه/ ملاحسین واعظ بیهقی کاشفی

زبان :فارسی- عربی

معرفی کتاب: بنگرید به شماره بازیابی 14114 (4114ف) در فهرست همین کتابخانه. نسخه حاضر شامل تفسیر سوره مریم تا سوره فلق است و روی عطف نسخه عنوان را به اشتباه جواهر التفسیر نوشته است.

آغاز: افتاده: ... و عدل است و ص از صادق و شاید که نام سوره باشد و ما بعد او مرتب بدو یعنی این سوره ذکر رحمت...

انجام: افتاده: ... بگو پناه می گیرم برب الفلق بافریننده صبح و کم خلق چیزیست که شکافته شود چون حب یعنی دانه و نوا یعنی استه جهت رستن نبات و مانند سنگ ذره...

منابع: مجلس 3: 22؛ مرعشی 11: 333؛ ملی 4: 200

خط: نسخ؛ آرایه ها: خط روی متن و عناوین سور و علامت گذاری آیات در متن به سرخی؛ آسیب ها: آثار آب افتادگی در اوراق مشاهده، اوراق 521 تا 524 سفید و بدون نوشته مانده، اوراق ابتدای نسخه و لت روی جلد موریانه خورده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای، مقوایی، مجدول، زنجیره های ضربی، ترنج و سرترنج، داخل ترنج عبارت «یاقاضی الحاجات و یا کافی المهمات» نوشته شده، اندرون جلد آستر کاغذی.

524 برگ، 15 سطر: 120×170؛ قطع 175×270

عنوان های دیگر: تفسیر حسینی؛ تفسیر کاشفی

موضوع: 1. تفاسیر شیعه

شماره های پیشین: 1233-595

شماره رکورد: 816302

14107

دارابی، محمد بن محمد، قرن 11ق.

لطیفه غیبیه/ محمد بن محمد دارابی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: کتابی است در پاسخ به خرده گیری هایی که از اشعار حافظ شیرازی گرفته اند تا آن ها را بی ارزش نشان دهند. این کتاب مرتب بر یک مقدمه و سه باب و یک خاتمه است. مقدمه در بیان اصطلاح اهل عرفان، باب اول در بیان ابیات مشکله، باب

دوم در بیان معانی ابیات باصطلاح اهل عرفان، باب سوم در بیان معانی ابیات مخالف ظاهر مذهب، خاتمه در بیان تفالات که با دیوان حافظ زنند. رساله حاضر شرح برگزیده دیوان حافظ است که در فهرست مجلس نیز این کتاب را با عنوان شرح دیوان حافظ معرفی کرده است.

آغاز: بسمله. فصیح ترین سلامی که فصحای بلاغت شعار و بلغای فصاحت دثار کتابه دیوان خود سازند حمد و ستایش و نیایش جناب کبریائیست...

انجام: ... بسیاری ازین مقوله اعجاز در کار بود که ذکر آن باعث طول این کلام می شد اهل عرفان را صاحب مدح و بیان شان لسان الغیب نیست

انجامه: ... تمت الکتاب بعون الله الملک الوهاب قد فرغته التسوید فی یوم یکشنبه سنه 1226 العبد المذنب عبدالله ابن عبدالمجید هزار جریبی سهو و خطا را امید عفو است منابع: مجلس 3: 357؛ مرعشی 16: 341؛ الذریعة 18: 317؛ مشار 4: 4383؛ تاریخ ادبیات در ایران 5/3: 1792؛ ملک 6: 61

خط: نستعلیق، کاتب عبدالله بن عبدالمجید هزار جریبی، تاریخ کتابت: 1226ق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ مهرها: مهر بیضی «محمد باقر بن محمد حسن 1302» (برگ 17ب)؛ آسیب ها آثار آب افتادگی در اوراق دیده می شود. کاغذ: فرنگی الوان؛ جلد: تیماج قهوه ای مقوایی، ساده، الحاقی، اندرون جلد آستر کاغذی.

102 برگ، 10 سطر: 60×105؛ قطع 110×145

عنوان های دیگر: شرح دیوان حافظ

موضوع: 1. حافظ، شمس الدین محمد، - 792ق. دیوان-- نقد و تفسیر؛ 2. شعر فارسی-- قرن 8ق؛ 3. عرفان

شماره های پیشین: 1249-611

شماره رکورد: 816304

14108

نائینی، هادی بن ابوالحسن، قرن 13ق.

یوسفیه/ محمدهادی نائینی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: مجالسی است در تفسیر سوره یوسف و فضائل و مصائب امام حسین با هم تطبیق داده شده است.

آغاز: بسمله. حسن عشق آفرین محبوبی که در نظر صاحب نظران جلوه گر است که یوسف را در صاحت وحید و احمد را در ملاحت...

انجام: ... نام تاریخ بهر طفل سوال * مهد را بست با قضا و قدر

انجامه: ... تمه الکتاب بعون الملک الوهاب فی ید احقر العباد ابن مرحمت پناه خیر الحاج حاجی محمد ابراهیم بسمت تحریر پذیرفت فی یوم الاربعا ثلث من شهر جمادی الاولی من شهور سنه 1257

منابع: مرعشی 13: 3؛ الذریعة 25: 301

خط: نستعلیق، کاتب: محمد ابراهیم، تاریخ کتابت: جمادی الاول 1257ق؛ آرایه ها: عناوین و علامات و خط روی متن و کمند اندازی به سرخی، جدول دور سطرها سرخ و سبز و آبی؛ مهرها: مهر بیضی کوچک «یا الله محمود 1127» (برگ 1، 102ب)؛ کاغذ: فرنگی شکری؛ جلد: تیماج ماشی یک لا، مجدول، زنجیره های ضربی، اندرون جلد آستر کاغذی.

102 برگ، 15 سطر: 56×120؛ قطع: 178×105

موضوع: 1. یوسف پیامبر-- سر پیامبر -- سرگذشتنامه؛ 2. حسین بن علی (علیه السلام)، امام سوم، 4-61ق. -- سوگواری ها؛ 3. تفاسیر (سوره یوسف)؛ 4. واقعه کربلا، 61ق

شماره های پیشین: 2666-236

شماره رکورد: 816306

14109/1

ارسطو، 384-322؟ ق. م.

رساله تفاحیه/ ارسطو؛ مترجم: بابا افضل کاشانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: سوال و جواب ها و وصیت و اندرزهایی است بین ارسطو و شاگردانش به هنگام مرگ که با بوییدن سیبی آرامش می یابد و به همین دلیل به تفاحیه معروف گشت. این رساله به سقراط نیز نسبت داده شده و بابا افضل کاشی آن را به فارسی ترجمه کرده است.

آغاز: بسمله. چنین گویند که چون ارسطاطالیس حکیم را عمر بپایان کشید از شاگردان وی چندی بر وی حاضر بودند چون نزاری تن و ناتوانی وی بدیدند...

انجام: ... دست قریطون گرفت و بر روی خود نهاد و گفت روان را سپردم به پذیرای حکما و خواموش گشت و در گذشت رفع اله روحه فی اعلی غرف الجنان و طاب اله ثراه و جعل الجنة مثواه انا لله و انا الیه راجعون

منابع: ملی 5: 530؛ مرعشی 1: 327؛ الذریعة 11: 152؛ ملک 5: 59؛ مجلس 5: 22

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده است. آسیب ها: لبه اوراق موریانه خورده است.

کاغذ: فرنگی شکری؛ جلد: میشن ماشی یک لا، مجدول، زنجیره های ضربی، اندرون جلد تیماج عنابی.

برگ 2ب 16 (49 برگ)، 17 سطر: 82×153؛ قطع: 157×220

عنوان های دیگر: سیب نامه

موضوع: 1. فلسفه اسلامی؛ 2. روح؛ 3. مرگ؛ 4. جاودانگی

شناسه افزوده: الف. بابا افضل کاشانی، محمد بن حسن، قرن 7ق، مترجم

شماره های پیشین: 1399-760

شماره رکورد: 816308

14109/2

نعمت الله ولی، نعمت الله بن عبدالله، 730؟ -834ق.

رساله سلوک/ شاه نعمت الله ولی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای در سلوک راه حق که آن را سه طریق دانسته است. اول راه ارباب معاملات، دوم راه اصحاب مجاهدات و ریاضات و سوم راه سایران سیر الی الله که در ده اصل اخلاقی 1- توبه، 2- زهد، 3- توکل بر خدا، 4- قناعت، 5- عزلت، 6- ذکر، 7- توجه به حق، 8- صبر، 9- مراقبه، 10- رضا و به استشهاد به اشعار عرفا و صوفیان آن را تالیف کرده است.

آغاز: بسمله. الحمدلله علی صفاته العلی و اسماءه الحسنی و السلم علی عباده الذین اصطفی قال مظهر الحقایق و مظهر الدقایق علیه سلام اله الخالق الطرق للحقیقه

الحقایق بعدد انفاس الخلایق یعنی راه طالبان و سبیل سالکان بحضرت حقیقة الحقایق

انجام: .. از آن شجره طیبه جاوید خارج نباشد و اوراق اسلامیه و شکوفه مومنیه ابدا مثمر بود باشجار ولایت و میوه نبوت آن دل در چنین بود صفاتش بنگر چه بود حیوه ذاتش

منابع: مجلس 10/2: 579؛ مرعشی 8: 348؛ ملی 6: 444

آرایه ها: علامات و خط روی برخی از عبارات به سرخی

برگ 16-23 (49 برگ)، 17 سطر: 80×150؛ قطع: 157×220

عنوان های دیگر: ده اصل سلوکیه؛ رساله سلوکیه؛ رسالة السلوک

موضوع: 1. تصوف-- آداب و اعمال؛ 2. آداب طریقت

شماره های پیشین: 1399-760

شماره رکورد: 816311

14109/3

اشنوی، محمود بن خداداد، قرن 7ق.

غایة الامکان فی درایة المکان و الزمان/ محمود بن خداداد اشنوی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است عرفانی دارای سه فصل: 1- توحید، 2- مکان، 3- زمان. این رساله در فهرست ملی به عین القضاه همدانی نسبت داده شده است.

آغاز: بسمله. الحمد لله الذی لا آخر لاولیته ولا اول لاخریته و لابطون لظاهریته و للظهور...

انجام: ... و از آفات نفسانی و ترهات شیطانی نگاه دارد بلطفه وسعته رحمته و آخر دعویهم ان الحمد لله رب العالمین

انجامه: ... حررها عقیل العلوی فی رابع شهر شعبان المعظم فی شهور سنه سبع و خمسین و مائتان بعد الالف

منابع: مرعشی 3: 76؛ مشار 3: 3609؛ مجلس 10/4: 1970؛ ملی 3: 465

کاتب: عقیل علوی، تاریخ کتابت: شعبان 1257ق؛ آرایه ها: خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ حواشی: حواشی با نشان «ص»؛ یادداشت ها در حاشیه برگ 24 تا 25 دعایی برای رفع طاعون و و با به نقل از حضرت رسول (صل الله علیه و آله) در محرم 1278ق. و دعا جهت دفع وبای گوسفند نوشته شده است.

برگ 23-45ب (49 برگ)، 17 سطر: 82×150؛ قطع: 157×220

موضوع: 1. عرفان؛ 2. تصوف؛ 3. فلسفه اسلامی

شماره های پیشین: 1399-760

شماره رکورد: 816309

14109/4

برگزیده آیات و احادیث

زبان: عربی

معرفی کتاب: برگزیده ای است از چند آیه از قرآن و چند حدیث اخلاقی که گردآوری شده است.

آغاز: بسمله. قال الله تبارک و تعالی و اذکر الله کثیر العلکم تفلحون و قال تعالی و الذین هم عن اللغو معرضون...

انجام: ... بکل قدم نقلها قیراط من الاجر و القیراط مثل جبل احد و من مطل علی ذی حق حقه و هو یقدر علی اداء حقه فعلیه کل یوم خطیئه عشار

حواشی: دارای حواشی توضیحی است.

برگ 46- 48ب (49 برگ)، 21- 24 سطر: 105×160، 105×175؛ قطع: 157×220

موضوع: 1. قرآن-- سوره ها و آیه ها؛ 2. احادیث اخلاقی

شماره های پیشین: 1399-760

شماره رکورد: 816310

14110

انصاری شیرازی، علی بن حسین، 729-806 ق.

اختیارات بدیعی/ علی بن حسین انصاری مشتهر به حاجی زین العطار

زبان: فارسی

معرفی کتاب: کتابی است در دارو شناسی مشتمل بر دو مقاله. مقاله اول در ادویه مفرده به ترتیب حروف تهجی، مقاله دوم در مرکبات که در سال 770ق. تالیف شده است. ابتدا اسماء ادویه به ترتیب حروف تهجی ذکر شده و بعد خواص طبی آن می آید و کاملا شبیه به فرهنگ لغات دارویی امروز است. نسخه حاضر مقاله اول را در بر دارد.

آغاز: بسمله. امداد حمد بیعدد اعداد سپاس بی قیاس مبدعی را که آثار ابداع او بر ورقی از اوراق و شجری از اشجار سمت وضوح یافته و بر هر ثمری از اثمار...

انجام: ... نباتیست آن را بلند و میل دارو خوانند در جراحت ها و زخم های تازه استعمال کنند و الله اعلم بالصواب

انجامه: ... تمه الکتاب بعون الملک الوهاب بتاریخ غره شهر محرم الحرام اتمام پذیرفت فیسنه 1231 حرره الفقیر الحقیر المذنب العاصی افراسیاب گر خطی رفته باشد اما قلم لطف کرده است سازد از کرم نسخه غلط بود

منابع: ملی 1: 162؛ مرعشی 2: 115؛ مشار 1: 190؛ کشف الظنون 1: 65؛ الذریعة 1: 368

خط: نستعلیق، کاتب: افراسیاب، تاریخ کتابت: محرم 1231ق؛ آرایه ها: عناوین به سرخی؛ حواشی: دارای حواشی توضیحی است. یادداشت ها: در برگ 266ب- 267 نسخه دارویی از حکیم سعدالله نوشته شده است. آسیب ها: آثار آب افتادگی و جوهر پاشیدگی در برخی از اوراق دیده می شود. کاغذ: فرنگی نخودی و شکری؛ :جلد: تیماج قهوه ای یک لا، ترنج و سترنج با گل و بوته و مرغ، مجدول، زنجیره های ضربی، عطف تیماج قهوه ای تیره، اندرون جلد آستر کاغذی

267 برگ، سطر متغیر، اندازه سطرها متغیر؛ قطع: 150×210

موضوع: 1. دارو شناسی؛ 2. گیاهان دارویی

شماره های پیشین: 1457-818

شماره رکورد: 816314

14111

مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی، 1037-1111ق.

اختیارات ایام/ محمد باقر مجلسی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در سعد و نحس ایام با استفاده از روایات و احادیث اهل بیت (علیهم السلام) و ائمه اطهار (علیهم السلام) مشتمل بر چهل فصل. فصل اول در اختیارات ایام ماه، دوم در اختیارات ایام هفته، سوم در اختیارات ماه های عربی، چهارم در بیان ماه های فارسی پنجم در ماه های ترکان، ششم در ماه های رومی... چهلم در احکام اختلاجات. مجلسی دو کتاب با همین نام دارد که یکی از آن ها مشتمل بر سه فصل است و به اختیارات مختصر یا اختیارات ایام صغیر و دیگری شامل چهل فصل و به اختیارات مفصل با اختیارات ایام کبیر معروف است. نسخه حاضر همان اختیارات مفصل مجلسی است.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و الصلوة و السلم علی سید المرسلین محمد و الطاهرین اما بعد چنین گوید احقر عبادالله الغنی محمد باقر بن محمدتقی علی الله عن جرائمهما که این رساله ایست در بیان آن چه از احادیث معتبره اهل بیت رسالت...

انجام: ... اگر پادشاه کافر باشد و بعدل رفتار کند ملک او برقرار می ماند و اگر پادشاه مسلم باشد و ظلم کند ملک او برود و در حدیث است که عدل یک ساعت بهتر از عبادت شصت سالست

انجامه: ... تمت الکتاب بعون الملک الوهاب فی سنه 1264 هزار و دویست و شصت و چهار هجری

منابع: ملی 5: 300؛ مجلس 7: 6؛ مشار 1: 189؛ الذریعة 1: 367

خط: نسخ، تاریخ کتابت: 1264ق؛ آرایه ها: عناوین به سرخی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده است. یادداشت ها: یادداشت «واهب العطایا این کتاب اختیارات علامه مجلسی أعلی الله مقامه را بگدای درگاه و کتابدار خود محمد بن عبدالله النوری که بفضل خود مشهور بصدیق الملک رئیس دفاتر وزارت امور دو خارجه فرمود کرامت فرمود که در طهران ابتیاع شد فی شهر ربیع الثانی 1274» (برگ 1)؛ مهرها: مهر بیضی «محمد بن عبدالله، 1274»، مهر بیضی «صدیق الملک 1295» و مهر چهارگوش «صدیق الملک رئیس وزارت امور دو خارجه 1295» (برگ 1)؛ کاغذ: فرنگی شکری؛ جلد: تیماج مشکی، یک لا، ساده، عطف با جلد یکی، بالای عطف پوسیده و پاره شده است.

146 برگ، 17 سطر: 95×153 قطع: 150×215

عنوان های دیگر: اختیارات الایام الکبیر

موضوع: 1. اخترگویی؛ 2. سعد و نحس-- احادیث

شماره های پیشین: 1423-784

شماره رکورد: 816315

14112/1

طبری، محمد بن رضا

تفسیر ترجمان طبری/ محمد بن رضا طبری

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در شرح و ترجمه لغات مشکل قرآن به ترتیب سور و در چند مورد بیان شده است: بناء کلمات و اشتقاق آن، اعلال، یاد کردن جایگاه نزول سوره ها و شماره آیه ها.

آغاز: بسمله. ستایش خداوندی را سزاست که آفرید و بخشید و رهنمایی نمود هر که را آن چه سزاوار بود و درود نامعدود بر روان آن عاقبت محمود که...

انجام: ... معنی آنست که وسوسه خناس در صدور از جانب پری و آدمی است

انجامه: ... تمام شد این رساله و جیزه در روز یکشنبه بیست ششم شهر جمادی الاولی

در سال هزار دویست پنجاه و نه سنه 1259

منابع: مجلس 37: 295

خط: نستعلیق، تاریخ کتابت: جمادی الاول 1259ق؛ آرایه ها خط روی متن و عناوین سور به سرخی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده و حواشی با نشان «ص، 112»؛ مهرها: مهر بیضی «عبده الراجی علی ربه» و مهر بیضی «عبده حسین محمد 1230» (برگ 4ب)؛ کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای، یک لا، مجدول، زنجیره های ضربی، عطف با جلد یکی است، اندرون جلد آستر کاغذی

برگ 4ب- 76 (87 برگ)، 18 سطر: 73×170؛ قطع: 115×210

موضوع: 1. قرآن-- واژه نامه ها-- فارسی

شماره های پیشین: 448

شماره رکورد: 816316

14112/2

محمد باقر

مجموعه فتاوی سید محمد باقر/ محمد باقر

زبان: فارسی

معرفی کتاب: مجموعه ای از فتاوی سید محمد باقر در مورد اجرای صیغه نکاح، طلاق نامه، طریقه قباله، وصیت نامه، صیغه طلاق، بیع، طریقه رهن، اجاره نامچه است. در برگ 82 نیز چند آیه از قرآن ذکر شده و پیوست آن در برگ 83ب تا 84ب هفت خطبه در مورد توحید و توصیف باری تعالی نوشته شده است.

آغاز: از جمله فتاوی مجتهد العصر و الزمانی حاجی سید محمد باقر سلمه الله تعالی سوال شخصی از مردم دهات اجرای صیغه نکاح از فتاوی آن قبله گاه را می خواهد

انجام: ... و بعد از خواندن لعن سرگودال را بپوشاند و لعن اینست اللهم العن عمر ثم ابابکر و عمر ثم عثمان و عمر ثم عمر ثم عمر ثم عمر

تاریخ کتابت: 1259ق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عناوین به سرخی؛ مهرها: مهر چهارگوش «ابراهیم علی... » (برگ 82)؛ آسیب ها: برگ 78ب، 83، 85 تا 87 سفید و بدون نوشته است.

برگ 76-81ب ( 78 برگ)، سطر چلیپا، اندازه سطرها متفاوت؛ قطع: 115×210

موضوع: 1. فقه جعفری

شماره های پیشین: 448

شماره رکورد: 816317

14113

نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد، 597-672ق.

اخلاق ناصری/ خواجه نصیرالدین طوسی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: کتابی است در آداب و اخلاق و به نام حاکم قهستان ناصرالدین عبدالرحیم بن ابی منصور به رشته تحریر درآورده و شامل سه مقاله و سی فصل است. قسمت اول این کتاب ترجمه کتاب طهارة الاعراق ابو علی احمد بن محمد بن یعقوب مسکویه در علم اخلاق از عربی به فارسی است و بعد از آن از تدبیر منزل شیخ الرئیس و آراء مدینه فاضله فارابی بهره برده است. برای توضیحات بیش تر بنگرید به شماره بازیابی 10307(307ف) در فهرست همین کتابخانه.

آغاز: بسمله. حمد بیحد و مدح بیعد لایق حضرت عزت مالک الملکی باشد که هم چنان که در بدو فطرت اولی و هو الذی یبدء الخلق که حقایق انواع را از مطالع ابداع برمی آورد...

انجام: ... سخن قطع کنیم خدای تعالی همگنان را توفیق اکتساب خیرات و اقتناء حسنات کرامت کناد و در طلب مرضات خود حریص گردانا دانه لطیف و مجیب و صلی الله علی خیر خلقه محمد و اله و صحبه اجمعین الطیبین الطاهرین و الحمدلله رب العالمین تمت تمام شد

منابع: ملی 1: 299؛ مرعشی 5: 115؛ الذریعة 1: 380؛ مشار 1: 199؛ ملک 8: 301

خط: نستعلیق، کاتب: عبدالرحیم، تاریخ کتابت: صفر 1270ق؛ آرایه ها: عناوین و سرفصل ها به سرخی؛ یادداشت ها: یادداشت تملک محمد بن معصوم 1267ق. و تملک رضا و سلیمان (برگ 2)، یادداشتی با مضمون «غرض نقشی است گر تا باز ماند که هستی را نمی بینم بقایی و یبقی الخط فی القرطاس دهرا و کاتبه رمیم فی التراب غرض از تحریر این کلمات این که بنده حقیر فقیر کثیر التقصیر عبدالرحیم که بدریای معصیت غرق است امیدش جز فضل خدا... شهر صفر المظفر1270 قلمی و تحریر شد» در برگ 179ب به صورت وارونه نوشته شده که به نظر می رسد مربوط به کاتب نسخه است. مهرها: مهر بیضی کوچک «یا محمد 1360» (برگ 2)؛ آسیب ها: آثار آب افتادگی در اوراق مشاهده و اوراق موریانه خورده و سوراخ است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای یک لا، عطف و لبه ها تیماج مشکی، مجدول، زنجیره های ضربی، اندرون جلد تیماج مشکی.

179 برگ، 19 سطر 83×170؛ قطع: 130×230

موضوع: 1. اخلاق اسلامی؛ 2. اخلاق؛ 3. نثر فارسی-- قرن 7ق.

شماره های پیشین: 2400-515

شماره رکورد: 816319

14114

کاشفی، حسین بن علی، -910 ق.

مواهب علیه/ کمال الدین حسین واعظ کاشفی هروی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: تفسیر مختصری است بر قرآن کریم که بعد از تالیف جلد اول جواهر التفسیر خود آن را به نام علی شیر نوایی نگاشته است. نسخه حاضر جلد اول تفسیر ملاحسین واعظ کاشفی از سوره فاتحه تا پایان سوره کهف است.

آغاز: افتاده: ... کشاید و عرایس مجلدات ثلثه بر منصه ظهور بجلوه در آید و ارجو من الله نیل المواهب و ربی بما یبتغی العبد واهب...

انجام: ... ریا شرک اصغرست و تباه کنند عمل شر نعوذ بالله من الریا فی العمل نعتصم به من وقوع الزلل و صلی الله علی سیدنا و نبینا و اله اجمعین

منابع: ملی 3: 394؛ مرعشی 4: 71؛ الذریعة 23: 241؛ مشار 4: 5047

خط: نسخ و نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین سور و لغات به سرخی، جدول دور سطرها به سرخی آبی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده است. آسیب ها آثار آب افتادگی در اوراق دیده می شود. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: گالینگور قهوه ای، عطف و گوشه ها تیماج قهوه ای، مقوایی، روی جلد با زر عبارت «افغانستان هراة صحافی صادق» نوشته شده، اندرون جلد آستر کاغذی.

350 برگ، 25 سطر: 110×165؛ قطع: 155×233

عنوان های دیگر: تفسیر حسینی؛ تفسیر کاشفی

موضوع: 1. تفاسیر شیعه

شماره های پیشین: 3697-248

شماره رکورد: 816320

14115

فضایل و اعمال ماه رجب و شعبان و رمضان

زبان: فارسی

معرفی کتاب: کتابی است در آداب و سنن و فضایل اعمال ماه رجب، شعبان و رمضان مشتمل بر سه باب و خاتمه و هر باب شامل چندین فصل است. باب اول در فضایل و اعمال ماه رجب شامل یازده فصل، باب دویم در فضایل ماه شعبان شامل نه فصل، باب سیم در فضایل و اعمال ماه مبارک رمضان شامل هفده فصل و خاتمه در بیان فضایل و اعمال شب عید رمضان.

آغاز: افتاده: ... هر که شنید چیزی از ثواب را بر عملی از اعمال صالحه پس بجا آورد آن عمل را بقصد آن ثواب هست برای او ثواب...

انجام: افتاده: ... یا الله یا مجیب یا الله یا جواد یا الله یا واحد یا الله یا ولی یا الله یا...

خط: نسخ؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی، در برگ 87 تا 97 ترجمه فارسی دعای کمیل به سرخی نوشته شده است. حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده و حواشی با نشان «منه، 5، ص، مجمع البحرین»؛ آسیب ها: آغاز و انجام نسخه افتاده آثار آب افتادگی در اوراق دیده می شود. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای، یک لا، عطف با جلد یکی است و قسمت بالای آن وصالی شده، اندرون جلد آستر کاغذی.

239 برگ، 14 سطر: 85×135؛ قطع: 145×195

موضوع: 1. شعایر و مراسم مذهبی؛ 2. دعاها

شماره های پیشین: 1769-1129

شماره رکورد: 816322

14116/1

بعض الاشعار

زبان: فارسی

معرفی کتاب: نسخه حاضر شامل بعضی از اشعار عطار، مغربی، وفایی، سعدی و مولوی است. عنوان رساله را در برگ 1 بعض الاشعار ذکر کرده است.

آغاز: جانا فروغ رویت در چشم جان نگنجد * آوازه فراقت اندر دهان نگنجد

انجام: ... چوناز را بگذاری همه نیاز مشوی * من از برای تو خود را همه نیاز کنم

انجامه: ... تا این جا بود آن چه از اشعار ملا می خواستم بنویسم تمت روز چهارشنبه وقت صبح در خانه خود 6 شعبان دو ماه و پنج روز از بهار گذشته قریب بیکسال و نیم از حکومت شاهزاده سیف الله میرزا گذشته خدا عاقبت همه را خیر کناد بمحمد و آله الامجاد و الحمد لله اولا و اخرا تم

خط: نستعلیق، کاتب: علی بن احمد موسوی (به قرینه شماره 4 مجموعه)، تاریخ کتابت: 1268 و 1278ق، محل کتابت: خانه آقاعلی، بیت ملک آرا؛ آرایه ها: عناوین و علامات و جدول دور سطور در برخی از اوراق به سرخی؛ یادداشت ها: این رساله در زمان حکومت شاهزاده سیف الله میرزا استنساخ شده است. مهرها: مهر بیضی «عبدالرحیم العلوی محمد حسن ابن الرضوی 1300» (برگ 2ب)؛ کاغذ فرنگی الوان؛ جلد: تیماج زیتونی، یک لا، بدون آستر، مجدول، زنجیره های ضربی، عطف با جلد یکی است.

برگ 2ب-18(149 برگ)، 14-18 سطر: 60×115، 60×107؛ قطع: 170×110

موضوع: 1. شعر فارسی-- مجموعه ها

شماره های پیشین: 1405-766

شماره رکورد: 816323

14116/2

احسائی، احمد بن زین الدین، 1166-1241ق.

رساله ملا رشید/ احمد بن زین الدین احسائی؛ سائل: سدید ملا رشید

زبان: عربی

معرفی کتاب: رساله ای است به صورت سوال و جواب با عناوین «قال- اقول» که ملارشید از احمد احسایی سوال های زیر را می پرسد و از او جواب می خواهد: 1- آیا محمد (صل الله علیه و اله) از وجود مطلق است یا وجود، 2- حقیقت محمدیه بر چه سان است که مشیت می باشد و چگونه آن ها مقامات الهی اند که بر آن ها اسامی وجود واقع می شود، 3- روشن کنید که آیا ائمه از مقامات الله می باشند. این رساله در سال 1225ق. تالیف شده است.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و صلی الله علی محمد و آله الطاهرین اما بعد فیقول العبد المسکین احمد بن زین الدین الاحسائی ان ذا الرأی السدید الملا رشید قد عرض علی مسائل طلب...

انجام: ... یا ارحم الراحمین و لاحول و لا قوه الا بالله العلی العظیم و صلی الله علی و آله الطاهرین و کتب العبد المسکین احمد بن زین الدین عصر یوم الخمیس التاسع عشر من شعبان سنه خمس و عشرین و ماتین و الف من الهجرة النبویة علی مهاجرها افضل الصلوة و السلام حامدا مصلیا مستغفرا

انجامه: ... تم کتابته فی یوم الاحد ثانی رجب فی دار الحاج میرزا ابوتراب سنه 1267

منابع: ملی 8: 253؛ ملک 5: 121

تاریخ کتابت: رجب 1267ق، محل کتابت: دار الحاج میرزا ابوتراب؛ آرایه ها: عناوین و خط روی متن به سرخی

برگ 18ب- 21ب (149 برگ)، 18 سطر: 60×125؛ قطع: 110 × 170

عنوان های دیگر: اجوبة المسائل

موضوع: 1. کلام شیخیه؛ 2. اسلام-- پرسش ها و پاسخ ها

شناسه افزوده: الف. ملا رشید، قرن 13ق. سوال کننده

شماره های پیشین: 1405-766

شماره رکورد: 816324

314116

رامی، حسن بن محمد، - 795ق.

حدایق الحقایق/ نویسنده متن: رشید و طواط؛ شارح: اشرف بن محمد رامی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: شرحی است بر کتاب حدایق السحر رشید و طواط به نام شاه اویس بن حسن شامل ابوابی در صنایع شعری زبان فارسی مشتمل بر دو قسم، قسم اول شامل پنجاه باب و قسم دوم شامل ده باب. این اثر در کشف الظنون و بعضی منابع دیگر با عنوان حقایق الحدایق معرفی شده است. برای توضیحات بیش تر بنگرید به شماره بازیابی14019 (4019/2ف) در فهرست همین کتابخانه.

آغاز: بسمله. بعد از حمد بیحد و صلوات بیعد چنین گوید اقل الشعرا اشرف ابن محمد الرامی احسن الله عواقبه که مدتی مدید و عهدی بعید بسخن پروری و ثنا گستری بندگی حضرت فلک رفعت نور حدقه شاهی و نور حدیقه الهی...

انجام: ... معزالدین اویس بن حسن باد و این مختصر بدعای دولت پادشاه اسلام ختم شد امیدوار که بر دولت خواهان خجسته باشد بالنبی و آله الامجاد و الحمد لله رب العالمین و الصلوة و السلام علی سید الاولین و الآخرین محمد و آله و اولاده الطیبین الطاهرین و لعنته الله علی اعدائهم و ظالمیهم و ببعضیهم و غاجی حقوقهم و منکری فضایلهم اجمعین

انجامه: ... تمت فی یوم الاحد 8 جمادی الأول بیست روز بنوروز مانده در خانه وزیر میرزا بابا زیر کرسی اما از نوشتن این نسخه پشیمان شدم بعله این که صاحبش بی سواد بوده بسیار بحث باو وارد می اید بخلاف نسخه بدایع الافکار سنه 1268 در حالی که از عبدالرضا نحس پول عصا می خواستم

منابع: ملی 3: 270؛ مرعشی 5: 219؛ الذریعة 6: 284؛ مجلس 10/1: 273؛ مشار 2: 1725

تاریخ کتابت: جمادی الاول 1268ق، محل کتابت: خانه وزیر میرزا بابا؛ آرایه ها: عناوین و خط روی متن به سرخی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده و حواشی با نشان «ع، ح، علی الموسوی، نسخه ح»

برگ 22- 52ب (149 برگ)، 18 سطر: 60×121؛ قطع: 110×170

عنوان های دیگر: حقایق الحدایق؛ شرح حدایق السحر

موضوع: 1. رشید و طواط، محمد بن محمد، 480؟- 573ق. حدایق السحر فی دقایق الشعر-- نقد و تفسیر؛ 2. فارسی-- بدیع

شماره های پیشین: 1405-766

شماره رکورد: 816325

14116/4

خاتون آبادی اصفهانی، احمد بن محمد مهدی، - 1154ق.

معرفة التقویم/ احمد بن محمد مهدی خاتون آبادی

زبان: عربی

معرفی کتاب: رساله ای است در معرفت تقویم و دستور تقویم نگاری و استخراج آن چه مربوط به این فن در یک مقدمه و ده فصل در سال 1126ق. زمانی که مولف به زیارت کربلا رفته بود نگاشته است. عناوین فصول آن بدین تفصیل است: فصل الاول فی ایام الاسابیع و التواریخ المتداوله المشهوره، فصل الثانی فی معرفة الکواکب و البروج و احوالها، فصل الثالث فی نظرات الکواکب و تناظر بعضها الی بعض، فصل الرابع فی تحویل الکواکب السبعه، فصل الخامس فی انتقالات القمر و مزاجاته بالکواکب و حالاته، فصل السادس فی معرفة المنازل و ساعات السبت و التوقیعات، فصل السابع فی بقایا ما یورد فی التقاویم، فصل الثامن من ذکر نبذ من احوال الکواکب السبعه و البروج الاثنی عشر، فصل التاسع فی معرفة البیوت الاثنی عشر و متعلقاتها، فصل العاشر فی معرفة اصول یحتاج الیها فی الاختیارات.

آغاز: بسمله. و به نستعین نحمدک یا خالق الشمس و القمر و نصلی علی نبیک الفارق بین الخیر و الشر و علی اله و اصحابه نجوم البحر و البر و لعنة الله علی مخالفیهم ائمة النار و السقر اما بعد فیقول الفقیر الی الله الغنی احمد بن محمد مهدی الشریف الخاتون آبادی هذه رساله و جیزه و عجالة...

انجام: ... اراد الزیادة علیه الی سایر مولفاتی المبسوطه و غیرها من الکتب المبسوطه المولفة فی هذا الفن و الله تعالی هو الموفق و المعین

انجامه: ... قد تمت هذه الرساله بید اقل العباد جرما و علما و کمالا و اکثرهم جرما و جهلا و وبالا علی بن احمد الموسوی فی بلده همدان اصانها الله عن الحدثان فی بیت الشاهزاده ملک آرا غفره الله فی الآخرة و الاذلی و مشغولا بتعلیم ابنه عبدالحسین میرزا و بنی میرزا بابا بعد [ناخوانا] ثلثة عشر یوما من جمادی الثانی و اثنی عشر یوما من النوروز السلطانی حالکونی مفلوکا من جهات شتی فی ایام حکومته الشاهزاده سیف الله میرزا و الحمدلله اولا و اخرا و باطنا و ظاهرا و صلی الله علی محمد و آله

منابع: ملی 6: 774؛ مرعشی 2: 333؛ الذریعة 12: 250؛ مجلس 22: 129؛ مشار (عربی): 475

کاتب: علی بن احمد موسوی، تاریخ کتابت: قرن 13ق، محل کتابت: همدان (خانه شاهزاده ملک آرا)؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات و جداول به سرخی؛ :حواشی: حواشی با «نشان منه ره، منه، ع، منه رحمه الله، علی الموسوی»

برگ 52ب- 94 (149 برگ)، 12 سطر: 53×111؛ قطع 110×170

عنوان های دیگر: الوجیزه فی معرفة التقویم؛ رساله در معرفت تقویم

موضوع: 1. گاه شماری؛ 2. نجوم اعراب

شماره های پیشین: 1405-766

شماره رکورد: 816326

14116/5

موسوی، علی بن احمد، قرن 13ق.

رساله فی بیان النسبة بین الدوایر العشرة/ علی بن احمد بن حسن موسوی

زبان: عربی

معرفی کتاب: رساله ای است در نجوم که افلاک و کواکب دهگانه را شرح داده: 1- دایره معدل النهار یسمی الفلک المستقیم و فلک معدل النهار، 2- دائرة البروج و تسمی فلک البروج، 3- المارة بالاقطاب الاربعه، 4- دایرة المیل، 5- دایرة العرض، 6- دایرة الافق، 7- دایرة النصف النهار، 8- دائرة اول السموت، 9- دایرة وسط سماء الرویة، 10 - دائرة الارتفاع. مولف این کتاب را در زمان ناصرالدین شاه قاجار و حکومت شاهزاده سیف الله میرزا نگاشته است.

آغاز: بسمله. حمدا لمن تعالی عن النسبة بالمبانیة و المساواة و تقدس عن أن یعلم ذاته بالتصریح و الاشارات و صلوة دائمة علی محمد منطقة بروج...

انجام: ... الواقعه فی الفوق و النسبة فی البیت الملتقی هکذا یعنی فی الصفحة الانتة [جدول ]

انجامه: ... قد تمت هذه الوریقات بعون خالق البریات علی ید مولفه الحقیر الفقیر اضعف عبادالله و اقلتهم علما و عملا و مالا و اکثرهم جرما و جهلا و وبالا علی بن احمد الموسوی الرشتی موطنا و الهمدانی مسکنا فی حال بقلمی لاطفال المیرزا بابا فی بیت المرحوم الشاهزاده الملک آرا فی الدولة العلیة العالیة سلطان الاسلام ناصرالدین شاه بن محمدشاه القاجار و قد مضی من حکومة الشاهزاده سیف الله میرزا ستة عشر شهرا فی یوم عصر الاربعاء التاسع و العشرین من شهر رجب المرجب سنه 1268 متالما من جهات [ناخوانا ] صرف العمر فی غیر طاعته الله تم

منابع: دانشگاه 17: 489

کاتب: علی بن احمد موسوی، تاریخ کتابت: رجب 1268ق، محل کتابت: همدان؛ امتیاز: نسخه به خط مولف است. آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی، جدول به رنگ سبز

برگ 94ب- 108 (149 برگ)، 12 سطر: 55×108؛ قطع: 110×170

موضوع: 1. نجوم

شماره های پیشین: 1405-766

شماره رکورد: 816327

14116/6

رشتی، کاظم بن قاسم، 1212-1259ق.

رساله خوبی/ کاظم بن قاسم حسینی رشتی؛ سائل: امیرزاده محمد حسن

زبان: فارسی

معرفی کتاب: پاسخ کاظم رشتی به سوالات میرزا محمد حسن است و سوالات بدین ترتیب می باشد: مساله اولی در بیان معنی قاب قوسین، مساله ثانیه این که حکما متقدمین بعلیت واجب تعالی از برای اشیا قائلند و جناب شیخ بعلیت مشیت قائلند نافی اولند، مساله ثالثه در بیان این که ایجاد فرمود حق تعالی مشیت را بنفسها، مساله رابعه این که بعضی از اسماء الله اسمند از برای مقامات نمی فهمم به چه معنی است، مساله خامسه این که کل خطابات راجع بمقاماتست بچه معنی است، مساله سادسه این که اشیاء موجود بودند کلها در امکان بعینها و معنی عالم امکان را بیان فرمائید.

آغاز: بسمله. الحمد لمن لا یستحقه سواه و الصلوة علی المبعوث علی کل من عداه محمد و اله الذین من والاهم فقد و الی الله و من عاداهم فقد عادی الله اما بعد چنین گوید ذره بی مقدار و حقیر خاکسار کاظم بن قاسم الحسینی الرشتی که این کلماتیست قلیله مشتمل بر معانی جلیله...

انجام: ... بقطع الشجر لا بالتنفیر و ازین بیان هرگاه دقت فرمائی نوع مسئله معلوم خواهد شد و الله خلیفتی علیک و لاحول و لا قوه الا بالله العلی العظیم و صلی الله علی محمد و آله اجمعین

انجامه: ... تمت الرساله در روز دوشنبه پانزدهم شوال در قلب الاسد تابستان در خانه ملک آرا در حکومت سیف الله میرزا یک سال و نیم از حکومت او گذشته سنه 1268 فی ید اقل السادات علی بن احمد الموسوی اللهم اغفرله و لوالدیه و احسن الیها و الیه

منابع: ملی 7: 50؛ الذریعة 5: 188؛ مرعشی 28: 618؛ مجلس 7: 298

کاتب: علی بن أحمد موسوی، تاریخ کتابت: شوال 1268ق، محل کتابت: همدان (خانه ملک آرا)؛ آرایه ها: خط روی متن و عناوین به سرخی؛ حواشی نسخه در حاشیه تصحیح شده است.

برگ 108ب- 120 (149 برگ)، 17 سطر: 58×115؛ قطع: 110×170

عنوان های دیگر: سوال و جواب؛ اجوبه مسائل میر محمدحسن وزیر؛ جواب مسائل میر محمد حسن وزیر

موضوع: 1. فلسفه اسلامی

شناسه افزوده: الف. میر محمد حسن وزیر، قرن 13ق. سوال کننده

شماره های پیشین: 1405-766

شماره رکورد: 816328

14116/7

جنگ/ سید کاظم رشتی، احمد بن زین الدین احسائی، فضل بن جعفر برمکی

معرفی کتاب: این جنگ شامل 1- فوائد سید کاظم رشتی( برگ 120ب- 121ب)، 2- شرح دو حدیث قدسی از پیامبر از کاظم رشتی حدیث اول (ما خلق الله الخلق نور ابتدعه من غیر شی) و حدیث دوم (ان القدر سر من سر الله و ستر من ستر الله می باشد) (برگ 121ب- 124ب)، 3- کلام شیخ احسایی درباره ملک نقاله (برگ 124ب- 125ب)، 4- شرح سه حدیث از امام صادق (علیه السلام) (برگ 125ب- 128)، 5- رساله کوتاهی درباره مساحت زمین و تقسیم بندی مناطق از فضل بن جعفر برمکی (برگ 128ب- 129)، 6- علوم غریبه در معرفت حیات و ممات افراد با جدول مخصوص آن (برگ 129ب).

آغاز: فایده اعلم ان القدر علی قسمین فعلی و مفعولی و الفعلی علی قسمین امکانی...

انجام: ... پس آن چه بماند در این دو لوح طلب کن اگر در لوح حیات باشد به شود و اگر در لوح ممات باشد بمیرد یا دیر کشد و الله اعلم و رسوله اعلم

انجامه: ... تمام شد لوح حیات و ممات در شب یکشنبه پیش چرخ که شب سه شنبه اش شب یلدا بود و چهارشنبه اش عید بابا شجاع در سنه هزار و دویست و شصت و نه

کاتب: علی بن احمد موسوی، تاریخ کتابت: 1268ق، 1269ق، محل کتابت: همدان؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی، برگ 125 و 126 دارای جدول به زر

برگ 120ب- 129ب (149 برگ)، 17 سطر: 65×115؛ قطع: 110×170

موضوع: 1. اسلام-- مطالب گونه گون؛ 2. علوم غریبه

شناسه افزوده: الف. رشتی، کاظم بن قاسم، 1212-1259ق؛ ب. احسائی، احمد بن زین الدین، 1166-1241ق؛ ج. برمکی، فضل بن جعفر

شماره های پیشین: 1405-766

شماره رکورد: 816329

14116/8

شرح هیئت قوشچی/ نویسنده متن: علی بن محمد قوشچی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: شرحی است بر کتاب هیئت قوشچی که به دلیل ناقص بودن شناخته نشد. نسخه حاضر شامل باب نهم از مقاله دوم تا خاتمه است.

آغاز: افتاده: ... باب نهم از مقاله دویم در بیان تاریخ سال و ماه و اجزاء هر یک از سال و ماه از شبانروز حقیقی و وسطی و ساعات...

انجام: ... فلک قمر چند فرسخ است چنان که پوشیده نیست بر متدرب در حساب تفریق

انجامه: ... تا این جا نوشتم باقیش را ننوشتم بجهة این که در این صفحه جایش نمی شد این چند سطر تمام شد در شب چهارشنبه سوری ماه صفر بیست و پنجم ماه صفر پانزدهم روز از قوس رفته در زیر کرسی پیش چراغ اطفال حاضر عبدالرضا کور و کم می خواستم بدهم جلتش [جلدش] کنند با تیماج خب [خوب] سنه 1269 هر که خواند

دعا طمع دارم * از بهر آن که من خودم بنده گنه کارم تمام شد در شبی که ملا جلیل مرده بود بغیر خبر فوت او را دادند ندانستم دروغ بود یا راست

کاتب: علی بن احمد موسوی (به قرینه شماره 4 مجموعه)، تاریخ کتابت: صفر 1269ق، محل کتابت: همدان؛ آرایه ها: خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده و حواشی با نشان «منه ح»؛ یادداشت ها: در برگ 148 یک دستور دارویی و دو بیت شعر و در 148ب متن نامه ای ناخوانا و در برگ 149 دو حدیث و در 149ب حروف و ارقام ابجد و لیست کتبی که نویسنده نزد دیگران به امانت داده نوشته شده است.

برگ 130- 147ب (149 برگ)، 17 سطر: 57×110؛ قطع: 110×170

موضوع: 1. قوشچی، علی بن محمد، - 879ق. هیئت-- نقد و تفسیر؛ 2. نجوم اعراب

شناسه افزوده: الف. قوشچی، علی بن محمد، - 879ق. هیئت. شرح

شماره های پیشین: 1405-766

شماره رکورد: 816330

14117

فرهاد میرزا قاجار، 1233-1305ق.

کنز الحساب/ نویسنده متن: شیخ بهایی؛ شارح: فرهاد میرزا قاجار

زبان: فارسی

معرفی کتاب: شرحی است بر کتاب خلاصة الحساب شیخ بهایی که شارح هر بار چند سطر از متن خلاصه را نقل می کند و به ترجمه و شرح آن می پردازد.

آغاز: بسمله. نحمدک یا من لایحیط بجمع نعمه عدد و لاینتهی تضاعف قسمه الی امد و نصلی علی سیدنا محمد... چون که این بنده بی بضاعت خلاصة الحساب جناب مستطاب قدوة الفضلا و عمدة العلماء بهاء الملة و الدین بین المحققین را بی عدیل و بی نظیر دیدم لازم دانسته...

انجام: ... در آن رساله ذکر نموده بچندین وجه که ذکر آن ها هیچ یک مناسب این مقام نیست و السلام و اعلم ایها الاخ العزیز طالب النفایس المطالب... وصیتی الیک و الله حفیظ علیک

انجامه: ... الحمدلله و المنه که این نسخه شریفه المسمی بکنز الحساب امشب که شب پنجشنبه هفدهم شهر شعبان المعظم وقت غروب من شهور سنه 1338 مطابق هفدهم برج ثور شرف اختتام پذیرفت چون مطابق مولود مبارک حضرت مستطاب امام الانس و الجن صاحب العصر و الزمان بود... فی ایام نیابتی و حکومتی سردار ناصر ابن ظفر السلطان فی شهر مراغه... و السلام علی من اتبع الهدی حریره محمد صالح ابن محمد خیاط مراغی سنه 1338 انا اقول هذا ملکی و انا و الکتاب فی ملک الله التعالی

منابع: مجلس 19: 117؛ الذریعة 18: 150؛ مشار 4: 4148

خط: نستعلیق، کاتب: محمد صالح بن محمد خیاط مراغی، تاریخ کتابت: شعبان 1338ق، محل کتابت: مراغه؛ یادداشت ها: یادداشتی با مضمون «این کتاب را صالح از روی کنز الحساب جناب مستطاب عمدة العلماء آقای معین الشریعه برداشته سوای مرکب و زحماتش چهار قرآن پانصد دینار به کاغذ و جلدش مایه گذاشته سنه 1338» با مهر چهارگوش «بنده ال محمد صالح 1325» و یک ستاره و ماه در گوشه مهر در برگ 2 نوشته شده است. مهرها: مهر چهارگوش «بنده ال محمد صالح 1325» و یک ستاره و ماه در گوشه مهر (برگ 149)؛ آسیب ها: برگ 132 و 133 سفید و بدون نوشته مانده است. کاغذ: فرنگی؛ :جلد: تیماج اناری، مقوایی، ترنج و سرترنج با گل و بوته، مجدول، عطف پارچه قهوه ای، اندرون جلد آستر کاغذی

151 برگ، 13-15 سطر: 93×150، 90× 145؛ قطع 110×185

عنوان های: دیگر شرح خلاصة الحساب

موضوع: 1. شیخ بهایی، محمد بن حسن، 953-1031ق. خلاصة الحساب-- نقد و تفسیر؛ 2. حساب

شناسه افزوده: الف. شیخ بهایی، محمد بن حسن، 953-1031ق. خلاصة الحساب. فارسی. شرح

شماره های پیشین: 1331-693

شماره رکورد: 816331

14118

طهماسب صفوی، 919-984ق.

تذکره طهماسب صفوی/ طهماسب بن اسمعیل بن حیدر صفوی حسینی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: سرگذشت و زندگینامه طهماسب بن اسمعیل بن حیدر صفوی حسینی از آغاز سلطنت (930 ق) تا واقعه تسلیم با یزید شاهزاده عثمانی که به دربار او پناهنده شده بود (969ق) به قلم خودش می باشد.

آغاز: که دیباچه کنت نبیا و آدم بین الماء و الطین را بخاتمه ولکن رسول الله و خاتم النبین مکمل گردانید... اما بعد بنده ضعیف باری تعالی جل شانه دامت نحیف حضرت ختمی پناهی صلی الله علیه و آله و غلام با اخلاص... طهماسب بن اسمعیل بن حیدر الصفوی الحسینی را بخاطر شکسته خطور کرد که از احوالات و سرگذشت خود تذکره بقلم آورم...

انجام: افتاده: ... که در پیش لشکر رومیان باشند و غله محصولات را سوزانیده آن چه توانند بخورانند قاطر خود را جمع دارید و دعای...

منابع: الذریعة 4: 35؛ ملک 2: 120؛ قدس (الفبایی): 121؛ مشار 1: 1245؛ مصاحب 1: 620

خط: نستعلیق؛ آسیب ها: لبه های اوراق موریانه خورده، برگ 12 و برگ 21 سفید و بدون نوشته مانده است. کاغذ: فرنگی شطرنجی نخودی؛ جلد: تیماج آجری، یک لا، مجدول، اندرون جلد آستر کاغذی.

23 برگ، 18-19 سطر: 72×140، 73×150؛ قطع: 140×215

موضوع: 1. طهماسب صفوی اول، شاه ایران، 919-984ق-- سرگذشت نامه؛ 2. ایران-- تاریخ-- صفویان، 907-1148ق.

شماره های پیشین: 1228-590

شماره رکورد: 816332

14119

مجلسی، محمدباقر بن محمدتقی، 1037-1111ق.

حلیة المتقین/ محمد باقر مجلسی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: کتابی است در اخلاق و آداب اسلامی مشتمل بر چهارده باب و یک خاتمه است که در سال 1079ق. به پایان رسیده است. ابواب آن به این ترتیب است: 1- در آداب لباس، 2- در آداب حلی و زیور پوشیدن و سرمه کشیدن و در آینه نظر کردن و خضاب کردن، 3- در آداب خوردن و آشامیدن، 4- در فضیلت تزویج و آداب مجامعت و مباشرت با زنان و کیفیت تربیت فرزندان و معاشرت کردن، 5- در آداب مسواک کردن و ناخن گرفتن و سر تراشیدن و شانه کردن، 6- در آداب بوی خوش بکار بردن و گل خوش بوییدن و روغن مالیدن، 7- در آداب حمام رفتن و نوره کشیدن، 8- در آداب خواب رفتن و بیدار شدن و بیت الخلا رفتن، 9- در آداب حجامت و تنقیه و ذکر بعضی از ادعیه معالجه بعضی از امراض و خواص بعضی از ادویه، 10- در آداب مجالس و سلام و عطسه و معانقه، 11- در آداب داخل شدن خانه و بیرون رفتن، 12- در آداب سوار شدن و راه رفتن و تجارت و زراعت نمودن و چهارپایان نگاه داشتن، 14- در آداب سفر. خاتمه در بیان بعضی از فوائد متفرقه و هر یک از ابواب شامل دوازده فصل است .

آغاز: بسمله. الحمد لله الذی حلی انبیاءه المرسلین باحسن حلیة المتقین و بعث نخبه اصفیائه محمد صلی الله علیه و اله... اما بعد چنین گوید تراب اقدام مومنین و خادم طلبه علوم ائمه طاهرین محمد باقر بن محمد تقی...

انجام: شایسته ترین مردم کسی است که برای مردم شایسته تر باشد و بهترین مردم کسی است که مردم از او منتفع شوند باین جا ختم کردم کتاب حلیه المتقین را در پنجم ماه رجب سنه هزار و هفتاد و نه از هجرة مقدسه نبوی و شکر می گویم پروردگار خود را و صلوات می فرستم بر خاتم انبیا محمد مصطفی و آل کرام آن حضرت علیهم الصلوة و السلم

منابع: ملی 1: 171؛ مرعشی 2: 404؛ مشار 2: 1816

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین به سرخی؛ آسیب ها: شیرازه از عطف جدا شده و برخی از اوراق وصالی شده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: مقوا، رویه کاغذ نارنجی، عطف و گوشه ها تیماج سیاه، اندرون جلد آستر کاغذی

241 برگ، 18-13 سطر: 100×160، 95× 163؛ قطع: 140×210

موضوع: 1. اخلاق شیعی؛ 2. شیعیان-- شعایر و مراسم مذهبی؛ 3. احادیث اخلاقی

شماره های پیشین: 1613-973

شماره رکورد: 816333

14120/1

میرزای قمی، ابوالقاسم بن محمد حسن، 1151-1231ق.

مرشد العوام/ ابوالقاسم بن حسن جیلانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در بیان مسائل عبادات مشتمل بر چند جلد و هر جلد شامل چندین کتاب است. نسخه حاضر شامل جلد اول مشتمل بر کتاب الصلوه و آداب راجع به میت (برگ1ب- 106ب) و جلد دوم شامل کتاب زکوه (برگ 107- 116ب)، کتاب الصوم (برگ 117ب- 132ب) و مجددا از برگ 133- 139 در مورد نماز نوشته شده است.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و الصلوه و السلام علی محمد و آله اجمعین اما بعد چنین گوید اقل عبادالله ابوالقاسم ابن الحسن الجیلانی در این چند کلمه است در بیان مسایل عبادات حسب الاقتضای جماعتی از برادران دینی مرقوم قلم شکسته رقم می گردد...

انجام: افتاده: ... و اگر محل آن باقی نیست نماز را از سر می کرد و شکسته می کند هر چند متردد باشد در رفتن و ماندن تا این که سر روز بگذرد آن گاه تمام می کند هر چند یک نماز باشد...

منابع: ملی : 5: 281؛ مجلس 14: 27؛ دانشگاه 16: 82

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ مهرها: مهر بیضی «اللهم صل علی محمد و آل محمد» (برگ 1ب) آسیب ها: آثار آب افتادگی در اوراق مشاهده و برگ 117، 139 و140 سفید و بدون نوشته مانده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای، یک لا، ساده، بدون آستر.

برگ 1-139 (163 برگ)، 21 سطر: 97×153؛ قطع: 140×206

موضوع: 1. فقه جعفری-- رساله عملیه

شماره های پیشین: 1715-1075

شماره رکورد: 816334

14120/2

میرزای قمی، ابوالقاسم بن محمد حسن، 1151-1231ق.

معین الخواص/ ابوالقاسم بن حسن جیلانی

زبان: عربی

معرفی کتاب: رساله ای است در فقه که مولف بعد از اتمام کتاب فارسی مرشد العوام برای مقلدین عرب زبان خود نوشته تا توضیحی بر آن باشد و بر چند کتاب مرتب شده است. نسخه حاضر شامل کتاب الطهارة و الصلوة است.

آغاز: بسلمه. الحمدلله رب العالمین و الصلواه و السلام علی محمد و آله اجمعین اما بعد فانی لما کتبت کتاب مرشد العوام لعوام الاعاجم ثم رایت حرمان اکثر العرب من فوائده...

انجام: افتاده: ... یرتفع غالبا و یحتمل کون المعیار ملکه هذه الصنایع فلاعتبار الکثره وجه فمن احتاط و جمع بین القصر و الاتمام مع صدق الاسم فی السفرین...

منابع: ملی 6: 628؛ مرعشی 1: 30؛ الذریعة 21: 284؛ مجلس 22: 115

آرایه ها: عناوین به سرخی

برگ 140ب- 163ب (163 برگ)، 21 سطر: 97×153؛ قطع: 140×206

موضوع: 1. فقه جعفری

شماره های پیشین: 1715-1075

شماره رکورد: 816335

14121

فخر الدین صفی، علی بن حسین، 868-939ق.

لطایف الطوایف/ علی بن حسین کاشفی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: کتابی است در نکات و ظرایف کلام بلغا و فصحاء مشتمل بر سیزده باب. مولف این کتاب را در سال 939ق. پس از آن که از حبس آزاد شد در دربار شاه محمد بن سلطان محمد نصر الدوله نگاشته است. ابواب آن بدین تفصیل می باشد: 1- در بیان

استحباب مزاح و ذکر بعضی از مطایبات پیغمبر، 2- در ذکر بعضی از نکات شریفه و حکایات لطیفه ائمه معصومین، 3- در ذکر حکایات لطیفه امرا و مقربان و طریف و وزرا و ارباب دیوان، 4- در لطایف ادیبان و منشیان و ندیمان و سپاهیان و دلبران در مناظره پادشاهان، 5- در لطایف اعراب و نکات فصحا و بلغا و ذکر بعضی از حکم و امثال ایشان، 6- در لطائف مشایخ علما و قضاة و فقهای واعظین، 7- در لطائف حکمای متقدمین و متاخرین و حکایات عجیبه اطبا و معبرین و منجمین، 8- در لطائف شعرا و بدیهه گفتن ایشان در محل ها و ذکر بعضی از عجایب صنایع شعری و بدایع فکری ایشان، 9- در لطائف ظریفان از مردان و زنان، 10- در حکایات و لطایف بخیلان و پرخواران و طفیلیان، 11- در لطائف طامعان و دزدان و کذابان و کوران و کران، 12- در لطایف کودکان و غلامان و کنیزکان زیرک، 13- در لطائف و حکایات ابلهان و کذابان و مدعیان نبوت و دیوانگان.

آغاز: افتاده: ... و در خاطر فاتر مرتسم کست که برای بزم روح افزای [ناخوانا] از لطایف ارباب راز که قبل از آن جمع کرده...

انجام: افتاده: ... منحصر است و ناله و فریاد از سر شب تا بامداد پوشیده بود گفتند موی را ببالا کرده...

منابع: ملی6: 853؛ مجلس10/2: 652؛ مشار 4: 4379؛ ملک 9: 307

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: جدول دور سطرها لاجورد، زر و سبز، و کمند اندازی به زر، عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ آسیب ها: آثار آب افتادگی در اوراق مشاهده و برخی از اوراق وصالی شده است. کاغذ: فرنگی؛ جلد: تیماج اناری، مقوایی، مجدول، اندرون جلد آستر کاغذی،

176 برگ، 11-12 سطر: 65×132؛ قطع: 130×220

عنوان های دیگر: لطایف الظرایف

موضوع: 1. لطیفه های فارسی-- قرن 10ق؛ 2. طنز فارسی-- قرن 10ق.

شماره های پیشین: 1268-630

شماره رکورد: 816336

14122

بیرجندی، عبدالعلی بن محمد، - 934ق.

شرح بیست باب/ نویسنده متن: خواجه نصیر طوسی؛ شارح: عبد العلی بن محمد بیرجندی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: شرحی است بر کتاب بیست باب خواجه نصیر الدین طوسی در اسطرلاب.

آغاز: بسمله. فاتحه خطاب در هر باب و خاتمه مقال در همه حال سپاس و ستایش حکیمی سزد در درجات ارتفاع...

انجام: ... در اشتباه بیفتد آن را دران باب کفایت باشد اینست تمامی سخن در معرفت اسطرلاب

انجامه: ... و لله اعلم بالصواب یوم شنبه هجدهم شهر رمضان المبارک در ارض اقدس سنه 1293 [ناخوانا] هجریه بتاریخ 18 شهر رمضان المبارک در ارض اقدس فیسنه 1293 اتمام پذیرفت حررها محمد ناصر

منابع: مرعشی 3: 207؛ ملی 2: 298؛ مجلس 1: 35

خط: شکسته نستعلیق، کاتب: محمد ناصر، تاریخ کتابت: رمضان 1293ق، محل کتابت: ارض اقدس [مشهد]؛ آرایه ها: عناوین، خط بالای برخی از عبارات و بعضی از عبارات متن به سرخی؛ آسیب ها: اوراق 1- 4 و 35ب- 39 سفید و بدون نوشته مانده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: میشن قهوه ای روشن، مقوایی، مجدول، اندرون جلد آستر کاغذی.

39 برگ، 14 سطر: 60×135؛ قطع 110×177

موضوع: 1. نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد، 597- 672ق. بیست باب در معرفت اسطرلاب-- نقد و تفسیر؛ 2. اسطرلاب-- متون قدیمی تا قرن 14ق.

شناسه افزوده: الف. نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد، 597- 672ق. بیست باب در معرفت اسطرلاب. شرح

شماره های پیشین: 1436-797

شماره رکورد: 816337

14123

حسینی اصفهانی، حسن بن علی، قرن 13ق.

هدایة الطالبین/ سید حسن بن سید علی حسینی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: احکام فقهی فتوایی را به طور مفصل در یک مقدمه و چند باب به نام فتحعلی شاه قاجار نگاشته است و شامل مقدمه در بعضی از مسائل تقلید و باب هایی در احکام طهارت تا اعتکاف است. نسخه حاضر شامل مقدمات نماز، طهارت، روزه، صلوة و زکوة است.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و صلی الله علی خیر خلقه محمد و آله الطاهرین اما بعد چنین گوید اقل عبادالله حسن بن علی الحسینی که این رساله ایست در بیان جمله از احکام فروع دین

انجام: ... و هرگاه هر یک جهة رجحانی داشته باشند سزاوار است که ملاحظه هر یک که ارجح و اولی باشند نماید

انجامه: ... تمت الرساله بید اقل الطلبه محمد کاظم الکرونی فی 2 شنبه 24 جمادی الاول سنه 1267

منابع: مرعشی 2: 341؛ الذریعة 180:25

خط: نسخ، کاتب: محمد کاظم کرونی، تاریخ کتابت: جمادی الاول 1267ق؛ امتیاز: با نسخه اصل مقابله شده است. آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ حواشی حواشی با نشان «ص»؛ یادداشت ها: در برگ 261ب- 263 مطالبی راجع به غیبت نوشته شده است. مهرها: مهر بیضی «المتوکل علی الله عبده محمد ابراهیم» (برگ 90)، مهر چهارگوش «... موسی کاظم» (برگ 258)آسیب ها: برگ 155، 169ب، 170، 258ب، 263ب و 264 سفید و بدون نوشته مانده است. کاغذ: فرنگی شکری آهار مهره، جلد: تیماج قهوه ای سوخته، مقوایی، ترنج و سرترنج، زنجیره های ضربی، عطف و گوشه ها تیماج عنابی، اندرون جلد آستر کاغذی.

264 برگ، 19-20 سطر: 77×140، 95×150؛ قطع: 145× 212

موضوع: 1. فقه جعفری

شماره های پیشین: 1626-986

شماره رکورد: 816338

14124

رویای صادقه

زبان: فارسی

معرفی کتاب: نویسنده صحرای محشر و قیامت را بخواب می بیند و پای میزان عدل الهی، روحانیان اصفهان و ظل السلطان را می بیند که محاکمه می شوند و در آن اوضاع اجتماعی زمان خود را در قالب طنز مورد انتقاد قرار می دهد

آغاز: افتاده ... نیز نظرش بمن افتاد صدا بلند کرد ای فلانی این جا چه کار می کنی مگر نمی بینی چه خر بازاری است...

انجام: ... بنصیحت آدمی شو نه بخویشتن که سعدی * هم از آدمی شنید است بیان آدمیت

انجامه: ... تمت بالخیر فی سنه 1222

منابع: مجلس 11: 300؛ نسخه ها 2: 1619؛ مرعشی 16: 325

خط: نستعلیق، تاریخ کتابت: 1222ق؛ مهرها: مهر بیضی کوچک «محمد باقر الحسینی»

(برگ 75ب)؛ کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: کاغذ نخودی.

84 برگ، 8 سطر: 90×150؛ قطع: 173×220

موضوع: 1. طنزهای سیاسی ایرانی-- قرن 13ق؛ 2. طنز فارسی-- قرن 13ق؛ .3 خواب دیدن

شماره های پیشین: 1438-799

شماره رکورد: 816339

14125

شیخ بهایی، محمد بن حسین، 953- 1031ق.

ترجمه خلاصة الحساب/ نویسنده: متن بهاء الدین عاملی؛ مترجم: محمد قندهاری

زبان: فارسی

معرفی: کتاب: ترجمه خلاصة الحساب شیخ بهایی از عربی به فارسی مرتب بر یک مقدمه و ده باب است.

آغاز: بسمله. بدان که ارشدک اله تعالی فی الدارین که علم حساب اشرف علوم ریاضی و محتاج الیه اکثر علوم است...

انجام: ... افما اصاب واحد فهو للقامه الاولی و الاثنین الاثنین و الثلثه الثلثه و علی هذا الحساب الی عشره تمه

انجامه: ... تمت الرساله بالخیر و العافیه و العاقبه علی یداقل الخلایق بل لاشی فی الحقیقه ابن غفران پناه میرزا مهدی محمد حسین عراقی تفرشی الطرخورانی فی یوم سه شنبه بیست پنجم شهر ربیع الاولی در دار السلطنه هراة صانها الله تعالی عن البلیات اللهم اغفر و رحم 1297

خط: نستعلیق، کاتب: محمد حسین بن مهدی عراقی تفرشی طرخورانی، تاریخ کتابت: ربیع الاول 1297ق، محل کتابت: هرات؛ آرایه ها: خط بالای برخی از عبارات، سرفصل ها و اشکال هندسی به سرخی؛ کاغذ: اصفهانی نخودی؛ جلد: تیماج زرشکی، یک لا، مجدول، زنجیره های ضربی، اندرون جلد آستر کاغذی.

39 برگ، 17 سطر: 87×163؛ قطع: 140×223

موضوع: 1. حساب

شناسه افزوده: الف. قند هاری، محمد، مترجم

شماره های پیشین: 1305-667

شماره رکورد: 816340

14126/1

مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی، 1037-111ق.

حدود و دیات/ محمد باقر مجلسی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: این کتاب شامل احکام حدود و دیات و قصاص به طور مختصر فتوایی در دو قسم، قسم اول حدود و تعزیرات و قسم دوم در قصاص و هر قسم دارای چند باب که در سال 1102ق. نگاشته شده است.

آغاز: بسمله. الحمد لله الذی شرع الدیات و القصاص و الحدود لرفع الفساد من بین العباد و نظام عالم...

انجام: ... اگر در حفظ حیوان تقصیر کرده است ضامن است خواه در شب و خواه در روز و اگر تقصیر نکرده است ضامن نیست

انجامه: ... تمت الکتاب بعون الملک الوهاب بتاریخ دوازدهم شهر صفر المظفر سنه 1244

منابع: ملی 4: 317؛ مرعشی 2: 105

خط: نسخ، تاریخ کتابت: صفر 1244ق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ آسیب ها: برگ نخست در حاشیه مرمت و وصالی شده، در میان صفحات فرسودگی و از هم گسیختگی مشاهده و کلیه اوراق در حاشیه خارجی موریانه خوردگی دارد. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای روشن، یک لا، مجدول، گوشه لت پشت موریانه خورده است.

برگ 1ب- 112ب (175 برگ)، 15 سطر: 95×164؛ قطع: 140×200

عنوان های دیگر: کتاب حدود اوامر شرعیه

موضوع: 1. فقه جعفری؛ 2. حدود (فقه)؛ 3. دیات؛ 4. قصاص (فقه)

شماره های پیشین: 1754-1114

شماره رکورد: 816341

14126/2

ثواب و خواص چند سوره از کلام الله

زبان: فارسی

معرفی کتاب: خواص و ثواب خواندن یا نوشتن سوره فاتحه و پس با نسبت دادن به روایت و احادیث گردآوری شده است.

آغاز: بسمله. و اثر من نعمره تنکسه فی الخلق روی نموده و عنقریب شربت کل نفس ذائقه الموت نوش خواهد شد و آن چه بر خواطر حزین است...

انجام: ... و حق سبحانه و تعالی در تورات موسی و انجیل عیسی و زبور داود بیان فرموده و خواص آن بسیار است [ناخوانا] از آن اختصار نمودیم

انجامه: ... تمت الکتاب بعون ملک الوهاب بتاریخ یوم دوشنبه یازدهم شهر ربیع الاول سنه 1244 حسب الخاهش [خواهش] عالیشان رفیع مکان ارجمندی میرزا اسد الله قلمی گردید علی بیده الفقیر الحقیر [پاره شده]

تاریخ کتابت: ربیع الاول 1244ق.

برگ 113ب- 174 (175 برگ)، 15 سطر: 90×160؛ قطع: 140×200

موضوع: 1. قرآن-- سوره ها و آیه ها، خواص

شماره های پیشین: 1754-1114

شماره رکورد: 816342

14127

حسینی شهرستانی، محمد بن محمود

شرح تهذیب المنطق/ نویسنده متن: مسعود بن عمر تفتازانی؛ شارح جمال الدین محمد بن محمود حسینی شهرستانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: شرحی فارسی بر تهذیب المنطق تفتازانی است. این شرح ترجمه فارسی حاشیه ملا عبدالله یزدی بر تهذیب المنطق تفتازانی است که برخی آن را به جمال الدین محمد بن محمود حسینی شهرستانی نسبت داده اند و برخی می گویند که خود ملاعبدالله یزدی آن را به فارسی ترجمه کرده است. بعضی از نسخه ها دارای دیباچه و بعضی فاقد دیباچه است. بنابر این آغاز نسخه ها به دو صورت آمده است. آن هایی که دارای دیباچه [سپاس بی حد و قیاس حکیمی را سزد که زبان را منطق فصیح و دل را طریق تصور حق... ] است به شهرستانی منسوب اند و آن هایی که فاقد دیباچه است و با [الحمد حمد در لغت وصفیست بجمیل اختیاری بر جهة (وجه) تعظیم و تبجیل نه بطریقه سخریت و استهزاء...] آغاز می شود به ملاعبدالله یزدی نسبت داده شده است در صورتی که متن هر دو آن ها یکی است و نسخه هایی که دارای دیباچه است نام شهرستانی در آن به صراحت بیان شده است.

آغاز: بسمله. الحمدلله در لغت وصفیست بجمیل اختیاری بر وجه تعظیم و تبجیل به طریق سخریت و استهزا و در اصطلاح فعلیست که دال باشد بر تعظیم...

42

انجام: افتاده ... پس قضیه موجود مطلقه عامه باطل نشد پس نقیص صادق و این [پاک شده] معلوم شود که مرجع...

منابع: الذریعة 13: 161 و 164، 23: 67 و 68؛ نسخه ها 2: 1495 (ناشناس)، مرعشی 30: 348؛ دانشگاه 13: 3447

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ حواشی: حواشی با نشان «ص، ل»؛ آسیب ها: گوشه پایین اوراق موریانه خورده و اوراق 1 تا 11 نو نویس و الحاقی است. کاغذ: اصفهانی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای سوخته، مقوایی، مجدول، عطف با جلد یکی است، اندرون جلد آستر کاغذی.

94 برگ، 21-17 سطر: 70×158، 66×145؛ قطع: 110×205

عنوان های دیگر: شرح حاشیه ملا عبدالله؛ ترجمه حاشیه ملا عبدالله

موضوع: 1. تفتازانی، مسعود بن عمر، 722-792؟ق. تهذیب المنطق و الکلام-- نقد تفسیر؛ 2. منطق

شناسه افزوده: الف. تفتازانی، مسعود بن عمر، 722-792؟ق. تهذیب المنطق و الکلام. شرح

شماره های پیشین: 1737-1097

شماره رکورد: 816343

14128

حسینی اصفهانی، غیاث الدین علی، قرن 9ق.

دانش نامه جهان/ غیاث الدین علی بن علی امیران حسینی اصفهانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: کتابی است در فلسفه طبیعی و مباحث مربوط به امور عامه، طب و تشریح مشتمل بر ده فصل و بیست اصل و چهار نتیجه و یک خاتمه که در سال 871ق. به نام سلطان محمود بهادر خان نوشته شده است. برای توضیحات بیش تر بنگرید به شماره بازیابی 10802 (802/1ف) در فهرست همین کتابخانه.

آغاز: بسمله. سزاوار ستایش و سپاس مبدعیست که با قتضای ذاتی او که در لسان صاحب نوامیس الهی بامر کن معبر گشته...

انجام: ناتمام: ... از برای دفع فضله نباید برخاست قولون روده یست که متصل می باشد زیر امور و این قولون گاهی که از امور دور می گردد

منابع: مرعشی 14: 82؛ مجلس 5: 249؛ الذریعة 8: 46؛ سپهسالار 4: 403؛ مشار (فارسی): 645؛ ملک 2: 241

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین به سرخی؛ یادداشت ها: یادداشتی با مضمون «برسم یادگار تقدیم آقای تراب آقای ترابی نمودم» در برگ 113 نوشته شده است. مهرها: مهر بیضی «محمد حسن» (برگ 114)؛ آسیب ها: آثار آب افتادگی در اوراق دیده می شود. کاغذ:

فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای، سوخته رنگ و رو رفته، یک لا، و ترنج و سرترنج با گل و بوته، مجدول، زنجیره های ضربی، عطف با جلد یکی است، اندرون جلد آستر کاغذی.

114 برگ، 18-19 سطر: 75×155، 75×165؛ قطع: 150×205

موضوع: 1. علوم طبیعی-- متون قدیمی تا قرن 14ق؛ 2. فلسفه اسلامی

شماره های پیشین: 1310-672

14129/1

شماره رکورد: 816344

جرجانی، علی بن محمد، 740-816ق.

کبری فی المنطق/ می رسید شریف جرجانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: منطقی است ساده با عباراتی روشن و به زبان فارسی برای مبتدیان تالیف شده است.

آغاز: بسمله. بدان که آدمی را قوه ایست دراکه که منقش گردد در وی صور اشیاء چنان چه در آینه لیکن در آینه حاصل نشود...

انجام: ... چنان چه گویی این جسم یا لاشجر است یا لاحجر لیکن شجر است پس لاحجر باشد لیکن حجر است پس لاشجر باشد

انجامه: ... تمت الکتاب بعون الملک الوهاب حسب الفرمایش سرکار سعادت مدار آقائی آقا میرزا عبدالرحیم سلمه الله تعالی زید عزه و طول الله عمره کتبه الحقیر محمد کاظم 1291

منابع: ملی 1: 333؛ مرعشی 2: 125؛ مشار 4: 4016

خط: نسخ، کاتب: محمد کاظم، تاریخ کتابت: 1291ق؛ آرایه ها: عناوین به سرخی؛ یادداشت ها: در برگ 10- 7 مطلبی درباره قاعده در وفق مخمس خالی الوسط و در برگ 62ب اسماء الله با اعداد مربوط به آن نوشته شده است. این کتاب حسب الفرمایش آقای میرزا عبدالرحیم استنساخ شده است. آسیب ها: اوراق 30 تا 116 سفید و بدون نوشته مانده است. کاغذ: فرنگی الوان؛ جلد: تیماج یک لا، سرمه ای، مجدول، زنجیره های ضربی، اندرون جلد آستر کاغذی.

برگ 7ب- 29ب (134 برگ)، 11 سطر: 72×140؛ قطع: 125×195

موضوع: 1. منطق

شماره های پیشین: 1440-801

شماره رکورد: 816345

14129/2

رساله در اوفاق و طلسم ها

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در بیان چگونگی ساختن اوفاق و طلسم ها مشتمل بر تعدادی طلسم و موارد استفاده از آن مانند دفع دشمن و بلای ناگهانی، صحت امراض، عقد اللسان...

آغاز: بسمله. قل اعوذ برب الفلق من شر... این سوره و این ایات مبارکه جهه دفع دشمن و بلای ناگهانی...

انجام: ... شب سه شنبه زهره شب چهارشنبه زهل شب پنجشنبه شمس شب جمعه قمر

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: جداول و برخی از عبارات متن به سرخی و سبز

برگ 116ب- 134ب (134 برگ)، سطر متغیر، اندازه سطرها متغیر؛ قطع: 125×195

موضوع: 1. طلسم ها و تعویذ ها

شماره های پیشین: 1440-801

شماره رکورد: 816346

14130/1

میرزای قمی، ابوالقاسم بن محمد حسن، 1151-1231ق.

اصول دین/ ابوالقاسم بن محمد حسن گیلانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در اصول دین مرتب بر یک مقدمه در فرق بین اصول دین و مذهب و پنج باب در اصول پنج گانه. نسخه حاضر از فصل دوم از باب اول تا آخر رساله را در بر دارد.

آغاز: افتاده... می شود و گوشت و پوست و سایر اجزاء بدن و اخلاط از آن مفید یقین است...

انجام: ... و فریب شیطان مخور و غافل مکن که طاقت عذاب جهنم نداری اعاذنه الله و ایاکم من النار و ارزقنا بفضله و رحمته مرافقة الابرار اللهم وفقنا و استادنا و معلمنا بحق محمد و آله اجمعین و سلم تسلیما. هر که خواند دعا طمع دارم * زانکه من بنده گنه کارم

منابع: مجلس 16: 312؛ الذریعة 2: 182؛ نسخه ها 2: 878؛ مرعشی 22: 58؛ مشار (فارسی) 2: 2557

خط: نستعلیق، کاتب: سید حسین بن سید مهدی؛ آرایه ها: خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ آسیب ها: شیرازه از هم گسیخته، کلیه اوراق از جلد جدا شده است. کاغذ: فرنگی الوان؛ جلد: تیماج قهوه ای، یک لا، ترنج و سر ترنج با گل و بوته، مجدول، زنجیره های ضربی، عطف با جلد یکی است، اندرون جلد آستر کاغذی.

برگ 1-64 (173 برگ)، 11 سطر: 65×110؛ قطع: 110×180

موضوع: 1. شیعه امامیه-- اصول دین؛ 2. شیعه-- عقاید

شماره های پیشین: 1607-967

شماره رکورد: 816347

14130/2

میرزای قمی، ابوالقاسم بن محمد حسن، 1151-1231ق.

مرشد العوام/ ابوالقاسم بن محمد حسن جیلانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: بنگرید به شماره بازیابی 14120 (4120/1ف) در فهرست همین کتابخانه. نسخه حاضر شامل مبحث «الصوم» از کتاب مرشد العوام است که تا پایان مطلب دوازدهم را در بر دارد.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و صلواة و السلام علی محمد و آله اجمعین کتاب الصوم و گفتار در مسئله روزه در ضمن چند باب می شود باب اول در فضیلت و ثواب روزه و حکمت...

انجام: ... در آن دو وجه ذکر کرده اند و اظهر آن است که منحل نمی شود و کفاره واجب نمی شود بلکه باید بنذر عمل کند

انجامه: ... تمت کتاب بعون الملک الوهاب در روز پنجشنبه باتمام رسید آخر ماه شوال سنه 1243 هر که خواند دعا طمع دارم * زانکه من بنده گنه کارم خدایا هر آن کس که این خط نوشت * مکن نا امیدش ز باغ بهشت سنه 1243 کتابی نویسم بصد غر و ناز * بوقت جوانی و عمر دراز

منابع: ملی 5: 281

کاتب: سید حسین بن سید مهدی (به قرینه شمار 1 مجموعه)، تاریخ کتابت: شوال 1243ق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ آسیب ها: شیرازه از هم گسیخته و کلیه اوراق از عطف جدا شده است.

برگ 64ب- 107 (173 برگ)، 11 سطر: 65×110؛ قطع: 110×180

موضوع: 1. فقه جعفری؛ 2. روزه (اسلام)

شماره های پیشین: 1607-967

شماره رکورد: 816348

14130/3

حسینی، میر محمد مومن

رساله در معراج/ میر محمد مومن حسینی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: ترجمه فارسی رساله ای است درباره چگونگی معراج پیامبر (صلی الله علیه و اله ).

آغاز: بسمله. الحمد لله الذی خلق الافلاک و الابراج و قدر فیها القمر المنیر و الشمس الظهر...

انجام: ... تازنی از انصاری آوردند بعقد نکاح کارز برآوردند تا فرزندان او را تربیت کند

انجامه: ... و الله اعلم بالصواب بعون الملک الغنی الوهاب غفر الله الذنوب سید حسین ولد میرزا سید مهدی در دارالسعاده زنجان قلمی گردید ذی قعده الحرام در روز یکشنبه تمام شد سنه 1243

منابع: دانشگاه 17: 497

کاتب: سید حسین بن سید مهدی، تاریخ کتابت: ذیقعده 1243ق، محل کتابت: زنجان؛ آرایه ها: خط بالای برخی از عبارات به سرخی

برگ 108ب- 153 (173 برگ)، 13 سطر: 65×130؛ قطع: 110×180

عنوان های دیگر: معراج نامه

موضوع: 1. معراج

شماره های پیشین: 1607-967

شماره رکورد: 816349

14130/4

رساله در تجوید

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله مختصری است در تجوید قرآن در بیان ادغام و اظهار و اخفا و قلب.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و الصلواة و السلام علی عباده الذین اصطفی محمد و عزته الطاهرین اما بعد در بیان ادغام و اظهار و اخفا و قلب بدان که نون ساکن...

انجام: ... بر آن که اوست هست نام * هر کسی را کو کند وقف این چنین

آرایه ها: خط بالای برخی از عبارات به سرخی

برگ 154ب- 165ب (173 برگ)، 13 سطر: 65×135؛ قطع: 110×180

موضوع: 1. قرآن-- تجوید

شماره های پیشین: 1607-967

شماره رکورد: 816350

14130/5

عجدانی، عبدالخالق

نصایح و وصایای عبدالخالق عجدانی/ عبدالخالق عجدانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: چند وصیت اخلاقی است که عبدالخالق عجدانی برای فرزند خود نوشته و در آخرین وصیت نیز حکایتی نقل کرده است.

آغاز: بسمله. نصایح و وصایای که خواجه عبدالخالق عجدانی رحمه الله بفرزند ارجمند خود نوشته است وصیت می کنم ای فرزند تو را تعلیم...

انجام: ... بیرون کنید او را از زیر [پاک شده] او را [پاک شده] و صبح برآور ندارد و الله اعلم بالصواب

برگ 167-173 (173 برگ)، 9-12 سطر: 62×130، 65×120؛ قطع: 180×110

موضوع: 1. وصیت نامه

شماره های پیشین: 1607-967

شماره رکورد: 816351

14131

کاشفی، حسین بن علی، - 910ق.

مواهب علیه/ حسین بن علی کاشفی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: بنگرید به شماره بازیابی 14114 (4114ف) در فهرست همین کتابخانه. نسخه حاضر از تفسیر آیه 3 سوره حج تا آخر سوره ثبت را در بر دارد.

آغاز: افتاده: ... و من الناس و از مردمان من یجادل کسی هست که از روی سیره جدال کند فی الله در کلام خدای با قدرت او...

انجام: افتاده: ... پشت ها خار و دست های خشک جمع کردی [وصالی شده] ریختی تا خاری در دامنش آویزد یا دریا...

خط: نستعلیق، آرایه ها: آیات قرآن به سرخی و متن تفسیر با مرکب سیاه؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده است. یادداشت ها: در برگ 321 درباره فضیلت سوره اخلاص و روایاتی که درباره آن آمده صحبت کرده است. در برگ 324 یادداشتی با این مضمون نوشته شده است «چنین گوید حسین بن لطف الله الطوسی الجهرمی که در سال هزار و دویست و هفتاد و دو در ماه صفر المظفر باتفاق ملا محمد علی محلاتی از شیراز رفتم کربلا از راه آب و سیم ماه شوال از کربلا از راه خشکی روانه شیراز شدم». مهرها: مهر چهار گوش [عبده علی الموسوی] (برگ 90)؛ آسیب ها: شیرازه از هم گسیخته، کلیه اوراق از جلد جدا، صفحات اول تا سوم کتاب فرسوده و خرد شده، بعضی از اوراق میانی با کاغذ شکری مرمت شده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای سوخته، مقوایی، مجدول، زنجیره های ضربی، اندرون جلد تیماج قهوه ای روشن.

324 برگ، 23 سطر: 110×175؛ قطع: 170×230

عنوان های دیگر: تفسیر حسینی؛ تفسیر کاشفی

موضوع: 1. تفاسیر شیعه

شماره های پیشین: 1652-1012

شماره رکورد: 816352

14132

شمس الدین آملی، محمد بن محمود، قرن 8ق.

نفایس الفنون فی عرایس العیون/ محمد بن محمود آملی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: دایرة المعارفی است در علوم اوایل و اواخر مشتمل بر دو بخش. بخش اول در علوم اوائل مشتمل بر چهار مقاله و دارای هشتاد و پنج علم، بخش دوم در علوم اواخر مشتمل بر پنج مقاله و دارای هفتاد و پنج علم که به نام شیخ ابو اسحاق بن محمود شاه اینجو فرمانروای شیراز در سال 742ق. نگاشته است. در برگ 322 فهرست کتاب نوشته شده است.

آغاز: بسمله. هذا کتاب نفایس الفنون فی عرایس العیون در علوم اواخر... فن اول از مقاله اولی از قسم اول از کتاب نفایس الفنون علم خط که آن عبارت است از معرفت تصویر الفاظ بحروف هجاء آن...

انجام: ... کلمه بگیرد و بهرجا که آن دو حرف در اول کلمه باشد آن چیز که آن کلمه بر وی افتد ضمیر آن کس باشد و الله اعلم بالصواب و الیه المرجع و الماب

منابع: ملی 4: 73؛ مرعشی 11: 330؛ الذریعة 24: 241؛ مشار 5: 5256

خط: نسخ؛ آرایه ها: عناوین به سرخی، کمند اندازی و جدول دور سطرها به زر و سیاه؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده و حواشی با نشان «ص، نسخه، محمد»؛ مهرها: مهر بیضی «محمد امام الجمعه و الخطیب 1323» (برگ 1ب، 321)؛ کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای روشن، مقوایی، مجدول، اندرون جلد آستر کاغذی.

322 برگ، 25 سطر: 152×245؛ قطع: 205×315

موضوع: 1. دایره المعارف ها و واژه نامه ها؛ 2. اطلاعات عمومی

شماره های پیشین: 1348-710

شماره رکورد: 816353

14133

مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی، 1037-1111ق.

حلیة المتقین/ محمد باقر مجلسی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: بنگرید به شماره بازیابی 14119 (4119ف) در فهرست همین کتابخانه.

آغاز: بسمله. الحمد لله الذی حل انبیائه المرسلین باحسن حلیه المتقین و بعث تحیة اصفیائه... اما بعد چنین گوید تراب اقدام مومنین و خادم طلبه علوم ائمه الطاهرین محمد باقر بن محمد تقی...

انجام: ... و شایسته ترین و بهترین مردم کسیست که مردم از او منتفع شوند و این رساله را باینجا ختم کردیم و بانجام رساندیم

انجامه: ... تمت الکتاب بعون الملک الوهاب بتاریخ یوم الاثنین تاسع شهر شعبان موافق حادی عشر اسفندیار قدیم سنه 1227 امید که هر که نظر بخط ناقص این غریق بحر گناه و عاصی رو سیاه نادم یعنی محمد خادم سهوی و غلطی که واقع شده عفو فرمایند و طلب مغفرت نمایند جناب ایزد تعالی بر ایشان و والدین ایشان بیامرزد بحق محمد و آله الطاهرین

خط: نسخ، کاتب: محمد خادم، تاریخ کتابت: شعبان 1227ق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ کاغذ: فرنگی شکری و آبی؛ جلد: تیماج قهوای، مقوایی، ساده، اندرون جلد آستر کاغذی

277 برگ، 16 سطر: 92×165؛ قطع: 145×220

موضوع: 1. اخلاق شیعی؛ 2. شیعیان-- شعایر و مراسم مذهبی؛ 3. احادیث اخلاقی

شماره های پیشین: 1571-932

شماره رکورد: 816354

14134

کاشفی حسین بن علی، - 910ق.

انوار سهیلی/ حسین بن علی واعظ کاشفی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: همان کلیله و دمنه بهرامشاهی است و مولف آن چون عبارات و نثر کلیله و دمنه از ابوالمعالی نصرالدین محمد بن عبدالحمید را مشکل می بیند بر آن می شود که در این کتاب عبارات آن را آسان کند و آن را در چهارده باب تنظیم کرده است. اصل این کتاب به زبان هندی است و آن را برای ارشاد حکماء هند در تدبیر سیاست و اخلاق به زبان حیوانات نگاشته اند و بعد از آن به زبان پهلوی و بعد به زبان

فارسی ترجمه شده است. این کتاب به درخواست امیر احمد سهیلی در زمان شاه سلطان حسین صفوی تالیف شده است. عناوین ابواب آن بدین ترتیب است: باب اول در اجتناب نمودن از استماع قول ساعی و نمام، باب دوم در سزا یافتن بدکاران و شآمت عاقبت ایشان، باب سوم در موافقت دوستان و فواید معاضدت ایشان، باب چهارم در ملاحظه احوال دشمنان و ایمن نابودن از حیله ایشان، باب پنجم در مضرت غافل شدن و از دست دادن مطلوب، باب ششم در آفت تعجیل و ضرر شتاب زدگی در کارها، باب هفتم در حزم و تدبیر و بحیله خلاص یافتن از بلای اعدا، باب هشتم در احتراز از ارباب حقد و اعتماد نانمودن بر تملق ایشان، باب نهم در فضیلت عفو که ملوک را بهترین صنعتی است، باب دهم در بیان جزای اعمال بطریق مکافات، باب یازدهم در مضرت افزون طلبیدن و از کار خود بازماندن، باب دوازدهم در فضیلت حلم و وقار و سکون، باب سیزدهم در اجتناب فرمودن از قول اهل غدر و خیانت، باب چهاردهم در عدم التفات به انقلاب زمان.

آغاز: افتاده: ... سلطان تختگاه لی مع الله نکته دان و علمک مالم تکن تعلم روشن بیان...

انجام: ... چون که بدین پایه رساندم کلام * به که کنم ختم سخن و السلام

منابع: ملی 3: 141؛ الذریعة 2: 430؛ مشار 1: 581؛ مرعشی 27: 150

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین و علامات و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ مهرها: مهر چهار گوش «فرج الله بن فتحعلی» (برگ 120)، مهر چهار گوش عبده «محمد قاسم... »، مهر بیضی ناخوانا (برگ 174ب)؛ آسیب ها: شیرازه از عطف جدا شده، برخی از اوراق وصالی شده و آثار آب افتادگی و لکه در اوراق دیده می شود. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای، مقوایی، ترنج و سرترنج، اندرون جلد آستر کاغذی.

174 برگ، 21 سطر: 115×230؛ قطع: 190×320

عنوان های دیگر: کلیله و دمنه کاشفی

موضوع: 1. نثر فارسی-- قرن 9 ق.

شماره های پیشین: 1534-895

شماره رکورد: 816355

14135

مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی، 1037-1111ق.

عین الحیات/ محمد باقر مجلسی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: ترجمه و شرح وصیت پیامبر اکرم (صلی الله علیه و اله) به ابوذر غفاری با استفاده از آیات کریمه و احادیث اهل بیت که در آن پند ها و اندرز های اخلاقی و دینی به ابوذر می دهد، در پایان خاتمه ای است مشتمل بر دو باب در فضیلت اذکار. باب اول در بیان فضیلت اذکاریست که مخصوص به وقتی نیست که دارای هفت فصل است و باب دوم در بیان اذکاری که مخصوص وقتی چندند. این کتاب در سال 1073ق. تالیف شده است.

آغاز: افتاده: ... علیه السلام گفت یا محمد اینک ابوذر بر ما گذشت و سلام نکرد و اگر سلام می کرد ما او را جواب سلام...

انجام: افتاده: ... گناهانش آمرزیده شده باشد و دیگر نماز ها و دعا ها و اعمال بسیار است و از کتب مبسوط علما طلب می باید...

منابع: مرعشی 10: 353؛ ملی 4: 133؛ مشار 3: 3601

خط: نسخ؛ آرایه ها عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ آسیب ها: شیرازه از عطف جدا شده و برخی از اوراق وصالی شده است. کاغذ: اصفهانی نخودی؛ جلد: تیماج مشکی، مقوایی، اندرون جلد آستر کاغذی، فرسوده

250 برگ، 21 سطر: 135×210؛ قطع: 200×305

موضوع: 1. احادیث اخلاقی؛ 2. احادیث شیعه-- قرن 12ق؛ 3. اخلاق اسلامی

شماره های پیشین: 1520-891

شماره رکورد: 816356

14136

کاشانی، فتح الله بن شکر الله، - 988 ق.

خلاصة المنهج/ فتح الله کاشی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: این کتاب خلاصه تفسیر 5 جلدی منهج الصادقین فی الزام المخالفین خود مولف است و تفسیر سوره یس آیه 37 تا سوره اخلاص را در بر دارد.

آغاز: افتاده: ... بران مطلع نساخته از اقسام مصنوعات که در [ناخوانا] بحرند و ایه لهم و نشانه ای دیگر مرایشانرا بر کمال قدرت اللیل...

انجام: افتاده: ... باید که قراءت قل هو الله احد را در عقب نماز ترک نکند چه هر که قراءت آن کند خیر دنیا و آخرت را جمع کند و بیامرزد او را و...

منابع: ملی 1: 156؛ مشار 2: 1910؛ مرعشی 3: 45؛ الذریعة 7: 233

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: خط روی متن به سرخی؛ آسیب ها: آغاز و انجام افتاده، آثار آب افتادگی در اوراق مشاهده و برخی از اوراق وصالی شده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای سوخته، مقوایی، عطف تیماج قهوه ای، اندرون جلد آستر کاغذی.

376 برگ، 17-19 سطر: 140: 215، 140×225؛ قطع: 195×292

موضوع: 1. تفاسیر شیعه-- قرن 10ق.

شماره های پیشین: 1494-855

شماره رکورد: 816357

14137/1

تویسرکانی، محمد نبی بن احمد، -1320؟ق

رساله در فقه/ محمد نبی بن احمد تویسرکانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: محمد نبی تویسرکانی دارای رساله های مختلفی در فقه است و نسخه حاضر یکی از رسائل او است که با رساله های معرفی شده از این مولف در فهرست مرعشی مقایسه شد، ولی با هم مطابقت نداشتند. این رساله خلاصه شده رساله دیگری از خود مولف شامل یک مقدمه و سی باب است. مقدمه شامل معنی واجب و حرام و مستحب و مکروه و تقلید و باب های آن شامل طهارت، صلوة، صوم، خمس و زکوة است که نسخه حاضر تا باب صوم را در بر دارد. تعداد ابواب در مقدمه نسخه سی باب ذکر شده، ولی در متن بیست باب است و باب بیستم در صوم در برگ 169- 173 به صورت ناقص نوشته شده است.

آغاز: بسمله. الحمدلله رب العالمین و صلی الله علی محمد و اله الطاهرین و لعنة الله علی اعدائهم اجمعین الی یوم الدین و بعد چنین گوید اقل خلیفه محمد نبی التوسرکانی که چون در سابق رساله مبسوطی در تفصیل واجبات و محرمات مستحبات و مکروهات طهارت و صلوه و صوم و خمس و زکوه...

انجام: ... بعد از فراغ از تمام کردش خود در همان محل اقامه اولی باشد قد تمت بید مولف ها فی 16 شهر شوال المکرم 1292

خط: نستعلیق، کاتب: محمد نبی بن احمد تویسرکانی، تاریخ کتابت: شوال 1292ق؛ امتیاز: نسخه به خط مولف است. حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده است. یادداشت ها: یادداشت تملک «من متملکات الحقر و أنا الحقیر الفقیر محمد ابن محمد نبی التویسرکانی فی سادس عشر من شهر جمادی الثانیه 1319» و مهر بیضی «افوض امری الی الله محمد 1319» (برگ 2)، یادداشت تملک «قد دخل فی الملکی الفانی و انا عبد ذلیل الجانی محمد ابن محمد نبی التویسرکانی فی یوم الثانی عشر من شهر جمادی الاولی» و مهر بیضی «افوض امری الی الله الراجی محمد بن محمد نبی» (برگ 173ب)، یادداشت «فی تاریخ لیل سادس عشر شهر جمادی الثانی 1324 در طیب آباد چاپلق جهة یادگار ماندن خط و معرفی هذا العبد تحریر شد محمد بن محمد نبی التویسرکانی عفی عنهما مرحوم آقا رحمة الله که فرزند خود را مسمی بمحمد فرمود یکمحمد در تویسرکان است و یکمحمد در طهران [ناخوانا] عاقبت أمور فی التاریخ [ناخوانا]» (برگ 173ب)؛ مهرها: مهر بیضی «افوض امری الی الله الراجی محمد بن محمد نبی 1319» و مهر بیضی «الراجی محمد بن محمد نبی» (برگ 173ب)؛ آسیب ها: برگ 168 و 169 بدون نوشته مانده است.

کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای، مقوایی، مجدول، اندرون جلد آستر کاغذی.

برگ 2ب- 167ب (196 برگ)، 14-15- سطر:83×143، 72×140؛ قطع: 150×220

موضوع: 1. فقه جعفری

شماره های پیشین: 1563-924

شماره رکورد: 816358

14137/2

تویسرکانی، محمد نبی بن احمد، -1320؟ ق

کافی المسائل/ محمد نبی تویسرکانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: مختصری است از رساله لب المسائل در چهارده باب. باب اول در تقلید، دوم در آداب تخلی، سوم در وضو، چهارم در غسل، پنجم در جبیره، ششم در تیمم، هفتم در نجاسات، هشتم در مطهرات، نهم در مقدمات نماز، دهم در مقارنات نماز، یازدهم در مبطلات نماز و روزه، دوازدهم در سجده سهو و نماز احتیاط، سیزدهم در شکیات، چهاردهم در سهویات. در برگ 186 تا 193 همین رساله تکرار شده است.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و صلی الله علی محمد و اله الطیبین و بعد این رساله موسومه بکافی المسائل مختصریست از رساله لب المسائل و آن مختصریست از رساله جامع المسائل...

انجام: ... از احادیث مناسبه و مسائل مهمه متشاکله بهر باب را در رساله جامع نوشته ئیم تمت الرساله من شهر شعبان فی سنه 1295

منابع: مرعشی 16: 41

تاریخ کتابت: شعبان 1295ق؛ آرایه ها: روی برخی از عبارات با قلم سرخ خط کشیده شده که به نظر می رسد برای تصحیح رساله انجام شده است. حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده است. یادداشت ها: در برگ 194ب و 195 دستور تهیه چند دارو ذکر شده است. آسیب ها: برگ 186، 193ب، 194 سفید و بدون نوشته مانده است.

برگ 174ب- 184ب (196 برگ)، 14 سطر: 85×150؛ قطع: 150×220

موضوع: 1. فقه جعفری

شماره های پیشین: 1563-924

شماره رکورد: 816359

14137/3

تویسرکانی، محمد نبی بن احمد، - 1320؟ق.

رساله در نماز/ محمد نبی تویسرکانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله مختصری است در نماز آیات و نماز قضا و فضیلت سوره فاتحة الکتاب و سوره توحید و آیه الکرسی.

آغاز: رساله مختصریست از اقل خلیفه محمد نبی تویسرکانی در نماز آیات و نماز قضا فضیله سوره فاتحه الکتاب و...

انجام: ... جمع آیات قرآن شش هزار و دویست و سی و شش آیه است جمع حروف آن سیصد بیست یک هزار دویست پنجاه حرف است

انجامه: ... قد تمت الرساله بید مولفها فی شهر ربیع الاول فی سنه هزار دویست نود پنج سنه 1295

کاتب: محمد نبی تویسرکانی، تاریخ کتابت: ربیع الاول 1295ق؛ امتیاز: نسخه به خط مولف است.

برگ 184ب- 185ب (196 برگ)، 27 سطر: 95×175؛ قطع: 150×220

موضوع: 1. نماز

شماره های پیشین: 1563-924

شماره رکورد: 816360

14138

نراقی، مهدی بن ابی ذر، 1128-1209ق.

محرق القلوب/ مهدی بن ابی ذر نراقی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: کتابی است در بیان مصیبت و شهادت امامان و یارانشان و واقعه کربلا در یک مقدمه و بیست مجلس. مجلس اول در وفات سید انبیاء، مجلس دوم در وفات حضرت خیر النساء، مجلس سوم در شهادت حضرت امیرالمؤمنین، مجلس چهارم در شهادت امام حسن مجتبی، مجلس پنجم در رفتن سیدالشهدا از مدینه به مکه، مجلس ششم در شهادت مسلم بن عقیل، مجلس هفتم در شهادت پسران مسلم بن عقیل، مجلس هشتم در رفتن امام حسین از مکه، مجلس نهم در شهادت حر بن یزید، مجلس دهم در شهادت وهب بن عبدالله، مجلس یازدهم در شهادت قاسم بن حسن، مجلس دوازدهم در شهادت حضرت عباس، مجلس سیزدهم در شهادت نور دیده پیغمبر علی

اکبر، مجلس چهاردهم در شهادت نور دیده و سر و سینه فخر انبیاء جناب سید الشهدا علیه افضل التحیه و الثناء، مجلس پانزدهم در بعضی از وقایع بعد از امام حسین، مجلس شانزدهم در حرکت اهل بیت از کوفه، مجلس هفدهم در کیفیت احوال اهل بیت به شام، مجلس هجدهم در رفتن اهل بیت از شام به مدینه، مجلس نوزدهم در شهادت موسی بن جعفر، مجلس بیستم در شهادت علی بن موسی الرضا.

آغاز: بسمله. حمد و سپاس بی نهایت تحفه بارگاه حکیمی است جلت عظمته که خاکدان دنیا و زندان این عاریت سرا...

انجام: ... اینست زیان کاری بزرگ که علاجی از برای او نیست لعنه الله و علیه و علی سایر ظالمی ال محمد و عذبهم الله عذابا الیم عقبهم الله عقابا شدیدا تم کتاب لمحرقه القلوب

منابع: ملی 1: 37؛ مرعشی 1: 146؛ مشار 4: 4619

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده است. آسیب ها: آثار آب افتادگی در اوراق مشاهده و نسخه فاقد لت روی جلد و اوراق ابتدای نسخه پاره و وصالی شده است. برگ آخر نو نویس و الحاقی است.

کاغذ: فرنگی نخودی، جلد: تیماج قهوه ای سوخته، مقوایی، ترنج و سرترنج، اندرون جلد آستر کاغذی، عطف با جلد یکی است، نسخه فاقد لت روی جلد است.

209 برگ، 19-21 سطر: 126×215؛ قطع 195×285

موضوع : 1. روضه خوانی؛ 2. واقعه کربلا، 61ق.

شماره های پیشین: 1515-876 شماره رکورد: 816361

14139

واعظ قزوینی، محمدرفیع، 1027-1089ق.

ابواب الجنان/ محمد رفیع واعظ قزوینی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: کتابی است در اخلاق و وعظ. مولف می خواست کتاب مفصلی تالیف کند در هشت باب ولی پس از تالیف باب اول و دوم در گذشت و باب سوم را فرزندش

محمد شفیع نگاشت. اصل کتاب مشتمل بر یک مقدمه (متضمن سه مطلب) و هشت باب است. مطلب اول در بیان احتیاج بوعظ و فواید آن و فضیلت وعظ گفتن، مطلب دوم در آداب وعظ گفتن و شروطی که در آن رعایت باید نمود، مطلب سوم در شنیدن وعظ و آداب و شروطی که مستمع را رعایت باید نمود. برخی از عناوین مجالس آن بدین ترتیب است: مجلس اول در مذمت حب و جاه و ریاست و شرح مفاسد طلب حکومت، مجلس دوم در شهوت اندوختن ملک و مال و افروختن آتش ایمان سوز، مجلس سوم در شهوت عمارات عالیه طلا کار و ابنیه رفیعه پر نقش و نگار، مجلس چهاردهم مذمت تند خویی و تلخ گویی. نسخه حاضر جلد اول کتاب شامل چهارده مجلس مفصل است.

آغاز: افتاده: ... اغراق نموده راه بیابان آواره گی پیش گیرند بر دیگران لازم است...

انجام: ... و ادویه آثار و اخبار مذکوره را بر امزجه قلوب دردمندان سازگار و گوارا گرداند توفیق انجام باقی ابوابرا بر وجه صواب کرامت فرماید بمنه و کرمه

انجامه: ... تمت الکتاب روز چهارشنبه بعون الملک الوهاب فی 24 شهر شعبان سنه 1254

منابع: ملی 1: 33؛ مرعشی 2: 170؛ مشار 1: 145؛ الذریعة 1: 76

خط: نسخ، تاریخ کتابت: شعبان 1254ق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ مهرها: مهر بیضی «محمد حسن رحیم بوربور» (برگ50)، مهر چهارگوش «عبده احمد» (برگ 54)، مهر بیضی «عبده محمد آل ابراهیم» (برگ 57)، مهر بیضی «محب شاه دین آقاخان» (برگ10، 17، 92)؛ آسیب ها: چند برگ اول و آخر نسخه فرسوده و پاره شده، آثار آب افتادگی در اوراق ابتدای نسخه مشاهده و برگ آخر نو نویس و الحاقی است. کاغذ: فرنگی آبی و نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای یک لا، عطف تیماج قهوه ای روشن، بدون آستر.

220 برگ، 23-25 سطر: 130×242، 130×223؛ قطع: 190×273

موضوع: 1. خطبه ها؛ 2. اخلاق

شماره های پیشین: 1487-847

شماره رکورد: 816362

14140

مشتاق علیشاه، غلامرضا بن محمد، قرن 13ق.

رساله فیضه/ مشتاق علیشاه بن محمد ظهور علیشاه دکنی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در اخلاق و سیر و سلوک مشتمل بر یک مقدمه و چهار فصل که در سال 1271ق. در قم و بدرخواست میرزا علی اکبر تالیف شده است. عناوین فصول بدین ترتیب است: فصل اول در بیان تصفیه دل، فصل دویم در بیان تزکیه نفس، فصل سیم در بیان تجلی روح، فصل چهارم در بیان مقامات سالک الی الله.

آغاز: بسمله. الحمد لله الذی من علی الرسل بالرساله و علی الانبیا بالنبوه و علی الاولیا بالولایه و علی المسلمین...

انجام: افتاده ... کلید شریعت نماز است و نماز شخص را بدو صورت خبر می دهد یکی از اشکال و حرکات دویم...

منابع: مجلس 10/2: 864؛ مشار 3: 3850؛ مرعشی 25: 130؛ ملک 3: 584؛ دانشگاه 13: 3013

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ آسیب ها: نسخه فاقد جلد است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: بدون جلد.

34 برگ، 9 سطر: 67×135؛ قطع: 117×195

عنوان های دیگر: فیضیه

موضوع: 1. آداب طریقت؛ 2. عرفان

شماره های پیشین: 1830-1189

شماره رکورد: 816363

14141

کاشفی، حسین بن علی، -910ق.

اخلاق محسنی/حسین بن علی کاشفی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: کتابی است در اخلاق و آداب کشور داری که به نام شاه سلطان حسین میرزا و فرزندش محسن میرزا در سال 907ق. در چهل باب تالیف شده است. عناوین ابواب آن بدین ترتیب است: عبادت، اخلاص، دعا، شکر، صبر، رضا، توکل، حیا، عفت، ادب، همت، عزم، جهد، استقامت، عدالت، عفو، حلم، خلق، شفقت، خیرات، سخاوت، تواضع، امانت، وفا، صدق، انحاج حاجات، تانی، تدبیر، خرم، شجاعت، غیرت، سیاست، ،تنقیض، فراست، کتمان اسرار، نیکنامی، رعایت، رعایت اخبار، دفع اشرار، تربیت خدم و حشم. این کتاب به جواهر الاسرار نیز معروف است و بارها در ایران و خارج به چاپ رسیده است.

آغاز: بسمله. حضرت پادشاه علی الاطلاق عزت کلمته و جلت عظمته منشور دولت سلطان المرسلین و متمم اخلاق...

انجام: افتاده: ... سپهر آسایی این شاهزاده بزرگوار عالی رای عالم آرایی نظم درخشان کوکبی از برج...

منابع: ملی 2: 44؛ الذریعة 1: 377؛ مشار 1: 197؛ مرعشی 23: 236؛ مجلس 2/10: 64

خط: شکسته نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین به سرخی؛ آسیب ها: لت پشت جلد فرسوده و از عطف جدا شده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج مشکی، مقوایی، ترنج و سرترنج، اندرون جلد تیماج قهوه ای.

152 برگ، 14 سطر: 62×115؛ قطع: 105×175

عنوان های دیگر: جواهر الاسرار؛ جواهر الاخلاق؛ اخلاق المحسنین

موضوع: 1. اخلاق اسلامی-- متون قدیمی تا قرن 14ق؛ 2. کشورداری-- متون قدیمی تا قرن 14 ق.

شماره های پیشین: 1864-1223

شماره رکورد: 816364

14142

کاشفی، حسین بن علی، - 910 ق.

رساله العلیة فی الاحادیث النبویة/ حسین بن علی کاشفی بیهقی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: چهل حدیث نبوی را در هشت اصل و هر اصل دارای پنج وصل و هر وصلی دارای یک حدیث گرد آورده و شرح نموده است. عناوین هشت اصل بدین ترتیب می باشد: 1- در توحید و ایمان و اسلام و نعت پیغمبر، 2- در عبادات و آن چه متعلق بدانست، 3- در فضائل قرآن و دعوات و اذکار، 4- در مکارم اخلاق و فضائل انسانی، 5- در اوصاف ردیه و رذایل اخلاقی، 6- در آداب اهل سلطنت و امارت، 7- در آن چه که متعلق بازمنه و امکنه و البسه و اطمعه و اشربه دارد، 8- در احادیث متفرقه.

آغاز: افتاده: ... . در هشت اصل هر اصلی مشتمل بر پنج وصل و هر وصلی منطوی بر حدیثی...

انجام: افتاده: ... دل و دینش آباد دار کرم * ز جان و تنش دور...

منابع: مرعشی 3: 87؛ الذریعة 11: 211

خط: نسخ؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ مهرها: مهر بیضی «عبده میر محمد» (برگ 62)؛ آسیب ها: شیرازه از هم گسیخته و اوراق از عطف جدا شده است. کاغذ: اصفهانی نخودی؛ جلد: لت رو تیماج مشکی، مقوایی، زنجیره های ضربی، اندرون جلد آستر کاغذی، لت پشت مقوا، عطف تیماج مشکی

258 برگ، 12 سطر: 62×115؛ قطع: 87×160

موضوع: 1. محمد، پیامبر اسلام، 53 قبل از هجرت- 11ق-- احادیث؛ 2. احادیث اخلاقی

شماره های پیشین: 692-1330

شماره رکورد: 816365

14143

جرجانی، ابوالفتح بن مخدوم، - 976ق.

تفسیر شاهی/ ابوالفتح حسینی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: آیات احکام فقهی را به ترتیب کتب فقهی از آیات باب طهارت تا آیات باب بیع در 42 کتاب و در سال 974ق. ترجمه و تفسیر و به شاه طهماسب صفوی تقدیم کرده است.

آغاز: افتاده: ... اسئلکم علیه اجرا الا الموده... خلاصه خاندان مصطفوی سلاله دودمان مرتضوی نور حدقه دولت... (برگ 250)

انجام: افتاده: ... بر آن که گرفتن ربا موجب حرب عظیم است از خدا تعالی و رسول او (صلی الله علیه و اله) و در قول او و آن نبتم...

منابع: ملی 6: 75؛ مرعشی 16: 243؛ الذریعة 4: 277؛ مجلس 10/3: 1286؛ مشار (فارسی) 1: 1394

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ یادداشت ها: از برگ 246 تا 249ب به علت آب خوردگی و پاشیدگی جوهر ناخوانا است. نسخه به جهت اشتباه در صحافی آغاز و انجام آن جابجا شده است و آغاز آن از برگ 250 شروع می شود و ادامه آن از برگ 1 است. آسیب ها: آثار آب افتادگی در اوراق مشاهده و جلد فرسوده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: جلد لاکی، بوم سیاه، فرسوده، ترنج و سرترنج به صورت نقاشی به رنگ زرد، سبز و نارنجی، در حاشیه جلد با رنگ زرد دعایی نوشته شده است، عطف تیماج زرشکی، اندرون جلد آستر کاغذی.

253 برگ، 14-17 سطر: 95×135، 95×145؛ قطع: 140×200

موضوع: 1. قرآن-- احکام و قوانین؛ 2. تفاسیر فقهی-- شیعه

شماره های پیشین: 363

شماره رکورد: 816366

14144

نراقی، احمد بن محمد مهدی، 1185-1245ق.

سیف الامة و برهان الملة/ احمد بن محمد مهدی بن ابی ذر نراقی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: بنگرید به شماره بازیابی 10038 (38ف) در فهرست همین کتابخانه. از برگ 1ب- 15 فهرست کتاب نوشته شده است.

آغاز: بسمله. الحمد لله الذی من علی عباده بارسال السفراء المقربین و نجهم من الغباوه...( برگ 17ب)

انجام: ... مروج شریعت و مبین آن بودند پس بحضرت یحیی ختم نخواهد شد ختم الله لنا بالحسنی و حشرنا تحت لواء خاتم الانبیاء و سید الاصفیاء محمد بن عبد الله صلوات الله رب الارض و السماء

منابع: ملی 1: 28؛ مجلس 14: 275؛ الذریعة 12: 286؛ مشار 3: 3137

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین و نشانه ها به سرخی؛ یادداشت ها: در برگ 15ب- 17 مطالبی در دفاع از اسلام به صورت نو نویس و با جوهر آبی و در حواشی برگ های 18- 19 بنقل از کنت هنری دو کاستر مطالبی در خصوص برگزیده بودن دین اسلام و حضرت محمد (صلی الله علیه و آله) نوشته شده است. کاغذ: فرنگی شکری؛ جلد: تیماج مشکی، مقوایی، مجدول، ترنج و سر ترنج با گل و بوته به رنگ سبز و زرد، اندرون جلد آستر کاغذی

143 برگ، 21 سطر: 117×215؛ قطع: 193×300

موضوع: 1. اسلام-- دفاعیه ها و ردیه ها

شماره های پیشین: 1323-685

شماره رکورد: 816367

14145

مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی، 1037-1111ق.

جلاء العیون/ محمد باقر مجلسی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: کتابی است در ذکر مصیبت و روضه خوانی و سرگذشت حضرت پیامبر اکرم و ائمه معصومین (علیهم السلام) در یک مقدمه در فضیلت گریستن بر مصائب معصومین (علیهم السلام) و چهارده باب که هر کدام را در احوال یکی از آن بزرگواران آورده است.

آغاز: بسمله. ستایش بی مثل و انباز سزاوار خداوند بی نیازیست که تذکر مصایب و استماع نوایب...

انجام: ... حق را باو برپا دارم و باطل را باو سرنگون سازم و دین حق برای او خاص باشد تمام کردم این رساله الفایده را بتوفیق حق سبحانه و تعالی امیدوارم که در روز عرض اکبر وسیله نجات این غریق خطا گردد آمین یا رب العالمین

انجامه: ... قد فرغ من تحریر هذه الکتاب فی یوم الاربعا خمس شهر جمادی الاولی من شهور فیسنه 1239 کتب العبد الضعیف الذلیل المحتاج الباری صابر ابن زین العابدین خوانساری غفر الله ذنوبهما بحق محمد و اله الاطهار فی تاریخ سنه تسع و ثلاثون ماتین الف من الهجرة النبویه

منابع: ملی 1: 83؛ مرعشی 20: 56؛ مشار 2: 1567؛ الذریعة 5: 124؛ ملک 2: 185

خط: نسخ، کاتب: صابر بن زین العابدین خوانساری، تاریخ کتابت: جمادی الاول 1239ق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ یادداشت ها: وقف نامه آقا ملک خوانساری بر اولاد ذکور به سال 1239ق. (برگ 1)، همچنین عبارت «وقف اولاد ذکور» در حاشیه برخی از اوراق نوشته شده است. مهرها: مهر چهارگوش «اولاد محمد باقر ابن رضا» (برگ 1)، مهر بیضی کوچک «ادرکنی یا علی» (برگ 162ب)، مهر بیضی «ابراهیم حسنی» (برگ 226)؛ کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج کله اردکی، مقوایی، مجدول، اندرون جلد آستر کاغذی.

367 برگ، 25 سطر: 127×232؛ قطع: 210×313

موضوع: 1. چهارده معصوم-- سرگذشت نامه؛ 2. روضه خوانی

شماره های پیشین: 1516-877

شماره رکورد: 816368

14146

نراقی، مهدی بن ابی ذر، 1128-1209ق.

محرق القلوب/ مهدی بن ابی ذر نراقی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: بنگرید به شماره بازیابی 14138 (4138ف) در فهرست همین کتابخانه.

آغاز: بسمله. حمد و سپاس بی نهایت تحفه بارگاه حکیمی است جلت عظمته که خاکدان دنیا و این زندان عاریت سرا...

انجام: ... وای بر او این است زیان کاری بزرگ که علاجی از برای او متصور نیست انا لله و انا الیه راجعون

انجامه: ... تمت الکتاب بعون الملک الوهاب بتاریخ عشر من شهر شعبان المعظم من شهور عامر ثلثین و ماتین بعد الالف من هجرة المقدسه النبویه سنه 1230

خط: نستعلیق، تاریخ کتابت: شعبان 1230ق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ یادداشت ها: وقف نامه بر اولاد ذکور و بعد از آن اولاد اناث و بعد از آن امام جمعه کرمان (برگ 1)، چندین بیت شعر به خط شکسته نستعلیق (برگ 214ب)، یادداشت تملک حاجی میرزا محمد ولد میرزا محمد حسینخان در جمادی الاخر 1249ق. (برگ214ب)؛ مهرها: مهر چهار گوش «گل بوستان علی فاطمه» (برگ 1)؛ کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج زرشکی، مقوایی، ترنج و سرترنج با گل و بوته، مجدول، زنجیره های ضربی، اندرون جلد آستر کاغذی

214 برگ، 24 سطر: 125×220؛ قطع: 210×305

موضوع: 1. روضه خوانی؛ 2. واقعه کربلا، 61ق.

شماره های پیشین: 1527-888

شماره رکورد: 816369

14147

موسوی، حبیب الله محمد بن صادق

جوهر الحقایق/ حبیب الله محمد بن صادق موسوی متخلص به ملاح

زبان: فارسی

معرفی کتاب: حکایات و روایات و قصص و اخبار و جنگ نظم و نثر از حبیب الله موسوی متخلص به ملاح است که خواسته بعد از وفات او با کاری و نشانه و آثاری نامش مذکور بماند.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و الصلواة و السلام علی خاتم النبیین و اشرف المرسلین و اولاده الطیبین الطاهرین و لعنة الله علی اعادیهم اجمعین من الان الی یوم الدین و بعد چنین گوید محتاج رحمة الله و تراب اقدام عباد الله سمی حبیب الله المتخلص بملاح اعنی محمد ابن صادق موسوی عفی عن... چون که دنیا محل عبور و مرور نه جای عیش و سرور...

انجام: ... انون آدی محمد با رضا سر تیپ دور مشهور * منم آدیم محمد دور وهم ملاحی دور محجور

انجامه: ... الحمدلله کتاب جوهر الحقایق به تایید حضرت خالق الرازق در یوم یک شنبه سیم شهر ربیع الثانی از مرحمت و الطفات حضرت سبحانی صورت اتمام یافت سنه 1284 هجری تاریخ جوهر الحقایق ملاح حیدری * در جوهر الحقایق مکنون کرکری

منابع: نشریه نسخه های خطی کتابخانه دانشگاه تهران دفتر 7: 140

خط: نستعلیق، تاریخ کتابت: ربیع الثانی 1284؛ مهرها: مهر بیضی «الراجی الی الله محمد معین» (برگ 69، 70ب، 120ب)؛ کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: گالینگور قهوه ای، مقوایی، عطف پارچه، اندرون جلد آستر کاغذی، روی جلد به رنگ نقره ای عکس یک فرشته و در زیر آن به انگلیسی نوشته شده است.

133 برگ، سطر متغیر، اندازه سطرها متغیر؛ قطع: 115×178

موضوع: 1. شعر فارسی؛ 2. داستان های اخلاقی

شماره های پیشین: 1351-713

شماره رکورد: 816370

14148

جامی، عبد الرحمن بن احمد، 817-898ق.

حلیة الحلل/ عبد الرحمن بن احمد جامی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در معما که آن را در برابر حلل مطرز در معما و لغز منتخب از شرف الدین علی یزدی در سال 856ق. به نام شاه ابو القاسم بابر بهادر خان نوشته است. این رساله دارای یک افسر (مقدمه)، سه عقد و یک خلخال (خاتمه) و هر افسر شامل چند ترصیع و هر عقد شامل چند سمط است. این کتاب همان معمیات جامی منتخب از الحلل شرف الدین یزدی است.

آغاز: بسمله. بعد از گشایش مقال ستایش خجسته مال دانایی که معمای حقیقت ذاتش در ملابس...

انجام: ... آن را بود از نام تو بکوی تو خبر * کو حسن سنجید بمیزان نظر، المنه لله علی الاتمام و القدر بحسن الاجسام و الصلوة علی اکمل الانام و آله الکرام که شد تحریر این بیاض و ترشیح این ریاض از دست مخترع جام تلخ کامی عبد الرحمن بن احمد الجامی و الحمد لله وحده لا شریک له تم

منابع: مجلس 17: 308؛ الذریعة 7: 81؛ دانشگاه 2: 380

آرایه ها: عناوین به سرخی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده و حواشی با نشان «موسی المولوی، سلیمان شهرزوری»؛ کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: مقوا، رویه کاغذ قهوه ای روشن، عطف تیماج قهوه ای سوخته، اندرون جلد آستر کاغذی.

18 برگ، 25 سطر: 107×180؛ قطع: 145×215

عنوان های دیگر: معمیات جامی

موضوع: 1. معماها

شماره های پیشین: 1469-830

شماره رکورد: 816371

14149

مسیحا، محمد مسیح بن اسماعیل، قرن 11ق.

رساله در اثبات واجب و توحید واجب/ محمد مسیح بن اسماعیل فسایی قد شکویی شیرازی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله مختصری است در توحید و بیان صفات الهی مشتمل بر فاتحه و دو مقصد و خاتمه. فاتحه در تمهید مقدماتی که مبنی علیه براهین مقاصدست و آن مشتمل بر چهار فصل است، مقصد اول در ایراد برهان مشهور که موقوف بر ابطال دور و تسلسل است، مقصد ثانی در تقریر برهان بر این مطلب بنحوی که موقوف بر ابطال دور و تسلسل نبوده باشد، خاتمه در توحید واجب الوجود.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و العاقبة للمتقین و الصلوة علی رسوله محمد و اله اجمعین اما بعد محرر این رساله و مولف این مقاله می گوید که شک نیست که علم الهی اشرف همه علوم است چرا که شرف علم...

انجام: ... و بر تو پوشیده نیست که بنابر این طریقه واجب الوجود بالذات را شریکی در موجودیت حقیقی نخواهد بود چنان که او را شریکی در واجبیه بالذات و در ایجاد ممکنات نیست

منابع: مرعشی 19: 184؛ دانشگاه 1: 391

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: جدول دور سطرها نقره و عناوین به سرخی؛ یادداشت ها: یادداشت وقف در برگ اول و عبارت وقف در حاشیه برخی از اوراق نوشته شده است. مهرها: مهر چهار گوش «خادم حسین خان» (برگ 1)؛ آسیب ها: نسخه فاقد جلد، شیرازه از هم گسیخته و اوراق پراکنده شده، اوراق موریانه خورده و برخی از اوراق وصالی شده است. کاغذ: بخارایی؛ جلد: بدون جلد

56 برگ، 17 سطر: 58×130؛ قطع 117×190

عنوان های دیگر: اثبات الواجب

موضوع: 1. خدا-- اثبات 2. کلام

شماره های پیشین: 1298-660

شماره رکورد: 816372

14150/1

محقق سبزواری، محمد باقر بن محمد مومن، 1017-1090ق.

برگزیده روضة الانوار عباسی/ محمد باقر بن محمد مومن محقق سبزواری

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله حاضر برگزیده ای از حکایات روضة الانوار عباسی است که در شناخت اعتقادات صحیحه و پند و اندرز و آداب سلوک از برای پادشاهان و سایر مردم با استشهاد به آیات کریمه و احادیث اهل بیت علیهم السلام و سخنان حکماء سابقین و حکایات مناسب هر مقام آمده است.

آغاز: قوله لله و الذین اذا فعلوا فاحشة أو ظلموا انفسهم الی قوله لله و نعم اجر العاملین صاحب روضة الانوار محقق سبزواری در تفسیر این آیه شریفه عند قوله لله و هم یعملون ذکر کرده...

انجام: ... مرا بجان امان نخواهد داد بی آن که گناهی داشته باشم سی هزار دینار در این باب خرج کردم تا این سخن بگوش سلطان نرسید

خط: نستعلیق؛ یادداشت ها: حساب مالیاتی میرزا علی بیگ به خط سیاق (برگ 1-2)، روایاتی از حضرت امیرالمومنین درباره چگونگی ساختن تقویم و دانستن غره هر ماه (برگ 2ب- 3ب)، مطلبی درباره علائم صدا کردن گوش راست و چپ در هر روز (برگ 4)، برگزیده ای از کتاب خواص الاشیاء درباره خواص مواد از نظر سرد و گرم و خشک و تر بودن (برگ 4ب- 7ب) و خواص چهار آیه از قرآن (برگ 8ب) نوشته شده است. آسیب ها: شیرازه از هم گسیخته و کلیه اوراق از جلد جدا است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای یک لا، مجدول، اندرون جلد آستر کاغذی.

برگ 9-126ب (289 برگ)، سطر متغیر، اندازه سطور متغیر؛ قطع: 130×198

موضوع: 1. اخلاق

شماره های پیشین: 1356-727

شماره رکورد: 816374

14150/2

جنگ

زبان: فارسی

معرفی کتاب: جنگی است شامل رساله ای در بیان سلوک، نامه، پند و نصایح، حکایات، اشعاری از شیخ بهایی، مولوی، کلیم، خواجو، تاراج، یغما، خضر، آبانی، انوری، نشاط، نور علی، فروغی، شیخ عطار، قائم مقام، معتمد، خواجه افضل، میرزا مهدی خوی، حافظ، فخر رازی، خاقانی، عرفی، رباعیات نامی، ملک الشعراء، فیلسوف، شیخ مغربی، رباعی محمود میرزا، جامی، سعدی، ادیب، نظامی، حکایات سعدی، قسمتی از سراج المنیر کاشف شیرازی، پند هایی از ابوذرجمهر، بیانات ملا هادی، سبزواری، قسمتی از مثنوی مولوی، کلام سیدالشهدا، نصایح سعدی، بیانات میرزا موسی آشتیانی.

آغاز: ای ضیاء الحق حسام الدین که راد * نه فلک و ارکان چو تو شاهی نزاد نمی دانم یک مرتبه چرا رشته محبت را گسیختند و عهد محکم مودت را شکستند...

انجام: افتاده: ... هوا آتش افشان و خاک آب خیز * ازین فتنه چون نیست امید نیست...

برگ 128ب- 289ب (289 برگ)، سطر متغیر، اندازه سطرها متغیر؛ قطع: 130×198

موضوع: 1. شعر فارسی-- مجموعه ها؛ 2. نثر فارسی-- مجموعه ها

شماره های پیشین: 1356-727

شماره رکورد: 816375

14151

کاشفی، حسین بن علی، - 910ق.

مختصر انوار سهیلی/ نویسنده متن اصلی: حسین واعظ کاشفی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: خلاصه کتاب انوار سهیلی است که مولف تالیفی تازه ترتیب داده و شامل چهارده وصیت می باشد که با تفسیر معانی آن ها را ایراد نموده است.

آغاز: بسمله. حمد و سپاس مر حکمی را رواست که بجهة هدایت گمگشتگان بوادی ظلالت مواعظ شافیه و نصایح وافیه بر زبان...

انجام: افتاده: ... و در خواب چنان بوی نمودند که ببر نورانی که سیمای صلاح از جبین او هویدا بود بر وی سلام کرد و گفت امروز کنجی...

خط: نستعلیق؛ امتیاز: با توجه و حک و اصلاحات، احتمالا نسخه به خط مولف است. آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات در ابتدای نسخه به سرخی و مابقی سفید مانده است. آسیب ها: برگ اول کاملا فرسوده و خرد شده و برگ 81 تا 84 سفید و بدون نوشته مانده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای، یک لا، بدون آستر

84 برگ، 14-16 سطر: 105×135، 105×165؛ قطع: 145×210

عنوان های دیگر: منتخب انوار سهیلی

موضوع 1. نثر فارسی-- قرن 9ق.

شماره های پیشین: 1846-1205

شماره رکورد: 816376

14152

میرزای قمی، ابو القاسم بن محمد حسن، 1151-1231ق.

مرشد العوام/ ابو القاسم بن محمد حسن میرزای قمی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: بنگرید به شماره بازیابی 14120 (4120/1ف) در فهرست همین کتابخانه. نسخه حاضر شامل کتاب طهارت (برگ 2- 164)، کتاب الصوم (164- 183)، کتاب الزکوة (برگ 183ب- 238ب) است.

آغاز: افتاده: ... تکلیفی نیست اما این که قضای نماز و روزه بر آن ها هست یا نه بعد از این مذکور خواهد شد بلی سنت است که اطفال...

انجام: افتاده: ... غیر ایشان از مخالفین الا دشمنان اهل بیت علیهم السلم مبحث سیم شرط است در تصدق این که...

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده است. یادداشت ها: یادداشت تملک «هو الله تع قد دخل من الکتاب فی ملکی ببیع شرعی فی جمادی الاولی 132» (برگ 2)، مهرها: مهر چهار گوش «هدیت من المهدی» (برگ 2)، مهر بیضی «پیرو دین نبی عبد الرحیم» (برگ 127)؛ کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای، مقوایی، ترنج و سرترنج با گل و بوته، مجدول، زنجیره های ضربی، اندرون جلد آستر کاغذی.

239 برگ، 18 سطر: 100×160؛ قطع: 150×213

موضوع: 1. فقه جعفری

شماره های پیشین:1867-1226

شماره رکورد: 816377

14153/1

کاشف شیرازی، محمد شریف بن شمس الدین، 1001-1060ق.

سراج المنیر/ محمد شریف کاشف شیرازی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: کتابی در آداب و اخلاق اسلامی به روش ادبی و با عباراتی شیوا مشتمل بر بیست لمعه و پایان هر لمعه دارای حکایتی مناسب آن لمعه که تالیف آن در روز جمعه ربیع الاول سنه 1032ق. به پایان رسیده است. عناوین لمعه ها بدین تفصیل است: 1- در شرایط ادب، 2- در ذهاء حیا، 3- در فواید حلم، 4- در مناقب عدل، 5- در محامد احسان، 6- در حلاوت صبر، 7- در عذوبت عشق، 8- در چاشنی محبت، 9- در مکارم سخاوت، 10- در محاسن شجاعت، 11- در مراعات صحبت، 12- در مرارت ادبار، 13- در نتایج خاموشی، 14- در عزت قناعت، 15- در ذل طمع، 16- در ثمره فتوة، 17- در حسن تدبیر، 18- در شامت ظلم، 19- در مذمت خدعه، 20- در ملامت حسد.

آغاز: بسمله. ستایش کریمی را که حله حلتش زیوریست زیبنده و رشحه محبتش گوهریست ارزنده گلشن امید از نسیم

انجام: ... درین دم که هستیم باشیم شاد * که خواهیم این روز را کرد یاد تمت الکتاب الموسوم بسراج المنیر و الله اعلم بالصلواب

انجامه: ... حررها حقیر الفقیر المسکین المتکین تراب اقدام علماء العالمین و عرفاء الکاملین و العاشقین اقل عباد الله ابن محمد صادق محمد رفیع شیرازی در دار... کاشان... در سنه 1219 تحریر پذیرفت

منابع: ملی 2: 217؛ مرعشی 8: 9؛ مشار 3: 2955؛ الذریعة 12: 161؛ ملک 7: 200 مجلس 2: 337

خط: نستعلیق، کاتب: محمد رفیع بن محمد صادق شیرازی، تاریخ کتابت: 1219ق، محل کتابت: کاشان؛ آرایه ها: سر لوح و کتیبه مذهب، عناوین و علامات و خط بالای برخی از عبارات و کمند اندازی به سرخی، جدول دور سطرها به آبی و سرخ؛ مهرها: مهر چهار گوش کوچک «عبده محمد کریم»، مهر چهار گوش بزرگ «عبده محمد حسین بن محمد کریم» (برگ 118)؛ آسیب ها: قسمتی از شیرازه از عطف جدا شده است. کاغذ: فرنگی شکری؛ جلد: تیماج قهوه ای، یک لا، ساده، بدون آستر.

برگ 2ب- 118 (129 برگ)، 11 سطر: 50×108؛ قطع: 82×143

موضوع: 1. اخلاق اسلامی؛ 2. اخلاق ادبی؛ 3. احادیث اخلاقی؛ 4. نثر فارسی-- قرن 11ق.

شماره های پیشین: 1863-1222

شماره رکورد: 816378

14153/2

انصاری، عبدالله بن محمد، 396-481ق.

نصایح خواجه عبدالله انصاری/ خواجه عبدالله انصاری

زبان: فارسی

معرفی کتاب: پند و اندرزهای عرفانی اخلاقی به نظم و نثر از خواجه عبدالله انصاری است.

آغاز: هو الباقی تعالی. خواجه عبدالله انصاری علیه الرحمه در نصایح می فرماید که ای درویش بدان که دنیا جای غرور است و شهرستان سرور است...

انجام: ... فرح انکس که بتنهایی ساخت * رخش در عالم یکتائی تاخت تمت النصایح بعون ملک منان

آرایه ها: خط بالای برخی از عبارات و کمند اندازی به سرخی، جدول دور سطرها به سرخی و آبی؛ آسیب ها: برگ 126 نو نویس و اوراق 126ب- 129 سفید و بدون نوشته است.

برگ 119ب- 126 (129 برگ)، 11 سطر: 50×108؛ قطع: 82×143

موضوع: 1. اندرز نامه ها؛ 2. اخلاق

شماره های پیشین: 1863-1222

شماره رکورد: 816379

لواسانی، علی بن محمد، قرن 13ق.

14154

نصایح الامین/ علی محمد، بن حسینعلی لواسانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: کتابی است در نصایح و مواعظ که آن را برای حسینقلی خان فرزند اعتماد الدوله میرزا آقاخان در دو نصیحت و یک خاتمه نگاشته است: نصیحت اول در تحصیل معارف و توحید، نصیحت دوم در ذکر بعضی از نصایح و مواعظ، خاتمه در کلام جامع و پند و اندرز.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و الصلوة و السلام علی اشرف الانبیاء و المرسلین محمد و اله الطیبین الطاهرین ارسله بالهدی و دین الحق لیظهره علی الدین... فبعد این جزویست در کمال ایجاز و اختصار در معارف و مواعظ و نصایح...

انجام: ... اقرب باجابت است مامول انست مرا در حیات و ممات فراموش نکنی و بدعای خیر یاد نمایی تا عاقبت امر این بنده مختوم بخیر باشد اللهم اختم عواقب امورنا بالخیر و اعاذنا الله و ایاکم من شرور انفسنا بحق محمد و اله اجمعین صلوات الله علیهم اجمعین قد تمت المقاله فی شهر ربیع الثانی سنه 1283

منابع: ملی 1: 406؛ الذریعة 24: 168

خط: نسخ، تاریخ کتابت: ربیع الثانی 1283ق؛ آسیب ها: شیرازه از هم گسیخته و اوراق از جلد جدا شده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: مقوا، رویه کاغذ گلدار قرمز، حاشیه جلد: کاغذ سیاه، عطف پارچه مشکی، اندرون جلد کاغذ ابری الوان.

40 برگ، 11 سطر: 65×103؛ قطع: 95×155

عنوان های دیگر: ناصح الامین

موضوع: 1. اندرز نامه ها؛ 2. اخلاق

شماره های پیشین: 1779-1139

شماره رکورد: 816380

14155

مجدی، محمد بن ابیطالب، قرن 11ق.

زینت المجالس/ مجدالدین محمد حسینی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: تاریخ عمومی است از زمان حضرت پیامبر اکرم (صلی الله علیه و اله) تا زمان مولف همراه با مطالب دینی و عرفانی و اخلاقی که در سال 1004ق. به نام شاه طهماسب صفوی تالیف شده و مشتمل بر نه جزء و هر کدام دارای ده فصل، جزء آخر هشت فصل دارد و بیش تر مطالب به صورت حکایت و داستان نقل شده است.

آغاز: بسمله. حمد نامتناهی و ثنای نامحصور * بران سزاست که شد هر دو کون از او معمور...

انجام: ... دستش لرزید سر خواجه را ببرید خواجه فریاد برآورد که ای مردک سر مرا بریدی حجام گفت خاموش که سربریده سخن نگوید

انجامه: ... تم الکتاب بعون الله الوهاب حسب الامر سرکار مولف دام مجده سنه خمس و الف من الهجره

منابع: ملی 2: 527؛ مرعشی 11: 36؛ الذریعة 12: 94؛ مشار 2: 2846

خط: نسخ و نستعلیق، تاریخ کتابت: 1005ق؛ امتیاز: نسخه در زمان حیات مولف کتابت شده است. آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی و سبز؛ مهرها: مهر چهار گوش «عبده ملک محمد» (برگ 24ب)؛ آسیب ها: آثار آب افتادگی و پاشیدگی جوهر در اوراق مشاهده، برخی از اوراق وصالی شده، شیرازه از هم گسیخته و اوراق پراکنده و جلد نسخه فرسوده و در گوشه بالا تیماج از مقوا جدا شده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای، مقوایی، ترنج و سر ترنج با گل و بوته، مجدول، زنجیره های ضربی، اندرون جلد آستر کاغذی. 351 برگ، 19 سطر: 133×225؛ قطع: 175×270

موضوع: 1. اسلام-- تاریخ-- از آغاز تا 11ق؛ 2. اخلاق اسلامی؛ 3. تمدن اسلامی-- مسائل متفرقه؛ 4. اندرزنامه های فارسی

شماره های پیشین: 1531-892

شماره رکورد: 816381

14156

شیخ بهایی، محمد بن حسین، 953- 1031ق.

جامع عباسی/ محمد بن حسین عاملی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در فقه مشتمل بر بیست باب که به دستور شاه عباس صفوی تالیف شده است. شیخ بهایی پنج باب اول را در طهارت، نمازها، زکات، روزه و حج موفق بنوشتن شد و پس از مرگ وی شاگردش نظام بن حسین ساوجی آن را به اتمام رساند. عناوین ابواب آن بدین تفصیل است: باب اول وضو، غسل، تیمم، باب دوم نماز، باب سوم زکوة، خمس، باب چهارم در روزه، باب پنجم حج، باب ششم وقف، باب

هفتم در زیارت، باب هشتم در نذر کردن و عهد نمودن، باب نهم در بیع کردن و رهن نمودن، باب دهم اجاره دادن و احکام غصب کردن، باب یازدهم نکاح، دوازدهم طلاق، سیزدهم شکار کردن و شرط آن، چهاردهم ذبح حیوانات حلال و حرام، پانزدهم در آداب طعام خوردن، شانزدهم قضا پرسیدن و شرط آن، هفدهم وصیت نمودن، هجدهم قسمت کردن ترکه میت، باب نوزدهم دزدی، زنا و باب بیست خون بهای قتل آدمی. نسخه حاضر از باب دوم تا پنجم را در بر دارد.

آغاز: افتاده: ... مشغول بذکر خدا باشد دوازدهم اگر شخصی [پاره شده] ببوسد سیزدهم اگر از شخصی منی بیرون اید...

انجام: افتاده: ... سیم بوسیدن دو جامه احرام است مردان را از هرچه جایز است نماز در آن...

منابع: مرعشی 13: 256؛ مجلس 2: 19؛ مشار 2: 1498؛ الذریعة 5: 62

خط نسخ؛ آرایه ها: عناوین به سرخی؛ آسیب ها: اوراق آغازین نسخه موریانه خورده، آثار مرکب در لبه اوراق مشاهده و شیرازه از هم گسیخته و اوراق از عطف جدا شده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج عنابی، یک لا، ساده، بدون آستر.

177 برگ، 11 سطر: 90×135؛ قطع: 135×200

موضوع: 1. فقه جعفری-- رساله عملیه؛ 2. فقه جعفری-- قرن 11ق.

شماره های پیشین: 1689-1049

شماره رکورد: 816382

14157

بهبهانی، محمد جعفر بن محمد علی، 1178-1259ق.

جواهر البهیة فی ترجمة الاحکام الالهیة/ محمد جعفر بن محمد علی بن محمد باقر اصفهانی شهیر به بهبهانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: کتابی است در مسائل دینی و اصول عقاید به فارسی که آن را به امر ملا میرزا محمد علی مژدهی در یک مقدمه و دو قسم نگاشته است. مقدمه در مواعظ و

نصایح و بیان فضائل نماز، قسم اول در بیان اصول دین، قسم دوم در فروع دین و احکام.

آغاز: بسمله. الحمد لله کما هو اهله و له الشکر کما هو مستحقه الحمدلله العظیم الشان الواضح البرهان القدیم السلطان خالق الجنان...

انجام: ... ربنا عاملنا بفضلک و لا تعاملنا بعد لک یا کریم قد تم المجلد الأول من کتاب جواهر البهیه فی ترجمه الاحکام الالهیه و هو القسم الاول منه المحرر فیه اصول الدین و ما یتعلق به من المسائل و الحمدلله اولا و اخرا و الصلوة و السلام علی سیدنا ختم النبیین و آله الطیبین الطاهرین صلواة زاکیه نامیة باقیة و ائمه الی یوم الدین هذه صورة تالیف مولفه لازال ظله علی من کافة المسلمین و المومنین آمین یا رب العالمین

انجامه: ... و قد فرغت من کتابت هذا الکتاب المستطاب جواهر البهیه فی احکام الالهیه حسب الفرموده جناب مستطاب شامخ الالقاب علامی فهامی آخوند ملا میرزا محمد علی الشهیر بمژدهی زید عمره و فضله در یوم سه شنبه فی بیستم شهر ربیع الأول هذه السنه توسفان ئیل [دوشان ئیل] سنه 1284 بید اقل الخلیقه بل لا شئ فی الحقیقه العبد الفقیر الحقیر المحتاج الی ربه الغنی فتحعلی بن علی رودباری و الحمد لله الذی وفقنی باتمامه الی یوم الدین اللهم اغفر لهما و تجاوز عن سیاتهما و احشرهما من الائمه الطاهرین المعصومین اللهم لداعیه و ساعیه و قاریه و عامله و ذاکره و سامعه بحق محمد آله الطاهرین امین یا رب العالمین حررها فتحعلی ابن مرحوم علی

منابع: ملی 6: 608؛ کتابخانه آیت الله گلپایگانی: 112؛ دانشکده الهیات (دانشگاه تهران) 1: 702

خط: نسخ و نستعلیق، کاتب: فتحعلی بن علی رودباری تاریخ کتابت: ربیع الاول 1284ق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ مهرها: مهر بیضی «عبده الراجی محمد علی» (برگ 1ب)؛ کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج سبز، مقوایی، مجدول، اندرون جلد آستر کاغذی.

168 برگ، 14 سطر: 115×145؛ قطع: 175×228

موضوع: 1. شیعه-- اصول دین

شماره های پیشین: 1801-1161

شماره رکورد: 816383

14158/1

صاحب جواهر، محمد حسن بن باقر، 1200؟- 1266ق.

ترجمه نجاة العباد (مسائل طهارت و صلوة) / محمد حسن بن باقر اصفهانی نجفی معروف به صاحب جواهر؛ مترجم: حسن بن علی حسینی اصفهانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: ترجمه مسائل طهارت و صلات از کتاب نجاة العباد صاحب جواهر است که توسط یکی از شاگردان وی و به درخواست مومنان فارسی زبان از عربی به فارسی انجام شده است. نسخه حاضر شامل کتاب طهارت (برگ 1-48ب) شامل یک مقدمه و سه مقصد و یک خاتمه و کتاب صلوة (برگ (56-108ب) که آغاز آن افتاده است. صاحب جواهر ترجمه رساله های خود را به شاگردانش سپرده و مترجم این رساله حسن بن علی حسینی اصفهانی است.

آغاز: [کتاب الطهارة ]: بسمله. الحمد لله رب العالمین و العاقبة للمتقین و الصلوة علی اشرف الاولین و الآخرین محمد بن عبدالله خاتم النبیین و اله الطیبین الطاهرین و بعد چون جمعی از مومنین عجم خواهش کرده بودند از جناب افضل الفضلاء و اجل الفقهاء و اعلم العلماء... محمد حسن ابن المرحوم المغفور الشیخ باقر النجفی... که رساله که تالیف فرموده اند را برای عوام در مسائل طهارت و صلوة...

آغاز: [کتاب الصلوة]: افتاده: ... گیرد شک در میان سه و چهار است در هر موضعی که بوده باشد بنا را بر چهار می گذارد و نماز را تمام می کند... (برگ 65)

انجام: [کتاب الطهارة ]: ... مکروه است استعمال آن بخلاف این که هر گاه صلب باشد که اجزای خمر در آن نفوذ نمی کند پس مکروه نخواهد بود و الله اعلم بالصواب و الحمدلله رب العالمین (برگ 48ب)

انجام: [کتاب الصلوة]: ... بر حول و حوش ضریح مبارک و تجاوز نکند از حول و حوش ضریح مبارک بزیادتر از بیست و پنج ذراع دست و الله العالم و الحمدلله علی اتمام (برگ 108ب)

منابع: مجلس 26: 117؛ الذریعة 4: 142

خط: نسخ، کاتب: ابوالقاسم بن حسین علی قزوینی نجفی، تاریخ کتابت: 1262؛ امتیاز: نسخه توسط خود مولف با نسخه صحیح مقابله شده و یادداشتی در همین مورد به خط خود همراه با مهر خود جهت تایید کتاب نوشته است. آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از

عبارات به سرخی: حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده و نسخه بدل دارد. مهرها: مهر چهار گوش «لا اله الا الله الملک الحق المبین عبده محمد حسن 1200» (برگ 108ب)؛ کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای، مقوایی، مجدول، اندرون جلد آستر کاغذی.

برگ 1- 48ب و 65- 108ب (108 برگ)، 20 سطر: 90×158؛ قطع: 155×215

عنوان های دیگر: رساله در مسائل طهارت و صلوة

موضوع: 1. فقه جعفری-- رساله عملیه؛ 2. طهارت (فقه)؛ 3. نماز

شناسه افزوده: الف. حسینی اصفهانی، حسن بن علی، قرن 13ق، مترجم

شماره های پیشین: 2140- 255

شماره رکورد: 816384

14158/2

صاحب جواهر، محمد حسن بن باقر، 1200؟- 1266ق.

رساله فی الدماء الثلاثه/ محمد حسن بن باقر صاحب جواهر

زبان: عربی

معرفی کتاب: رساله ای است فقهی در احکام حیض، استحاضه و نفاس به زبان عربی از صاحب جواهر. مولف در کتاب نجاة العباد خود نیز مبحثی تحت همین عنوان دارد، ولی نسخه حاضر رساله مستقلی از این مبحث است.

آغاز: بسمله. و به نستعین و الحمد لله رب العالمین الحمید المجید العالم بما تفیض الادحام و ما ثرید و صلی الله علی محمد افضل انبیائه و سید رسله المبعوث رحمه للعالمین و نجاه للناس...

انجام: افتاده: ... لا حیض و لا استحاضه بل و لا جرح او فرح او غیرهما مالم یعلم کونه منها حتی لو علم اصل وجودها و شک...

منابع: الذریعة 8: 262؛ نسخه های عکسی مرکز احیاء میراث اسلامی 5: 98

برگ 49-64ب (108 برگ)، 16 سطر: 90×145؛ قطع: 155×215

عنوان های دیگر: احکام الحیض و الاستحاضه و النفاس

موضوع: 1. فقه جعفری؛ 2. خونریزی رحم (فقه)

شماره های پیشین: 2140-255

شماره رکورد: 816385

14159

سید میر، قرن 12ق.

رساله در رمل/ سید میر

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در رمل شامل شش باب و هر باب شامل چندین فصل است. باب اول در بیان شرایط رمل و سائل، باب دوم در بیان شناختن بساکین و شرح تقسیم آن، باب سوم در بیان امهات و نبات و طبایع و قوای و داخل و خارج و سعد و نحس، باب چهارم در بیان شواهد و نواظر و سواقط، باب پنجم در بیان ضمایر و سرایر، باب ششم در بیان قواعد احکام. این کتاب در سال 1197ق. در حیدر آباد با استفاده از کتاب رضوان الرمل متعلق به محمد رضا بن عنایت و یمانی؟ توسط سید میر تالیف و گردآوری شده است.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین العالمین و الصلوة و السلام علی رسوله محمد و آله و اصحابه اجمعین بدان که چند طریق اقوی واضع است در دانستن مر رمال و اولاد آنست بطریق انتخاب موافق خواهش و ضروریات...

انجام: ... در خانه شانزدهم بر صحت بیمار و رسیدن خبر غایب و عاقبت بخیر و خاتمه بالخیر تمت الکتاب بعون ملک وهاب بتاریخ هفدهم رجب روز یکشنبه سنه 1254

خط: نستعلیق، تاریخ کتابت: رجب 1254ق؛ آرایه ها: عناوین و علامات به سرخی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده و نسخه بدل دارد. یادداشت ها: در برگ 30-33ب چند طلسم، حرز و مطالبی در فواید حروف نوشته است. آسیب ها: آثار آب افتادگی در اوراق مشاهده، تمامی اوراق موریانه خورده و سوراخ است. برگ 29 سفید و بدون نوشته است.

کاغذ: هندی؛ جلد: مقوا، رویه کاغذ ابری سبز و آبی، عطف و گوشه ها تیماج قهوه ای، اندرون جلد آستر کاغذی

33 برگ، 15 سطر: 88×165؛ قطع: 140×220

موضوع: 1. رمل

شماره های پیشین: 1947-62

شماره رکورد: 816386

14160

مازندرانی، محمد هادی بن محمد صالح، - 1120ق.

شرح شافیه/ نویسنده متن: ابن حاجب نحوی؛ شارح: هادی بن محمد صالح سروی مازندرانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: شرح مفصلی است بر رساله شافیه ابن حاجب در علم صرف که به دستور نواب حسین علی خان نگاشته شده است.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و الصلوة و السلام علی خیر خلقه محمد و اله الطیبین الطاهرین المعصومین اما بعد چنین گوید ذره بی مقدار تراب اقدام شیعیان ائمه اطهار علیهم صلوات الله الملک الجبار محمد هادی بن محمد صالح مازندرانی که این کمینه...

انجام: ... از جهت حمل او برالی چه با او شریکست در معنی انتهاء غایت تمام شد این شرح بعون الله تعالی در روز جمعه یازدهم شهر شوال المکرم من شهور سنه اثنی و تسعین بعد الف من الهجره النبویة علی هاجرها و اهل بیته الطاهرین الف الف تحیه

منابع: مرعشی 4: 375؛ مشار 3: 323؛ دانشگاه 2: 407؛ الذریعة 13: 314؛ مجلس 25: 380

خط: نسخ، تاریخ کتابت: شوال 1092ق؛ امتیاز: این کتاب با نسخه اصل مقابله و تصحیح شده و نزد شارح قرائت شده و شارح بر آن حواشی نوشته است. آرایه ها: عناوین و خط روی متن به سرخی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده و حواشی با نشان «منه عفی عنه، منه دام ظله، منه، منه مدظله، ق، منه سلمه الله تعالی»؛ یادداشت ها: یادداشتی به نام جلال الدین بن احتشام در سال 1287ق. همرا با مهر بیضی «ملک احتشام ؟12» (برگ 231ب)، یادداشت توضیحی راجع به محمد صالح مازندرانی و آقا هادی و تالیفات ایشان از لطفعلی در سال 1328ق. (برگ 1ب)؛ مهرها: مهر بیضی «ملک احتشام ؟12» (برگ 231ب)؛ آسیب ها: چند برگ اول وصالی شده است. کاغذ: دولت آبادی نخودی؛ جلد: تیماج عنابی، مقوایی، ساده، اندرون جلد آستر کاغذی

231 برگ، 25 سطر: 87×170؛ قطع: 165×250

موضوع: 1. ابن حاجب، عثمان بن عمر، 646-570ق. الشافیة-- نقد و تفسیر؛ 2. زبان عربی-- صرف

شناسه افزوده: الف. ابن حاجب، عثمان بن عمر، 646-570ق. الشافیة. شرح

شماره های پیشین: 2169-284

شماره رکورد: 816388

14161/1

جرجانی، محمد بن علی، - 838ق.

رساله در تجوید قرآن/ محمد بن علی بن محمد حسینی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله مختصری است در تجوید شامل یک مقدمه و شش باب و یک خاتمه، مقدمه شامل دو مبحث، مبحث اول در تفسیر الفاظ که محتاج الیه است، مبحث دوم در بیان آن که واجب است خواندن قرآن با تجوید. باب اول شامل سه فصل، فصل اول در بیان مخارج حروف، فصل دوم در بیان صفات حروف، فصل سوم در بیان آن که هر حرف از حروف هجاء چند صفت دارند. باب دوم در بیان مد و قصر، باب سوم در بیان ادغام، باب چهارم در تفخیم و ترقیق، باب پنجم در بیان هاء کنایه و احکام آن، باب ششم در بیان وقف.

آغاز: بسمله. الحمد لله الذی هدینا الایمان و رزقنا مجاورة بیته و تلاوة القرآن و الصلوة علی نبیه الذی ارسله بالدلایل...

انجام: ... پس بنابر این رموز که در مصاحف می نویسند بعدد بیست باشد و الله اعلم بالصواب

منابع: ملی 5: 308؛ الذریعة 3: 373؛ مشار 1: 1191؛ مجلس 1: 326؛ سپهسالار 3: 321

خط: نسخ و نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین به سرخی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده است. یادداشت ها: در برگ 21 چند حدیث از حضرت علی (علیه السلام) نقل شده است. مهرها: مهر چهار گوش «محمد ابن محمد حسین الحسینی 1230» (برگ 1ب، برگ 21ب و 31ب)، مهر

بیضی «یا مهدی صاحب زمان ادرکنی» (برگ 16)، مهر بیضی «سید محمد الحسینی» (برگ 69ب، 109ب)؛ آسیب ها: آثار آب افتادگی در اوراق مشاهده و برخی از اوراق وصالی شده است. کاغذ: دولت آبادی نخودی؛ جلد: تیماج عنابی، مقوایی، مجدول، اندرون جلد آستر کاغذی

برگ 1ب- 20ب (110 برگ)، 21 سطر: 73×160؛ قطع: 140×230

عنوان های دیگر: تجوید القرآن؛ مختصر در بیان تجوید قرآن

موضوع: 1. قرآن-- تجوید؛ 2. قرآن-- قرائت

شماره های پیشین: 3004-7

شماره رکورد: 816389

14161/2

رساله در صرف

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله مختصری است در صرف شامل چندین فصل که فصول با عبارت «این همه که گفتم... چون خواهی» آغاز می شود و زمان افعال (ماضی، حال و استقبال) را شرح داده و افعال را صرف کرده است.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و العاقبة للمتقین و الصلوة علی رسوله محمد و اله و اصحابه اجمعین بدان اسعدک الله تعالی فی الدارین که همه افعال بر سه قسم است ماضی و حال و استقبال...

انجام: ... فهو و ائذ و ذاک موود الامراد و النهی لاتاد

آرایه ها: عناوین به سرخی؛ حواشی: حواشی با نشان «12، ص»

برگ 21ب- 31ب (110 برگ)، 7 سطر: 85×180؛ قطع: 140×230

موضوع: 1. زبان عربی-- صرف

شماره های پیشین: 3004-7

شماره رکورد: 816390

14161/3

رساله در صرف

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله مختصری است در صرف زبان عربی مشتمل بر چند باب که جنس افعال (ثلاثی و رباعی) را شرح داده و افعال را صرف کرده است.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و العاقبة للمتقین و الصلوة علی رسوله محمد و اله و اصحابه اجمعین هذا فصل فی اجناس الفعل بدان که همه افعال بر دو گونه است یکی ثلاثی دوم رباعی...

انجام: ... و النهی لا تقشعر ولا تقشعر و لا تقشعرر تمت بالخیر

آرایه ها عناوین به سرخی حواشی حواشی با نشان «ص، 12 برگ 32 ب - 35 (110) ،(برگ) 17 سطر 80×175؛ قطع: 140×230

موضوع: 1. زبان عربی-- صرف

شماره های پیشین: 3004-7

شماره رکورد: 816391

14161/4

رساله در صرف

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله مختصری است در قواعد صرف شامل بیست و سه عقد در مورد حروف عله (الف، واو، یا) این رساله در فهرست مرعشی با عنوان عقود الصرف معرفی شده است.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین علی نعمه المتظاهره و الصلوة علی رسوله محمد و اله الطاهره بدان اسعد الله تعالی فی الدارین که الف و واو و یا را حروف عله مدولین گویند و از حال بحال بسیار گردند...

انجام: ... و هذه العقد مطرد لا یزید و لا ینقص الا ما هو شاذ و نادر کقوله تعالی نحو اشتر و الضلاله الی بالهدی

منابع: مرعشی 3: 178

آرایه ها: عناوین به سرخی؛ حواشی: حواشی با نشان «12، 12 شرح قاضی محمود»

برگ 35ب- 39ب (110 برگ)، 17 سطر: 82×173؛ قطع: 140×230

عنوان های دیگر: عقود الصرف

موضوع: 1. زبان عربی-- صرف

شماره های پیشین: 3004-7

شماره رکورد: 816392

14161/5

رساله در صرف

زبان: فارسی

معرفی کتاب: بخشی از رساله ای در صرف زبان عربی است. این رساله بخش دوم در مبحث اسم، در مورد صحیح و معتل توضیح می دهد و شامل چندین فصل و باب است.

آغاز: بسمله. قسم دوم اسم است چون الاسم نام و الاول نخستین و علامت اسم آنست که تنوین و الف و لام برو الف و لام برو درآید

انجام: ... پس لغة اول از مفاعل آری بعده ثلاثی هر بابی که لغة بود بوزن نصر ینصر باید گفت

آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ حواشی: حواشی با نشان «12، 5، ص)

برگ 40 ب- 51 (110 برگ)، 17 سطر: 83 × 175؛ قطع: 140×230

موضوع: 1. زبان عربی-- صرف

شماره های پیشین: 3004-7

شماره رکورد: 816393

14161/6

جرجانی، علی بن محمد، 740-816ق.

صرف میر/ میر سید شریف جرجانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: یک دوره صرف زبان عربی، به زبان فارسی به طور مفصل، ولی ساده با عناوین «فصل- فصل» است و از جمله کتب درسی و مقدماتی طلاب علوم دینی است.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و العاقبة للمتقین و الصلوة علی رسوله محمد و اله اصحابه اجمعین بدان اسعدک الله تعالی فی الدارین که جمیع کلمات در لغه عرب بر سه قسم است اسم و فعل و حرف

انجام: ... که فعل لازم را متعدی کند چون سار زید و سایرته و خرج زید و استخرجته و الله اعلم بالصواب و الیه المرجع و الماب

منابع: ملی 1: 353؛ الذریعة 15: 40؛ مشار 3: 3394؛ ملک 9: 347؛ مجلس 1246:10/3

آرایه ها: عناوین به سرخی؛ حواشی: حواشی با نشان «ص، 12، 12 صراح»؛ یادداشت ها: در برگ 69 به صورت حاشیه در مورد الف و لام و انواع آن توضیح می دهد.

برگ 51ب- 68ب (110 برگ)، 17 سطر: 82×175؛ قطع: 140×230

موضوع: 1. زبان عربی-- صرف

شماره های پیشین: 3004-7

شماره رکورد: 816394

14161/7

جرجانی، عبد القاهر بن عبدالرحمن، -471؟ق.

عوامل المائة فی النحو/ عبدالقاهر بن عبدالرحمن جرجانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: عوامل لفظی و معنوی زبان عربی را تحت صد عامل آورده است. نسخه حاضر از ابتدا تا نوع ثالث عشر از عوامل سماعیه را در بر دارد.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و العاقبة للمتقین و الصلوة علی رسوله محمد و آله و اصحابه اجمعین اعلم ان العوامل فی النحو علی ما الفه الشیخ الامام الفاضل عبدالقاهر ابن عبدالرحمن الجرجانی...

انجام: ... لا یستعنی الصغیر و الکبیر و الرفیع و الوضیع عن معرفتها و الاستعمال فی معمولاتها تمت

منابع: ملی 6: 363؛ مرعشی 3: 178؛ معجم المطبوعات 1: 681

آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارت به سرخی؛ حواشی: حواشی با نشان «ص، 12» یادداشت ها: در برگ 71 به صورت حاشیه در مورد حرف جر و مجرور توضیح داده است.

برگ 69ب- 70ب (110 برگ)، 17 سطر: 85×175؛ قطع: 140×230

موضوع: 1. زبان عربی-- نحو

شماره های پیشین: 3004-7

شماره رکورد: 816395

14161/8

شرح عوامل المائه فی النحو/ نویسنده متن: عبدالقاهر بن عبدالرحمن جرجانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: شرحی به زبان عربی بر عوامل عبدالقاهر جرجانی است.

آغاز: بسمله. الحمدلله رب العالمین و العاقبة للمتقین و الصلوة علی رسوله محمد و اله و اصحابه اجمعین اعلم ان العوامل فی النحو علی... مائه عامل و هی علی ضربین لفظیه و معنویه فاللفظیه منها...

انجام: ... و هو وقوعه الاسم موقع مقدم نحو زید یضرب کما تقول زید ضارب و الله اعلم بالصواب و الیه المرجع و الماب

آرایه ها: عناوین و خط روی متن به سرخی؛ حواشی: حواشی با نشان «12، ص»؛ یادداشت ها: در برگ 78 از کتاب شرح مطالع قسمتی راجع به علم نزد حکما، و مطلبی در فایده اعراب و ندا در قرآن و اقسام آن را توضیح داده است.

برگ 71ب- 77ب (110 برگ)، 17 سطر: 80×173؛ قطع: 140×230

موضوع: 1. جرجانی، عبد القاهر بن عبد الرحمن، - 471؟ق. العوامل فی النحو-- نقد و تفسیر؛ 2. زبان عربی-- نحو

شناسه افزوده: الف. جرجانی، عبدالقاهر بن عبد الرحمن، -471؟ق. العوامل فی النحو. شرح

شماره های پیشین: 3004-7

شماره رکورد: 816396

14161/9

ضریری قهندری، علی بن محمد

رساله فی النحو/ ابوالحسن علی بن محمد بن ابراهیم ضریری قهندری

زبان: عربی

معرفی کتاب: رساله مختصری است به زبان عربی در نحو زبان عربی با عناوین فصل باب که راجع به اسم و فعل و حرف توضیح می دهد

آغاز: بسمله. الحمد لله ذی الطول و الانعام الذی اکرمنا بالفهم و الافهام... قال الشیخ الامام الاجل ابوالحسن علی بن محمد بن ابراهیم الضریری القهندزی رحمه الله علیه اعلم ان کلام العرب...

انجام: ... و مومنین لان هذه نون جمع السلامه و هی کانت مفتوحه و تلک النون التی فی سراحین و مساکین کانت ثابته فی الاصل فکذلک لم تکن مفتوحه ابدا

منابع: ملک 5: 357

آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ حواشی: حواشی با نشان «12، برگ 78ب- 96 (110 برگ)، 17 سطر: 83×173؛ قطع: 140×230

موضوع: 1. زبان عربی-- نحو

شماره های پیشین: 3004-7

شماره رکورد: 816397

14161/10

سجاوندی، محمد بن طیفور، -560ق.

رساله فی النحو/ مجدالدین محمد بن احمد بن طیفور سجاوندی

زبان: عربی

معرفی کتاب: رساله مختصری است در نحو زبان عربی با عناوین «باب- باب».

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و العاقبة للمتقین و الصلوة علی خیر خلقه محمد و اله اجمعین الطیبین الطاهرین قال الشیخ الامام الزاهد العالم مجدالدین محمد ابن احمد ابن الطیفور السجاوندی رحمه الله علیه اعلم ان الکلام کله...

انجام: ... نحو دهری و اموی امعری جلویی و حاوی و طائی و القیاس دهری و طی و الله اعلم بالصواب و الیه المرجع و الماب

آرایه ها: عناوین به سرخی؛ حواشی: حواشی با نشان «12، ص»؛ یادداشت ها: در برگ 110 پند و اندرزهایی از حضرت امام محمد باقر(علیه السلام)، امام جعفر صادق (علیه السلام) و امام علی النقی (علیه السلام) نوشته شده است.

برگ 96ب- 109ب (110 برگ)، 17 سطر: 83×173؛ قطع: 140×230

موضوع: 1. زبان عربی-- نحو

شماره های پیشین: 3004-7

شماره رکورد: 816398

14162

لاهیجی، حسن بن عبد الرزاق، 1045؟- 1121ق.

جمال الصالحین/ حسن بن عبدالرزاق لاهیجی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: احادیثی در آداب و اخلاق و سنن در یک مقدمه و دوازده باب و یک خاتمه گردآورده است. مقدمه در احادیثی که باعث رغبت بطاعت می شود، باب اول در فضائل عقل و علم و مکارم و مناهی رذائل دارای چهارده فصل، دوم در تنظیف بدن و جامه دارای ده فصل، سوم در فضائل نماز و دعا و قرآن دارای پانزده فصل، چهارم در احکام متعلق به ذکر و دعا دارای ده فصل، پنجم در آداب احوال از پوشاک و خوراک و

جز این ها دارای دوازده فصل، ششم در حقوق اموال و رعایت عیال دارای ده فصل، هفتم در روزه و احکام آن دارای ده فصل، هشتم در اعمال ماه و سال و روز و هفته دارای دوازده فصل، دهم در آداب سفر دارای ده فصل، یازدهم در حج و عمره و زیارت دارای ده فصل، دوازدهم در احکام اموات دارای ده فصل، خاتمه در نصایح و فوائد متفرقه. نسخه حاضر از اواخر باب اول تا اواسط خاتمه را در بر دارد.

آغاز: افتاده: ... و دفن مکروه افتاده بودند بر بلندی بر آمده ایشان را او از کرده یکی از ایشان جواب گفت فرمود اعمال شما چه بود که...

انجام: افتاده: ... دنیا و آخرتش بسامان شد در نعمت شکور و در مصیبت صبور باشی نعمت ترا موجب غفلت...

منابع: مجلس 3: 47 مرعشی 3: 213؛ الذریعة 5: 129

خط: نسخ و نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده و حواشی با نشان «نهایه، وح ل، له»؛ یادداشت ها: در برگ 288، 289، 291 صورت حساب هایی به خط سیاق و در برگ 289ب چند سطری راجع به سفر احمد علی شاه به اروپا و تاخیر طولانی او در مسافرت به تاریخ 1353ق. ذکر کرده است. آسیب ها: آثار آب افتادگی در اوراق مشاهده و لت روی جلد از نسخه جدا شده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای، مقوایی، عطف تیماج قهوه ای روشن، لبه ها تیماج قهوه ای، اندرون جلد آستر کاغذی، فرسوده، لت رویی جلد از نسخه جدا شده است.

291 برگ، 18 سطر: 73×145؛ قطع: 130×200

موضوع: 1. احادیث اخلاقی؛ 2. اخلاق اسلامی

شماره های پیشین: 5930

شماره رکورد: 816400

14163/1

سهروردی، یحیی بن حبش، 549؟- 587ق.

رساله فی المعراج/ شهاب الدین سهروردی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: وقتی جمعی از دوستان از شیخ شهاب الدین درباره معراج سوال کردند وی بر آن شد تا در این باره مطلبی بنویسد و به بحث درباره معراج و این که معراج چیست می پردازد. این رساله در الذریعة و فهرست کتاب های مشار به «ابن سینا» نسبت داده شده، ولی در فهرست ملی و لغت نامه دهخدا و در خود نسخه آن را به «سهروردی» نسبت داده اند. این نسخه مکرر نسخه شماره 2412/4ف فهرست ملی می باشد با این تفاوت که نسخه حاضر فاقد مقدمه و از آغاز فصل شروع شده است به همین دلیل آغاز این نسخه با آغاز نسخه در فهرست ملی تطبیق نمی کند و به عنوان معراج نامه ذکر شده است.

آغاز: بسمله. بدان که حق تعالی آدمی را از دو چیز مختلف آفرید یکی را تن گویند و یکی را جان و هر یکی از عالمی آفرید چنان که تن را از اجتماع...

انجام: ... کامل دایره نباشد و از رمز های این کلمات جز عالم ذوق نیابد و استغفر الله عن الخطا و الذلل قولا و فکرا و الحمدلله رب العالمین و الصلوة علی نبیه و اله الطیبین الطاهرین

انجامه: ... تمت الرساله فی تاریخ 17 ربیع الثانی سنه 1326 در بلده حیدر آباد دکن صانها الله عن الشر و الفتن حرره میرزا قاسم علیبیک اخگر

منابع: ملی 5: 540؛ الذریعة 21: 235؛ لغت نامه دهخدا 1: 618

خط: نستعلیق، کاتب: قاسم علیبیگ اخگر، تاریخ کتابت: ربیع الثانی 1327ق، محل کتابت: حیدر آباد دکن؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ آسیب ها: بعضی از قسمت های نسخه موریانه خورده و سوراخ شده است. کاغذ: هندی؛ جلد: گالینگور مشکی، مقوایی، عطف و گوشه ها تیماج قهوه ای، زنجیره های ضربی، اندرون جلد آستر کاغذی.

برگ 1ب- 8ب (48 برگ)، 19 سطر: 105×190؛ قطع: 180×282

عنوان های دیگر: معراج نامه

موضوع: 1. معراج

شناسه افزوده: الف. ابن سینا، حسین بن عبدالله، 370-428ق.

شماره های پیشین: 1945-60

شماره رکورد: 816401

14163/2

سهروردی، یحیی بن حبش، 549؟- 587ق.

روضة القلوب/ شهاب الدین سهروردی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است پیرامون حکمت و حقیقت که بنا به درخواست جماعتی از اهل سپاهان (اصفهان) در دو قسم نگاشته شده است. قسمت اول متعلق به عالم اجسام و قسمت دوم متعلق به عالم ارواح است. این رساله در فهرستی که در آغاز نسخه آمده به سهروردی نسبت داده شده، در الذریعة تحت عنوان روضة القلوب به خواجه طوسی و تحت عنوان بستان القلوب به جلال دوانی و در فهرست مرعشی به می رسید شریف جرجانی و در کشف الظنون نیز به دوانی نسبت داده شده و در لغت نامه دهخدا این کتاب را جزء آثار سهروردی ذکر کرده است. پایان نسخه نیز ناتمام باقی مانده است.

آغاز: بسمله. سپاس خدایرا که بی واسطه ما بجود خود وجود ما را پیدا کرد و درود بر خواجه که پرتو شعاع نبوتش پرده تاریک کفر از روی جهان برانداخت...

انجام: ... تهی باشد خاصه در سحرگاه و اگر چیزی بیند پیش کس نگوید الا بشیخ خود یا کسی که داند که مردی نیک است و اگر وقتی خلوتی 13 ربیع الثانی 1327 اخگر

منابع: نسخه ها 1: 650؛ مرعشی 15: 99؛ الذریعة 3: 107 و 11: 302؛ کشف الظنون 1: 244؛ مشار 2: 2707؛ مجلس 2: 403

کاتب: قاسم علیبیگ اخگر، تاریخ کتابت: ربیع الثانی 1327ق؛ آرایه ها: عناوین به سرخی؛ آسیب ها: برگ 23ب- 24ب سفید و بدون نوشته مانده است.

برگ 9ب 23 (48 برگ)، 19-20 سطر: 103×190؛ قطع: 180×282

عنوان های دیگر: بستان القلوب

موضوع: .1 جسم و جان

شماره های پیشین: 1945-60

شماره رکورد: 816402

14163/3

نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد، 597-672ق.

تحفه/ خواجه نصیر طوسی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در شناخت روح و سرگذشت آن پس از جدا شدن از تن در رستاخیز، مشتمل بر مقدمه و نوزده تحفه.

آغاز: بسمله. شکر بی نهایت و سپاس بی غایت ذاتی را که بلبل روح و روان را بعشق چمن جبروت و اغصان عالم ملکوت...

انجام: ... از دیگر کتب در معرفت نفس ساخته اند فهم نمی کردند و نیز پراکنده کرده بودند کس برین واقف نمی توانستند بودن و محروم می ماندند بنده ضعیف این رساله را از هر جای جمع کرد تا اخوانی که بعد از ما باشند ازین معنی بهره مند کردند ما را بدعا یادآرند ربنا اغفرلنا و لا خواننا الذین سبقونا بالایمان و لا تجعل فی قلوبنا غلا للذین آمنوا ربنا انک روف رحیم

انجامه: ... تمت الرساله الموسومة بالتحفه حامدا و مصلیا حررته فی 26 جمادی الاول سنه 1327 اخگر در بلده حیدر آباد دکن صائنا الله عن الشر و الفتن

منابع: نسخه ها 21: 753

کاتب: قاسم علیبیگ اخگر، تاریخ کتابت: جمادی الاول 1327ق، محل کتابت: حیدر آباد دکن

برگ 25ب- 33ب (48 برگ)، 21-23 سطر: 102×195 و 105×190؛ قطع: 180×282

عنوان های دیگر: تحفة الناظرین؛ تحفه للناظرین

موضوع: 1. نفس

شماره های پیشین: 1945-60

شماره رکورد: 816403

14163/4

نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد، 597-672ق.

کلمات عشره/ خواجه نصیر طوسی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است فلسفی در معرفت مبدا و معاد مشتمل بر ده «کلمه» در پایان هر کلمه تحت عنوان «سر» بعضی از اسرار و رموز عرفانی متناسب با موضوع کلمه را ذکر کرده است. این رساله در فهرست ابتدای نسخه به خواجه نصیرالدین ،طوسی در فهرست مجلس (9/2 (605 به اثیرالدین ابهری و در :(7) 236) و (322) به میر سید علی همدانی در الذریعه ناشناس و در فهرست مرعشی نیز با عنوان مبدء و معاد و ناشناس معرفی شده است. در بعضی از نسخهها چون عبارت «قیل من تصانیف استاد «البشر در ابتدای رساله ذکر شده گفته می شود که منظور خواجه نصیرالدین طوسی است.

آغاز: بسمله. شکر و سپاس آن خدای را که بخشنده عقل و جانست و پدید آورنده زمین و آسمانت و درود بر محمد مصطفی علیه الصلوة و السلام که مهتر انبیاء و نبی آخر الزمانست...

انجام: ... پس اگر رنجور موافق قواعد طبیب کند و آن چه طبیب فرماید که بکن بکند و آن چه او گوید نکن نکند صحت یابد و الا هلاک گردد

انجامه: ... تمام شد کلمات عشره بتاریخ 28 ربیع الثانی سنه 1327 در بلده حیدر آباد میرزا قاسم علیبیک اخگر

منابع: مجلس 9/2: 605؛ مرعشی 17: 110؛ الذریعة 18: 117؛ ملک 8: 461

کاتب: قاسم علیبیک اخگر، تاریخ کتابت: ربیع الثانی 1327ق، محل کتابت: حیدر آباد

آرایه ها: عناوین به سرخی

برگ 34ب- 38ب (48 برگ)، 22 سطر: 105×195؛ قطع: 180×282

عنوان های دیگر: مبدا و معاد

موضوع: 1. فلسفه؛ 2. معاد

شماره های پیشین: 1945-60

شماره رکورد: 816404

14163/5

نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد، 597-672ق.

رساله فی احوال النفس/ نصیرالدین طوسی

زبان: عربی

معرفی کتاب: رساله فلسفی مختصری است به زبان عربی درباره روح بعد از این که از بدن جدا می شود. در فهرست آغاز نسخه، این رساله را به خواجه نصیر الدین طوسی نسبت داده است.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و الصلوة و السلام علی محمد و آله و عترته الطاهرین فصل فی بیان احوال النفوس الناطقه بعد ما فارقت الهیاکل الهیولانیته...

انجام: ... عن یساره و ما ترک صفراء و لا بیضاء الا سبعمایه درهم فضلت من عطایاه کان یجمعها لیشتری بها خادما لاهله و غیرها من الاحادیث الدالة علی بقاء النفس و معادها

انجامه: ... تمت هذه الرساله بعون الملک الوهاب 5 جمادی الاول سنه 1327 حیدر آباد میرزا قاسم علیبیک اخگر

کاتب: قاسم علیبیک اخگر، تاریخ کتابت: جمادی الاول 1327ق، محل کتابت: حیدر آباد دکن؛ آرایه ها: عناوین به سرخی؛ آسیب ها: اوراق 45-48 سفید و بدون نوشته مانده است.

برگ 39ب- 44ب (48 بررگ)، 21-22 سطر: 107×190، 102×200؛ قطع: 180×282

موضوع: 1. فلسفه اسلامی

شماره های پیشین: 1945-60

شماره رکورد: 816405

14164

حسینی نصاری، محمد منعم بن منور

اسرار الجفر/ ابو صالح معین الدین محمد منعم بن منور جفیری اعدادی قادری حسینی نصاری

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در جفر که مولف از بحر العیون و خاتمه چند کتاب و رساله دیگر در علم جفر و تجربیات پدرش انتخاب کرده و به تحریر درآورده و مشتمل بر مقدمه و خاتمه است. مقدمه در استخراج امور غیبیه و یافتن بیت جفر جامع، خاتمه

در قواعد بر اساس جفر جامع. در برگ اول نسخه نام محمد غوث گوالیاری آمده که احتمالا نام معلم مولف می باشد.

آغاز: بسمله. حمد و سپاس قادری که قلوب عالمیان را بانوار علم یقین متجلی گردانیده اوست و صدور عازمانرا با آثار حلم و تمکین مالامال ساخته...

انجام: ... و دوازدهم خانه 16 حرف و شدند و تخلیص کرده بنهد و سوال تخلیص نموده بیامیزد و تکسیر کند جواب برآید بفضله تعالی جل شانه و جل جلاله و کثیر احسانه و عم نواله نقل هذا باتمام رسید هر خواند من عاصی را بدعای خیر فراموش نه فرمایند فقط

انجامه: ... المرقوم 2 تیر ماه الهی سنه 1318م 16 ربیع الثانی سنه 1327م 7 می سنه 1909 روز جمعه بمقام محله ملتانی پوره بیگم بازار حیدر آباد دکن راقم محمد خواجه احمد قیریشی فرحت

خط: نستعلیق، کاتب: محمد خواجه احمد قیریشی فرحت، تاریخ کتابت: ربیع الثانی 1327ق، محل کتابت: حیدر آباد دکن؛ آرایه ها: سر لوح و کتیبه ساده، عناوین و خط بالای برخی از عبارات و جداول دور سطرها به سرخی؛ حواشی: دارای اندکی حواشی توضیحی است. آسیب ها: تمامی اوراق موریانه خورده و نصف عطف نسخه از جلد جدا شده است. کاغذ: هندی؛ جلد: گالینگور سیاه، مقوایی، عطف و گوشه ها تیماج قهوه ای، اندرون جلد آستر کاغذی.

59 برگ، 14 سطر: 120×200؛ قطع: 180×290

موضوع: 1. جفر

شماره های پیشین: 1894-9

شماره رکورد: 816407

14165

داراشکوه بابری، شاهزاده هند، 1024-1069ق.

سر اکبر/ محمد داراشکوه

زبان: فارسی

معرفی کتاب: ترجمه پنجاه اوپانیشاد هندوان است که در مدت شش ماه از زبان سنسکریت به فارسی توسط داراشکوه پسر امپراطور مغولی هند، شاه جهان در سال 1067ق. برگردانده شده است. داراشکوه پس از مطالعه اوپانیشاد پی برد که معرفت رب العالمین همین اوپانیشادهاست و به ترجمه آن همت گمارد.

آغاز: بسمله. حمد ذاتی که زبان در بیان او لال است حمد ذاتی که بای بسم الله در جمیع کتب سماوی از اسرار قدیم اوست الحمد که ام الکتاب است...

انجام: ... از هستی موهوم خلاص گشته بهستی حقیقی رسیده رستگار جاوید کردند آمین یا رب العالمین

انجامه: ... این کتاب سر اکبر ترجمه اپنشدهای هر چهار بید بتاریخ نهم ذیحجة الحرام سنه 1350 هجری در بلده فرخنده بنیاد حیدر آباد باختتام رسید میرزا قاسم علیبیک اخکر حیدرآبادی

منابع: مرعشی 16: 283؛ کتابخانه جامعه ملیه اسلامیه دهلی نو 5: 412

خط: نستعلیق، کاتب: قاسم علیبیک اخکر حیدر آبادی، تاریخ کتابت: ذیحجه 1350ق، محل کتابت: حیدر آباد؛ آرایه ها: عناوین و برخی از حواشی به سرخی؛ حواشی: دارای برخی حواشی توضیحی است و عناوین به سرخی در حاشیه نوشته شده است. یادداشت ها: از برگ 254-259 فهرست اپنکهت ها و از برگ 259 تا 260 معنی لغات سراکبر آمده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: گالینگور قهوه ای، گوشه ها و عطف تیماج قهوه ای، دو سر ترنج در بالا و پایین عطف، اندرون جلد آستر کاغذی.

264 برگ، 15 سطر: 95×172؛ قطع: 170×250

عنوان های دیگر: سر الاسرار؛ ترجمه اوپانیشاد

موضوع: 1. فلسفه هندی؛ 2. هندوئیسم-- کتاب های مقدس

شماره های پیشین: 1948-63

شماره رکورد: 816408

14166

نظامی، احمد بن عمر، 6ق.

چهار مقاله عروضی/ احمد بن عمر نظامی سمرقندی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: این کتاب در چهار فن با عناوین مقاله به ترتیب زیر تدوین و به حسام الدوله شمس المعالی ملک الامرا ابوالحسن علی بن مسعود بن حسین اهدا شده است. مقاله اول در دبیری، مقاله دوم در شاعری، مقاله سوم در نجوم، مقاله چهارم در طب، ابتدا علم مورد بحث هر مقاله را توضیح می دهد و بعد از آن حکایاتی در همان مورد بیان می کند.

آغاز: بسمله. حمد و شکر و سپاس مرآن پادشاهی را که عالم نمود و معاد را بتوسط ملائکه کروبی و روحانی در وجود آورد و عالم کون و فساد...

انجام: ... عنایت پادشاهی در قد حشمت و قامت هر دو خوش باد و دل خداوند ولی النعم فخر الدوله و الدین بهاء الاسلام و المسلمین ملک ملوک الجبال ببقاء هر دو شادمانه نه مدتی بل جاودانه باد حرره العبد محمد حسن شیرازی

منابع: ملی؛ مشار 2: 170؛ 2: 1688

خط: شکسته نستعلیق، کاتب: محمد حسن شیرازی؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ آسیب ها: برگ اول نسخه نو نویس و الحاقی است. کاغذ: فرنگی آبی؛ جلد: کالینگور سبز، مقوایی، جداول حاشیه ای با بوته های ریسه ای، در وسط جلد نقش گل، اندرون جلد أستر کاغذی.

36 برگ، سطر متغیر: 80×162؛ قطع: 135×210

موضوع: 1. نثر فارسی-- قرن 6ق.

شماره های پیشین: 1858-1217

شماره رکورد: 816409

14167

رساله در اخلاق

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در اخلاق شامل مباحث مربوط به حقوق، سلوک، فضیلت صلوات، ترغیب در طاعات، عدالت، رحم و شفقت، خیرات، شکستگی دل، تواضع کردن، طلب زن کردن حضرت امام حسین، ترک حرص و حسد و گریستن از ترس... که

برگزیده از احادیث و روایاتی از امامان و پیامبران و چندین کتب اخلاقی و دینی از جمله کتاب های، کافی، مکارم الاخلاق، من لا یحضره الفقیه، مفتاح الفلاح، کنز العرفان، نهایه، اخلاق محسنی، اربعین، روضه و کشف الاسرار است و با سر بند «ای عزیز» آغاز می شود.

آغاز: افتاده: ... یا سبطی رسول الله چه واقعست شما را شما بگوئید که قاضی در مسجد نشسته است و می خواهد که حکم کند میان تو و خصم تو...

انجام: افتاده ... آن که بر مرغ هوا ماهی دید * بندگان را دولت و شاهی دید

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین در حاشیه، خط بالای برخی از عبارات و علامات به سرخی؛ حواشی: حواشی با نشان «ص، 5»؛ آسیب ها: اوراق آغاز و انجام و میانی نسخه افتاده، کلیه اوراق وصالی شده، شیرازه از هم گسیخته و اوراق از عطف جدا شده و اوراق آخر نسخه پاره شده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: الحاقی، تیماج اناری، مقوایی، مجدول، ترنج و سرترنج و کتیبه با گل و بوته، ضربی، اندرون جلد آستر کاغذی آبی

29 برگ، 17-20 سطر: 75×55، 90×155؛ قطع: 118×196

موضوع: 1. اخلاق اسلامی

شماره های پیشین: 1857-1216

شماره رکورد: 816410

14168

قزوینی، محمد علی، قرن 11ق.

رفیق توفیق/ محمد علی قزوینی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: کتابی است در پند و اندرز و نکات اخلاقی که در زمان شاه سلیمان صفوی در سال 1104ق. در اصفهان تالیف شده و نویسنده در ابتدا اصطلاحات علوم زمان خود را می آورد و بعد از آن پند و اندرز خود را آغاز می کند که شامل اتصال و دو حرف و تتمه می باشد. اتصال در باب تهذیب اخلاق و تنزیه اعمال، حرف اول در اوضاع خادم، حرف ثانی در اوصاف مخدوم و تتمه در معاش و مسلک هر یک از بنی نوع انسان با رفقا و مصاحبان و آشنایان و جدا کردن آداب مخدوم از رسومات خادم (برگ (27).

افتاده: ... ز خار چه موازنه پایه پست طالع فرومایه تو کجا و درجات اقبال بلند بندگان آن درگاه کجا...

انجام: افتاده: ... خواهم داد یا خواهم کرد که گاه باشد میسر نشود و اگر خواهی که محروم نشوی طمع از کسی مدار و اگر خواهی بمحنت گرفتار نشوی...

منابع: ملی 5: 471؛ مجلس 2: 337؛ ملک 3: 411

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات و ترجمه بعضی از لغات در بین خطوط به سرخی؛ حواشی: حواشی با نشان «12، ص»؛ مهرها: مهر بیضی «عبده محمد الحسینی 1320» (برگ 130-140)؛ آسیب ها: برخی از اوراق وصالی شده و لبه اوراق ابتدای نسخه موریانه خورده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج مشکی، مقوایی، بالا و پایین عطف با تیماج قهوه ای وصالی شده، اندرون جلد آستر کاغذی

251 برگ، 15-16 سطر: 85×135، 83×145؛ قطع: 130×187

عنوان های دیگر: آداب علیه

موضوع: 1. اخلاق 2. اندرزنامه ها

شماره های پیشین: 2057-172

شماره رکورد: 816411

14169/1

فارسی، محمد تقی بن محمد، قرن 10ق.

حل التقویم/ محمد تقی فارسی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله مختصری است در نجوم و هیئت با عناوین «فایده- فایده» که به غیاث الدین منصور دشتکی اهدا شده است. نسخه حاضر به امر حاجی میرزا عبدالوهاب حکیم باشی تحریر شده است.

آغاز: بسمله. درخشنده تر ستاره و فرخنده تر سیاره که از افق مقال اهل کمال طالع و لامع گردد... و بعد چون بتلاحق افکار ارباب از منه و اعصار و تجارب حکماء...

انجام: ... نجوم کلامم بسی لامعند * ولیکن چه حاصل که بی طالعند

انجامه: ... تم بالخیر حسب الامر سرکار عالیجاه رفیعجایگاه مقرب الحضرت الخاقان جالینوس العصر و الزمان و افلاطون الدوران سلالة السادات و مجمع السعادات افضل الفضلاء و الحکماء وحید الدوران و خلاصة الاعاظم و الاشراف و الاعیان جناب حقایق و معارف انتساب حاجی میرزا عبدالوهاب حکیم باشی دام فضله العالی سمت تحریر پذیرفت فی سلخ شهر ذیحجة الحرام من شهور سنه 1248 در قصبه سنندج علی ید اقل العباد محمد حسن

منابع الذریعة :7 67 مجلس :21 230؛ دانشگاه 6918

خط: نستعلیق، کاتب: محمد حسن، تاریخ کتابت: ذیحجة الحرام 1248ق. محل کتابت: سنندج؛ آرایه ها: عناوین و علامات و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ آسیب ها: شیرازه از هم گسیخته و اوراق از جلد جدا شده است. کاغذ: فرنگی شکری؛ جلد: تیماج مشکی، یک لا، ساده، بدون آستر.

برگ 1ب- 36 ب (100 برگ)، 15-16 سطر: 62 × 155، 78 × 165؛ قطع: 135×210

موضوع: 1. نجوم

شماره های پیشین: 1251-613

شماره رکورد: 816412

14169/2

فارسی، محمد تقی بن محمد، قرن 10ق.

اسطرلاب مسطح/ ابوالخیر محمد تقی فارسی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای در بیان اسطرلاب و اجزاء و ادوات آن تالیف محمد تقی فارسی متخلص به فهمی مشتمل بر آغاز و چند سطر (23 سطر) و انجام است. این رساله در بعضی از منابع با عنوان «آغاز و انجام» معرفی شده است.

آغاز: بسمله. خوب ترین صورتی که از حجره خیال ببارگاه مقال جلوه گر آید و روشن ترین کوکبی که از افق جنان بدرجه لسان...

انجام: ... این ها را باید شناخت و موضع از فلک باید دانست چه در اکثر اسطرلاب های کواکب نقش کنند

انجامه: ... تمام گشت این رساله پر فواید حسب الفرمایش سرکار عالیجاه [پاک شده] بتاریخ محرم الحرام سنه 1249

منابع: الذریعة 11: 72؛ ملک 5: 299؛ مجلس 19: 347؛ دانشگاه 4: 830؛ مرعشی 20: 214

تاریخ کتابت: محرم الحرام 1249ق؛ امتیاز: نسخه مقابله شده است.

برگ 37ب- 100 (100 برگ)، 15 سطر: 63×160؛ قطع: 135×210

عنوان های دیگر: جام جهان نما؛ رساله فهمی در معرفت اسطرلاب

موضوع: 1. اسطرلاب

شماره های پیشین: 1251-613

شماره رکورد: 816413

14170

طبرسی، حسن بن فضل، قرن 6ق.

ترجمه مکارم الاخلاق/ نویسنده متن: ابونصر حسن بن علی فضل طبرسی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: ترجمه کتاب مکارم الاخلاق ابونصر طبرسی در دوازده باب در آداب اخلاق اسلامی است که مترجم آن شناخته نشد. باب اول در خلق بنی در پنج فصل، باب دوم در آداب پاکی و خوشبویی و سرمه کشیدن و روغن مالیدن و مسواک کردن در سه فصل، باب سوم در حمام رفتن و آن چه بدین متعلق است در شش فصل، باب چهارم در ناخن چیدن و موی سر شانه کردن... حجامت کردن در چهار فصل، باب پنجم در موی رنگ کردن و زینت و انگشتری در شش فصل، باب ششم در آداب لباس پوشیدن و تربیت مقام و مسکن رعایت کردن در ده فصل، باب هفتم در آداب خوردن و آشامیدن، باب هشتم در باب کدخدایی کردن در ده فصل، باب نهم در آداب سفر کردن در وقت های نیک و بد دانستن در هفت فصل، باب دهم در آداب ادعیه خواندن در پنج فصل، باب یازدهم در آداب مریض و معالجه کردن در پنج فصل، باب دوازدهم در نکته های نادر این کتاب در هفت فصل. این کتاب در فهرست مرعشی با تردید به

عبد الحی بن عبد الوهاب اشرفی استر آبادی نسبت داده شده است. در ابتدای نسخه عنوان را اخلاق الحسین یا اخلاق المحسنین ذکر کرده است.

آغاز: بسمله. حمد و ثنای قیومی را که عقول ذریات آدم از ادراک کونه او قاصر است شکر و سپاس آن...

انجام: افتاده: ... از برای آخرت و مردم براحت می رسانند از نفس خود دوری می کنند از کسی که دور است از ایشان و نزدیک اند...

منابع: مجلس 17: 120؛ مرعشی 25: 102؛ الذریعة 4:138

خط: نسخ و نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ حواشی: در حاشیه برخی اوراق دعا نوشته شده است. یادداشت ها: در ابتدای نسخه عنوان را اخلاق الحسین یا اخلاق المحسنین ذکر کرده است. آسیب ها: اوراق ابتدای نسخه از عطف جدا شده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج مشکی، مقوایی، عطف پارچه قهوه ای، اندرون جلد آستر کاغذی.

181 برگ، 15-19 سطر : 95×160، 98×155؛ قطع: 140×212

عنوان های دیگر: اخلاق الحسین؛ اخلاق المحسنین؛ مکارم الاخلاق

موضوع: 1. اخلاق اسلامی؛ 2. احادیث اخلاقی-- قرن 6ق.

شماره های پیشین: 2068-183

شماره رکورد: 816414

14171

قصص انبیاء

زبان: فارسی

معرفی کتاب: کتابی در شرح حال و ذکر فضائل و محاسن انبیاء از حضرت آدم علیه السلام الی خاتم الانبیاء حضرت محمد رسول اکرم (صلی الله علیه و اله) است.

آغاز: بسمله. الحمد لله الذی بعث النبئین مبشرین و منذرین و ارسل الرسل الی الاسلام و الدین ها دینالی دار السلام و اعین و منادین لیس...

انجام: ... حجاج گفت از بهر چه می گرئی گفت از جور تو که چندین هزار آدمی را کشته و الله بالصواب و الی الله مرجع الباب

انجامه: ... کتبة المذنب فقیر حقیر شیخ محمد صدیق ساکن قصبه سپین پرکنه با تو اللهم اغفر لکاتبه و لوالدیه و لاوستادیه و لاجداده و جداته و لجمیع متعلقائه اللهم اغفر للمومنین و للمومنات و المسلمین و المسلمات الاحیاء منهم و الاموات و ارزق لکاتبه و لابائه شفاعة محمد یوم العرصات و صلی الله علی سیدنا محمد و آله و اصحابه اجمعین الطیبین الطاهرین برحمتک یا ارحم الراحمین تمت تمام شد کار من نظام شد تحریرا فی التاریخ بیست و هفتم شهر ربیع الثانی یوم چهارشنبه بوقت [ناخوانا] اتمام یافت سنه 1217 روزی که روح دامن عمرم رها کند * وین خاک تیره بند ز بندم جدا کند * باشد بجهان از من مسکین نشانه * آن کس که بخواند بر من دعا کند * خدا دایم از ان دل با رضا داد * که کاتب را کند با فاتحه یاد

خط: نستعلیق و نسخ، کاتب: محمد صدیق، تاریخ کتابت: ربیع الثانی 1217ق؛ آرایه ها: سر لوح و کتیبه با سیاه، سرخ و زرد، عناوین و آیات و خط بالای برخی از عبارات به سرخی، کمند اندازی با سیاه و جدول دور سطور به سیاه و زرد، رنگ کاغذ در متن نخودی تیره و در حاشیه نخودی روشن است. آسیب ها: آثار لکه در برخی از اوراق مشاهده، برخی از اوراق وصالی شده و لت روی جلد از قسمت بالا از عطف جدا شده است. کاغذ: متن و حاشیه ترمه نخودی؛ جلد: تیماج عنابی، مقوایی، ترنج و سر ترنج و لچک با گل و بوته، مجدول، زنجیره های ضربی، اندرون جلد آستر کاغذی.

411 برگ، 7-9 سطر: 80×140؛ قطع: 135×220

موضوع 1. پیامبران-- داستان

شماره های پیشین: 1888-3

شماره رکورد: 816415

14172

غزالی، محمد بن محمد، 450- 505ق.

کیمیای سعادت/ ابو حامد محمد غزالی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: ترجمه فارسی کتاب احیاء علوم الدین غزالی است که شامل چهار رکن و هر کدام مشتمل بر چند اصل است. رکن اول عبادات (برگ 14-37ب)، دوم معاملات

(برگ 37ب- 79)، سوم مهلکات (برگ 81-155ب)، چهارم منجیات (برگ 156-203) و دارای مقدمه ای مشتمل بر چهار عنوان خودشناسی، معرفت حق تعالی، معرفت حقیقت دنیا و امثال آن، معرفت آخرت (برگ 1ب- 13) است.

آغاز: بسمله. شکر و سپاس بی قیاس شایسته معبودی است که یگانگی صفت اوست و جلال و کبریا و عظمت و علا خاصیت او از کمال و جلال وی...

انجام: افتاده: ... و از آفت نگاه دارد توحید منافق نیز هیچ کار را نشاید مگر آن که پوست ویرا نگاه می دارد از شمشیر و پوست کالبد اوست و بدین سبب از شمشیر خلاص یابد...

منابع: ملی 3: 463؛ مرعشی 9: 372؛ مشار 4: 4184؛ الذریعة 201:18

خط: نستعلیق، تاریخ کتابت: ذی حجة الحرام 1210ق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده است. یادداشت ها: یادداشتی با مضمون «قد انتقل الی کیمیای السعادت فی دار المومنین کاشان فی شهر ربیع الثانی فیسنه 1255» در برگ 1 نوشته شده است. آسیب ها: آثار آب افتادگی و موریانه خوردگی در اوراق ابتدای نسخه مشاهده و فاقد لت پشت جلد است. کاغذ: فرنگی الوان؛ جلد: تیماج مشکی، مقوایی، ترنج و سرترنج، زنجیره های ضربی، اندرون آستر کاغذی، جلد کاملا فرسوده و در بعضی از قسمت ها موریانه خورده و نسخه فاقد لت پشت جلد است.

203 برگ، 15-25 سطر: 118×165، 135×173؛ قطع: 155×210

موضوع: 1. اخلاق اسلامی؛ 2. تصوف؛ 3. نثر فارسی-- قرن 5ق.

شماره های پیشین: 2019-134

شماره رکورد: 816416

14173

مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی، 1037-111ق.

عین الحیات/ محمد باقر مجلسی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: بنگرید به شماره بازیابی 14135 (4135ف) در فهرست همین کتابخانه.

آغاز: بسمله. لالی حمد و جواهر ثنا تحفه بارگاه جلال کبریا حکیمی که الواح ارواح قابله نوع بشر را که مظهر غرایب صنع...

انجام: ... حقایق و معانی جرعه برگیرند در حیات و ممات روحانی بهره و ازین درجات محروم نگرداند تمت الکتاب بعون الملک الوهاب

منابع: مرعشی 10: 353؛ ملی 4: 133؛ مشار 3: 3601

خط: نسخ؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی، جدول دور سطرها به زر، سرخ و آبی؛ آسیب ها: اوراق 1 تا 4 نو نویس و به خط نستعلیق و اکثر اوراق وصالی شده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای روشن، مقوایی، ترنج و سر ترنج با گل و بوته و مرغ، مجدول، عطف پارچه قهوه ای، اندرون جلد آستر کاغذی.

281 برگ، 29 سطر: 100×230؛ قطع: 160×295

موضوع: 1. احادیث اخلاقی؛ 2. اخلاق اسلامی؛ 3. احادیث شیعه قرن 12ق.

شماره های پیشین: 1829-1188

شماره رکورد: 816417

14174

مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی، 1037-1111ق.

حلیة المتقین/ محمد باقر مجلسی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: بنگرید به شماره بازیابی 14119 (4119ف) در فهرست همین کتابخانه.

آغاز: افتاده: ... که جامه پایین را برای لذت نفس پوشیده و جامه بالا را فریب دادن مردم پوشیده و در حدیث...

انجام: افتاده: ... عمل قبیح بکنند و از حضرت امام محمد باقر علیه السلام منقولست که حق تعالی می فرماید...

خط: نسخ؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ آسیب ها: بعضی از أوراق وصالی شده و تمامی اوراق موریانه خورده و فرسوده است. کاغذ: سمرقندی نازک؛ :جلد: مقوا، رویه پارچه سرمه ای که با رنگ بنفش و طلایی نقاشی شده، اندرون جلد آستر کاغذ چاپ سنگی.

211 برگ، 19 سطر: 130×230؛ قطع: 175×285

موضوع: 1. اخلاق شیعی؛ 2. شیعیان-- شعایر و مراسم مذهبی؛ 3. احادیث اخلاقی

شماره های پیشین: 1828-1187

شماره رکورد: 816418

14175

اورنگ آبادی، میر عبد الرزاق، 1111-1171ق.

بهارستان سخن/ عبد الرازق شاه نواز خان

زبان: فارسی

معرفی کتاب: تذکره چندین تن از شعرای بزرگ فارسی زبان از قرن چهارم تا زمان حیات مولف با نمونه هایی از اشعار برگزیده آنان با مقدمه مفصلی در بدیع و عروض و قافیه و صنایع شعری و انشاء که در سال 1192ق. تالیف شده و شامل دوازده فصل می باشد. 1- در بیان کلام منظوم، 2- در بیان عروض، 3- در بیان قوافی، 4- در اقسام شعر، 5- در بلاغت و فصاحت کلام، 6 - در بیان صنایع و بدایع معنوی، 7- در معما، 8 - در بیان علم انشاء و شرایط منشی و آداب کتابت، 9- در بیان خط، 10- در بیان حروف و اعراب و الفاظ و تقسیم و املای آن، 11- در قواعد لغت فارسی، 12- در احوال محول شعراء. این کتاب پس از کتاب دیگر مولف به نام موائد الفوائد تالیف شده است. همچنین در انتهای نسخه فقیر عبد الحی صاحب کتاب ماثر الامرا به تتمیم این نسخه همت گماشت و احوال اشخاص مرحوم از کتب معتبره فرا گرفته چون میر غلام علی آزاد و میر رضی اقدس سلمه الله را به نسخه اضافه کرد.

آغاز: بسمله. طراوت بهارستان سخن با بیاری ستایش حرف آفرینی است که عندلیب ناطقه را به ترانه خوشنوائی مترنم ساخت...

انجام: ... و پیمان پسندیده بنمود خود بگوناگون تفحص و سواد پشانی دریابند معندا تفویض بفضل حق سبحانه نمایند که ریا و این ها رحم فرماید و هدایت بحق کند اللهم ارنا الحق حقا

انجامه: ... با تمام رسید نسخه بهارستان سخن تصنیف شاه نواز خان مرحوم مغفور روز شنبه 8 ربیع الاول سنه 1338 ختم شد این نسخه بسیار کم تر و غلط هم بود همچنان نقل کرده شد کاتب این نسخه معذور اخگر

منابع: مرعشی 30:11؛ مشار 1: 805

خط: نستعلیق، کاتب: قاسم علیبیک اخگر حیدر آبادی، تاریخ کتابت: ربیع الاول 1338ق؛ آرایه ها: عناوین و علامات به سرخی؛ کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: مقوا، رویه کاغذ ابری زرشکی، عطف و گوشه ها تیماج قهوه ای روشن، اندرون جلد آستر کاغذی.

192 برگ، 18-22 سطر: 130×240، 140×263؛ قطع: 190×315

موضوع: 1. شعر فارسی-- تاریخ و نقد؛ 2. شاعران ایرانی-- سرگذشت نامه؛ 3. شاعران هندی (فارسی زبان)-- سرگذشت نامه

شماره های پیشین: 1891-6

شماره رکورد: 816419

14176

چشتی حسینی، خوب محمد، - 1023ق.

حفظ مراتب/ خوب محمد چشتی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در شرح مطالب عرفانی که نویسنده در آن به بیان مراتب وجود و تعینات حضرت حق پرداخته، در ضمن پاره ای از اسماء الهی و رابطه آن با افلاک را شرح کرده است و در سال 1009ق. تالیف شده است.

آغاز: بسمله. حمد مطلق سزای ذاتی را که او بحفظ مراتب ایجاد عالم کرد و در ازدحام کثرت اعتباری او وجودی ذات او فرد...

انجام: ... عرفان محمدی کرده او عارف بالله مطلق شد وین اعتقاد اقرار باللسان و تصدیق بالقلب کرده لا اله الا الله گفت

انجامه: ... تم کتاب حفظ المراتب من تصنیف خوب محمد چشتی سقی الله ثراه و جعل الختیه مثواه بتاریخ 27 ربیع الثانی سنه 1355 هجری حکیم میرزا قاسم علیبیک اخگر

خط: نستعلیق، کاتب: قاسم علیبیک اخکر، تاریخ کتابت: ربیع الثانی 1355ق؛ امتیاز: کمیاب؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: مقوا، رویه کاغذ ابری قرمز، عطف و گوشه ها گالینگور مشکی، اندرون جلد آستر کاغذی

57 برگ، 16-19 سطر: 114×210، 107×205؛ قطع: 175×270

موضوع: 1. عرفان؛ 2. خدا-- نام ها

شماره های پیشین: 1944-59

شماره رکورد: 816420

14177

ناگوری، محمد بن عطا، قرن 7ق.

رساله عشقیه/ حمید الدین ناگوری

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است عرفانی در معنی عشق و محبت و وصف و مراتب آن برگرفته از آیات قرآن کریم با شواهدی از شعر عرفا و صوفیان، به نثر روان آمیخته به نظم با سر بندهای «هیهات هیهات» و «ای جان». این کتاب در فهرست مرعشی با عنوان عشق و در فهرست مجلس با عنوان رساله در عشق و عرفان و تصوف و ناشناس معرفی شده است.

آغاز: بسمله. الله لا اله الا هو و درود بی حدود بران ظهور که شهود ذرات و مقصود صفات است و بر آل و اصحاب و بر پیروان وی باد...

انجام: ... میان جان و جمالش محبت از لیست * که حسن دوست قدیم است و عشق لم یزلیست

انجامه: ... تمت رساله عشقیه حضرت خواجه حمید الدین ناگوری در بلده فرخنده بنیاد حیدر آباد بتاریخ 16 جمادی الاول سنه 1327 میرزا قاسم علیبیک

منابع: مرعشی 9: 175؛ مجلس 2: 354؛ دانشگاه 16: 695

خط: نستعلیق، کاتب: قاسم علیبیک اخکر، تاریخ کتابت: جمادی الاول 1327ق، محل کتابت: حیدر آباد؛ آرایه ها: عناوین و علامات و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ آسیب ها: اوراق موریانه خورده و سوراخ است. کاغذ: هندی نخودی؛ جلد: گالینگور مشکی، عطف و گوشه ها تیماج قهوه ای، اندرون جلد آستر کاغذی

42 برگ، 12-17 سطر: 85×170، 112×190؛ قطع: 183×280

عنوان های دیگر: عشقیه؛ خیلات العشاق؛ خیالات عشاق

موضوع: 1. عشق (عرفان)

شماره های پیشین: 1929-44

شماره رکورد: 816421

14178/1

مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی، 1037-1111ق.

آداب الصلاة/ محمد باقر مجلسی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله فتوایی مختصری است در چگونگی نماز خواندن و مسائلی متعلق به نماز است و دعاها و ذکرها را ترجمه می کند و در آخر آن چه به زنان اختصاص دارد را ذکر می نماید. نسخه حاضر شامل چند برگ آخر رساله است. این رساله در بعضی از نسخه ها و فهرست ها با عنوان ترجمة الصلوة معرفی شده است.

آغاز: افتاده: ... من الحور العین پس سنت است که سوره حمد بخواند و سوره قل اعوذ برب الناس...

انجام: ... این مجملی است از احکام مختلفه مردان و زنان و احکام دیگر هست که در کتب مبسوطه مذکور است

انجامه: ... و الحمدلله اولا و اخرا و صلی الله علی محمد و آله الطاهرین فی سنه سبع و سبعین مائة بعد الالف من الهجرة یوم الثلثا اربع و عشرین شهر ربیع الاول مرقوم شد سنه 1177

منابع: مرعشی 1: 205؛ الذریعة 1: 21؛ فهرست نسخه های خطی فارسی کتابخانه های عمومی و آرشیو پتیالا 1: 67؛ مشار 1: 1297

خط: نسخ و نستعلیق، تاریخ کتابت: ربیع الاول 1177ق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارت به سرخی؛ آسیب ها: آثار آب افتادگی در اوراق مشاهده و اوراق و عطف موریانه خورده و سوراخ است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای یک لا، مجدول، بدون آستر

برگ 1-2ب (104 برگ)، سطر متغیر، اندازه سطور متغیر؛ قطع: 115×205

عنوان های دیگر: ترجمة الصلوة

موضوع: 1. نماز

شماره های پیشین: 1406-767

شماره رکورد: 816422

14178/2

سیفی قزوینی، محمد بن محمد مهدی، - 1150؟ق.

صلواة العالیات و التحیات الفائحات/ محمد بن محمد حسینی سیفی

زبان: عربی

معرفی کتاب: قصایدی است در ستایش پیامبر اکرم و معصومین با نام های تحیة نبویه، تحیة علویه، تحیة زهراویه، تحیة حسنیه، تحیة حسینیه... پس از جمع آوری این قصیده ها چند قصیده دیگر خود ناظم به آن ها اضافه کرده با نام های تحیة طیبه، تحیة فائحه، تحیة مسکیه، تحیة عنبریه، تحیة ریحانیه، تحیة یاسمیه، تحیة یاسینیه و مقدمه ای به فارسی بر آن نگاشته است.

آغاز: بسمله. می وزد از باغ محبت نسیم حمد و ثنای که عقول و اوهام بندگان از صفات آن عاجز آید سزاوار خداوندگاریست که در حجاب احتجاب نورش ظاهر و عیان است...

انجام: ... هذه التحیات التی من طیبها * قد عطرتی فی روضها الانوار * نشدت عناد لهن فی تاریخها * بالطیبات تطیب لازهار

انجامه: ... قد اتفق الفراغ من لکتابة فی یوم لثلثا من لاسبوع الاول من لعشر لاول من لشهر الرابع من لسنه لسابع من لعشر لثامن من لمائة لثانیة من لالف لثانی من لهجرة النبویة علی هاجرها الاف ثناء و تحیة فی سنه 1177

منابع: مرعشی 5: 315؛ الذریعة 3: 487؛ قدس (الفبایی) 386؛ مجلس 37: 44؛ دانشگاه 16: 494

کاتب: کطکر، تاریخ کتابت: 1:177ق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ یادداشت ها: در آخر این رساله دوازده امام خواجه نصیر طوسی و سه لعنیه منظوم درباره عمر و ابوبکر و یزید نوشته شده است.

برگ 3-10 (104 برگ)، سطر متغیر، اندازه سطور متغیر؛ قطع: 115×205

عنوان های دیگر: التحیات الطیبات؛ الصلاة العالیات؛ الصلوات العالیات

موضوع: 1. چهارده معصوم-- مدایح و مناقب؛ 2. شعر عربی-- قرن 12ق؛ 3. صلوات-- شعر

شماره های پیشین: 1406-767

14178/3

شماره رکورد: 816423

فیض کاشانی، محمد بن شاه مرتضی، 1006-1091ق.

ترجمة الصلوة/ محسن بن مرتضی کاشانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: ترجمه سوره ها و اذکار و دعاهایی که در نماز خوانده می شود در «هشت در» شامل در اول در اذان و اقامه، دوم در ادعیه افتتاح، سوم سوره فاتحه، چهارم سوره قدر و توحید، پنجم رکوع، ششم سجود، هفتم قنوت و هشتم تشهد.

آغاز: بسمله. هر که نه گویا به تو خاموش به * هر چه نه یاد تو فراموش به. سپاس و ستایش کریمی را سزا است که با کمال کبریا و عظمت و استغنا و عزت...

انجام: ... اصل نماز و ترجمه اذکار آن بود در تفاصیل احکام شرایط خوض ننموده. اللهم تقبل منا صلواتنا و لا ترد علینا یا رب العالمین و الحمدلله رب العالمین و الصلوة علی محمد و اهل بیته الطاهرین و سلم تسلیما

انجامه: ... بتاریخ یوم دوشنبه سلخ شهر ربیع الثانی مطابق سنه 1177 در وقتی که زوار کربلای معلی... بسیار محزون و ملال خاطر داشته قلمی شد اه من الموت و حالاته احرق قلبی بحراراته اه من الفراق

منابع: ملی 3: 219؛ مرعشی 5: 5؛ مشار 1: 1297؛ مجلس 10/2: 578؛ الذریعة 4: 114

تاریخ کتابت: ربیع الثانی 1177ق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی برگ 11-17(104 برگ)، سطر متغیر، اندازه سطرها متغیر؛ قطع: 115×205

موضوع: 1. نماز

شماره های پیشین: 1406-767

شماره رکورد: 816424

14178/4

درویش محمد طالب

شرح سخن مولوی در شان علی بن ابی طالب/ درویش محمد طالب

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله حاضر درباره شان حضرت علی (علیه السلام) است که بعضی ها علی (علیه السلام) را خدا می دانند و این چنین تشبیه کردن خالق بی جسم و جوهر که منزه است از نقایص و مقدس بوده از علایق به مخلوقی که محتاج بر ضروریات وجودی است از جهل و نهایت بی خبری است بنابراین درویش محمد علی به درخواست میر علی رضای قاری محمد علی چند کلمه ای شرح بر این کلام نوشته است که رفع شبهه مخالفان و معاندان می شود.

آغاز: بسمه الله تعالی از حضرت مولوی معنوی ملا جلال الدین رومی پرسیدند که چگوئی در شان علی بن ابیطالب (علیه السلام) فرمود که اگر از قولش می پرسید...

انجام: ... چو کعبه قبله حاجات باد خاک درت * خدا مباد ازو نقش روی حاجتخواه

انجامه: ... تمام شد این رساله بتاریخ غره شهر ربیع الثانی فی سنه 1177 در قریه پوش قلمی شد با یادگاری [ناخوانا]

تاریخ کتابت: ربیع الثانی 1177ق، محل کتابت: قریه پوش؛ آرایه ها: خط بالای برخی از عبارات و علامات به سرخی

برگ 17ب- 19 (104 برگ)، سطر متغیر، اندازه سطرها متغیر؛ قطع: 115×205

موضوع: 1. علی بن ابی طالب (علیه السلام)، امام اول، 23 قبل از هجرت- 40ق.

شماره های پیشین: 1406-767

شماره رکورد: 816425

14178/5

مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی، 1037-1111ق.

رساله در شکیات نماز/ محمد باقر بن محمد تقی مجلسی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله مختصری است در سهویات و شکیات نماز که شامل مقدمه و پنج فصل و خاتمه است. فصل اول در بیان خللی است که از روی عمد واقف شود، فصل دوم در احکام سهو، فصل سوم در احکام شک، فصل چهارم در متفرقات احکام شک و سهو، فصل پنجم در بیان احکام سجده سهو، خاتمه در بیان علاج کثرت سهو و شک.

آغاز: بسمله. الحمد لله الذی ازاح ظلمات الشبهات و الشکوک و الاوهام عن مناهج المسایل... اما بعد چنین گوید خاک راه سالکان مسالک شرع مبین محمد باقر بن محمد تقی... که چون نماز اشرف عبادات دینیه و اعظم...

انجام: ... و استیلای او بر ایشان باقی باشد حق تعالی جمیع مومنان را در سایر احوال از شر او محفوظ دارد و بحق محمد و اله الطاهرین

انجامه: ... تمام شد رساله سهویات بعنایت حافظ الزلات یوم یکشنبه پنجم جمیدی الاول سنه 1177 ملتمس از قاریان و ناظران [ناخوانا] که بعد از قراءت این رو سیاه دارین و گناه کارتر از ثقلین را بدعای خیر یادآوری نماید که شاید دعای ایشان در حق این رو سیاه سخاوت درگاه اله شود در حالتی که از صدمات روزگار افسرده و از کج انباء زمان پریشان خاطر [ناخوانا]

منابع: مرعشی 1: 206؛ ملی 4: 313؛ مشار (عربی) 464

تاریخ کتابت: جمادی الاول 1177ق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی

برگ 19ب- 27ب (104 برگ)، سطر متغیر، اندازه سطرها متغیر؛ قطع: 115×205

عنوان های دیگر: شک و سهو در نماز؛ رساله سهویات

موضوع: 1. نماز-- شکیات

شماره های پیشین: 1406-767

شماره رکورد: 816426

14178/6

مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی، 1037-1111ق.

صلوة اللیل/ محمد باقر مجلسی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله مختصری است در بیان مجملی از فضیلت و آداب و ادعیه نماز شب مشتمل بر مقدمه و چند فصل و خاتمه. مقدمه در بیان فضیلت نماز شب...

آغاز: هذا الکتاب مشتملا علی الرساله صلوة اللیل مصنفه محمد باقر بن محمد تقی طاب الله ثراه بدان وفقک الله تعالی مختصریست در بیان مجملی از فضیلت و آداب و ادعیه نماز شب مشتمل بر مقدمه و چند فصل و خاتمه اما مقدمه در بیان فضیلت نماز شب...

انجام: ... حتی یرضی و صلی الله علیه و اله بعد الرضا صلوة لا حدلها و لا منتهی یا ارحم الراحمین

انجامه: ... قد تشرفت بکتابه رساله صلوة اللیل فی یوم الخمیس غرة شهر رجب المرجب شهور سنه سبع و سبعین و مائة بعد الالف من الهجرة النبویه کاتب هذه الاحرف اقل الاقلین و اذل الاذلین تراب اقدام جمیع المومنین العبد المذنب محمد امید از قاریان و ناظران و کاتبانی که از روی این نسخه برمی دارند بعد از فارغ شدن این رو سیاه درگاه اله را از دعای خیر فراموش نفرمایند غریق رحمت [ناخوانا] کنی یاد که کاتب را به الحمدی کند یاد

کاتب: محمد، تاریخ کتابت: رجب 1177ق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات و ترجمه ادعیه به سرخی؛ حواشی: حواشی با نشان «ص، 2، ح ل»؛ یادداشت ها: ترجمه دعاها به سرخی در بین سطور نوشته شده است.

برگ 27ب- 41ب (104 برگ)، سطر متغیر، اندازه سطرها متغیر؛ قطع: 115×205

موضوع: 1. نماز شب

شماره های پیشین: 1406-767

شماره رکورد: 816427

14178/7

فیض کاشانی، محمد بن شاه مرتضی، 1006-1091 ق.

من لا یحضره التقویم/ محمد محسن کاشی

زبان: عربی

معرفی کتاب: رساله ای است در تقویم به زبان عربی برای تعیین ساعات نحس و سعد و ایام و این که چه اموری در این ساعات جایز العمل و چه اموری غیر مجاز است از جهت

دینی شامل یک مقدمه و دو مقاله و یک خاتمه. مولف ابتدا نام کتاب را من لا یحضره التقویم قرار داد ولی بعد به نام غنیة الانام فی معرفة الساعات و الایام تغییر داد. مقدمه در بیان اختلاف واقع در ایام و شهور و سنین در نزد اهل شرع و مردم روم و فرس و منجمین و خاتمه در ساعات استخاره.

آغاز: بسمله. الحمد لله الذی کور اللیل علی النهار و کور النهار علی اللیل و جعلهما خلف...

انجام: ... الزوال الی العصر و السبت الی الضحی ثم من الزوال الی العصر و الله اعلم بالصواب و الیه المرجع و الماب و لنختم رسالتنا بهذا المقدار و نسال الله تعالی العضمة ان یحشر نامع الابرار و هدانا هدایة وافیة و یوفقنا لاکتساب علوم و معارف شافیه ثم لاجتناب الاوقات الردیه حتی تکون فی یسرو عافیه

انجامه: ... وفقت لا ستکتاب هذه النسخه الشریفه فی یوم الجمعه غره شهر ذی قعده الحرام سنه اثنین و ثمانین مائه بعد الالف من الهجره النبویه علی اجرها آلاف ثناء و تحیه

منابع: ملی 4: 445؛ مرعشی 2: 85؛ سپهسالار 1: 323؛ مجلس 7: 200؛ دانشگاه 4: 955

تاریخ کتابت: ذی قعده 1182ق؛ آرایه ها: عناوین و اشکال و جداول به سرخی؛ حواشی: حواشی با نشان «ص، منه ره» یادداشت ها: در آخر رساله قطعه شعری در مباحث تقویم نوشته شده است.

برگ 42-44 (104 برگ)، سطر متغیر، اندازه سطرها متغیر؛ قطع: 115×205

عنوان های دیگر: غنیة الانام فی معرفة الساعات و الایام

موضوع: 1. اختر گویی؛ 2. گاه شماری اسلامی

شماره های پیشین: 1406-767

شماره رکورد: 816428

14178/8

مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی، 1037-1111ق.

صیغ العقود و النکاح/ محمد باقر مجلسی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله مختصری است در چگونگی خواندن صیغ نکاح و اقسام آن. به اعتقاد مولف صیغه را به سیزده قسم باید خواند، ولی نه قسم از آن ها را آورده و باقی را بجهت وضوح شان ذکر نمی کند.

آغاز: بسمله. الحمد لله الذی احل النکاح و ندب الیه و حرم السفاح و توعد علیه و الصلوه علی سید المرسلین و خاتم النبیین محمد و اهل بیته المعصومین اما بعد غرض از تحریر این وجیزه آن است که جمعی از برادران...

انجام: ... می گوید و ضمیر های غایب را بعنوان تکلم خواهد گفت و شقوق دیگر ظاهر است و الله الموفق لکل شی کتب المولف طاب ثراه بعد اتمام رسالته هذه نمقه مولفه العبد المذنب محمد باقر بن محمد تقی مجلسی عفی عنها بالنبی و اله الطاهرین المقدسین و صلی اله علیهم اجمعین و نحمدالله اولا و آخرا او ظاهرا و باطنا

انجامه: ... تاریخ استنساخ یوم دوشنبه 5 شهر ذی قعده سنه 1182

منابع: مرعشی 1: 207؛ الذریعة 15: 108؛ مجلس 25: 205

تاریخ کتابت: ذی قعده 1182ق؛ آرایه ها: عناوین به سرخی؛ یادداشت ها: در آخر رساله بعضی از صیغ طلاق را بیان کرده و در برگ 46ب- 48 چند دعا و نیایش به زبان عربی با عناوین للمتاوهین، للمسترشدین، للمستعطفین، للطالبین و للمومنین و مطالبی با نشان «2، 5، کشکول» نوشته شده است.

برگ 45- 46 (104 برگ)، 37 سطر: 73×170؛ قطع : 115×205

عنوان های دیگر: عقد نامه؛ عقود النکاح

موضوع : 1. عقود و ایقاعات (فقه) -- صیغه ها؛ 2. زناشویی (اسلام) -- خطبه عقد

شماره های پیشین: 1406-767

شماره رکورد: 816429

14178/9

مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی، 1037-1111ق.

البداء/ محمد باقر مجلسی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله مختصری از عقاید شیعه درباره مسئله بداء است و در آن به سوالات اهل سنت نیز به طور مختصر پاسخ می دهد.

آغاز: بسمله. الحمدلله و سلام علی عباده الذین اصطفی محمد و اله خیرة الوری چون در مسئله بدا نزاع عظیم میان علماء خاصه و عامه بهم رسیده و منشا تشنیع مخالفان بر شیعه گردیده...

انجام: ... و در کتاب بحار الانوار و شرح صحیفه کامله فی الجمله بسطی داده شده و الله یهدی من یشاء الی صراط مستقیم و الحمدلله اولا و اخرا و صلی الله علی سید المرسلین و محقق حقایق الاولین و للاخرین محمد و اهل بیته الطاهرین المعصومین المقدسین

انجامه: ... تمام شد این رساله کثیر الفائده از تالیف الفاضل الکامل العالم العامل المدقق المحقق مولانا و مقتداءنا محمد باقر بن محمد تقی دام ظله العالی 5 محرم الحرام فی سنه 1183

منابع: ملی 6: 592؛ مرعشی 1: 208؛ ملک 9: 265؛ الذریعة 3: 54؛ نسخه ها 2: 744؛ مشار (فارسی) 2: 2537

تاریخ کتابت: محرم 1183ق؛ آرایه ها: خط بالای برخی از عبارات به سرخی برگ 48ب- 50ب (104 برگ)، سطر متغیر، اندازه سطرها متغیر؛ قطع: 115×205

موضوع: 1. بداء

شماره های پیشین: 1406-767

شماره رکورد: 816431

14178/10

احکام ارث و تلقین میت

زبان: عربی

معرفی کتاب: رساله مختصری است به زبان عربی که با تلقین میت شروع شده و بعد از آن چگونگی تقسیم ارث را در سه مرتبه بیان می کند. المرتبه الاولی فی میراث للاولاد و الابوین و الزوج و الزوجه، المرتبه الثانیه فی میراث الاخوان و الاخوات و الزوج و الزوجة، المرتبه الثالثه فی میراث الاعمام و الاخوال.

آغاز: هذا تلقین میت اعوذ بالله من الشیطان الرجیم بسم الله الرحمن الرحیم الحمد لله الذی لا یبقی الا وجهه و لا یدوم الا ملکه...

انجام: ... فیه کوتین و دعا ربه و قال فی دعائه الحمدلله الذی رزقنی ما اتجمل به فی الناس و اداری به عورتی و اصلی فیه لربی و حمد الله لم یزل یا کل فی سعه حتی یبلی ذلک الثوب

آرایه ها: برخی از عناوین به سرخی؛ آسیب ها: برگ 56 سفید و بدون نوشته مانده است.

برگ 50ب - 55ب (104 برگ)، سطر متغیر، اندازه سطرها متغیر؛ قطع: 115×205

موضوع: 1. ارث (فقه)؛ 2. مردگان (فقه)

شماره های پیشین: 1406-767

شماره رکورد: 816432

14178/11

کفعمی، ابراهیم بن علی، 840-905ق.

منهج السلامة/ ابراهیم بن علی کفعمی

زبان: عربی

معرفی کتاب: منظومه ای فقهی به زبان عربی درباره انواع روزه های مستحب است. این رساله در الذریعة با عنوان ارجوزه فی الایام الشریفه المندوب فیها الصوم معرفی شده است.

آغاز: ارجوزه وجیزه فی فنها عزیزة مسماة بمنهج السلامة فیما یتاکد صیامه الفها العبد المحتاج الی المنزه عن الاولاد و الازواج و باری الخلیقة من نطفة... بسمله. الحمد لله الذی هدانی * الی طریق الرشد و الایمان...

انجام: ... الحمد لله علی الائه * حمد ابیاری السحب فی همائه الی هنا

انجامه: ... تمت الارجوزه بعون الله و حسن توفیقه سنه ثلث ثمانین مائه بعد الالف سنه 1183

منابع: مجلس 9/1: 168؛ الذریعة 1: 463؛ ملی 12: 403

تاریخ کتابت: 1183ق؛ حواشی: حواشی با نشان «قاموس، 2، ح ل؛ یادداشت ها: در ذیل این منظومه (برگ 58-60ب) دعایی به روایت از امام صادق (علیه السلام) که می فرمایند اگر این دعا را روی کاغذ نوشته و همراه میت دفن کنید، میت از سوال نکیر و منکر و عذاب قبر در امان می ماند، مجموعه چند دعا روایت شده از امامان و برگرفته از کتاب ملا محمد محسن کاشی است که با عنوان مصطفوی بیان شده و شامل دعای فرج، چگونگی صلوات گفتن و... و مناجاتی از امیرالمومنین (علیه السلام) برگرفته از کتاب ابو علی طبرسی که حضرت صادق (علیه السلام) می فرمایند که برای آسان شدن کارها و خلاص شدن از بلا و غلبه بر دشمن و رسیدن به حاجات این مناجات را بخوانید نوشته شده است.

برگ 57-58 (104 برگ)، سطر متغیر، اندازه سطرها متغیر؛ قطع: 115×205

عنوان های دیگر: ارجوزه فی الایام الشریفه المندوب فیها الصوم

موضوع: 1. روزه مستحبی

شماره های پیشین: 1406-767

شماره رکورد: 816433

14178/12

حسینی خاتون آبادی، محمد باقر بن اسماعیل، 1070-1127ق.

آب نیسان و قمر در عقرب/ محمد باقر بن اسماعیل حسینی خاتون آبادی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله مختصری است در باب آب باران که در ماه نیسان می بارد و خواص آن از روی اخبار شیعی و آن چه در احادیث وارد شده است در منع کردن از نکاح و غیر آن در وقتی که قمر در عقرب است. این رساله به دستور شاه سلطان حسین صفوی نگاشته شده است.

آغاز: بسمله. الحمدلله و سلام علی عباده الذین اصطفی و بعد چون امر اشرف اعلی و فرمان عالم مطیع جهان پیما صادر شد که...

انجام: ... و شش کوکب مزبور در آخر برج عقربند و الله تعالی یعلم حقایق الاحکام و حججه الکرام علیهم الصلوة و السلام

انجامه: ... در روز سه شنبه 4 شهر شعبان المعظم من شهور سنه 1196 در قریه پیل مرقوم گردید و السلام علی تابع الهدی

منابع: ملی6: 136؛ سپهسالار 2: 19

تاریخ کتابت: 1196ق، محل کتابت: قریه پیل؛ یادداشت ها: در برگ 62ب- 63ب مطاعنی است که راجع به خلفا ذکر شده و در برگ 64ب- 65ب حرزی برگزیده از کتاب مهج الدعوات ابن طاوس نوشته شده است.

برگ 60-62 (104 برگ)، سطر متغیر، اندازه سطرها متغیر؛ قطع: 115×205

موضوع: 1. آب باران-- اسلام؛ 2. دعا ها

شماره های پیشین: 1406-767

شماره رکورد: 816436

14178/13

بهبهانی، محمد باقر بن محمد اکمل، 1118-1205ق.

رساله فی مسائل الصلوة الیومیه/ محمد باقر بهبهانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله مختصری است در باب نماز و مسائلی که به آن مربوط می شود مشتمل بر چند فصل بدین تفصیل: احکام نماز، مبطلات نماز، احکام شک و مسائل متفرقه.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و الصلوه و السلام علی محمد سید الاولین و الاخرین و اله الذین اذهب الله عنهم الرجس و طهرهم تطهیرا اما بعد فهذه رساله وجیزه قلیل اللفظ و کثیر الفائده فی مسائل الصلوه الیومیه و غیرها فی مسائل المتفرقه...

انجام: ... اقامه از اول امر جازم و قاصد ماندن باشد و تردد منافی قصد بودن است و الله اعلم بالصواب

انجامه: ... ختم بالخیر و الثواب و الیه المرجع و الماب و صلی الله علی محمد و اله الاطیاب حرره العبد المذنب محمد ابن عباسعلی الهزار جریبی فی 1181

کاتب: محمد بن عباسعلی هزار جریبی، تاریخ کتابت: 1181ق.

برگ 66-85ب (104 برگ)، سطر متغیر: اندازه سطرها متغیر؛ قطع: 115×205

موضوع: 1. نماز

شماره های پیشین: 1406-767

شماره رکورد: 816438

14178/14

اصول دین

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله مختصری است در بیان اصول دین شامل توحید، عدل، نبوت، امامت و معاد.

آغاز: بسمله. الحمدلله رب العالمین و صلی الله علی محمد و اله الطاهرین اللهم وفق عبادک و اهدهم رایتهم و سددهم و نفعهم و خذ بناصیتهم الی کل... بدان که اصول دین پنج است اول توحید...

انجام: ... و در کتاب ها این ها مذکور است بنحوی که بر مطلع مخفی نیست و این رساله گنجایش طول ندارد و ذکر شد کافی است عاقل را تمت و لله الحمد

حواشی: حواشی با نشان «ص»

برگ 86-94 (104 برگ)، سطر متغیر، اندازه سطرها متغیر؛ قطع: 115×205

موضوع: 1. شیعه-- اصول دین

شماره های پیشین: 1406-767

شماره رکورد: 816439

14178/15

رساله در امامت

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای در اثبات امامت و افضلیت حضرت امیر المومنین (علیه السلام) و نفی خلافت مدعیان جانشینی پیامبر اسلام است.

آغاز: چنان که در رساله که نوشته شد بعضی از کمالات و فضائل امیر المومنین (علیه السلام) و کمالات واژگونه آن سه خلیفه مرقوم گردید...

انجام: ... حق است نزد ایشان پس ملاحظه کن و تامل نمای و السلم علی من اتبع الهدی

انجامه: ... تمام شد این رساله در یوم دوشنبه 6 محرم الحرام سنه هزار و صد و هشتاد و دو در فرضه عیزده من محال نور مازندران

تاریخ کتابت: محرم 1182ق، محل کتابت: عیزده نور مازندران

برگ 94ب- 100 (104 برگ)، سطر متغیر، اندازه سطرها متغیر؛ قطع: 115×205

موضوع: 1. علی بن ابی طالب (علیه السلام)، امام اول، 23 قبل از هجرت- 40 ق-- اثبات خلافت؛ 2. امامت

شماره های پیشین: 1406-767

شماره رکورد: 816440

14178/16

سید حمیری، اسماعیل بن محمد، 105-173؟ق.

ترجمه قصیده حمیری/ اسماعیل بن محمد حمیری؛ مترجم: محمد کاظم تبریزی، میر محمد حسین شرفی مازندرانی

زبان: عربی و فارسی

معرفی کتاب: قصیده ای است به زبان عربی با قافیه عین که به آن عینیه سید حمیری نیز می گویند در مدح حضرت علی (علیه السلام) به همراه ترجمه منظوم فارسی آن با قافیه الف در ذیل هر بیت که توسط میرزا محمد کاظم تبریزی و سه بیت آخر آن توسط میر محمد حسین شرفی مازندرانی ترجمه شده است.

آغاز: لام عمرو باللوی مربع * طامسه اعلامها بلقع داشت ام عمر جایی در لوا * مانده آثار کهن از و برجا

انجام: ... و الحمیری ماد حکم لم یزک * ولو یقطع اصبع اصبع * حمیری مدح شما گوید مدام * گر شود انگشت انگشتش جدا

انجامه: ... اصل قصیده منسوب است بجناب مفاخر انتساب سید اسمعیل حمیری و ترجمه آن بحضرت [ناخوانا] فطرت میرزا محمد کاظم تبریزی حشر هما الله مع موالیها الطاهرین و ترجمه سه بیت آخر از مرحوم فردوس مقام میر محمد حسین شرفی

مازندرانی است [ناخوانا] شد بتاریخ یوم الجمعه 23 شهر جمادی الثانی من شهور سنه 1198 در فرضه عیزده مرقوم قلم کمترین خلق الله محمد هزار جریبی کرده [ناخوانا]

منابع: ملی 1: 357

کاتب: محمد هزار جریبی، تاریخ کتابت: جمادی الثانی 1198ق، محل کتابت: عیزده؛ یادداشت ها: در برگ 102 شخصی به نام منشور السلطان متنی در تقدیر از نویسنده این بیاض بتاریخ 1331 به خط شکسته نستعلیق و به رنگ سبز نوشته است.

برگ 100ب- 101ب (104 برگ)، سطر متغیر، اندازه سطرها متغیر؛ قطع: 115×205

عنوان های دیگر: ترجمه قصیده لام عمرو

موضوع: 1. علی بن ابی طالب (علیه السلام)، امام اول، 23 قبل از هجرت-- 40ق-- مدایح و مناقب؛ 2. مرثیه و مرثیه سرایی عربی؛ 3. شعر عربی-- ترجمه شده به فارسی-- قرن 2ق؛ 4. شعر فارسی-- ترجمه شده از عربی

شناسه افزوده: الف. تبریزی، محمد کاظم مترجم؛ ب. شرفی مازندرانی، محمد حسین مترجم

شماره های پیشین: 1406-767

شماره رکورد: 816441

14179

گرچی، والی بن سهراب

فضائل و مناقب حضرت امیر المومنین (علیه السلام) والی بن سهراب گرچی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در فضائل و مناقب حضرت علی علیه السلام و همچنین معجزاتی که درباره ایشان رخ داده از جمله چگونگی به دنیا آمدن آن حضرت در خانه خدا و غیره. نویسنده یکی از درباریان ناصر الدین شاه قاجار است و این کتاب را به امر وی به رشته تحریر در آورده است. چند کتاب دیگر از این مولف در کتابخانه ملی ایران موجود است که احتمالا آن ها هم به خط مولف است.

آغاز: بسمله. معراج سعادت جاودانی و مفتاح ابواب فیوضات دو جهانی ستایش و سپاس خداوند...

انجام: ... در عالم خواب باین غلام حکم شده که بعرض حضور باهر انور برسانم چون محکوم بحکم حضرت اسد الله الغالب بودم لهذا از هفتم شهر شوال المکرم سنه 1309 مشغول این رساله فضائل و مناقب سرور اولیاء امیر کبیر حضرت امیر المومنین علیه السلام شده بود از مناقب خوابی که دیده بعرض حضور می رساند بحق محمد و اله محمد که نام بلند پایه شاه را از سر ما کم نکند

خط: شکسته نستعلیق، کاتب: والی بن سهراب گرچی، تاریخ کتابت: شوال 1309ق؛ امتیاز: نسخه اصل و به خط مولف و منحصر بفرد است. آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ کاغذ: فرنگی شکری؛ جلد: تیماج قهوه ای، یک لا، مجدول، بدون آستر.

52 برگ، 11 سطر: 82×150؛ قطع: 130×200

موضوع 1. علی بن ابی طالب (علیه السلام)، امام اول 23 قبل از هجرت-- 40ق-- مدایح و مناقب

شماره های پیشین: 2158-273

شماره رکورد: 816444

14180

تویسرکانی، حسینعلی بن نوروز علی، - 1286ق.

نجات المومنین/ حسینعلی تویسرکانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در اصول دین و معرفت اخلاق که مولف برای فرزندش محمد در محرم 1272ق. نوشته است. این کتاب شامل یک مقدمه و دو مقصد و یک خاتمه است. مقدمه در بیان حاجت به علم اصول دین و اخلاق مقصد اول در اصول دین شامل پنج مطلب، مقصد دوم در علم اخلاق شامل مقدمات و چهل فصل و خاتمه است.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و الصلوة و السلام علی اشرف الانبیاء و المرسلین... بعد چنین گوید اقل خلق الله حسینعلی التوی سرکانی که این مختصریست در اصول دین و بیان اعتقادات لازمه و معارف حقه و در معرفة اخلاق...

انجام: ... علاوه بر این که عقل نیز حکم می کند بعدم منافات هم چنان که بعد از تامل نام واضح و لایح است اینست صورت خط شریف مولف جلیل در آخر نسخه اصل رقمه

للختم و [ناخوانا] ولیکن هذا اخر هذه الرساله الموسوم بنجاة المومنین نسال الله ان ینفعنا به و سایر اخواننا المتقین و یجعله ذخیرة لیوم الدین و قد وقع الفراغ من فی شهر محرم الحرام 1272 و صلی الله علی محمد و آله اجمعین الی یوم الدین اللهم اغفر للمومنین و المومنات سیما لمن طلب الغفران لکاتب هذه الکلمات من غافر الخطیئات

منابع: الذریعة 24: 63 مرعشی 9: 269

خط: نسخ؛ امتیاز: نسخه تصحیح و مقابله شده است. آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده است. یادداشت ها: یادداشت مولف «عمل باین رساله جایز است فی سلخ شهر صفر المظفر 1274» با مهر بیضی «عبده الراجی حسینعلی» (برگ 2)؛ مهرها: مهر بیضی «mohamed allee1314 » (برگ 1)؛ کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج مشکی، یک لا، جدول، زنجیره های ضربی، بدون آستر.

122 برگ، 17 سطر: 88×155؛ قطع: 145×210

موضوع: 1. اخلاق اسلامی؛ 2. اصول دین

شماره های پیشین: 2150-265

شماره رکورد: 816445

14181

محمد باقر بن محمد حسین

رساله صلوتیه/ محمد باقر بن محمد حسین

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در نماز مشتمل بر مقدمه و سه باب و خاتمه که بنا به درخواست بعضی از روحانیون نوشته است. مقدمه در حقیقت تقلید، باب اول در صلوة شامل دو فصل...

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و العاقبة للمتقین و صلی الله علی اشرف الاولین و الآخرین محمد و آله الطاهرین اما بعد چنین گوید بنده خاطی قاصر ابن محمد حسین محمد باقر عفی عنهما که بنا بر التماس بعضی خلات روحانی واجب آمد که رساله صلوتیه و زکوتیه و صومیه نوشته شود...

انجام: ... الا در زن که چهار ماه و ده روز را تعزیه برای شوهرش نگاه دارد این است خلاصه واجبات نماز یومیه و غیره بقدر وسع عوام نوشته شد امید دعاست که [ناخوانا] بنده بی بضاعت را بدعای خیر یاد نمایند

انجامه: ... حرر شهر رجب المرجب سنه 1278 خط من لایق کتاب نبود * چکنم لا علاج نوشتم * نوشتم در آن جا بخط عرب * که نصر من الله و فتح قریب بخط اقل طلاب عبدالباقی [ناخوانا] لاری غفر الله لهما ولجمیع المومنین

خط: نسخ و نستعلیق، کاتب: لاری، تاریخ کتابت: رجب 1278ق؛ یادداشت ها: نسخه با چند دست خط نوشته شده است. مهرها مهر چهار گوش «وکیل الملک بن وکیل الملک 1286» (برگ 1)؛ آسیب ها: جای عناوین سفید و بدون نوشته و بالای لت روی جلد فرسوده شده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج عنابی، یک لا، مجدول، زنجیره های ضربی، بدون آستر.

106 برگ، 9-18 سطر: 60×125، 65×140؛ قطع: 110×175

موضوع: 1. نماز

شماره های پیشین: 1764-1124

شماره رکورد: 816446

14182

حکیم مؤمن، محمد مؤمن بن محمد زمان، قرن 11ق.

تحفة المومنین/ محمد مومن بن محمد زمان تنکابنی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در قواعد کلی طبی و دارو سازی در پنج تشخیص به نام شاه سلیمان صفوی. تشخیص اول در بیان سبب اختلاف اقوال اطبا، تشخیص دوم در ذکر صفات و افعال ادویه و بیان افعال کلیه و مشابه آن، تشخیص سوم در بیان خواص و کیفیت ادویه مفرده و اغذیه مفرده و مرکبه، تشخیص چهارم در مداوای سموم، تشخیص پنجم در بیان اوزان و آن چه به آن متعلق است منقسم به سه قسم. نسخه حاضر شامل تشخیص اول تا سوم است.

آغاز: افتاده: ... حیوانی باشد از حیوان صحیح الجسم جوان در فصل بهار در حین حیواة یا بلا فاصله بعد از ذبح باید گرفت...

انجام: ... یرکوکی اسم ترکی جزر است که بفارسی زردک نامند و الله اعلم تم بالخیر و العافیه فی شهر جمادی الثانی من شهور سنه 1254 مطابق ایت ئیل ترکی لمخدومی عبد الاحد سلمه الله تع بید اقل الطلاب محمد شفیع نمکوری و التمس فی قاربها الدعاء

منابع: الذریعة 3: 402؛ دانشگاه 10: 1989؛ ملک 2: 114؛ مرعشی 3: 167؛ مجلس 2: 290 مشار 1: 1202؛ ملی 1: 7

خط: نستعلیق، کاتب: محمد شفیع نمکوری، تاریخ کتابت: جمادی الثانی 1254ق؛ :آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ آسیب ها: آثار آب افتادگی در أوراق مشاهده و برخی از اوراق وصالی شده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: گالینگور سبز، مقوایی، عطف گالینگور آبی، اندرون جلد آستر کاغذی.

239 برگ، 20-21 سطر: 135×230؛ قطع: 200×295

عنوان های دیگر: تحفه حکیم مومن

موضوع: 1. پزشکی؛ 2. دارو شناسی؛ 3. دارو سازی

شماره های پیشین: 2337-452

شماره رکورد: 816447

14183

لاهیجی، حسن بن عبدالرزاق، 21045؟-1121ق.

جمال الصالحین/ حسن بن عبد الرزاق لاهیجی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: بنگرید به شماره بازیابی 14162 (4162ف) در فهرست همین کتابخانه.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین حق حمده و صلی الله علی محمد و اله الطاهرین خیر خلقه اما بعد چنین گوید احوج عباد الله الی فضل ربه حسن بن عبد الرزاق جعلهما الله من التوابین و المتطهرین و جعلهما من عباده الصالحین که این مجموعه ایست موسوم بجمال الصالحین...

انجام: ... خنده کنند هر کس یکی از اولیاء ما بکلمه ای اعانت کند در آن روز بی حساب ببهشت رود انشاء الله تعالی

انجامه: ... تمت الرسالة المبارک الموسوم بجمال الصالحین فی یوم [ناخوانا] من شهر شوال المکرم [ناخوانا] النبویه... سنه 1133 علی یداقل عباد الله الغنی غریق فی بحر المعاصی ابن محمد حسین محمد مومن هزار جریبی حراره معارفه مظلومه حقیره فقیره غریبه

خط: نسخ، کاتب: محمد مومن بن محمد حسین هزار جریبی، تاریخ کتابت: شوال 1133ق؛ آرایه ها: عناوین به سرخی؛ آسیب ها: آثار آب افتادگی در اوراق مشاهده و اوراق و جلد موریانه خورده و سوراخ است، برخی از اوراق وصالی شده، جلد نسخه کاملا فرسوده و لایه لایه شده است و درون ترنج و سرترنجها را سوراخ کرده.اند :کاغذ فرنگی نخودی جلد تیماج قهوه ای مقوایی عطف و سجاف تیماج مشکی ترنج و سر ترنج که در آورده و سوراخ شده، اندرون جلد آستر کاغذی

241 برگ، 17-19 سطر: 135×220، 142×205؛ قطع: 180×285

موضوع: 1. احادیث اخلاقی؛ 2. اخلاق اسلامی

شماره های پیشین: 1600-960

شماره رکورد: 816448

14184

مازندرانی، محمد هادی بن محمد صالح، - 1120ق.

شرح شافیه/ نویسنده متن: ابن حاجب؛ شارح: محمد هادی بن محمد صالح مازندرانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: بنگرید به شماره بازیابی 14160 (4160ف) در فهرست همین کتابخانه.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و الصلوة و السلام علی خیر خلقه محمد و آله الطیبین الطاهرین المعصومین و بعد چنین گوید ذره بی مقدار تراب اقدام شیعیان ائمه اطهار علیهم صلوات الله الملک الجبار محمد هادی بن محمد صالح مازندرانی که این کمینه بحسب فرمان واجب الاذعان نواب مستطاب...

انجام: ... چون الیک و علیک و حتی از جهت حمل او برالی چه با او شر شریکست در معنی انتهاء غایت

انجامه: ... تم الکتاب بید الفقیر رمضان بن علی الکاشانی فی سنه 1109 فی المدرسه المرتضویه

خط: نسخ، کاتب: رمضان بن علی کاشانی، تاریخ کتابت: 1109ق، محل کتابت: مدرسه مرتضویه؛ آرایه ها: عناوین و خط روی متن به سرخی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده و حواشی با نشان «12، منه»؛ یادداشت ها: یادداشت «قد انتقل الی جناب حجة الاسلام و المسلمین صدر الدین محمد ادام اله تعالی... و انا اضعف احفاده می رسید علی فی 21 شهر ربیع الاول سنه تسع و ثلثمائه و الف» (برگ 1)؛ مهرها: مهر بیضی «صدر الدین بن علی موسوی» (برگ 1)؛ آسیب ها: لت روی جلد از عطف پاره شده و برگ اول نو نویس و الحاقی است. کاغذ: دولت آبادی نخودی؛ جلد: تیماج مشکی، مقوایی، عطف تیماج قهوه ای فرسوده و پاره شده، اندرون جلد آستر کاغذی گل دار

230 برگ، 23 سطر: 100×175؛ قطع: 165×245

موضوع: 1. ابن حاجب، عثمان بن عمر، 646-570ق. الشافیة-- نقد و تفسیر؛ 2. زبان عربی-- صرف

شماره های پیشین: 1977-92

شماره رکورد: 816449

14185/1

رساله در فقه/ احتمالا از: احمد بن محمد مقدس اردبیلی

زبان فارسی:

معرفی کتاب: رساله ای فقهی است در احکام طهارت و صلاه و صوم. در این رساله اشاره ای به نام مولف نشده ولی در فهرست دانشگاه 5: 1886 و مرعشی 24: 8 با عنوان رساله عملیه متعلق به مقدس اردبیلی معرفی شده است.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و الصلوة علی خیر خلقه محمد و اله صلواة الله علیهم اما بعد مکلف یعنی انسان بالغ عاقل مشهور آنست که بلوغ حاصل می شود...

انجام: ... در مقابل کتب اصحاب و بیان ایشان با عدم استطاعت چه توان نوشت امید که عذر قبول افتد انشاء لله تعالی و الحمدلله رب العالمین و الصلوه علی محمد و اله الطاهرین

منابع: مرعشی 8: 184 و 24: 8؛ دانشگاه 5: 1886

خط: نسخ و نستعلیق؛ امتیاز: نسخه مقابله شده است. آرایه ها: خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ آسیب ها: آثار آب افتادگی در اوراق مشاهده و اوراق موریانه خورده و سوراخ است. کاغذ: فرنگی شکری؛ جلد: تیماج عنابی، مقوایی، ترنج و سر ترنج و لچک با گل و بوته، مجدول، عطف تیماج خردلی، اندرون جلد آستر کاغذی.

برگ 2ب- 41 (176 برگ)، 13 سطر: 65×138؛ قطع: 110×180

عنوان های دیگر: رساله عملیه

موضوع: 1. فقه جعفری

شماره های پیشین: 2036-151

شماره رکورد: 816450

14185/2

قمر الدین

شرح مظهر النور/ نویسنده متن: محمد عبد الله؛ شارح: قمرالدین

زبان: فارسی

معرفی کتاب: مظهر النور کتابی است در شرح رباعیات عرفانی از مولفی ناشناس در زمینه وحدت وجود اثر محمد عبد الله که طبق اظهارات شارح خالی از ابهام و معضلات نیست، لذا در این رساله شارح اقدام به شرح مطالب مفصل آن نموده است.

آغاز: بسمله. الحمد لله الواحد فی ذاته المتکثر بصفاته و الصلوة و السلام علی اول تجلیاته و ختم رسالاته و جمیع اخوته و احبه و ذریاته اما بعد می گوید افقر المستفیذین المدعو بقمر الدین نورالله...

انجام: ... اگر سوراخی بند نمایند از چند جا بیرون می آید و الله الموفق للصدق و الصواب و هی بحق الحق و یهدی السبیل

انجامه: ... تمت تمام شد تالیف این رساله بتاریخ شانزدهم شهر ذی قعده سنه 1175 هجری

منابع: فهرست مشترک 3: 1615

تاریخ کتابت: ذیقعده 1175ق؛ آرایه ها: خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ کاغذ: فرنگی فستقی

برگ 42ب- 53 (176 برگ)، 13 سطر: 67×138؛ قطع: 110×180

موضوع: 1. محمد عبدالله. مظهر النور-- نقد و تفسیر؛ 2. عرفان؛ 3. وحدت وجود

شماره های پیشین: 2036-151

شماره رکورد: 816451

14185/3

حسینی استرآبادی، محمد مومن بن علی، قرن 10ق.

اوزان و مقادیر/ محمد مومن بن علی حسنی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در بعضی از اوزان از کتب عربی و فارسی که در پزشکی و فقه به کار می رود شامل یک مقدمه و یک فصل و یک خاتمه است. مقدمه در بیان مجملی از مقصود، فصل در بیان دوازده مقدار مذکور و خاتمه.

آغاز: بسمله. بعد از حمد و سپاس افزون از حد و مقدار و صلوات و سلام بیرون از عدد و شمار چنین گوید راقم این سطور عبد مامور محمد مومن بن علی الحسنی که بعضی از امور شرعیه و اعمال بعضی...

انجام: ... درین بیان مذکور شد وجبی است که در کوچکی و بزرگی میانه باشد

انجامه: ... و الله اعلم بالصواب تمت الرساله چه احقر عباد که تراب مخلوقات ذوالمنن ابوالحسن در حالت اشفیه و دل خسته بتظیع این اوراق حسب الفرموده دودمان مصطوفی نقاوه خاندان مرتضوی میر محمد مرتضی موس سلمه الله تعالی پرداخت تحریر چهارم شهر ذی قعده سنه 1172 هجری نبوی صلی علیه و آله و سلم

منابع: ملی 1: 253؛ مرعشی 1: 403؛ مجلس 9/1: 407؛ الذریعة 23: 325

کاتب: ابوالحسن، تاریخ کتابت: ذیقعده 1172ق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ یادداشت ها: این رساله بفرموده میر محمد مرتضی تحریر شده است.

کاغذ: فرنگی فستقی

برگ 54ب- 73ب (176 برگ)، 13 سطر: 66×135؛ قطع: 110×180

عنوان های دیگر: میزان المقادیر؛ مقادیر الاوزان؛ رساله مقداریه

موضوع: 1. وزن ها و اندازه ها

شماره های پیشین: 2036-151

شماره رکورد: 816452

14185/4

مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی، 1037-1111ق.

آداب الصلوة/ محمد باقر مجلسی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: بنگرید به شماره بازیابی 14178 (4178/1ف) در فهرست همین کتابخانه.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و الصلواة علی سید المرسلین محمد و عترته الاکرمین اما بعد چنین گوید احقر عباد الله محمد باقر بن محمد تقی که چون نماز عمده ارکان ایمانست می باید بنده مومن شرایط و آداب آن را بداند...

انجام: ... این مجملی است از احکام مختلفه مردان و زنان و احکام دیگر هست که در کتب مبسوط مذکور است. الحمد لله اولا و اخرا و صلی الله علی محمد و آله الطاهرین تمام شد

امتیاز: رساله مقابله شده است. کاغذ: اصفهانی نخودی

برگ 75ب- 118 (176 برگ)، 13 سطر: 65×140؛ قطع: 110×180

عنوان های دیگر: ترجمة الصلوة

موضوع: 1. نماز؛ 2. فقه جعفری

شماره های پیشین: 2036-151

شماره رکورد: 816453

14185/5

فقه شاهی در احکام الهی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در فقه شیعه و احکام الهی مشتمل بر احکام طهارت و نماز شامل یک مقدمه و دو باب و خاتمه که به نام ابو المظفر شاه طهماسب بن سلطان فتح سلطان شاه اسمعیل الحسینی تحریر شده است. مقدمه در بیان فضیلت نماز، باب اول در بیان طهارت شامل سه فصل، باب دوم در بیان افعال نماز و مقدمات آن مشتمل بر چهارده فصل و خاتمه در احکام سهوی که در نماز واقع شود. این کتاب در فهرست مرعشی 17: 130 با نام تحفه شاهی در احکام الهی بدون نام مولف و در فهرست کتابخانه قائینی قم 2: 372 با عنوان فقه شاهی در احکام الهی متعلق به محمد قاسم ساوجی معروف به خدابخش معرفی شده و در نسخه ما نام مولف ذکر نشده است.

آغاز: بسمله. سپاس متواتر و ثنای متکاثر شایسته معبودی است که عادتش احسان و غفران و عبادتش موجب فیروزی خلقان...

انجام: ... سهو نیز معتبر است باید که در سجده سهو این ذکر بگوید بسم الله و بالله اللهم صل علی محمد و آل محمد تمت تمام

انجامه: ... کاتب الحروف سید محمد ولد سید نتهر ساکن ترخپاپلی در بندر ترمل کهیری بتاریخ سیزدهم شهر ربیع الثانی بوقت دوپهر در سنه 1227 یک هزار و دو صد و بیست و هفت هجری نبوی این رساله فقه مذهب شیعه با تمام رسید

منابع: مرعشی 17: 130؛ قائینی قم 2: 372

کاتب: محمد بن نتهر، تاریخ کتابت: ربیع الثانی 1227ق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح و حواشی با نشان «12»؛ آسیب ها: برگ 140ب- 142ب سفید و بدون نوشته مانده است. کاغذ: اصفهانی نخودی

برگ 119ب- 140 (176 برگ)، 13 سطر: 65×140؛ قطع: 110×180

عنوان های دیگر: تحفه شاهی

موضوع: 1. فقه جعفری؛ 2. طهارت؛ 3. نماز

شماره های پیشین: 2036-151

شماره رکورد: 816454

14185/6

علی بن بابا خلیل الله

تحفة المومنین/ علی بن بابا خلیل الله

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در بیان ترتیب نماز یومیه که مولف آن چه از کتب فقهای امامیه دیده و شنیده در این رساله جمع نموده است.

آغاز: بسمله. الحمدلله علی افضاله و الصلوه علی محمد و آله اما بعد این رساله ایست در بیان ترتیب نماز یومیه چون بعضی از اطفال مومنین که ترغیب بنماز می کنند التماس مختصری مفید نمودند که قریب بفهم...

انجام: ... سه بار بگوید ارحم من اساء و اقترف و استکان و اعترف این حقیر بی بضاعت بعرض مومنین و مومنات می رساند که چون ازین رساله فائده بردارند فقیر را بدعای خیر یاد آورند و اگر در عبادت خللی یا در ایراد مسئله غلطی یا در نوشتن ادعیه اهمالی رفته باشد ملتمس آن که حرف گیری نکنند بلکه در اصلاح آن کوشند و چون بجهت تعلیم اطفال مومنان تالیف نموده شد بتحفة المومنین مسمی گردانید و بالله التوفیق و الاستمداد قد فرغت من تسوید تمت تمام

آرایه ها: خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ آسیب ها: برگ 175-176ب سفید و بدون نوشته مانده است. کاغذ: اصفهانی نخودی

برگ 143ب- 174ب (176 برگ)، 13 سطر: 65×140؛ قطع: 110×180

موضوع: 1. نماز

شماره های پیشین: 2036-151

شماره رکورد: 816455

14186

فخرالدین صفی، علی بن حسین، 868- 939ق.

لطایف الطوایف/ علی بن حسین کاشفی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: بنگرید به شماره بازیابی 14121 (4121ف) در فهرست همین کتابخانه. نسخه حاضر از فصل اول از باب سوم تا آخر را در بر دارد.

آغاز: افتاده: ... زیرا که می بیند ایشان را بدیده طبیعت خود یعنی حال دیگر آن را بحال خود قیاس می کند اسکندر جواب او را پسندید...

انجام: ... منتظر باش و چشم بر دردار * کاو نظر را در انتظار نهاد و الله یهدی الی الرشاد و الیه المبدء و المعاد

انجامه: ... یوم سه شنبه شهر رجب سنه 1260 اتمام پذیرفت از تحریر این نسخه فراغت حاصل گردید امید از خوانندگان که نویسنده بدعای خیر یاد و شاد فرمایند کتبه نصر الله

خط: نستعلیق، کاتب: نصر الله، تاریخ کتابت: رجب 1260ق؛ کاغذ: فرنگی آبی؛ جلد: تیماج مشکی، مقوایی، اندرون جلد آستر کاغذی

209 برگ، سطر متغیر، اندازه سطرها متغیر؛ قطع: 100×170

موضوع: 1. لطیفه های فارسی-- قرن 10ق؛ 2. طنز فارسی-- قرن 10 ق.

شماره های پیشین: 2062-177

شماره رکورد: 816456

14187/1

سرخاب، فقیر الدین، قرن 13ق.

رمل/ سرخاب

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در قواعد علم رمل که بر اساس گفته های حضرت دانیال (علیه السلام) پس از چهل سال کوشش و تجربه با عناوین «فایده» در شش باب و هر باب شامل چند فصل گرد آورده است. آغاز این کتاب با کتاب های رمل سرخاب که در منابع معرفی شده مطابقت نمی کند.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و الصلوة و السلام علی رسوله محمد و اله و اصحابه اجمعین اما بعد چنین گوید بنده میر [پر] عتاب سرخاب که مدت چهل سال بروی این عمل کردم و از هر طرف...

انجام: افتاده: ... و چون جمع شود حرکت سه عنصر دارد چنان چه اینست ام المیزان دویم و سیوم...

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی، کمند اندازی آبی و جدول دور سطرها آبی و سرخ؛ آسیب ها: کلیه اوراق موریانه خورده و سوراخ است. کاغذ: هندی نخودی؛ جلد: مقوا، رویه کاغذ گل دار قرمز، عطف و گوشه ها گالینگور آبی، اندرون جلد استر کاغذی

برگ 1ب- 18ب (56 برگ)، 15 سطر: 130×240؛ قطع: 205×360

موضوع: 1. اسطرلاب-- متون قدیمی تا قرن 14ق.

شماره های پیشین: 1937-52

شماره رکورد: 816457

14187/2

تجربة الرمل

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در رمل که با استفاده از جداول و خطوط و نقطه سرنوشت و آینده را تعیین می کند. در فهرست مرعشی نسخه ای با همین نام از محمد عطایی لاهوری آمده که آغاز و انجام آن با نسخه ما مطابقت نمی کند شاید نسخه ما خلاصه آن باشد.

آغاز: افتاده: ... پیدا می شود و در این تولید [علائم خط و نقطه] اما در خاک و آب و در خاک و باد در اصل...

انجام: ... مجرب است بهیچ نوع اوت نیست رایجه این است این ست

انجامه: ... این کتاب تجربة الرمل روز دوشنبه در شهر ربیع الثانی سنه 1269 هجری در وقت... روز باقی ماند بدست فقیر حقیر کم ترین خاک پای جناب میرزا غلام حسین بیک عرف مرزا قادر بیک والد مرزا زمان الله بیک ساکن خجسته بنیاد اوزبک آباد... نوشته

نماید بخط غریب * که نصر من الله فتح قریب * نوشته بماند سیه بر سپید * نویسند را نیست فردا امید تمت تمام شد کار من نظام شد

کاتب: غلام حسین بیک بن قادر بیک بن زمان الله بیک، تاریخ کتابت: ربیع الثانی 1269ق، محل کتابت: اوزبک آباد؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی، کمند اندازی سیاه و جدول دور سطرها سیاه و سرخ، در برگ 49 تصویری به شکل انسان رسم شده است. یادداشت ها: برگ 19-20 و 39-43 مربوط به کتابی است با نام «جلت دهیان» از میرزا بسم الله بیک در نجوم که در بین اوراق این رساله صحافی شده است. آسیب ها: برگ 51-56 جابجا صحافی شده است.

برگ 21-56 (56 برگ)، 15 سطر: 130×240؛ قطع: 205×360

موضوع: 1. اسطرلاب-- متون قدیمی تا قرن 14ق.

شماره های پیشین: 1937-52

شماره رکورد: 816458

14188

خاتون آبادی، محمد صالح بن عبد الواسع، 1058؟- 1116ق.

آداب سنیه/ محمد صالح بن عبد الواسع حسینی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در چگونگی رفتار با بندگان و بردگان و احکام فقهی و شرعی و جهات اخلاقی که باید نسبت به آن ها رعایت شود به نام شاه سلطان حسین صفوی مشتمل بر سه مقاله 1- در بیان فرق عبید و اماء که قبول رقیت می نمایند دارای چهار باب، 2- در آداب خرید و معاشرت ایشان دارای هفت باب، 3- در آزاد نمودن بندگان دارای دوازده باب. در برگ 1ب- 3ب فهرست ابواب کتاب نوشته شده است.

آغاز: بسمله. الحمد لله مالک الرقاب و محررها بفضله من الیم العقاب و الصلوة علی محمد و اهل بیته الاکارم الاخیار الذین بولایتهم یحصل العتق من النار و اطاعتهم یستحق الفوز فی دار القرار و بعد گوشه نشین زاویه عبودیت و بندگی و معتکف...

انجام: ... پریشانی ایشان بیش تر باشد رسانند و بهر یک زیاده از قدر احتیاج او ندهند و الله تعالی یعلم حقایق الامور باینجا ختم می کنم این رساله کثیر الفایده را

انجامه: ... و قد وقع الاتمام فی لیالی العشر من شهر الله الاعظم شهر رمضان من شهور سنه عشرین و مائة بعد الالف و الحمدلله اولا و اخرا و صلی الله علی محمد و آله الاقدسین تمت علی محمد و اله الاقدسین تمت

منابع: مرعشی 10: 10

خط: نسخ تاریخ کتابت: رمضان 1120ق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ مهرها: مهر چهار گوش «لا اله الا الله ملک الحق المبین عبده الرضا 1115» دو مهر بیضی ناخوانا (برگ 1)؛ کاغذ: اصفهانی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای روشن، مقوایی، ساده، اندورن جلد آستر کاغذی

57 برگ، 20 سطر: 70×140؛ قطع: 125×195

موضوع : 1. اخلاق اسلامی

شماره های پیشین: 2027-142

شماره رکورد: 816459

14189

شفتی بید آبادی، محمد باقر بن محمد نقی، 1175؟-1260ق.

تحفة الابرار الملتقط من آثار الائمة الاطهار/ محمد باقر بن محمد نقی شفتی بید آبادی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: احکام نماز را به طور مفصل که دارای بعضی از ادله نیز می باشد در یک مقدمه و سه باب ذکر کرده است. مقدمه در فضیلت نماز و احکام تقلید، باب اول در مقدمات نماز، دوم در افعال نماز، سوم در خلل و احکام شکوک و در آخر کتاب بعضی از مستحبات و نوافل و تعقیبات را می آورد.

آغاز: افتاده: ... پر شور و شر میدان کثیر الفضای صحرای محشر محفوظ و از فراید مواید عطایای بی منتهای حضرت کریم...

انجام: افتاده: ... باین کلام که خلاق عالم جل شانه حور عین را باو عطا فرماید که خدمت کار او باشد آن چیز است دیگر...

منابع: مرعشی 2: 52؛ مجلس 3: 66؛ الذریعة 3: 404؛ مشار 1: 1195

خط: نسخ؛ آرایه ها: عناوین به سرخی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده و عناوین در حاشیه به قلم سرخ نوشته شده است. آسیب ها: شیرازه از هم گسیخته و اوراق جدا شده، لت پشت از عطف جدا شده است. کاغذ: فرنگی شکری؛ جلد: تیماج مشکی، مقوایی، ساده، اندرون جلد آستر کاغذی، عطف فرسوده و شیرازه از هم گیسخته و لت پشت جلد از آن جدا شده است.

325 برگ، 18-21 سطر: 103×153، 97×160؛ قطع: 150×210

عنوان های دیگر: تحفة الابرار

موضوع: 1. نماز؛ 2. فقه جعفری

شماره های پیشین: 1677-1037

شماره رکورد: 816460

14190

میرزای قمی، ابوالقاسم بن محمد حسن، 1151-1231ق.

اصول دین/ ابوالقاسم بن محمد حسن جیلانی قمی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: بنگرید به شماره بازیابی 14130 (4130/1ف) در فهرست همین کتابخانه.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و الصلوة و السلام علی خیر خلقه محمد و آله اجمعین اما بعد چنین گوید اقل عباد الله ابوالقاسم بن الحسن الجیلانی که این چند کلمه است در اصول دین...

انجام: ... و خود را غافل مکن که طاقت عذاب جهنم نداری اعاذنا الله و ایاکم من النار و رزقنا بفضله و رحمته موافقة الابرار بعون الله الملک الغفار تم

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین به سرخی؛ یادداشت ها: یادداشت تملک «از متملکات فقیر لطفعلی بن محمد الکاظم غفر الله تعالی فی ذی قعده الحرام سنه 1322» (برگ 2)؛ آسیب ها: برگ اول و آخر نسخه وصالی شده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای، یک لا، مجدول بدون آستر.

48 برگ، 13 سطر: 58×130؛ قطع: 105×190

موضوع: 1. شیعه-- اصول دین

شماره های پیشین: 2096-211

شماره رکورد: 816461

14191

همدانی، علی بن شهاب الدین، 714-786ق.

ذخیرة الملوک/ علی بن حسن شهاب الدین همدانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: کتابی است در اخلاق که با استفاده از روایات و آیات، مطالب را در ده باب گردآورده است. عناوین ابواب بدین ترتیب است: باب اول در شرایط و احکام ایمان و لوازم کمال که سبب نجات بنده است از عذاب ابدی و وسیله وصول او بدوام لذات نعیم سرمدی، باب دوم در ادای حقوق عبودیت، باب سیم در مکارم اخلاق و حسن خلق و وجوب تمسک حاکم و پادشاه بسیرت خلفای راشدین، باب چهارم در حقوق والدین و زوج و زوجه و اولاد و عبید و اقارب و اصدقا، باب پنجم در احکام سلطنت ولایت و امارت و حقوق رعایا و شرایط حکومت و خطر و عهده آن و وجوب عدل و احسان، باب ششم در شرح سلطنت معنوی و اسرار خلافت انسانی، باب هفتم در بیان امر معروف و نهی منکر و فضایل و شرایط، باب هشتم در حقایق شکر نعمت و ذکر اصناف انعام و افضال حضرت صمدیت جل ذکره، باب نهم در حقیقت صبر بر مکاره و مصائب دنیوی، باب دهم در مذمت تکبر و غضب و حقیقت آن و ختم کتاب. نسخه حاضر از باب دوم تا هشتم را در بر دارد.

آغاز: افتاده: ... بگوید اللهم انی ادعوک دعاء الذلیل الفقیر الحقیر العلیل...

انجام: افتاده: ... این قوم جز نعیم روحانی را نعمة نخوانند و غیر لذت ادراک معانی لذت ندانند اما عقول مریضه...

منابع: الذریعة 10: 21؛ مرعشی 20: 109؛ مشار 2: 2404

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین به سرخی؛ آسیب ها: آثار آب افتادگی در اوراق مشاهده، برخی از اوراق وصالی شده و اوراق ابتدا و انتها و میان نسخه افتاده است. کاغذ: اصفهانی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای تیره، یک لا، بدون آستر، عطف و سجاف پایین جلد تیماج قهوه ای تیره

133 برگ، 15 سطر: 85×125؛ قطع: 120×168

موضوع: 1. اخلاق اسلامی؛ 2. اخلاق و سیاست؛ 3. کشور داری-- اسلام

شماره های پیشین: 2091 -206

شماره رکورد: 816462

14192

نصیرالدین طوسی، محمد بن محمد، 597 -672ق.

اوصاف الاشراف/ خواجه نصیر طوسی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: کتابی است در فضائل و رذائل اخلاق و فلسفه آمیخته به عرفان در شش باب بنام محمد بن محمد جوینی که پس از کتاب اخلاق ناصری نوشته و فهرست ابواب آن بدین تفصیل است: 1- مبدا حرکت، 2- ازالت عوائق و قطع موانع از سیر و سلوک، 3- سیر و سلوک، 4- احوالی که مقارن سلوک حادث شود، 5- در ذکر حال هایی که اهل وصول را سانح شود، 6- نهایت حرکت و عدم انقطاع سلوک. نسخه حاضر تا فصل ششم از باب پنجم را در بر دارد.

آغاز: بسمله. سپاس بی قیاس بار خدای را کی بسبب آنک هیچ عقل را قوت اطلاع برحقیقت...

انجام: افتاده: ... و هم نکرده و این محال بود پس هرچه واجب لغیره و ممتنع لغیره بود...

منابع: ملی 5: 64؛ مرعشی 3: 166؛ الذریعة 2: 477؛ مجلس 6: 90؛ مشار 601:1

خط: نسخ؛ آرایه ها: عناوین و جدول دور سطرها به سرخی؛ حواشی: حواشی با نشان «12، 5، تاح»؛ یادداشت ها: در برگ 64 مطلبی عرفانی و در برگ 64ب چند بیت شعر نوشته شده است. مهرها: مهر اشک «عبد لطف ازلی یعنی بنده شاه ولایت محمد» (برگ 1)، مهر چهار گوش کوچک «عبده الراجی مرتضی» (برگ 1ب، 2، 64ب)؛ آسیب ها: اوراق اول نسخه وصالی و آثار آب افتادگی و لکه در ابتدای نسخه مشاهده می شود. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: روغنی زیتونی، مقوایی، ترنج و سر ترنج مذهب با طرح گل و بوته به رنگ های زرد، سرخ و مشکی، عطف و لبه ها تیماج مشکی، جداول حاشیه ای با بوته های ریسه ای به زر، اندرون جلد روغنی عنابی با طرح گل نرگس سبز و زرد.

64 برگ، 14 سطر: 60 ×150؛ قطع: 95×185

موضوع: 1. آداب طریقت؛ 2. اخلاق عرفانی؛ 3. عرفان

شماره های پیشین: 2094-209

شماره رکورد: 816463

14193

واعظ قزوینی، محمد رفیع 1027-1089ق.

ابواب الجنان/ محمد رفیع واعظ قزوینی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: بنگرید به شماره بازیابی 14139 (4139ف) در فهرست همین کتابخانه.

آغاز: افتاده: ... محمد شفیع سیاه و سفید * کزو پشت در کوه دارد امید...

انجام: افتاده: ... بسیار واقع شده که بان جمعی از کشتن خلاص گشته و بارها ملوک و سلاطین بمیان جی مزاح و ملیحی و...

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ آسیب ها: آثار آب افتادگی و لکه در اوراق مشاهده و برخی از اوراق وصالی شده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: مقوا، رویه کاغذ نخودی با نقش شیر و خورشید، عطف تیماج قهوه ای تیره، اندرون جلد آستر کاغذی

181 برگ، 23 سطر: 140×250؛ قطع: 205×302

موضوع: 1. خطبه ها؛ 2. اخلاق

شماره های پیشین: 2317-432

شماره رکورد: 816464

14194

کاشانی، فتح الله بن شکر الله، -988ق.

خلاصة المنهج/ فتح الله بن شکر الله شریف کاشانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: خلاصه و مختصری است از کتاب منهج الصادقین خود مولف که از دانشمندان و علمای دوران شاه طهماسب صفوی است. این نسخه جلد اول از خلاصة المنهج شامل تفسیر سوره «حمد» تا آخر سوره «کهف» است و در ابتدای نسخه فهرست موضوعی آیات قرآن را در 9 برگ آورده است. فهرست آیات قرآن در برگ 2ب-10ب نوشته شده است.

آغاز: بسمله. حمدی چون کلمات ربانی بیغایت شایسته لطیفیست که از محض لطف ابدی بواسطه وجود احدی...

انجام: ... خوابیدن آخر سوره الکهف بخوان مگر که بیدار شود در آن ساعتی [پاره شده] اعلم بالصواب و الیه المرجع و الماب تمت الجلده الاولی من المجلدتین من تفسیر خلاصه المنهج بعون و حسن توفیقه

منابع: مرعشی 3: 45؛ ملی 4: 171؛ الذریعة 7: 233؛ مشار 2: 1910

خط: نسخ؛ امتیاز: نسخه مقابله شده و یادداشت مقابله در برگ 378ب نوشته شده است. آرایه ها: عناوین و خط روی متن به سرخی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده است. یادداشت ها: در برگ 379 قصیده فرزدق نوشته شده است. یادداشت «مالکیت ابراهیم بیک بن شریف حیدر ترکمان افشار شکرلو» (برگ 11)، مهرها: مهر بیضی کوچک «عبده عبدالصمد...» (برگ 1)، مهر هشت ضلعی «دوستدار شاه مردان علی انس و جان ابراهیم بن حیدر از سر و جان جهان» (برگ 11)، مهر اشک «عبده احمد» (برگ 379ب)؛ آسیب ها: آثار آب افتادگی در اوراق مشاهده، اوراق موریانه خورده و سوراخ و برخی از اوراق وصالی شده است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای، ترنج و سر ترنج و لچک با گل

و بوته، اندرون جلد آستر کاغذی، جلد کاملا فرسوده و موریانه خورده و سوراخ است و در قسمت عطف و کناره پایین جلد با کاغذ وصالی شده است.

389 برگ، 29 سطر: 120×210؛ قطع: 165×285

موضوع: 1. تفاسیر شیعه

شماره های پیشین: 1533-894

شماره رکورد: 816465

14195

مجلسی، محمد باقر بن محمد تقی، 1037-1111ق.

عین الحیات/ محمد باقر مجلسی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: بنگرید به شماره بازیابی 14135 (4135ف) در فهرست همین کتابخانه.

آغاز: بسمله. لالی حمد و جواهر ثنا تحفه بارگاه جلال کبریا حکیمی که الواح ارواح قابله نوع بشر را که مظهر غرایب صنع قضا و قدر است...

انجام: افتاده: ... سبحان ذی القوة و الطول اللهم انی اسئلک بمعاقد العز من عرشک و منتهی الرحمه...

خط: نستعلیق؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات و جدول دور سطرها به سرخی؛ آسیب ها: آثار آب افتادگی در اوراق مشاهده، برخی از اوراق وصالی شده و چند برگ اول و آخر نسخه نو نویس است. کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای، مقوایی، ترنج و سر ترنج با گل و بوته و دور ترنج سوره اخلاص نوشته شده، مجدول، اندرون جلد آستر کاغذی.

310 برگ، 23 سطر: 120×245؛ قطع: 180×295

موضوع: 1. احادیث اخلاقی؛ 2. اخلاق اسلامی؛ 3. احادیث شیعه

شماره های پیشین: 2309-424

شماره رکورد: 816466

14196/1

همدانی، محمد باقر بن محمد جعفر، 1239-1319ق.

احقاق الحق/ محمد باقر همدانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: یکی از اهل کتاب، کتابی برای گمراهی اهل ایمان در اثبات اعتبار تورات و انجیل و کتب مقدسه و بی اعتباری قرآن مجید نگاشته که یکی از اشراف اصفهان آن را به همدان فرستاده و از مولف خواسته که جواب مزخرفات آن بی ایمان را بدهد. کتاب حاضر جواب و ردی است بر آن کتاب که شامل یک مقدمه در دوازده مطلب و سه باب است باب اول در اثبات این که تورات و انجیلی که الحال در میان مردم میان مردم است تورات و انجیل اصل نازل بر موسی و عیسی (علیه السلام) نیست، باب دوم در این که بعد از آن که بر صاحبان شعور معلوم شد که تورات موسی و انجیل عیسی در میان یهود و نصاری مطلقا نیست دیگر در اثبات ابطال تعلیمات آن ها راحتیم، باب سوم در حقیقت و حجیت و معجزه بودن قرآن مجید. این کتاب در سال 1301ق. تالیف شده و فهرست مطالب کتاب در برگ 1ب-6 نوشته شده است.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین وحده لا شریک له لم یلد و الصلوة و السلم علی عبده الذی نزل... و بعد چنین گوید بنده فانی بربه الباقی محمد باقر رحمه الله که در این اوان محنت اقتران... (برگ 7ب)

انجام: ... از روی عمد در ضلالت و گمراهی خود باقی مانده اند فالحمد لله الذی هدانا للاسلام و اکرمنا بالایمان و عرفنا الحق الذی عنه یوفکون و النباء العظیم الذی هم مختلفون و صلی الله علی محمد و اله الطاهرین و لعنة الله علی اعدائهم اجمعین قد فرغ منها یوم الاحد السادس عشر من شهر جمادی الثانیة من شهور سنه 1301 حامدا مصلیا مستغفرا تمت

منابع: دانشگاه 16: 262؛ ملک 6: 3

خط: نسخ؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده و عناوین در حاشیه نوشته شده است. کاغذ: فرنگی شکری؛ جلد: تیماج قهوه ای، مقوایی، مجدول، زنجیره های ضربی، اندرون جلد آستر کاغذی

برگ 1ب- 145ب (205 برگ)، 17 سطر: 83×160؛ قطع: 160×225

موضوع 1. قرآن-- دفاعیه ها و ردیه ها 2. مسیحیت-- دفاعیه ها و ردیه ها؛ 3. کتاب مقدس-- دفاعیه ها و ردیه ها

شماره های پیشین: 901-264

شماره رکورد: 816467

14196/2

همدانی، محمد باقر بن محمد جعفر، 1239-1319ق.

رساله رد مسول/ محمد باقر همدانی

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است به صورت سوال و جواب در مورد مسائل دین و مذهب که سوال کننده آن معلوم نیست و محمد باقر همدانی با استناد بر کتاب های معتبر دینی جواب ردی بر سوال های آن داده است. سوال اول این است که ملایی به دهات رفته و از طائفه شیخیها است و مقلد حاجی محمد کریم می باشد سوال کننده می خواهد بداند که اگر طائفه شیخیها به راه غلط افتاده اند مردم را گمراه نکنند... این کتاب در سال 1293ق. در همدان تالیف شده است.

آغاز: بسمله. الحمد لله رب العالمین و الصلوة و السلم علی سیدنا محمد و آله الطاهرین و اللعنة علی اعدائهم اجمعین و بعد چنین گوید این بنده خاکسار محمد باقر که در این اوان محنت توامان سوال و جوابی بنظر رسید...

انجام: ... و همین قدرها در کشف حال جناب مسئول کافی است و زیاده از این موجب ملال حال خوانندگان نمی شوم تمام شد این رساله در اواخر شهر ربیع الثانی سنه 1293 در همدان حامدا مصلیا مستغفرا تمت

امتیاز: نسخه مقابله شده است. حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده است.

برگ 147ب- 203 (205 برگ)، 17 سطر: (83×160؛ قطع: 160×225

موضوع: 1. شیعه-- دفاعیه ها و ردیه ها

شماره های پیشین: 901- 264

شماره رکورد: 816468

14197/1

جامع الاخبار

زبان: عربی

معرفی کتاب: کتابی است در احادیث و اخبار اخلاقی و فقهی شامل چهارده باب و هر باب به چند فصل تقسیم شده است. در این ابواب و فصول بحث از معرفت خدا آغاز تا باب در اخبار متفرقه خاتمه می یابد. نام مولف در نسخه ذکر نشده و در اکثر منابع با نام محمد بن محمد نام برده شده و احتمالا محمد بن محمد شعیری باشد.

آغاز: بسمله. الحمد لله الاول بلا اول کان قبله و الاخر بلا آخر یکون بعده الذی قصرت عن رویته...

انجام: ... ان امر السفیانی من الامر المحتوم و خروجه فی رجب و هذه قصه و امر عظیم من شدائد العظام

انجامه: ... تمت هذالرساله الشریفه المسمی بجامع الاخبار بید اقل الطلاب عبد الوهاب خلف الصدق عالیجناب آخوند ملا محمد صالح غفر الله لهما ساکن قریه سایان من محال در جزین فی یوم الخمیس فی غره شهر ذی الحجة الحرام مطابق سنه 1268

منابع: الذریعة 5: 36؛ مرعشی 3: 12؛ ملی 8: 338؛ مجلس 26: 26؛ مشار (عربی): 239

خط: نستعلیق، کاتب: عبد الوهاب بن محمد صالح در جزینی، تاریخ کتابت: ذی الحجه 1268ق، محل کتابت: درجزین قریه سایان؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح و حواشی با نشان «شرح»؛ مهرها: مهر بیضی «عبده الراجی عبد الواهاب» (برگ 81)؛ کاغذ: فرنگی نخودی؛ جلد: تیماج قهوه ای یک لا، ساده، بدون آستر.

برگ 2ب- 81 (209 برگ)، 16-18 سطر: 98×155، 95×150؛ قطع: 140×210

موضوع: 1. احادیث اخلاقی؛ 2. احادیث شیعه

شماره های پیشین: 1750-1110

شماره رکورد: 816469

14197/2

محمد رضا

اصول دین/ محمد رضا

زبان: فارسی

معرفی کتاب رساله ای است در اصول دین در چهار فصل و هر فصل شامل چند ارشاد، فصل اول در اثبات واجب و توحید، فصل دوم در نبوت، فصل سوم در امامت و فصل چهارم در اثبات معاد. احتمالا مولف این کتاب را برای فرزند خود نگاشته زیرا هر ارشاد با سربند «بدان ای عزیز پدر» شروع می شود.

آغاز: بسمله. الحمدلله رب العالمین و الصلوة و السلام علی خیر خلقه محمد و آله اجمعین و لعنة الله علی اعدائهم و غاصب حقوقهم و منکر فضائلهم الی یوم الدین اما بعد هذا کتاب اصول الدین من مصنفات عمده المحققین...

انجام: ... ما را بتکلم در آورد کسی که همه چیزها را بتکلم در می آورد اعاذنا الله و ایاکم من شرور انفسنا و سیئات اعمالنا و صلی الله علی رسوله و الائمه من ولده

انجامه: ... و قد تمته هذه النسخه الشریفه مسماه باصول الدین علی ید اقل طیبه عبد الوهاب خلف الصدق عالیجناب قدسی القاب آخوند ملا محمد صالح ساکن قریه سایان من محال در جزین فی یوم الاحد فی خمس و عشرون من شهر ذیقعده الحرام سنه 1270

کاتب: عبد الوهاب بن محمد صالح درجزینی، تاریخ کتابت: ذیقعده 1270ق، محل کتابت: در جزین قریه سایان؛ آرایه ها: عناوین و خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده است. آسیب ها: آثار آب افتادگی در برخی از اوراق مشاهده می شود.

برگ 82ب- 169 (209 برگ)، 18 سطر: 105×155؛ قطع: 140×210

عنوان های دیگر: ارشاد الحق المبین

موضوع: 1. شیعه-- اصول دین

شماره های پیشین: 1750-1110

شماره رکورد: 816470

14197/3

سوال و جواب

زبان: فارسی

معرفی کتاب: رساله ای است در سوال و جواب درباره ائمه اطهار که جواب آن ها را با احادیث و اخبار معتبر بیان کرده است. سوال 1: چه می فرمائید در این که حضرات ائمه طاهرین صلوات الله علیهم اجمعین عالم بما کان و ما یکون بودند یا خیر؟ سوال 2: چه می فرمائید در باب مسائل نبوت و امامت. آیا فرق مابین نبوت مطلقه و نبوت خاصه امامت مطلقه و امامت خاصه چه چیز است هر یک را بدلیل عقل و نقل بیان فرمائید و عرض دیگر علامت ظهور صاحب الامر صلوات الله... بتفضیل بیان فرمائید که آیا پیش از آن حضرت نایب آن حضرت ظهور می کند یا این که هیچ نایب ندارد و هر کس ادعای نیابت کند آیا کافر است یا خیر...

آغاز: بسمله. سئوال چه می فرمائید در این که حضرات ائمه طاهرین صلوات الله علیهم اجمعین عالم بما کان و ما یکون بودند...

انجام: ... انعقاد اجماع و ضرورت مذهب در هر یک از جزئیات و الله العالم بحقایق الامور الحمدلله و الصلوة علی رسول الله و علی اکثرهم اجمعین

انجامه: ... تمة الکتاب فی ید الحقیر الفقیر اقل الطلاب عبد الوهاب ولد جناب قدسی القاب آخوند ملا محمد صالح در جزینی ساکن قریه سایان اللهم اغفر هما بمحمد و آله الطاهرین [ناخوانا] ذالک الاتمام فی غره شهر شوال المکرم سنه سبعون و ماتان بعد الالف من الهجرة النبویة علیه و علی اله الآف الثناء و التحیة سنه 1267

کاتب: عبد الوهاب بن محمد صالح در جزینی، تاریخ کتابت: شوال 1267ق، محل کتابت: درجزین قریه سایان؛ آرایه ها: خط بالای برخی از عبارات به سرخی؛ حواشی: نسخه در حاشیه تصحیح شده است. آسیب ها: آثار آب افتادگی در برخی از اوراق مشاهده می شود.

برگ 170ب- 201ب (209 برگ)، 18-20 سطر: 105×153، 105×150؛ قطع: 140×210

موضوع: 1. علم امام؛ 2. نبوت؛ 3. مهدویت

شماره های پیشین: 1750-1110

شماره رکورد: 816471

14197/4

رساله در بیان روح